tevredenheid van cli nten in de clb s ontwikkeling van een instrumentarium n.
Download
Skip this Video
Loading SlideShow in 5 Seconds..
Tevredenheid van cliënten in de CLB’s: ontwikkeling van een instrumentarium PowerPoint Presentation
Download Presentation
Tevredenheid van cliënten in de CLB’s: ontwikkeling van een instrumentarium

Loading in 2 Seconds...

play fullscreen
1 / 122

Tevredenheid van cliënten in de CLB’s: ontwikkeling van een instrumentarium - PowerPoint PPT Presentation


  • 246 Views
  • Uploaded on

Tevredenheid van cliënten in de CLB’s: ontwikkeling van een instrumentarium . OBPWO-project KULeuven - Centrum voor Schoolpsychologie Promotor: Prof. Dr. K. Verschueren Co-promotoren: Prof. Dr. H. Colpin, Prof. Dr. P. Ghesquière, Prof. Dr. W. Hellinckx, Prof. Dr. B. Maes

loader
I am the owner, or an agent authorized to act on behalf of the owner, of the copyrighted work described.
capcha
Download Presentation

PowerPoint Slideshow about 'Tevredenheid van cliënten in de CLB’s: ontwikkeling van een instrumentarium' - betsy


An Image/Link below is provided (as is) to download presentation

Download Policy: Content on the Website is provided to you AS IS for your information and personal use and may not be sold / licensed / shared on other websites without getting consent from its author.While downloading, if for some reason you are not able to download a presentation, the publisher may have deleted the file from their server.


- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - E N D - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -
Presentation Transcript
tevredenheid van cli nten in de clb s ontwikkeling van een instrumentarium

Tevredenheid van cliënten in de CLB’s: ontwikkeling van een instrumentarium

OBPWO-project

KULeuven - Centrum voor Schoolpsychologie

Promotor: Prof. Dr. K. Verschueren

Co-promotoren: Prof. Dr. H. Colpin, Prof. Dr. P. Ghesquière, Prof. Dr. W. Hellinckx, Prof. Dr. B. Maes

Onderzoekers: Koen Scheurweg en Anneleen Penne

achtergrond
Achtergrond
  • Toegenomen aandacht voor kwaliteitszorg in onderwijs en CLB
  • Verschillende perspectieven op kwaliteit, bv. formeel-juridisch, vakwetenschappelijk, resultaatsgericht, …
  • én cliëntperspectief
  • => tevredenheidsonderzoek = methodiek om cliënt bij kwaliteitszorg te betrekken
achtergrond1
Achtergrond
  • Cliënttevredenheid

“beoordeling door gebruikers van de kwaliteit van de hulp- en dienstverlening op basis van hun eigen ervaringen” (VOCA, 2002, p. 9)

 subjectief perspectief op kwaliteit van dienstverlening

 multidimensioneel: kan op meerdere aspecten van dienstverlening betrekking hebben

  • Waarde onderzoek cliënttevredenheid
    • Aanknopingspunten voor verbetering: tekorten, wensen/verwachtingen
    • Feedback kan ook stimulerend/bevorderend werken
    • Cliënt wordt als volwaardige partner erkend
onderzoeksdoelen
Onderzoeksdoelen
  • Ontwikkelen van instrumentarium voor meten van cliënttevredenheid bij vijf cliëntengroepen in CLB

Leerlingen, ouders, leerkrachten, interne begeleiders, directies

  • Nagaan van de psychometrische kwaliteiten
  • In kaart brengen van tevredenheid en voorspellers
overzicht
Overzicht
  • Onderzoeksprocedure en respondentengroep
  • Verloop van begeleiding
  • Tevredenheidsvragenlijsten
  • Tevredenheid
  • Voorspellers
    • Ouders en leerlingen
    • School
tevredenheidsonderzoek

Tevredenheidsonderzoek

OUDERS EN LEERLINGEN

onderzoeksprocedure
Onderzoeksprocedure
  • mei/juli 2006
  • steekproef: 28 CLB’s (provincie/net)
  • per CLB: 40 vragenlijsten lln (+12 jaar) & 40 vragenlijsten ouders (van lln -14 jaar)
  • criteria: ind. begeleiding, minstens twee contacten

vraaggestuurd/ leerplichtproblematiek

periode nov 2005-jan 2006 en feb-april 2006

te verspreiden door 5 aselect gekozen teamleden, zelf cliënt begeleid

onderzoeksprocedure1
Onderzoeksprocedure
  • bevraging betrokken CLB-medewerkers (cf. predictorenonderzoek)

achtergrondkenmerken & visie begeleiding

via codering koppeling aan cliëntvragenlijsten

respondenten
Respondenten
  • 496 leerlingen (183 hertest), 478 ouders (157 hertest), 262 CLB- medewerkers
  • Responspercentages:

