erectiele dysfunctie 2009 l.
Download
Skip this Video
Loading SlideShow in 5 Seconds..
ERECTIELE DYSFUNCTIE 2009 PowerPoint Presentation
Download Presentation
ERECTIELE DYSFUNCTIE 2009

Loading in 2 Seconds...

play fullscreen
1 / 87

ERECTIELE DYSFUNCTIE 2009 - PowerPoint PPT Presentation


  • 402 Views
  • Uploaded on

ERECTIELE DYSFUNCTIE 2009. Dr. Alex Breugelmans Diensthoofd Urologie Regionaal Ziekenhuis Heilig Hart Leuven. INDELING VOORDRACHT. E.D. : normaal? E.D. en LUTS E.D. en MS PADAM Behandeling (niet-chirurgisch). E.D. = normal aging ???. 150.000.000 mannen wereldwijd …

loader
I am the owner, or an agent authorized to act on behalf of the owner, of the copyrighted work described.
capcha
Download Presentation

PowerPoint Slideshow about 'ERECTIELE DYSFUNCTIE 2009' - omer


An Image/Link below is provided (as is) to download presentation

Download Policy: Content on the Website is provided to you AS IS for your information and personal use and may not be sold / licensed / shared on other websites without getting consent from its author.While downloading, if for some reason you are not able to download a presentation, the publisher may have deleted the file from their server.


- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - E N D - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -
Presentation Transcript
erectiele dysfunctie 2009

ERECTIELE DYSFUNCTIE2009

Dr. Alex Breugelmans

Diensthoofd Urologie

Regionaal Ziekenhuis Heilig Hart Leuven

indeling voordracht
INDELING VOORDRACHT
  • E.D. : normaal?
  • E.D. en LUTS
  • E.D. en MS
  • PADAM
  • Behandeling (niet-chirurgisch)
e d normal aging
E.D. = normalaging ???
  • 150.000.000 mannen wereldwijd …
  • Stijgend door veroudering
  • 50 % van de mannen > 40 jaar (vroeg of laat)

=> E.D. = vaak voorkomend verouderingsfenomeen ?

The greatenemy of the truth is veryoftennot the lie, but the myth, persistent, persuasive and unrealistic.J.FK.

e d alarmsignaal
E.D. = ALARMSIGNAAL

QoL Enquête “Men with E.D. and underlying conditions” (1)

E.D. als indicator van

potentiële gezondheidscomplicaties

  • Diabetes
  • Dyslipidemie
  • Hypertensie
  • Obesitas

1.European and International Societies for Sexual Medicine (ISSM – ESSM), Brussels december 2008)

oorzaken e d
Oorzaken E.D.
  • De oorzaak kan lichamelijk zijn, psychologisch of een combinatie van beide. Lichamelijke oorzaken komen voor in 70%. In ongeveer 30% is er alleen een psychologische oorzaak.
  • Alcoholmisbruik
  • Angst, nervositeit
  • Geneesmiddelen
    • Antihypertensica, anti-aritmica, statines, anti-epileptica
    • Antiandrogenen
    • H2-antagonisten
    • NSAID
    • Antidepressiva
    • Narcotica
  • Heelkundige ingrepen in het bekken of in de genitaalstreek
  • Hypertensie
  • Hormoonafwijkingen : HYPOGONADISME, schildklier +of-
  • (Krans)slagaderverkalking
  • Leverziekten
  • Neurologisch (MS, Parkinson, CVA, Hernia)
  • Psychologische oorzaken
  • Roken
  • Stoornissen in de nierfunctie
  • Diabetes mellitus
  • Trauma van het bekken of van de wervelkolom
indeling voordracht6
INDELING VOORDRACHT
  • E.D. : normaal?
  • E.D. en LUTS
  • E.D. en MS
  • PADAM
  • Behandeling (niet-chirurgisch)
e d luts ms
E.D., LUTS, MS
  • Leeftijd is wederom geen excuus!!!
  • Verband tussen ED en LUTS: 4 hypothesen:
    • Autonome hyperactiviteit
    • NO-synthetase mechanisme
    • Rho-kinase/endotheline mechanisme
    • Atherosclerose van het kleinbekken
autonome hyperactiviteit
Autonome hyperactiviteit
  • Verhoogde symptatische activiteit in
    • Hypertensie
    • Obesitas
    • Hyperinsulinemie
    • LUTS / BPH
    • Sexuele dysfunctie
    • E.D.
atherosclerose van het kleinbekken
Atherosclerose van het kleinbekken
  • Ischemie veroorzaakt identieke stoornissen aan de gladde spiercellen van de detrusor als van de corpora cavernosa.
luts en comorbiditeit
LUTS en Comorbiditeit
  • IPPS : > 8 => meer
    • hart/vaatziekten
    • diabetes
    • art. hypertensie
    • depressie
no synthetase mechanisme
NO-synthetase mechanisme
  • Obstructie van de lagere urinewegen gaat gepaard met een afname aan NO-secreterende zenuwen in de prostaat, de blaas en de urethra.
  • Dit tekort aan stikstofoxide is tevens een belangrijke oorzakelijke factor in erectiestoornissen.
rho kinase endotheline mechanisme
Rho-kinase/endotheline mechanisme
  • Het gladde spierweefsel in BPH vertoont een verhoogde Rho-kinase-activiteit.

