ocena ryzyka zawodowego to proste n.
Download
Skip this Video
Loading SlideShow in 5 Seconds..
Ocena ryzyka zawodowego to proste! PowerPoint Presentation
Download Presentation
Ocena ryzyka zawodowego to proste!

Loading in 2 Seconds...

play fullscreen
1 / 45
colby-palmer

Ocena ryzyka zawodowego to proste! - PowerPoint PPT Presentation

202 Views
Download Presentation
Ocena ryzyka zawodowego to proste!
An Image/Link below is provided (as is) to download presentation

Download Policy: Content on the Website is provided to you AS IS for your information and personal use and may not be sold / licensed / shared on other websites without getting consent from its author. While downloading, if for some reason you are not able to download a presentation, the publisher may have deleted the file from their server.

- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - E N D - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -
Presentation Transcript

  1. Ocena ryzyka zawodowego to proste!

  2. Wprowadzenie 1. Ryzyko zawodowe – narzędzie do poprawy warunków pracy • Kodeks pracy: 1991 r. - art. 215 1996 r. - art. 226, 227, 23711a Pracodawca:ocenia i dokumentuje ryzyko zawodowe związane z wykonywaną pracą oraz stosuje niezbędne środki profilaktyczne zmniejszające ryzyko, informuje pracowników o ryzyku zawodowym, które wiąże się z wykonywaną pracą, oraz o zasadach ochrony przed zagrożeniami.

  3. Wprowadzenie • rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 26 września 1997 r. w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy (m.in. definicje, § 39 i nast.) Ryzyko zawodowe – prawdopodobieństwo wystąpienia niepożądanych zdarzeń związanych z wykonywaną pracą, powodujących straty – np. niekorzystne skutki zdrowotne, w wyniku zagrożeń zawodowych występujących w środowisku pracy lub sposobu wykonywania pracy.

  4. Wprowadzenie Ocena ryzyka zawodowego – narzędzie do poprawy warunków pracy Zapewnienie bezpieczeństwa i higieny pracy powinno następować poprzez ograniczanie ryzyka zawodowego w wyniku właściwej organizacji pracy, stosowania środków profilaktycznych, informowania i szkolenia pracowników.

  5. Wprowadzenie • Ogólne zasady zapewnienia bezpieczeństwa pracownikom: • ograniczanie ryzyka zawodowego, • przeprowadzenie oceny ryzyka zawodowego, • likwidowanie zagrożeń u źródeł ich powstawania, • dostosowanie warunków i procesów pracy do możliwości pracownika, • stosowanie nowych rozwiązań technicznych, • zastępowanie niebezpiecznych proc. technologicznych, urządzeń, substancji – bezpiecznymi lub mniej niebezpiecznymi • nadawanie priorytetu środkom ochrony zbiorowej przed środkami ochrony indywidualnej, • instruowanie pracowników.

  6. Wprowadzenie dodatkowe wymagania prawne dotyczące oceny ryzyka zawodowego dla:- czynników chemicznych,- hałasu i drgań mechanicznych,- ręcznych prac transportowych,- czynników biologicznych. 2. Ocena ryzyka zawodowego – seria polskich norm 18000

  7. Podstawowe zasady przeprowadzania oceny ryzyka zawodowego Identyfikacja zagrożeń w wyniku zebrania niezbędnych informacji Dokumentowanie oceny ryzyka zawodowego Szacowanie poziomu ryzyka zawodowego Informowanie pracowników o ryzyku zawodowym Działania korygujące i/lub zapobiegawcze Okresowa ocena ryzyka zawodowego

  8. IDENTYFIKACJA ZAGROŻEŃ

  9. Identyfikacja zagrożeń Zagrożenie – stan środowiska pracy mogący spowodować wypadek lub chorobę Rodzaje zagrożeń: • wynikające ze środowiska pracy określonego czynnikami fizycznymi, chemicznymi i biologicznymi, • wynikające ze sposobu wykonywania pracy.

  10. Identyfikacja zagrożeń Metody pozyskiwania informacji o zagrożeniach: • obserwacja środowiska pracy, • obserwacja zadań wykonywanych na stanowisku pracy i poza nim, • wywiady z pracownikami, • analiza dokumentacji, np. DTR, instrukcji stanowiskowych, wyników badań i pomiarów czynników szkodliwych, kart charakterystyki substancji chemicznych, dokumentacji dotyczącej wypadków przy pracy, chorób zawodowych.