53 % leerlingen (waarvan 36 % hertest), 51 % ouders (waarvan 33 % hertest), 98.50% CLB-medewerkers

  • Geen van de bevraagde groepen geheel representatief naar net/provincie
definitieve afname beschrijving steekproef leerlingen
Definitieve afname: beschrijving steekproef leerlingen
  • gemiddeld 16 jaar oud
  • 61 % meisjes, 39 % jongens
  • 4 % uit BuSO, 30 % eerste graad, 38 % tweede graad, 28 % derde graad, 0.44% vierde graad, 1 % zevende jaar, 2 % deeltijds onderwijs
  • binnen tweede/derde graad: 37 % ASO, 33 % BSO, 29 % TSO, 2 % KSO
definitieve afname beschrijving steekproef ouders
Definitieve afname: beschrijving steekproef ouders
  • 81 % moeders, 11 % vaders, 6 % beide samen, 1 % andere
  • leeftijd ouders gemiddeld 40 jaar, leeftijd kind gemiddeld 10 jaar
  • 67 % zonen, 33 % dochters
  • 78 % basisonderwijs, 22 % secundair onderwijs
definitieve afname beschrijving steekproef clb medewerkers
Definitieve afname: beschrijving steekproef CLB-medewerkers
  • gemiddeld 40 jaar oud
  • gemiddeld 14 jaar ervaring in PMS-/CLB-sector
  • hoge algemene jobtevredenheid (98 % tevreden of zeer tevreden), hoge tevredenheid inhoud job en samenwerking met collega’s

minder positief over (team)ondersteuning, verloning, (door)groeimogelijkheden: bv. 36 % niet tevreden over doorgroeimogelijkheden

slide18
Leerlingen: 65 % vooraf info

voor 68 % voldoende, 6 % onvoldoende, 26 % weinig belang

Ouders: 72 % vooraf info

voor 80 % voldoende, 8 % onvoldoende, 12 % weinig belang

slide23
leerlingen: 4 %: duurde te lang, 71 %: geen klachten, 25 %: weinig belang

ouders: 12 %: duurde te lang, 80 %: geen klachten, 9 %: weinig belang

slide24
Aantal gesprekken

leerlingen ouders

slide25
Duur gesprekken

leerlingen ouders

slide26
Meer dan 1 CLB-medewerker

62 % leerlingen en 65 % ouders meer dan 1 medewerker, diverse redenen

> leerlingen: 9 % vervelend

> ouders: 18 % vervelend

slide28
Aanvang begeleiding: vraag naar hulp/ondersteuning

Leerlingen: 21 % wou zelf niet graag geholpen worden door het CLB; bij ouders slechts 2 % stond er niet achter om kind te laten ondersteunen door het CLB

Verwachtingen over begeleiding

Leerlingen: 74 % wist niet wat te verwachten, 19 % positief, 7 % negatief

Ouders: 54 % wist niet wat te verwachten, 41 % positief, 5 % negatief

slide29
Beeld vooraf van CLB

Leerlingen:53 % neutraal beeld, 41 % positief, 6 % negatief

Ouders: 51 % neutraal, 43 % positief, 6 % negatief

slide30
Zich vinden in advies/diagnose/informatie

Leerlingen: 44 % gedeeltelijk, 52 % volledig, 4 % niet akkoord

Ouders: 26 % gedeeltelijk, 71 % volledig, 3 % niet akkoord

Beoordeling verwachtingen vooraf

Leerlingen: 35 % realistisch, 53 % gedeeltelijk realistisch, 11 % verkeerd

Ouders: 69 % realistisch, 24 % gedeeltelijk realistisch, 7 % verkeerd

slide31
Invulling verwachtingen

Leerlingen: 43 % begeleiding beter dan verwacht, 47 % ingevulde, 10 % niet ingevulde verwachtingen (minder goed dan verwacht)

Ouders: 33 % beter dan verwacht, 52 % ingevulde, 14 % niet ingevulde verwachtingen

ontwerp vragenlijsten algemene werkwijze
Ontwerp vragenlijsten: algemene werkwijze
    • Nationale en internationale literatuur
    • Ouders en leerlingen: onderzoek S. Wilmots o.l.v. K. Verschueren
    • Gesprekken met betrokken actoren (CLB, cliëntengroepen, beleid)
    • Bestaande tevredenheidsvragenlijsten in CLB-sector
  • Itempool die alle relevant geachte kwaliteitsdimensies peilden
  • Voorlegd aan panel van betrokkenen
ontwerp vragenlijsten algemene werkwijze1
Ontwerp vragenlijsten: algemene werkwijze
  • Proefafnames
    • 7 CLB’s: 120 leerlingen, 159 ouders
    • 10 CLB’s: 1155 leerkrachten, 293 ILB/zoco en 313 directieleden
    • psychometrische evaluatie (itemanalyse) en evaluatie van duidelijkheid, volledigheid, invultijd, … door respondenten
  • Aangepaste en ingekorte vragenlijst in eigenlijke onderzoek
  • Item- en factoranalyse => definitieve vragenlijst
tevredenheidsvragenijsten leerlingen en ouders
Tevredenheidsvragenijsten leerlingen en ouders
  • 26/29 items behorende tot 5 subschalen