Hierdoor is het contractieweefsel hypergevoelig voor Calcium.

  • Het gladde spierweefsel van de blaas bij uitvloei-obstructie, de zwellichamen bij erectiestoornissen en de bloedvatwand bij arteriële hypertenise vertonen tevens een verhoogde Rho-kinase-activiteit.

Ras homolog gene family, member A (RhoA) is a small GTPase protein known to regulate the actincytoskeleton in the formation of stress fibers. It is encoded by the geneRHOA.

indeling voordracht19
INDELING VOORDRACHT
  • E.D. : normaal?
  • E.D. en LUTS
  • E.D. en MS
  • PADAM
  • Behandeling (niet-chirurgisch)
metabool syndroom revisited
Metabool syndroom “revisited” …
  • MS is gedefiniëerd door de aanwezigheid van minstens drie van de volgende symptomen:
  • abdominale obesitas (buikomtrek > 94 cm)
  • arteriële hypertensie
  • hypercholesterolemie
  • hypertriglyceridemie
  • diabetes mellitus
  • glucose-intolerantie
  • HYPOGONADISME
to restore the man
“TO RESTORE THE MAN …”
  • Sexuele sfeer
  • Erectiel vermogen
  • CO-MORBIDITEIT
indeling voordracht22
INDELING VOORDRACHT
  • E.D. : normaal?
  • E.D. en LUTS
  • E.D. en MS
  • PADAM
  • Behandeling (niet-chirurgisch)
padam
PADAM
  • 'partial androgen deficiency of the ageing male' (PADAM)
  • Aangezien de mannelijke

menopauze of andropauze

langzaam optreedt, over jaren.

aandacht voor hypogonadisme
AANDACHT VOOR Hypogonadisme
  • Testosterone Deficiëntie Syndroom (TDS):
    • 38.7 % van de mannen > 45j
    • Verlaagt QoL significant!
    • Component OF oorzakelijke! factor van MS

=> R/ van MS dmv testosterone-supplement?

testosterone en obesitas
Testosterone en obesitas

Leptine (in vetweefsel gemaakt)

Testosterone-secretie

  • De testosteronespiegel vertoont een omgekeerde correlatie met de nuchtere glycemie en de insulinespiegel.
  • - Een lage testosteronespiegel is net zoals hyperinsulinemie een voorspeller van DMt2
slide26

OCCURRENCE OF ERECTILE DYSFUNCTION (ED), TESTOSTERONE DEFICIENCY SYNDROME (TDS), AND METABOLIC SYNDROME (MS) IN PATIENTS WITH BMI > 30, OR ABDOMINAL OBESITYFillo J.1, Breza J.1, Fillova M.2, Vachulova A.2, Dukat A.2, Krahulec B.2

Study the prevalence of ED, TDS, and MS in patients with BMI over 30 or waist circumference over 94 cm.

TDS significantly decreased quality of life and occurrence is 38.7% in men over 45 years. It is suspected that TDS can be next component of MS. This can be basis for treatment MS with testosteron.

All this 3 factors: obesity, insulin resistency or hypogonadismus can be introduction to MS.

In respect to longer life expectancy and prolonged survival, the diagnosis and treatment of ED, TDS and MS may significantly improve the quality of life of the affected men. In patients with abdominal obesity we find an increased number of patients with TDS, ED and MS.

testosterone belang
Testosterone : Belang
  • MMAS (Massachusetts Male Aging Study):

- totaal T2 lager dan 200ng/ml:

HOGERE MORTALITEIT

HOGERE CARDIOVASCULAIRE MORT.

HOGERE KANKERMORT.

testosterone belang28
Testosterone : Belang

Testosterone beïnvloedt de expressie van 5-phosphodiësterase en de respons op PDE5-remmers.

Een minimale testosteronedrempel is vereist voor een normale erectiefunctie.