  11. Identyfikacja zagrożeń Narzędziem pomocniczym pozyskiwania informacji o zagrożeniach jest lista kontrolna Dla czynników mechanicznych, np. : Czy maszyna jest wyposażona w układ sterowania przeznaczony do całkowitego i bezpiecznego jej zatrzymywania? • Czy maszyna jest wyposażona w urządzenie do zatrzymania awaryjnego? • Czy zastosowane osłony i inne urządzenia ochronne - nie mogą być łatwo usuwane lub wyłączane ze stosowania; - ograniczają dostęp tylko do niebezpiecznej strefy pracy maszyny?

  12. Identyfikacja zagrożeń Narzędziem pomocniczym pozyskiwania informacji o zagrożeniach jest analiza bezpieczeństwa pracy, polegająca na: • określeniu celów wykonywanych zadań przez pracownika, • ustaleniu listy wykonywanych czynności, • określeniu zagrożeń związanych z wykonywaniem każdej czynności (jakiego rodzaju wypadki mogą zaistnieć, jaki występuje rodzaj wysiłku i jakie jest jego natężenie, czy czynności można wykonać w inny sposób niż określony w instrukcji, czy występują czynniki szkodliwych, niebezpiecznych i uciążliwych, czy występują problemy ergonomiczne).

  13. Czynniki chemiczne W ocenie ryzyka zawodowego stwarzanego przez czynnik chemiczny należy uwzględnić: • niebezpieczne właściwości czynnika chemicznego, • otrzymane od dostawcy informacje dotyczące zagrożenia czynnikiem chemicznym (np. zawarte w karcie charakterystyki), • rodzaj, poziom i czas trwania narażenia, • wartości najwyższych dopuszczalnych stężeń w środowisku pracy, • wartości dopuszczalnych stężeń w materiale biologicznym, • efekty działań zapobiegawczych, • wyniki oceny stanu zdrowia pracowników, • warunki pracy przy użytkowaniu czynników chemicznych, z uwzględnieniem ilości tych czynników.

  14. Hałas i drgania mechaniczne W ocenie ryzyka zawodowego stwarzanego przez hałas lub drgania mechaniczne należy uwzględnić m.in..: • poziom i rodzaj narażenia, • czas trwania narażenia, • wartości NDN oraz wartości progów działania dla hałasu lub drgań mechanicznych, • skutki dla zdrowia i bezpieczeństwa pracowników, • skutki dla zdrowia i bezpieczeństwa pracowników wynikające z interakcji pomiędzy hałasem i drganiami mechanicznymi, • informacje uzyskane w wyniku profilaktycznych badań lekarskich pracowników, • dostępność środków ochrony indywidualnej przed hałasem lub drganiami mechanicznymi o odpowiedniej charakterystyce tłumienia; • wpływ niskich temperatur i zwiększonej wilgotności na pracowników narażonych na działanie drgań mechanicznych, a szczególnie drgań miejscowych.

  15. Ręczne prace transportowe W ocenie ryzyka zawodowego występującego przy ręcznych pracach transportowych należy uwzględnić: • charakterystykę przemieszczanego przedmiotu – jego masę, rodzaj i położenie środka ciężkości, • warunki środowiska pracy – w tym temperaturę i wilgotność powietrza oraz poziom czynników szkodliwych dla zdrowia, • organizację pracy – w tym stosowane sposoby wykonywania pracy, • indywidualne predyspozycje pracownika – takie jak: sprawność fizyczną, wiek, płeć i stan zdrowia.