Bejegening, Ervaren resultaat, Informatie, Continuïteit van de dienstverlening, Bereikbaarheid

  • 2 algemene tevredenheidsitems (in het algemeen ben ik tevreden over begeleiding …; over CLB)

Helemaal niet akkoord (= 1) – helemaal akkoord (= 4) (of: niet van toepassing)

subschaal bejegening
Subschaal Bejegening
  • Peilt de ervaring van acceptatie, luisterbereidheid, begripvolle en respectvolle benadering
  • Leerlingen: 10 items ( = .90) - Ouders: 9 items ( = .92)

“De CLB-medewerker toonde respect voor mij”

“De CLB-medewerker luisterde naar wat ik zelf over het probleem dacht”

“De CLB-medewerker ging vertrouwelijk om met wat ik hem/haar vertelde” (lln) “… behandelde persoonlijke informatie vertrouwelijk” (ouders)

subschaal ervaren resultaat
Subschaal Ervaren resultaat
  • Peilt het ervaren effect van de begeleiding (direct of soms indirect)
  • Leerlingen: 6 items ( = .89) - Ouders: 8 items ( = .93)

“Dankzij de CLB-medewerker kan ik beter omgaan met mijn probleem/met het probleem van mijn kind”

“De CLB-medewerker en ik werkten goed samen om het probleem op te lossen”

“De begeleiding heeft me vooruit geholpen”

“Dankzij een goede doorverwijzing zijn we bij de juiste dienst(en) terecht gekomen” (ouders)

subschaal informatie
Subschaal Informatie
  • Meet hoe de CLB-medewerker omgaat met informatie: voldoende informatie? omgang met vertrouwelijke informatie?
  • Leerlingen: 5 items ( = .81) - Ouders: 5 items ( = .86)

“Ik kreeg genoeg uitleg over wat ik van de begeleiding kon verwachten”

“Ik wist welke informatie aan de school en andere hulpverleners zou worden doorgegeven” (leerlingen)

“Ik kreeg genoeg uitleg over hoe er met de gegevens van mijn kind en mij zou worden omgegaan (privacy)”

subschaal continu teit
Subschaal Continuïteit
  • Peilt de mate van opvolging, ook na de begeleiding
  • Leerlingen: 2 items ( = .78) - Ouders: 3 items ( = .84)

“Nadat de begeleiding gedaan was, maakt de CLB-medewerker duidelijke afspraken over wat er daarna nog zou/kon gebeuren”

“De CLB-medewerker bleef na de begeleiding de situatie van ijn kind op school volgen” (ouders)

conclusie i v m constructie schalen leerlingen en ouders
Conclusie i.v.m. constructie schalen leerlingen en ouders
  • Factorstructuur zinvol te interpreteren en te linken met apriori kwaliteitsdimensies
  • Adequate interne consistentie en hertestingsbetrouwbaarheid (leerlingen: .87 en ouders: .85)
  • Korte en tegelijk gedifferentieerde schaal
  • Analoog voor ouders en leerlingen
slide42
Globaal genomen tevreden:

Leerlingen: algemene tevredenheid: 3.28 op 4-ptnschaal

itemgemiddelden: 2.42 – 3.67 (M = 3.20, SD = 0.46)

laagste score: “ik kreeg genoeg uitleg over wat er in mijn dossier geschreven werd”

Ouders: algemene tevredenheid: 3.23 op 4-ptnschaal

itemgemiddelden: 2.84 – 3.65 (M = 3.22, SD = 0.46)

slide43
Items:

positief: CLB-medewerker was vriendelijk

ik kreeg de kans te vertellen waarover ik me zorgen maakte

negatief: genoeg uitleg over wat in dossier werd geschreven

genoeg uitleg over hoe CLB werkt

slide46
Ervaren resultaat & Bejegening belangrijkste voorspellers van algemene tevredenheid

Rechtstreekse vraag naar drie belangrijkste aspecten voor goede begeleiding door CLB:

Leerlingen:

hoe de CLB-medewerker jou benadert (87 %)

vertrouwen en respect voor privacy (72 %)

resultaat van de begeleiding (61%)

Ouders:

resultaat van de begeleiding (65%)

inspraak; actief betrokken worden (62 %)

bejegening (62 %)

predictoren van tevredenheid kenmerken cli nt en omgeving
Predictoren van tevredenheidKenmerken cliënt en omgeving