=> Combinatie van PDE5-I en T2 in R/ van E.D.

diagnose van t d s
Diagnose van T.D.S.
  • Serumspiegel T2 < 50 ng/dl (∆ spiegels, ∆ labo)
  • Gevoeligheid en Specificiteit van vragenlijsten:
    • ADAM 97% 30%
    • MMAS 60% 59%
    • AMS 83% 39%
  • Abstract 
  • Three questionnaires, the St. Louis University Androgen Deficiency in Aging Male (ADAM), the Aging Male Survey (AMS) and the Massachusetts Male Aging Study (MMAS), have been developed as potential screening tools for hypogonadism in older males. We compared these questionnaires in 148 males aged 23–80 years using bioavailable testosterone as the “biochemical gold standard” for diagnosis of hypogonadism. The sensitivity for the ADAM was 97%, for the AMS 83% and the MMAS 60%. Specificity was 30% for the ADAM, 59% for the MMAS and 39% for AMS. Both bioavailable testosterone and the calculated free testosterone correlated significantly with a number of the individual questions. Total testosterone correlated poorly with most of the questions. In conclusion, the ADAM and AMS may be useful screening tools for hypogonadism across the adult lifespan, but both are relatively nonspecific.

Maturitas, Volume 53, Issue 4, Pages 424-429 (20 March 2006) Comparison of screening questionnaires for the diagnosis of hypogonadism

slide30

What are free and bioavailable testosterone?

Testosterone is present in the blood as "free" testosterone (1-4%) or bound testosterone. The latter may be loosely bound to albumin, a serum protein, or bound to a specific binding protein called Sex Steroid Binding Globulin (SSBG) or Sex Hormone Binding Globulin (SHBG). The binding between testosterone and albumin is not very strong and is easily reversed; so the term bioavailable testosterone (BAT) refers to the sum of free testosterone plus albumin-bound testosterone. Alternatively, it is the fraction of circulating testosterone that is not bound to SHBG. It is suggested that BAT represents the fraction of circulating testosterone that readily enters cells and better reflects the bioactivity of testosterone than does the simple measurement of serum total testosterone. Also, varying levels of SHBG can result in inaccurate measurements of BAT. Decreased SHBG levels can be seen in obesity, hypothyroidism, androgen use, and nephritic syndrome. Increased levels are seen in cirrhosis, hyperthyroidism, and estrogen use. In these situations, measurement of free testosterone may be more useful. However, technically, free testosterone is difficult to measure accurately.

bioavailable testosterone levels in men decrease by as much as 40 between the ages of 40 and 70
BIOAVAILABLE testosterone levels in men decrease by as muchas 40% between the ages of 40 and 70
  • As reported previously from this cohort of community-dwelling oldermen (17) and elsewhere (18, 19), bioavailable testosterone levels decreasemuch more with age than does total testosterone or estradiol levels.The decrease in bioavailable testosterone parallels the increasein sex hormone binding globulin with age, a change that accompaniesincreasing body fat independent of weight change (20). The prevalenceof depressive symptoms increases with age in community-dwellingolder adults

The Journal of Clinical Endocrinology & Metabolism Vol. 84, No. 2 573-577 Bioavailable Testosterone and Depressed Mood in Older Men:

The Rancho Bernardo Study ; Elizabeth Barrett-Connor, Denise G. von Mühlen and Donna Kritz-Silverstein

slide32

Sensitivity

A sensitivity of 100% means that the test recognizes all sick people as such.

Thus in a high sensitivity test, a negative result is used to rule out the disease.

Sensitivity alone does not tell us how well the test predicts other classes

(that is, about the negative cases). In the binary classification this is the corresponding specificity test,

or equivalently, the sensitivity for the other classes.

Sensitivity is not the same as the positive predictive value (ratio of true positives to combined true and

false positives), which is as much a statement about the proportion of actual positives in the population

being tested as it is about the test.

The calculation of sensitivity does not take into account indeterminate test results.

If a test cannot be repeated, the options are to exclude indeterminate samples from analyses (but the number

of exclusions should be stated when quoting sensitivity), or, alternatively, indeterminate samples can be

treated as false negatives (which gives the worst-case value for sensitivity and may therefore underestimate it).

Specificity

A specificity of 100% means that the test recognizes all healthy people as healthy. Thus a positive result

in a high specificity test is used to confirm the disease. The maximum is trivially achieved by a test that

claims everybody healthy regardless of the true condition. Therefore, the specificity alone does not tell us

how well the test recognizes positive cases. We also need to know the sensitivity of the test to the class,

or equivalently, the specificities to the other classes.