  16. Czynniki biologiczne W ocenie ryzyka zawodowego stwarzanego przez czynniki biologiczne należy uwzględnić: • klasyfikację i wykaz szkodliwych czynników biologicznych • rodzaj, stopień oraz czas trwania narażenia na ich działanie, • informację na temat: potencjalnego działania alergizującego lub toksycznego, choroby, która może wystąpić w następstwie wykonywanej pracy, stwierdzonej choroby, która ma bezpośredni związek z wykonywaną pracą

  17. SZACOWANIE POZIOMU RYZYKA ZAWODOWEGO

  18. Szacowanie poziomu ryzyka zawodowego Określenie niepożądanych następstw aktywizacji zagrożeń oraz prawdopodobieństwa ich wystąpienia. Trzy poziomy ryzyka zawodowego – małe, średnie i duże

  19. PS PCh PP CzyPS > NDSPCh > NDSCHPP > NDSP Tak lublub Ryzyko zawodowe duże Nie CzyPS< 0,5 NDS i PCh< 0,5NDSCHlubPS< 0,5 NDS i PP< 0,5 NDSP? lub PS < 0,5 NDS Nie Ryzyko zawodowe średnie Tak Ryzyko zawodowe małe Szacowanie poziomu ryzyka zawodowego – czynniki chemiczne

  20. Szacowanie poziomu ryzyka zawodowego – czynniki chemiczne • Metoda oceny ryzyka m.in. dla czynników nieposiadających ustalonych wartości dopuszczalnych – opracowana przez Komisję Bezpieczeństwa, Higieny i Ochrony Zdrowia w Pracy Europejskiej Komisji Zatrudnienia i Spraw Socjalnych. • Przy dokonywaniu oceny ryzyka tą metodą są uwzględniane trzy zmienne: • podstawowe zagrożenie daną substancją chemiczną (na podstawie zwrotów R), • skłonność do przedostawania się substancji do środowiska (lotność/tworzenie pyłów), • ilość substancji użyta w ocenianej operacji.

  21. LEX, 8h (LEX,w), Lamax, LCpeak CzyLEX,8h(LEX,w) > 85 dBlub Lamax > 115 dBlub LCpeak > 135 dB Tak Ryzyko zawodowe duże Nie CzyLEX,8h(LEX,w) < 82 dBi Lamax< 109 dB i LCpeak< 129 dB Nie Ryzyko zawodowe średnie Tak Ryzyko zawodowe małe Szacowanie poziomu ryzyka zawodowego - hałas

  22. Szacowanie poziomu ryzyka zawodowego - ergonomiczne czynniki ryzyka Przykładowe metody: • OWAS – OvakoWorkingPostureAnalysis System – metoda do oceny ryzyka zawodowego uwzględniająca pozycję ciała oraz siłę zewnętrzną i czas utrzymywania • RULA – RapidEntire Body Assessment – metoda służąca ocenie obciążenia całego ciała • RULA – Rapid Upper Limb Assessment – metoda oceny obciążenia kończyn górnych • OCRA – zgodnie z PN-N1005-5 – metoda przeznaczona do oceny ryzyka zawodowego podczas wykonywania prac powtarzalnych za pomocą kończyn górnych

  23. Szacowanie poziomu ryzyka zawodowego - przykład Z protokołu pomiarów „Ekspozycja zawodowa na czynniki szkodliwe dla zdrowia w środowisku pracy” z dnia … dla Gospodarstwa Rolno-Produkcyjnego, sporządzony przez: Powiatową Stację Sanitarno-Epidemiologiczną w … : „Pomieszczenie „Przepiórkarnia” – pomiary stężeń pyłów: • zawartości pyłu pochodzenia zwierzęcego i roślinnego o zawartości poniżej 10% wolnej krzemionki na badanym stanowisku pracy, dla którego wartość NDS pyłu całkowitego pochodzenia zwierzęcego i roślinnego o zawartości poniżej 10% wolnej krzemionki wynosi 4 mg/m3; wskaźnik ekspozycji Cw (średnie stężenie ważone dla całej zmiany roboczej; wartość ta jest porównywana z wartością NDS) wyniósł 2,8 mg/m3.” Wartość Cw przekracza 0,5 najwyższego dopuszczalnego stężenia badanego czynnika szkodliwego.

  24. PS Czy PS > NDS Tak Ryzyko zawodowe duże Nie PS < 0,5 NDS Nie Ryzyko zawodowe średnie Tak Ryzyko zawodowe małe Szacowanie poziomu ryzyka zawodowego - przykład

  25. ŚRODKI PROFILAKTYCZNE ZMNIEJSZAJĄCE RYZYKO ZAWODOWE

  26. Środki profilaktyczne Zasady planowania i podejmowania działań korygujących lub zapobiegawczych w celu eliminacji lub ograniczania zagrożeń i związanego z nimi ryzyka zawodowego: • środki techniczne eliminujące lub ograniczające zagrożenia u źródła, • środki ochrony zbiorowej, • środki organizacyjne i proceduralne (np. instrukcje bezpiecznej pracy), • środki ochrony indywidualnej.