Algemeen: beperkt effect

  • Gepercipieerde relatie ouders-school
  • Leerlingen: effect onderwijsvorm (ASO < TSO/BSO) & al dan niet graag naar school gaan
  • Ouders: gepercipieerde samenwerking school-CLB
slide49
Predictoren van tevredenheidPerceptie cliënt begeleiding, verwachtingen en invulling ervan, praktisch verloop

Voorafgaande beeldvorming over CLB:

verwachtingen vooraf

beeld over het CLB vooraf

(evaluatie) informatie vooraf

realisme verwachtingen

invulling verwachtingen

akkoord met adviezen/diagnose/informatie

begeleiding op geschikt moment beëindigd

slide50
Predictoren van tevredenheidPerceptie cliënt begeleiding, verwachtingen en invulling ervan, praktisch verloop

>aanknopingspunten voor acties

belang van realistische en positieve verwachtingen

aanvang van begeleiding: voldoende informatie en bespreken van wederzijdse verwachtingen vanaf begin

goede communicatie bij begin, tijdens en bij afronding van begeleiding

slide51
uitbouw goed contact:

wachttijd tussen vraag en eerste gesprek

aantal contacten

duur contacten (ouders)

geschikte plaats gesprek

evaluatie meer dan 1 CLB-medewerker

slide52
Hoe bij CLB terecht gekomen en vraag naar hulp/ondersteuning
    • Ouders meer tevreden indien ze erachter stonden om hun kind te laten ondersteunen; ouders bij wie CLB zelf de vraag stelde om begeleiding te starten: meest tevreden (> zelf/school)
    • Leerlingen meer tevreden wanneer ze zelf graag geholpen wilden worden door het CLB; geen effect van hoe ze bij CLB waren terecht gekomen

> Voldoende stilstaan bij en verduidelijken van hulpvraag/behoefte aan ondersteuning = belangrijke stap in begeleidingsproces

> Belang van pro-actieve, sensibiliserende opstelling

predictoren van tevredenheid clb medewerker
Predictoren van tevredenheidCLB-medewerker
  • Ouders: ervaring in CLB/PMS-sector, leeftijd
  • Verder weinig onderzochte kenmerken effect, MAAR CLB-medewerker speelt wel degelijk een rol: 13 % van verschillen in tevredenheid bij leerlingen; 6 % bij ouders) (houding? interpersoonlijke vaardigheden?)
  • Belang van zelfreflectie en reflectie over begeleiding: naarmate CLB-medewerker begeleiding als “geslaagder” beoordeelde, ook meer tevreden cliënten.
tevredenheidsonderzoek1

Tevredenheidsonderzoek

SCHOLEN: DIRECTIES, INTERNE BEGELEIDERS, LEERKRACHTEN

onderzoeksprocedure2
Onderzoeksprocedure
  • Mei 2006 – februari 2007
  • steekproef: 33 CLB’s (provincie/ net)  toevallige steekproef scholen (65 %) gestratificeerd naar onderwijsniveau en regulier vs. buitengewoon ond.  1 directielid, 1 ILB, toevallig gekozen leerkrachten uit verschillende graden met min. 2 CLB-contacten
  • aantal scholen die deelnemen: 866/1023 (85 %)
  • responspercentages: 56 % leerkrachten; 63 % interne leerlingbegeleiders/ zorgcoördinatoren; 69 % directieleden en 33 % CLB-medewerkers
respondenten1
Respondenten

1586 leerkrachten (119 hertest)

532 interne leerlingbegeleiders en zorgcoördinatoren (116 hertest)

570 directieleden (114 hertest)

847 CLB-medewerkers

leerkrachten beschrijvende analyses
Leerkrachten: beschrijvende analyses

frequentie formele overlegmomenten (%)

leerkrachten beschrijvende analyses1
Leerkrachten: beschrijvende analyses

duur formeel overleg (%)

leerkrachten beschrijvende analyses2
Leerkrachten: beschrijvende analyses

evaluatie duur formeel overleg (%)

leerkrachten beschrijvende analyses3
Leerkrachten: beschrijvende analyses

Hoeveel vaste spreekuren CLB per week op uw school (som) (%)

leerkrachten beschrijvende analyses5
Leerkrachten: beschrijvende analyses

informatie over afspraken in beleidsplan (-contract) en afsprakennota (bijzondere bepalingen) (%)

leerkrachten beschrijvende analyses6
Leerkrachten: beschrijvende analyses

wisselingen CLB-medewerkers (%)

slide67
Op welke domeinen legt CLB klemtoon in ondersteuning aan school ?
    • 70 % psychosociaal functioneren
    • 62 % leren en studeren
    • 45 % schoolloopbaanbegeleiding
    • 35 % preventieve gezondheidszorg
  • Op welke domeinen zou u meer ondersteuning wensen door het CLB ?
leerkrachten beschrijvende analyses7
Leerkrachten: beschrijvende analyses

taakopvatting (begeleidingsdomeinen) (%)