A test with very high specificity can have very low precision

if there are far more true negatives than true positives, and vice versa.

adam questionnaire
ADAM questionnaire

Androgen Deficiencyin the Aging Male)

  • 1. Have you had a decrease in libido (sex drive)?
  • 2. Have you had a lack of energy?
  • 3. Do you have a decrease in strength and/or endurance?
  • 4. Have you lost height?
  • 5. Have you noticed a decreased "enjoyment of life?“
  • 6. Are you sad and/or grumpy?
  • 7. Are your erections less strong?
  • 8. Have you noticed a recent deterioration in your ability to play sports?
  • 9. Are you falling asleep after dinner?
  • 10. Has there been a recent deterioration in your work performance?
slide34

Verslechtering van uw algemeen welzijn

  • (gezondheitstoestand, subjectief gevoel gezondheid) 
  • Gewrichts- en spierklachten (lage rugpijn,
  • gewrichtspijn, pijn in de ledematen, algemene rugpijn) 
  • Overmatig zweten (onverwacht/plotseling uitbreken van
  • zweet, opvliegers onafhankelijk van inspanning/belasting) 
  • Slaapproblemen (moeite om in slaap te vallen, moeite om door te slapen, te vroeg en vermoeid wakker worden,
  • slecht slapen, slapeloosheid) 
  • Toegenomen behoefte aan slaap, vaak moe 
  • Prikkelbaarheid (een agressief gevoel, gauw boos/
  • geirriteerd door kleine dingen, ontstemd) 
  • Nervositeit (innerlijke spanning, innerlijke onrust,
  • niet stil kunnen zitten) 
  • Angst (paniekerig, angstig, bezorgd) 
  • Lichamelijke uitputting/afnemen van vitaliteit (algemene afname van prestatie, afname van activiteit,
  • gebrek aan zin om iets te ondernemen, het gevoel minder voor elkaar te krijgen, minder te presteren,
  • zichzelf te moeten aansporen iets te ondernemen) 
  • Afname van spierkracht (gevoel van zwakte) 
  • Gedeprimeerde stemming (moedeloosheid, verdrietig, huilerig, gebrek aan energie, stemmingswisselingen,
  • het gevoel dat niets er toe doet) 
  • Het gevoel dat je over de top van je leven heen bent 
  • Opgebrand voelen, op een dood punt zitten 
  • Verminderde baardgroei 
  • Afnemen van potentie/seksueel vermogen 
  • Afname van het aantal ochtenderecties 
  • in seks, gebrek aan zin in geslachtsgemeenschap) 
  • Afname van zin in seks/libido (gebrek aan plezier
  • Heeft u nog andere belangrijke klachten? Ja Nee 

A

M

S

V

R

A

G

E

N

L

I

J

S

T

dus globale diagnostische en therapeutische benadering
Dus: GLOBALE DIAGNOSTISCHE en THERAPEUTISCHE BENADERING
  • 50 % van de pt. onwetend over verband
  • 70 % zou sneller medische hulp gezocht hebben indien ze geweten hadden dat E.D. verband kon houden met potentiëel levensbedreigende ziekten
  • 80 % snijdt het onderwerp zelf aan (taboe↓↓)
indeling voordracht36
INDELING VOORDRACHT
  • E.D. : normaal?
  • E.D. en LUTS
  • E.D. en MS
  • PADAM
  • Behandeling (niet-chirurgisch)
behandeling van e d
Behandeling van E.D.
  • Voedingsupplementen: arginine, flavonoiden, zink, Vitamin C, Vitamin E, …
  • Kruiden: ginseng (RR,glucose,immuniteit), ginkgo biloba
  • Acupuncture
  • ROOKSTOP

PS: L-arginine-flavonoïden (Prelox):

Arginine als NO-donor.

slide38

Spider Venom the New Viagra

Spider venom could be used in impotence treatment

Natural Viagra: Spider Bite Causes Erection

slide39

Phoneutria

nigriventer

bach versus titanic
Bach versus Titanic
  • Boston Area Community Health:

(prevalentie van urologische problemen versus R/)

  • Prostatisme
  • TDS
  • Overactieve blaas
  • E.D.

>> Slechts 10% van de gemelde symptomen wordt behandeld

mix up van mechanische en psychologische factoren
Mix-up van Mechanische en Psychologische Factoren
  • Vicieuze cirkel (“faalangst”)
  • Verstandhouding tussen partners kan verlagen.
  • Spontaneïteit tov. Inname medicatie???
  • HET IS NIET ALTIJD GEMAKKELIJK TE AANVAARDEN DAT EEN GENEESMIDDEL NODIG IS OM GESLACHTSVERKEER TOT EEN GOED EINDE TE BRENGEN …
pati nten zoeken naar geneesmiddel dat
Patiënten zoeken naar geneesmiddel dat
  • Weinig bijwerkingen heeft
  • Langdurige erectie garandeert
  • Snelle werking heeft
why is viagra like disneyland
Why is ViagralikeDisneyland?