  27. Środki profilaktyczne – przykład: ograniczanie hałasu Przykładowe rozwiązania techniczne ograniczające hałas: • Pochłaniacze, • Drzwi dźwiękoszczelne, • Ekrany akustyczne, • Kabiny dźwiękoszczelne, • Dźwiękoizolowane rurociągi, • Tłumiki, • Obudowy maszyn dźwiękoizolacyjne.

  28. OKRESOWA OCENA RYZYKA ZAWODOWEGO

  29. INFORMOWANIE PRACOWNIKÓW O RYZYKU ZAWODOWYM

  30. DOKUMENTOWANIE OCENY RYZYKA ZAWODOWEGO

  31. Dokumentowanie Dokument potwierdzający dokonanie oceny ryzyka zawodowego powinien uwzględniać: 1. Opis ocenianego stanowiska pracy, w tym wyszczególnienie: • stosowanych maszyn, • wykonywanych zadań, • występujących na stanowisku pracy niebezpiecznych, szkodliwych i uciążliwych czynników środowiska pracy, • stosowanych środków ochrony zbiorowej i indywidualnej, • osób pracujących na tym stanowisku. 2. Wyniki przeprowadzonej oceny dla każdego z czynników środowiska pracy oraz niezbędne środki profilaktyczne 3. Datę przeprowadzonej oceny oraz osoby dokonujące oceny

  32. Przykład – przedsiębiorstwo budowlane Prace wykończeniowe – murowanie, tynkowanie • Opis stanowiska pracy Do zadań pracownik należą prace murarsko-tynkarskie w nowych budynkach mieszkalnych, które polegają na wykonaniu ścianek działowych z cegły oraz otynkowaniu ich (wewnątrz budynku). Potrzebne materiały są dostarczane na miejsce wykonywania prac przez pomocników. • Stosowane materiały i środki pracy 1. Materiały budowlane (zaprawy murarskie, tynkarskie, cegły) 2. Narzędzia murarskie i narzędzia ręczne (kielnia, wkrętak elektryczny, młotek itp.) 3. Rusztowanie • Zdarzenia wykryte w czasie dotychczasowej pracy – wypadki i choroby zawodowe 1. Upadek na tym samym poziomie 3 zdarzenia w ciągu 10 lat 2. Upadek na niższy poziom (z pomostu) jedno zdarzenie w ciągu 10 lat • Wykonywane zadania: Ustawianie i przestawianie rusztowania Murowanie ścianek działowych Tynkowanie ścianek

  33. Przykład – przedsiębiorstwo budowlane Przykład oceny ryzyka dla prac: Murowanie ścianek działowych 33

  34. UWAGA! W przypadku czynników chemicznych, należy dodatkowo spełnić wymagania wynikające z rozporządzenia Ministra Zdrowiaz dnia 30 grudnia 2004 r. w sprawie bezpieczeństwa i higieny pracy związanej z występowaniem w miejscu pracy czynników chemicznych

  35. Przykład – stolarnia Prace stolarskie – prace przy pilarce tarczowej do cięcia wzdłużnego • Opis stanowiska pracy Pracownik wykonuje prace polegające na obrabianiu elementów z drewna twardego (dębu i buku) wykorzystując pilarkę tarczową do cięcia wzdłużnego. Ponadto, pełni funkcję magazyniera na placu odbioru materiału. Praca wykonywana jest w pozycji stojącej przez większą część zmiany roboczej. Materiał do obróbki i po obróbce jest transportowany przez pomocnika. • Stosowane materiały i środki pracy Pilarka tarczowa do cięcia wzdłużnego – brak osłony tarczy piły nad stołem, występuje osłona tarczy piły pod stołem, brak klina rozszczepiającego, brak odciągu • Zdarzenia wykryte w czasie dotychczasowej pracy – wypadki i choroby zawodowe Amputacja kciuka podczas obsługi pilarki tarczowe – 1 zdarzenie w ciągu 3 lat Uderzenia pochodzące od odrzuconego materiału (pilarka tarczowa) – 3 zdarzenia w ciągu 3 lat • Wykonywane zadania: Przycinanie desek na pilarce tarczowej (4 godziny) Odbiór przywiezionego materiału do obróbki – kontrola wzrokowa dostawy oraz uzupełnienie dokumentacji (3 godziny)