slide69
Drie activiteiten waarop CLB klemtoon legt:
    • 73 % deelname aan overleg (MDO, klassenraad, cel leerlingenbegeleiding, …)
    • 46 % gesprekken met ouders
    • 45 % diagnostische activiteiten
    • 35 % individuele gesprekken met ILB
    • 30 % gesprekken met leerlingen(groep)
    • 21 % individuele gesprekken met leerkrachten
    • 20 % schoolondersteuning (preventie en ondersteuning zorgbeleid op school)
    • 20 % contacten met externen
  • Zijn er volgens u activiteiten waaraan het CLB te weinig tijd spendeert in vergelijking met andere activiteiten ?
leerkrachten beschrijvende analyses8
Leerkrachten: beschrijvende analyses

taakopvatting (CLB-activiteiten) (%)

slide71

Verloop van de ondersteuning

Interne begeleiders

interne leerlingbegeleiders zorgco rdinatoren beschrijvende analyses
Interne leerlingbegeleiders & zorgcoördinatoren: beschrijvende analyses

frequentie formele overlegmomenten (%)

interne leerlingbegeleiders zorgco rdinatoren beschrijvende analyses1
Interne leerlingbegeleiders & zorgcoördinatoren: beschrijvende analyses

duur formeel overleg (%)

interne leerlingbegeleiders zorgco rdinatoren beschrijvende analyses2
Interne leerlingbegeleiders & zorgcoördinatoren: beschrijvende analyses

evaluatie duur formeel overleg (%)

interne leerlingbegeleiders zorgco rdinatoren beschrijvende analyses3
Interne leerlingbegeleiders & zorgcoördinatoren: beschrijvende analyses

vaste spreekuren (+ evaluatie) (%)

interne leerlingbegeleiders zorgco rdinatoren beschrijvende analyses4
Interne leerlingbegeleiders & zorgcoördinatoren: beschrijvende analyses

informeel overleg (%)

interne leerlingbegeleiders zorgco rdinatoren beschrijvende analyses5
Interne leerlingbegeleiders & zorgcoördinatoren: beschrijvende analyses

informatie over afspraken in beleidsplan (-contract) en afsprakennota (bijzondere bepalingen)

interne leerlingbegeleiders zorgco rdinatoren beschrijvende analyses6
Interne leerlingbegeleiders & zorgcoördinatoren: beschrijvende analyses

knelpunten binnen taakverdeling met CLB-medewerker(s)

interne leerlingbegeleiders zorgco rdinatoren beschrijvende analyses7
Interne leerlingbegeleiders & zorgcoördinatoren: beschrijvende analyses

wisselingen CLB-medewerkers (%)

slide80
Op welke domeinen legt CLB klemtoon in ondersteuning aan school ?
    • 73 % psychosociaal functioneren
    • 67 % leren en studeren
    • 54 % schoolloopbaanbegeleiding
    • 41 % preventieve gezondheidszorg
  • Op welke domeinen zou u meer ondersteuning wensen door het CLB ?
interne leerlingbegeleiders zorgco rdinatoren beschrijvende analyses8
Interne leerlingbegeleiders & zorgcoördinatoren: beschrijvende analyses

taakopvatting (begeleidingsdomeinen) (%)

slide82
Drie activiteiten waarop CLB klemtoon legt
    • 78 % deelname aan overleg (MDO, klassenraad, cel leerlingenbegeleiding, …)
    • 65 % diagnostische activiteiten
    • 55 % gesprekken met ouders
    • 36 % individuele gesprekken met ILB
    • 28 % gesprekken met leerlingen(groep)
    • 22 % contacten met externen
    • 19 % schoolondersteuning (preventie en ondersteuning zorgbeleid op school)
    • 9 % individuele gesprekken met leerkrachten
  • Zijn er volgens u activiteiten waaraan het CLB te weinig tijd spendeert in vergelijking met andere activiteiten ?
interne leerlingbegeleiders zorgco rdinatoren beschrijvende analyses9
Interne leerlingbegeleiders & zorgcoördinatoren: beschrijvende analyses

taakopvatting (CLB-activiteiten) (%)

directieleden beschrijvende analyses
Directieleden: beschrijvende analyses

frequentie formele overlegmomenten (%)

directieleden beschrijvende analyses2
Directieleden: beschrijvende analyses

evaluatie duur formeel overleg (%)

directieleden beschrijvende analyses3
Directieleden: beschrijvende analyses

vaste spreekuren (+ evaluatie) (%)

directieleden beschrijvende analyses5
Directieleden: beschrijvende analyses

wisselingen CLB-medewerkers (%)

slide91
Op welke domeinen legt CLB klemtoon in ondersteuning aan school ?
    • 73 % psychosociaal functioneren
    • 67 % leren en studeren
    • 54 % preventieve gezondheidszorg
    • 53 % schoolloopbaanbegeleiding
  • Op welke domeinen zou u meer ondersteuning wensen door het CLB ?
directieleden beschrijvende analyses6
Directieleden: beschrijvende analyses