There’s a one-hour wait for a two-minute ride …

de impact kennen van erectiele dysfunctie
De impact kennen van erectiele dysfunctie
  • op de patiënt1:
    • Gedaald zelfvertrouwen

en zelfwaardering

    • Gedaalde levenskwaliteit en verstoord psychologisch evenwicht

1.Wagner G et al, Int J Impot res 2000,12, S144-S146

de impact kennen van erectiele dysfunctie48
De impact kennen van erectiele dysfunctie
  • op de partner2:
    • Gedaald seksueel verlangen, minder opwinding, orgasmes
    • Gedaalde tevredenheid over de seksuele relatie

2.Fisher WA et al, J Sex Med 2005,2,675-684

de impact kennen van erectiele dysfunctie49
De impact kennen van erectiele dysfunctie
  • op het koppel en de relatie3 :
    • Emotioneel leed
    • Verzwakte relatie
    • Verdwijnen van alle intimiteit en affectie

3.McCabe MA , J Sex Med 2008,5,1795-1804

rol van de partner in een bevredigende seksuele relatie
Rol van de partner in eenbevredigendeseksuelerelatie

Als er sprake is

van een minder goede

seksuele verstandhouding,

is het koppel de patiënt.

Er bestaan geen ‘niet-betrokken’ partners1.

1. Masters WH , Johnson VE, Human Sexual inadequacy, Little Brown and Co, 1970

rol van de partner in een bevredigende seksuele relatie51
Rol van de partner in een bevredigende seksuele relatie
  • Patiënten met ED hebben de neiging om de invloed van relationele of psychologische problemen op hun seksuele problematiek te minimaliseren of ontkennen2.
  • Ook als een farmacologische behandeling van de ED het weer mogelijk maakt om erecties te krijgen, kunnen relatieproblemen de behandeling laten mislukken2.

2. Althof SE , J Impot Res 2002,13(suppl1)S99-S104

visie van de pati nten op hun ed
Visie van de patiënten op hun ED
  • De meeste klinische studies evalueren alleen de patiënten1 :
    • Sterk gedaalde zelfwaardering
    • Verlies aan vertrouwen
    • Depressie
  • Patiënten verwachten van een

behandeling2 :

    • een terugkeer van de erecties en geslaagde seksuele betrekkingen
    • maar ook meer zelfvertrouwen, tevredenheid van hun partner en natuurlijke erecties

1.Tomlison et al, 2004, BMJ 328,1037-40

2.Perimenis et al, 2008, JSM , on line October 2008

visie van de partners
Visie van de partners
  • Weinig studies over de mening van de partners, over de erecties en het vermogen tot geslachtsgemeenschap van de patiënt met ED
  • Welke factoren kunnen - naast louter seksuele factoren - een invloed uitoefenen op de tevredenheid van de partner?
    • De meeste vrouwen begrijpen niet waardoor de ED van hun partner wordt veroorzaakt. Vandaar de nood aan dialoog binnen het koppel en het belang om een arts te raadplegen.
    • De meeste vrouwen worden meer getroffen door het verlies aan intimiteit dan door de afwezigheid van seksuele betrekkingen
    • Voor velen is het belangrijkste doel om de situatie te aanvaarden en de intimiteit, het evenwicht en de nabijheid met hun parnter te herwinnen.

Conaglen Hm and Conaglen JV, Sex and Relationship Therapy 2008,23,147-156

bevredigende seksuele relatie en therapietrouw
Bevredigende seksuele relatie en therapietrouw
  • Een bevredigende seksuele relatie beperkt zich niet tot het krijgen van een erectie of een goed verdragen medicatie, en ook niet tot een geslaagde seksuele betrekkingen op zich
  • De tevredenheid van de partner is essentieel voor een geslaagde relatie
  • De partner moet zich gemotiveerd voelen om weer seksueel actief te worden:
      • Motivatie (meer van emotionele, affectieve en relationele aard dan bij de man)
      • Verlangen: ze moet zich betrokken voelen bij de seksuele opwinding van haar parnter, tijd nemen voor het voorspel en de erectie niet beschouwen als iets dat louter door de medicatie wordt veroorzaakt.
  • De tevredenheid bepaalt de therapietrouw van de patiënt en het welslagen van de behandeling op langere termijn.

Carson et al : Int J Impot Res 2004, 16, 207-13

Dean et al, Eur Urol suppl 2006,5,779-785

how do you find a man on cialis in the dark
How do youfinda man onCialisin the dark?