  36. Przykład - stolarnia Przykład oceny ryzyka dla prac przy pilarce tarczowej do cięcia wzdłużnego

  37. Dodatkowo rozważyć można np. zagadnienia dotyczące posadowienia maszyny, doboru prędkości narzędzi skrawających. UWAGA! W przypadku czynnika, jakim jest hałas, należy dodatkowo spełnić wymagania wynikające z rozporządzenia Ministra Gospodarki i Pracy z dnia 5 sierpnia 2005 r. w sprawie bezpieczeństwa i higieny pracy przy pracach związanych z narażeniem na hałas lub drgania mechaniczne

  38. Prace wykrawania elementów z arkusza blachy Opis stanowiska pracy Pracownik obsługuje prasę mimośrodową. Praca polega na podawaniu ręcznym arkusza blachy stalowej (o wym. np. 450x250x2 mm) ze stosu ułożonego na palecie ustawionej obok wykrojnika. Następnie, po wykrojeniu elementu, operator unosi i spycha wycięty element oraz odpad, które są układane w oddzielnych pojemnikach na palecie. Transport palet następuje z wykorzystaniem wózka widłowego. Prasa znajduje się na hali pras. Konstrukcja wykrojnika jest otwarta. Prasa wyposażona jest w włączniki zapewniające dwuręczne sterowanie. Stosowane materiały i środki pracy Arkusze blachy o wym. j.w. Prasa mimośrodowa o otwartej konstrukcji wykrojnika (włączniki zapewniające dwuręczne sterowanie) Zdarzenia wykryte w czasie dotychczasowej pracy – wypadki i choroby zawodowe Brak zdarzeń przy wskazanych pracach (zakład funkcjonuje od roku) Wykonywane zadania: Wykrawanie elementów z arkusza blachy wym. 450x250x2 mm przez całą zmianę roboczą Przykład – zakład produkujący artykuły metalowe 40

  39. Przykład oceny ryzyka dla prac: obsługa prasy mimośrodowej (wykrawanie elementów z arkusza blachy) Przykład – zakład produkujący artykuły metalowe 41

  40. Ocenie należy poddać również pozycję przy pracy przy wykorzystaniu wybranych metod wskazanych na slajdzie 22. UWAGA! W przypadku czynnika, jakim jest hałas, należy dodatkowo spełnić wymagania wynikające z rozporządzenia Ministra Gospodarki i Pracy z dnia 5 sierpnia 2005 r. w sprawie bezpieczeństwa i higieny pracy przy pracach związanych z narażeniem na hałas lub drgania mechaniczne

  41. Wykaz istotnych przepisów prawnych dotyczących oceny ryzyka zawodowego Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 roku Kodeks pracy (t.j. Dz. U. z 1998 r. Nr 21, poz. 94 z późn. zm.) Rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 26 września 1997 r. w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy (t.j. Dz. U. z 2003 r. Nr 169, poz. 1650 z późn. zm.) Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 30 grudnia 2004 r. w sprawie bezpieczeństwa i higieny pracy związanej z występowaniem w miejscu pracy czynników chemicznych (Dz. U. Nr 11, poz. 86) Rozporządzenie Ministra Gospodarki i Pracy z dnia 5 sierpnia 2005 r. w sprawie bezpieczeństwa i higieny pracy przy pracach związanych z narażeniem na hałas lub drgania mechaniczne (Dz. U. Nr 157, poz. 1318) Rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Społecznej z 14 marca 2000 r. w sprawie bezpieczeństwa i higieny pracy przy ręcznych pracach transportowych (Dz. U. Nr 26, poz. 313 z późn. zm.) Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 22 kwietnia 2005 r. w sprawie szkodliwych czynników biologicznych dla zdrowia w środowisku pracy oraz ochrony zdrowia pracowników zawodowo narażonych na te czynniki (Dz. U. Nr 81, poz. 716 z późn. zm.) 44

  42. Dziękuję za uwagę!