taakopvatting (begeleidingsdomeinen) (%)

slide93
Drie activiteiten waarop CLB klemtoon legt
    • 79 % deelname aan overleg (MDO, klassenraad, cel leerlingenbegeleiding, …)
    • 55 % gesprekken met ouders
    • 54 % diagnostische activiteiten
    • 40 % individuele gesprekken met ILB
    • 29 % gesprekken met leerlingen(groep)
    • 21 % schoolondersteuning (preventie en ondersteuning zorgbeleid op school)
    • 18 % contacten met externen
    • 13 % individuele gesprekken met leerkrachten
  • Zijn er volgens u activiteiten waaraan het CLB te weinig tijd spendeert in vergelijking met andere activiteiten ?
directieleden beschrijvende analyses7
Directieleden: beschrijvende analyses

taakopvatting (CLB-activiteiten) (%)

tevredenheidsvragenijsten schoolpersoneelsleden lk ilb dir
Tevredenheidsvragenijsten schoolpersoneelsleden (lk, ILB, dir)
  • 28/28/26 items verdeeld over gemeenschappelijke subschalen

Bejegening, Ervaren resultaat, Bereikbaarheid

  • En telkens één unieke schaal

Communicatie (lk), Participatie (ILB), Samenwerking preventieve gezondheidszorg (dir)

  • 2/1/1 algemene tevredenheidsitem(s) (in het algemeen ben ik tevreden over de ondersteuning door de CLB-medewerker/het CLB-team verbonden aan school)
  • Helemaal niet akkoord (= 1) – helemaal akkoord (= 4) (of: niet van toepassing)
subschaal bejegening1
Subschaal Bejegening
  • Verwijst naar de omgangswijze van CLB (met schoolpersoneelslid, school, leerlingen/ouders), gekenmerkt door respect, interesse, empathie
  • Lk: 9 items ( = .91), ILB: 9 items ( = .92), dir: 9 items ( = .93)

“De CLB-medewerkers luisteren naar mijn visie als leerkracht/interne leerlingbegeleider-zoco/directie”

“De CLB-medewerker kan zich goed inleven in mijn positie als leerkracht/directie”

“De CLB-medewerkers erkennen mijn competenties als interne leerlingbegeleider/zorgcoördinator”

“De CLB-medewerkers tonene interesse in wat de school doet op vlak van zorg voor leerlingen”

subschaal ervaren resultaat1
Subschaal Ervaren resultaat
  • Peilt naar de resultaten (op emotioneel, gedragsmatig, inzichtelijk vlak) die de cliënt ervaart dankzij de samenwerking met het CLB
  • Lk: 9 items ( = .93), ILB: 10 items ( = .93), dir: 10 items ( = .94)

“Na een begeleiding door het CLB voel ik mij zekerder in mijn aanpak van een situatie waarover ik een vraag had” (lk, ILB-zoco)

“De ondersteuning door het CLB betekent een meerwaarde voor mij als leerkracht/ILB/zoco”; “De ondersteuning door het CLB betekent een meerwaarde voor onze school” (dir)

“De samenwerking met het CLB helpt mij/onze school om de zorg voor leerlingen met specifieke onderwijsbehoeften beter aan te kunnen”

subschaal bereikbaarheid
Subschaal Bereikbaarheid
  • Verwijst naar verschillende aspecten van bereikbaarheid van CLB
  • Lk: 6 items ( = .85), ILB: 6 items ( = .85), dir: 5 items ( = .84)

“De CLB-medewerkers zijn voldoende aanwezig op school”

“Er zijn voldoende formele overlegmomenten met het CLB (klassenraad, MDO, …)”

“Tijdens informele momenten (koffiepauze, …) is de CLB-medewerker voldoende bereikbaar”

“Ik kan gemakkelijk alle disciplines binnenhet CLB bereiken indien ik een vraag wil stellen” (lk, ILB/zoco)

subschaal communicatie lk
Subschaal Communicatie (lk)
  • Betreft het voldoende en duidelijk informeren en het maken van duidelijke afspraken met de leerkracht door de CLB-medewerker
  • 4 items ( = .82)

“De CLB-medewerker maakt samen met mij duidelijke afspraken over wie welke taken op zich neemt bij een begeleiding”

“Ik krijg van de CLB-medewerker een begrijpbare uitleg over de resultaten van diagnostische onderzoeken (testen, observaties, …)”

subschaal participatie ilb zoco
Subschaal Participatie (ILB-zoco)
  • Betreft de mate waarin de CLB-medewerkers de ILB/zoco betrekt in zijn ondersteunende activiteiten aan de school
  • 3 items ( = .82)

“De CLB-medewerkers betrekken mij voldoende bij het zoeken naar een mogelijke aanpak van een situatie waarover ik een vraag had”