Actually, it’s quite hard …

problemen bij een orale behandeling van ed 1
Problemen bij een orale behandeling van ED1
  • De bestaande geneesmiddelen zijn zeer doeltreffend… in klinische proeven
  • maar …in de dagelijkse praktijk…
      • zijn er goede instructies nodig voor een optimale doeltreffendheid (interactie met voeding voor sildenafil en vardenafil, noodzaak van seksuele stimulatie, geslachtsgemeenschap uitstellen tot 30-60 min na inname van de medicatie, ten minste 4 pogingen doen tot geslachtsgemeenschap)2

1. AD Seftel , J Androl 2002, 23, 729-736

2. K Hatzimouratidis, DG Hatzichristiou, EAU update series 2004, 2,75-83

problemen bij een orale behandeling van ed 157
Problemen bij een orale behandeling van ED1
  • Zelfs na geslaagde seksuele betrekkingen, kan het percentage patiënten dat zijn behandeling staakt, hoog zijn.
    • Tot 30% staakt zijn behandeling met sildenafil:
      • Te weinig kansen om seksuele betrekkingen te hebben3
      • Geen seksuele interesse bij de partner3
      • Emotioneel gezien niet klaar voor seksuele betrekkingen na een lange periode van onthouding4

3. T Klotz, Int J Impot Res 2005, 17,2-4

4. H Son, Asian J Androl 2004,6,117-120

slide58
Tijd in een seksuele relatie

De langere werkingsduur van tadalafil kan de terugkeer naar intieme betrekkingen vergemakkelijken, de tevredenheid van de patiënt en zijn partnerverhogen, en zo voor een betere therapietrouw zorgen op lange termijn.

Bijsluiters

tadalafil meer zin in seks hardere erecties meer zelfvertrouwen grotere tevredenheid iief schaal
Tadalafil:Meerzin in seks, hardereerecties, meerzelfvertrouwen, groteretevredenheid(IIEF-schaal)

Klinische, prospectieve en crossoverstudie

waarin tadalafil met sildenafil werd vergeleken

Eardley I, et al., BJU Int.2005;96:1323

tadalafil meer geslaagde betrekkingen sep3

Klinische, prospectieve en crossoverstudie

waarin tadalafil met sildenafil werd vergeleken

Tadalafil:Meer geslaagde betrekkingen(SEP3)

Baseline

Einde v/d behandeling

100%

76,9%

72,2%

75%

Succespercentage

50%

19,4%

19,4%

25%

0%

Tadalafil

Sildenafil

LS Gemiddeld Verschil: 58,5 53,3 p=0,003

Eardley I, et al. BJU Int.2005;96:1323

verklaring van de voorkeur van de pati nten

Klinische, prospectieve en crossoverstudie

waarin tadalafil met sildenafil werd vergeleken

Verklaring van de voorkeur van de patiënten
  • 71% van de patiënten verkozen tadalafil boven sildenafil
  • De volgende factoren werden met deze voorkeur geassocieerd:
    • Grotere tevredenheid over de seksuele betrekkingen
    • Meer seksuele betrekkingen
    • Grotere tevredenheid over de hardheid van de erecties
    • Minder bijwerkingen
    • Minder tijdsdruk

Eardley et al : BJU Int 2007,100,122-129

verklaring van de voorkeur van de partners
76% van de patiënten hadden een voorkeur voor tadalafil

79% van de parnters hadden een voorkeur voor tadalafil

De volgende redenen speelden mee in de voorkeur van de partners:

Meer ontspannen, minder druk (76%)

Grotere seksuele tevredenheid (72%)

Meer natuurlijke en spontane seks (43%)

Langere werkingsduur van tadalafil (38%)

Seksuele relatie zonder stress (29%)

51% van de partners vonden het effect van de behandeling op hun relatieveel ruimer dan louter doeltreffendheid op het vlak van de erecties

Andere prospectieve en crossoverstudie

waarin tadalafil met sildenafil werd vergeleken

Verklaring van de voorkeur van de partners

Conaglen HM and Conaglen JV, J Sex Med 2008, available on line

grotere tevredenheid bij pati nten en partners na een overstap van sildenafil naar tadalafil

P<0.001

P<0.001

82.6

78.3

65.0

61.6

Tadalafil

Sildenafil

1541

1541

151

151

Patients

N=1722

(Q1-Q11)

Partners

N=207

(Q1-Q5)

Sildenafil-naar-Tadalafil-groep

Observatieve en crossoverstudie

waarin tadalafil met sildenafil werd vergeleken

Grotere tevredenheid bij patiënten en partners na een overstapvan sildenafil naar tadalafil

(score EDITS)

Brock G et al, BJU Int 2006, 99, 376-382

observatieve edos studie
Observatieve EDOS-studie

Therapietrouwna 6 maandenbehandeling

Hatzichristou D et al, Int J Clin Pract, 2007,61,1850-1862

behandelingen gevolgd door de ontevreden pati nten van de edos studie
Behandelingen gevolgd door de ontevreden patiënten van de EDOS-studie

Hatzichristou D et al, Int J Clin Pract, 2007,61,1850-1862

redenen om de behandeling met sildenafil te stoppen
Redenen om de behandeling met sildenafil te stoppen
  • 35% van de Koreaanse patiënten die opnieuw erecties konden krijgen en opnieuw normale seksuele betrekkingen konden hebben (IIEF ≥26), zetten hun behandeling met sildenafil stop na verloop van 6 maanden.
  • Motieven hiervoor:
      • 37% waren er niet klaar voor om seksuele betrekkingen te hebben na een lange onthoudingsperiode (22% partners, 15% patiënten)
      • 18% wegens het optreden van ongewenste effecten
      • 15% wegens de terugkeer van spontane erecties
      • 11% konden niet leven met geprogrammeerde seksuele activiteiten of erecties die afhankelijk zijn van medicatie

Son H et al Asian J Andrology 2004,6, 117-20

de farmacologie van tadalafil geknipt voor een dagelijks gebruik
De farmacologie van tadalafil Geknipt voor een dagelijks gebruik?
  • De halfleven van 17,5 uur maakt dat Tadalafil zich uitstekend leent voor een dagelijkse dosering:
    • Een stabiele plasmaconcentratie wordt bereikt na verloop van 5 dagen
    • De blootstelling ligt ongeveer 1,6 maal hoger dan bij een unieke dosis.
    • Een dagelijkse dosis van 5 mg geeft hetzelfde plateau als bij een unieke dosis van 8 mg

Forgue ST, et al. Br J Clin Pharmacol 2005;61(3):280-288

studie over tadalafil 5 mg dagelijkse inname
Studie over tadalafil 5 mg dagelijkse inname

Porst et al. Eur Urol 2006;50:351-359

doeltreffendheid sep vraag 3
Doeltreffendheid:SEP Vraag 3

SEP3: Duurde uw erectie lang genoeg voor een geslaagd seksueel contact?

placebo

** p<0.05 versus placebo

* p<0.001 versus placebo

tadalafil 5 mg

tadalafil 10 mg

**

92%

100

**80%

**80%

90

**

73%

*

73%

*

67%

80

70

**54%

58%

**52%

Gemiddelde per patiënt % SEP3 “ja”

60

50

37%

34%

40

30

15%

20

10

21

0

51

105

103

12

30

30

12

28

28

43

41

Alle patiënten

Mild

17-25

Matig

11-16

Ernstig

1-10

IIEF EF Basiswaarden Ernst

Post hoc analyse met uitsluiting van patiënten met een

IIEF EF beginwaarde >26

Porst et al. Eur Urol 2006;50:351-359

neveneffecten meta analyse van 11 studies over tadalafil naar behoefte
NeveneffectenMeta-analyse van 11 studies over tadalafil naar behoefte

Carson et al. BJU Intl. 2004; 93: 1276-1281.

neveneffecten tadalafil 5mg dagelijkse inname
Neveneffecten tadalafil 5mg dagelijkse inname

Porst et al. Eur Urol 2006;50:351-359

conclusies over tadalafil 5mg dagelijkse inname
Conclusies over tadalafil 5mg dagelijkse inname

Tadalafil voor dagelijks gebruik is een

innovatieve oplossing voor patiënten en

koppels die reageren op « een volgens

behoefte behandeling ».

De doeltreffendheid van tadalafil 5mg dagelijks

is vergelijkbaar met deze van tadalafil 10mg.

De tolerantie van tadalafil 5mg dagelijks kan

beter zijn dan deze van tadalafil 20mg en

vergelijkbaar met deze van tadalafil 10mg,

met beduidend minder kans op hoofdpijn.

conclusies
Conclusies
  • Een bevredigend seksueel effect hangt niet alleen af van de doeltreffendheid en de tolerantie, maar ook van de tevredenheid van de patiënt en zijn partner en een ontplooiïng op psychologisch en intiem gebied.
  • Hoewel de stijfheid van de erecties voor de man een belangrijke parameter is voor zijn voorkeur voor een behandeling, is dit veel minder het geval voor zijn partner.
  • De afwezigheid van stress die door de werkingsduur van het geneesmiddel wordt veroorzaakt, is een belangrijke tevredenheidsfactor voor beide partners.
conclusies75
Conclusies
  • De partners hechten veel belang aan meer tijd om weer een zekere seksuele intimiteit en een goede relatie uit te bouwen met hun man
  • De tevredenheid van de patiënt (en van zijn partner) moet snel geëvalueerd worden omdat deze factor de grootste impact heeft op het verderzetten van de behandeling.
  • De patiënten en hun partners zijn meer tevreden over tadalafil in vergelijking met sildenafil
  • Als een patiënt ontevreden is over een behandeling met een korte werkingsduur, dan kan een overstap naar tadalafil (volgens behoefte of dagelijkse inname) interessant zijn, gelet op het hogere percentage van patiënten dat zijn behandeling met tadalafil verderzet, en gelet op de grotere tevredenheid van deze patiënten.
contra indicaties
Contra-indicaties

- Mannen met hartaandoeningen

bij wie seksuele activiteit wordt

afgeraden (INstabiele angor,

myocardinfarct < 90d – 180d?).