“Er worden duidelijke afspraken gemaakt over de taakverdeling tussen interne leerlingbegeleiding en het CLB”

“Er worden duidelijke afspraken gemaakt over de opvolging van een situatie waarover ik een vraag had”

subschaal samenwerking in het kader van preventieve gezondheidszorg dir
Subschaal Samenwerking in het kader van preventieve gezondheidszorg (dir)

2 items ( = .67)

“In geval van besmettelijke ziekten bij leerlingen of het onderwijspersoneel heeft onze school een vlotte samenwerking met het CLB om de verdere verspreiding van die ziekten te voorkomen”

“Het CLB en de school werken vlot samen bij de organisatie van medische consulten (busvervoer, …)”

conclusie i v m constructie schalen schoolpersoneelsleden
Conclusie i.v.m. constructie schalen schoolpersoneelsleden
  • Factorstructuur zinvol te interpreteren en te linken met apriori kwaliteitsdimensies
  • Adequate interne consistentie en hertestingsbetrouwbaarheid (lk: .78, ILB/zoco: .84, dir: .78)
  • Korte en tegelijk gedifferentieerde schaal
  • Analoog voor drie doelgroepen, maar ook unieke items en dimensies ~ positie
slide105
Algemene tevredenheid:

Leerkrachten: M = 2.97(SD = .75)

Interne leerlingbegeleider/zoco: M = 3.28(SD = .75)

Directieleden: M = 3.33(SD = .70)

Scores tevredenheidsitems:

> Neutrale schaalmidden

Leerkrachten: M = 3.00 (SD = 0.49)

Interne leerlingbegeleider/zoco M = 3.20 (SD = 0.49)

Directieleden: M = 3.21 (SD = 0.50)

slide106
items (positief): zelfde voor alle schoolpersoneelsleden:
  • discrete omgang met informatie over leerlingen en ouders
  • ik kan de CLB-medewerker vertrouwen
  • luisteren naar mijn visie als leerkracht/ interne leerlingbegeleider/ zorgcoördinator/ directielid

>> Bejegening

slide107
items (negatief): zelfde voor alle schoolpersoneelsleden (andere volgorde)
  • informeert voldoende over nieuwe inzichten op vlak van de zorg voor leerlingen
  • tijdens informele momenten zijn de CLB-medewerkers voldoende bereikbaar

voor interne leerlingbegeleiders/ zorgcoördinatoren en directieleden:

  • de CLB-medewerkers zijn voldoende aanwezig op school

voor leerkrachten:

  • ik kan gemakkelijk alle disciplines binnen het CLB bereiken indien ik een vraag wil stellen
slide109
Unieke subschalen:
  • communicatie (leerkracht): M = 2.89(SD = .63)
  • participatie (ilb/zoco): M = 3.26(SD = .64)
  • samenwerking PGZ (dir): M = 3.34(SD = .60)
slide110
Ervaren resultaat voor alle schoolpersoneelsleden voornaamste voorspeller van algemene tevredenheid
  • Leerkrachten en directie: Bejegening (2de plaats) en Bereikbaarheid (3de plaats)
  • Interne begeleiders: Bereikbaarheid (2de plaats) en Participatie (3de plaats)
slide111
Rechtstreekse vraag naar 3 belangrijkste aspecten voor goede ondersteuning
  • Leerkrachten:
    • Ervaren resultaten (53 %)
    • Goede informatiedoorstroming (tijdig, duidelijk, relevant) (52 %)
    • Opvolging van een situatie waarover men eerder een vraag had gesteld aan CLB (50 %)
  • Interne begeleiders
    • Het betrokken worden door het CLB bij de verschillende stappen in de zorg voor leerlingen (55 %)
    • Ervaren resultaten (53 %)
    • Goede informatiedoorstroming (52 %)
  • Directies
    • Ervaren resultaten (56 %)
    • Het betrokken worden door het CLB bij de verschillende stappen in de zorg voor leerlingen (55 %)
    • Opvolging van een situatie waarover men eerder een vraag had gesteld (53 %)
persoonskenmerken schoolpersoneelslid 1
Persoonskenmerken schoolpersoneelslid (1)
  • Achtergrondkenmerken: bv. leeftijd en ervaring bij leerkrachten en interne begeleiders; diploma bij interne begeleiders
  • Werkbeleving (vitaliteit): leerkrachten en interne begeleiders
  • Werkbeleving (emotionele uitputting): leerkrachten
  • Visie op eigen taak in de zorg voor leerlingen (leerkrachtvragenlijst): hoe belangrijker een leerkracht zijn/haar eigen rol ziet in de zorg voor leerlingen, des te meer tevreden over CLB-begeleiding

→ verband cliënttevredenheid – persoonskenmerken van cliënt

schoolkenmerken
Schoolkenmerken

> aanwijzingen voor beperkt effect:

  • voor leerkrachten en interne leerlingbegeleiders/zorgcoördinatoren: geen enkel significante predictor: onderwijsniveau, aantal vestigingsplaatsen, …
  • voor directieleden:
    • Buitengewoon onderwijs meer tevreden dan regulier onderwijs (op subschaalniveau: Ervaren resultaat en Bereikbaarheid)
    • BSO-aanbod binnen de school: meer tevreden (op subschaalniveau: Ervaren resultaat)
samenwerking school en clb 1
Samenwerking school en CLB (1)

algemeen: het verloop van de samenwerking tussen school en CLB heeft een duidelijk effect op de cliënttevredenheid (zowel gesuggereerd door de schoolpersoneelsleden als de CLB-medewerkers)

op basis van oordeel van cliënten:

  • informatie over beleidsplan (-contract) en afsprakennota (bijzondere bepalingen) (vragenlijst voor leerkrachten en voor interne llb.): geïnformeerden meer tevreden

> belangrijk dat verschillende niveaus binnen een school op de hoogte zijn van afspraken tussen school-CLB (invloed op verwachtingen). Belang van informatie en communicatie.

samenwerking school en clb 2
Samenwerking school en CLB (2)
  • knelpunten in de taakverdeling tussen intern llb./zoco. en CLB: minder tevreden indien knelpunten worden ervaren

> belang van duidelijke afspraken over de taakverdeling die gedeeld en nageleefd worden

  • aantal CLB-medewerkers verbonden aan de school (directievragenlijst): meer tevreden indien er meer CLB-medewerkers waren verbonden aan de school (subschaalniveau: Ervaren resultaat)

> meer (gespecialiseerde) deskundigheid

samenwerking school en clb 21
Samenwerking school en CLB (2)
  • Vlotte wisseling(en) van de CLB-medewerker verbonden aan school:

> belang van een goede ondersteuning van vervangende CLB-medewerkers. Goede communicatie tussen school en CLB rond de overdracht van begeleidingen: mogelijkheden en grenzen verduidelijken

samenwerking school en clb 3
Samenwerking school en CLB (3)
  • Taakopvatting:
    • (on)voldoende ondersteuning op de 4 begeleidingsdomeinen
    • verwachting dat het CLB aan bepaalde activiteiten meer tijd spendeert in vergelijking met andere activiteiten
  • Formeel overleg
    • frequentie, duur, tevredenheid over duur
  • Al dan niet Informeel overleg (niet opvoorhand vastgelegd)
  • Frequentie vaste spreekuren en evaluatie daarvan
  • Wachttijd overleg

> belang van wachttijd tussen eerste vraag naar overlegen plaatsvinden van overleg zo beperkt mogelijk te houden

samenwerking school en clb 4
Samenwerking school en CLB (4)
  • volgende aspecten hadden effect op de cliënttevredenheid van de schoolpersoneelsleden (obv. oordeel CLB-medewerkers):
    • realistische verwachtingen van de personeelsleden
    • openheid ten aanzien van kritische bedenkingen
    • complementariteit interne leerlingbegeleiding en leerlingbegeleiding door CLB
    • aanvaarding subsidiaire werking CLB door school
    • voldoende informeren over interne zorgactiviteiten door de school
    • duidelijkheid van de afspraken tussen school en CLB
    • gevoel van waardering vanwege de schoolpersoneelsleden

 School meer tevreden over CLB ~ CLB meer tevreden over samenwerking met school

persoon van de clb medewerker
Persoon van de CLB-medewerker

> aanwijzingen voor beperkt effect

voor directieleden: leeftijd, ervaring, aantal jaren verbonden aan school (gemiddelde van CLB-team)

voor leerkrachten:

  • mate van (on)duidelijkheid over zijn/haar werk als CLB-medewerker
besluit
Besluit
  • Tevredenheidsresultaten = erg bemoedigend
  • Niettemin: diverse aanknopingspunten voor verbeteracties
    • Leerlingen en ouders: communicatie, informatie, actieve betrokkenheid
    • School: bereikbaarheid, informatie, communicatie, duidelijke afspraken
  • Slechts één perspectief op kwaliteit
  • Verwachtingen van verschillende cliëntengroepen niet noodzakelijk gelijklopend
besluit1
Besluit
  • Psychometrisch degelijk onderbouwd en gebruiksvriendelijk instrumentarium om cliënttevredenheid in eigen CLB op te volgen en te situeren t.a.v. referentiegroep
  • Vragenlijsten = slechts onderdeel van ruimere initiatieven inzake kwaliteitsevaluatie

Bv. schriftelijke bevraging: beheersing van Nederlands; niet voor alle doelgroepen even geschikt

  • Geen kansen laten liggen bij oppikken van begeleidingsvragen
  • Tevredenheidsonderzoek ten dienste van verbeteren van dagelijkse praktijk (niet verantwoorden)