  • Gelijktijdig gebruik met

CYP3A4-remmers moet worden ontraden

(ketoconazol, erytromycine, fluconazol, saquinavir,

verapamil, diltiazem, …). 

gebruik van nitroglycerine bij angor
Gebruik van nitroglycerine bij angor
  • 24 u na inname van sildenafil / vardanafil

(T1/2 4u)

  • 48 u na inname van tadalafil

(T1/2 17.5u)

Gebruik intussentijd andere medicatie om de angor-aanval te bestrijden.

pde5 inhibitoren en antihypertensiva
PDE5-inhibitoren en antihypertensiva
  • Mineure bloeddrukdaling
  • Idem bij gelijktijdig gebruik van alfablokkers. Hier wordt wel een veiligheid ingebouwd:

- sildenafil > 4u na inname alfalyticum

- vardenafil en tadalafil alleen met tamsulosine, niet met andere alfablokkers!!!!!

pde5 inhibitoren en antihypertensiva79
PDE5-inhibitoren en antihypertensiva
  • Negatieve invloed op erecties:
    • Beta blokkers
    • Hydrochlorothiazide diuretica
  • Geen invloed op Erectiel Functie:
    • Calciumblokkers
    • ACE-inhibitoren
  • Angiotensin receptor blokkers (losartaan – Cozaar en valsartaan - Diovan) verhogen het libido maar verlagen het erectievermogen!
slide80

nefazodone (5-HT2A receptor antagonist)

bergamottin (constituent of grapefruit juice)

quercetin

aprepitant (Substance P antagonist, NK1 receptor antagonist)

verapamil (calcium channel blocker)

cimetidine (H2-receptor antagonist)

amiodarone (antiarrhythmic)

chloramphenicol (antibiotic)

ciprofloxacin (antibiotic)

ciclosporin (immunosuppressant)

diltiazem (calcium channel blocker)

CYP3A4-Inhibitoren

  • protease inhibitors
    • ritonavir
    • indinavir
    • nelfinavir
  • macrolide antibiotics
    • erythromycin
    • telithromycin
    • clarithromycin
  • azole antifungals
    • fluconazole
    • ketoconazole
    • itraconazole
  • non-nucleoside reverse transcriptase inhibitors[7]
    • delavirdine
    • efavirenz
    • nevirapine
  • gestodene (hormonal contraceptive)
  • mibefradil (in angina pectoris)
  • protease inhibitors
    • saquinavir
  • SSRIs
    • fluoxetine/norfluoxetine
    • fluvoxamine
  • star fruit
  • piperine

imatinib (anticancer)

echinacea (immunostimulator)

enoxacin (antibacterial)

ergotamine (in migraine)

metronidazole (antibacterial)

mifepristone (abortifacient)

norfloxacin (antibiotic)

tofisopam (anxiolytic)

contra indicaties81
Contra-indicaties
  • Warning!!!!

What happens if you mix Cialis and iron pills?

You still get an erection, but it always point North …

contra indicaties82
Contra-indicaties
  • Gelijktijdig gebruik met andere NO-PROVIDERS:
  • Nitroglycerine (Deponit, Minitran, Nitrek, Nitrodisc, Nitro-Dur, Nitroglyn, Nitrolingual Spray, Nitrostat).
  • Isosorbide mononitrate (Imdur, ISMO, Monoket).
  • Isosorbide dinitrate (Dilatrate-SR, Isordil, Sorbitrate).
  • Pentaerythritol tetranitrate (Duotrate, Peritrate, Tetraneed).
  • Sodium nitroprusside (Nipride, Nitropress).
  • Amyl nitrite ("poppers“)
  • Nitraten in de voeding vormen geen gevaar voor patiënten die phosphodiesterase-5 inhibitoren gebruiken.
testosterone in de behandeling
Testosterone in de behandeling
  • Let op zo IPSS > 15 (risico op urineretentie).
  • Niet bij bevestigd prostaatadenocarcinoom (PIN?).
  • Sluit eerst onderliggend prostaatlijden uit.
slide84

Prostaglandines (Caverject, Muse)

  • Vacuumpomp
  • Erectieprothese