kronik hastal klar ve s t t ketimi l.
Download
Skip this Video
Loading SlideShow in 5 Seconds..
Kronik Hastalıklar ve Süt Tüketimi PowerPoint Presentation
Download Presentation
Kronik Hastalıklar ve Süt Tüketimi

Loading in 2 Seconds...

play fullscreen
1 / 44

Kronik Hastalıklar ve Süt Tüketimi - PowerPoint PPT Presentation


  • 365 Views
  • Uploaded on

Kronik Hastalıklar ve Süt Tüketimi. Prof. Dr. Tanju BESLER Hacettepe Üniversitesi Beslenme ve Diyetetik Bölümü . Temel insan hakkı olan SAĞLIK; sadece hastalık ve sakatlığın olmaması değil, bedensel, ruhsal ve sosyal y önden tam iyi olma halidir. Yaşam Döngüsü. BESLENME.

loader
I am the owner, or an agent authorized to act on behalf of the owner, of the copyrighted work described.
capcha
Download Presentation

PowerPoint Slideshow about 'Kronik Hastalıklar ve Süt Tüketimi' - obelia


An Image/Link below is provided (as is) to download presentation

Download Policy: Content on the Website is provided to you AS IS for your information and personal use and may not be sold / licensed / shared on other websites without getting consent from its author.While downloading, if for some reason you are not able to download a presentation, the publisher may have deleted the file from their server.


- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - E N D - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -
Presentation Transcript
slide3

Temel insan hakkı olanSAĞLIK;

sadece hastalık ve sakatlığın olmaması

değil,

bedensel, ruhsal ve sosyal

yöndentam iyi olma halidir.

slide5

Dünya Sağlık Raporu-2002;

  • • 10 temel risk etmeni (toplam 17) dünyadaki prematür ölümlerin ve hastalık nedenlerinin yüksek hızını açıklamaktadır.
  • • Bu risk etmenlerinden 7 tanesi diyet ve fiziksel aktiviteye dayalıdır.
  • Diyet, fiziksel aktivite, sigara; Hastalıkların önlenmesi ve halk sağlığının korunmasında önemli
diyete ba l hastal k y k
Diyete bağlı hastalık yükü (DALY); yaşam yılı kaybı ve yaşam kalitesinin bozulma ölçütü olarak değerlendirilmektedir.

DALY erkekler için 80 ve kadınlar için 82.5 yaştan önce çeşitli hastalıklardan yaşam yılı kaybı ve engellilik olarak hesaplanmaktadır.

1 DALY= Sağlıklı yaşamdan 1 yıl kaybı

Diyete Bağlı Hastalık Yükü

WHO. Food and Health in Europe, 2004

2000 y l nda avrupa k tas nda
136 milyon yıl sağlıklı yaşam yılı kaybı (DALY) hesaplanmıştır.

Temel neden beslenme:

56 milyon yıl (% 41) kayıp

%61 KVH, %32 kanser,

% 5 diyabet, % 2 beslenme yetersizlikleri hastalıkları

WHO. Food and Health in Europe, 2004

2000 yılında Avrupa Kıtasında
2000 y l nda avrupa k tas nda8
2000 yılında Avrupa Kıtasında

Hastalık DALY(%)

Bulaşıcı has. 9.7

Enfeksiyon ve parasiter hastalıklar 3.9

Beslenme yetersizlikleri 1.0

Kronik hastalıklar 76.6

KVH 22.6

Kanserler 11.7

DM 1.5

Yaralanmalar 13.7

Pomerleau J et al. PHN 6:453,2003

ab de t m hastal k y k n etkileyen etkenler 1997
Neden Olan Etken Katkı (%)

Sigara 9.0

Alkol 8.4

Şişmanlık 3.7

İş riski 3.6

Y.siz sebze ve meyve tük. 3.5

Yoksulluk 3.1

İşsizlik 2.9

Fiziksel aktivite 1.4

Doymuş yağ > diyet 1.1

WHO. Food and Health in Europe, 2004

AB’de tüm hastalık yükünü etkileyen etkenler (1997)

8.3

9.7

4.6

sa l k ekonomisi amerika 1998
KVH

Diyabet

İnme

Osteoporoz

Safra kesesi has.

Meme, kolon/rektum, prostat kanseri

Sağlık Ekonomisi(Amerika-1998)

137 milyar ABD $

yetersiz ve dengesiz beslenme
Yetişkinlik dönemi kronik hastalıklarının önlenmesi yaşamın başlangıcından alınıp, yaşam boyu sürdürülecek yaklaşımlarla önlenebilir.

Bu yaklaşımlar

Doğurganlık döneminde ve gebelikte optimal beslenme ile başlar

Bebeğe 6 ay süre ile tek başına (exclusive) anne sütünün verilmesi

Zamanında uygun tamamlayıcı besinlere başlanması uygulamaları ile sürdürülür.

Okul çağında sağlıklı yaşam biçimi eğitimleri ile sürdürülür

Ferro Luzzi et al. 2001

Yetersiz ve dengesiz beslenme
slide13

Yetersiz ve Dengesiz Beslenme

Çocuk ölümlerinin(WHO)

% 7’sinin birincil

nedeni

% 46’sının ikincil

slide14

Su ve Besinlerle Bulaşan Hastalıklar

2002

2000

Kanser  22.000

İshal  869.700

Askariazis  49.122

Amipli Dizanteri  26.447

Tifo  24.158

Brusella  17.584

Hepatit A  10.557

Basilli Dizanteri  1.047

Seçilmiş İstatistikler (Sağlık Bakanlığı)

sa l k bakanl hedefleri
Hedef 1: Bulaşıcı Hastalıkların Önlenmesi

2005 yılına kadar 5 yaş altı çocuk ishal ölümlerini en az % 50, ishal vakalarını en az % 25 azaltmak.

2010 yılına kadar 5 yaş altı çocuklarda ASYE ölümlerini 1/3 azaltmak.

Sağlık Bakanlığı Hedefleri
sa l k bakanl hedefleri16
Hedef 2: Bulaşıcı Olmayan Hastalıkların Önlenmesi

2020 yılına kadar 65 yaş altında iskemik kalp hastalıklarından ölümleri % 15 azaltmak.

2020 yılına kadar 65 yaş altı nüfusta tüm kanserleri % 10, 2030 yılına kadar tüm kanserleri % 15 azaltmak.

2020 yılına kadar 40 yaş üzeri nüfusta obezite prevalansını % 10 azaltmak.

Sağlık Bakanlığı Hedefleri
sa l k bakanl hedefleri17
Hedef 3: Bebek ve Çocuk Sağlığının Geliştirilmesi

2020 yılına kadar BÖH binde 20 altına, 5 yaş altı ölüm hızını binde 30’un altına indirmek, neonatal ölüm hızını % 30 azaltmak.

2020 yılına kadar DDA bebek oranını en az % 20 azaltmak.

2015 yılına kadar ilk altı ay anne sütü alan çocuk oranını % 80’e çıkarmak.

2020 yılına kadar, 5 yaş altı çocuklarda beslenme bozukluklarını % 35, iyot yetersizliği hastalıklarını % 90 azaltmak.

Sağlık Bakanlığı Hedefleri
sa l k bakanl hedefleri18
Hedef 4: Risk Faktörlerinin Azaltılması

2010 yılına kadar kronik malnütrisyon, raşitizm, beslenme yetersizliği anemileri ve obezite oranını % 35, 2020 yılına kadar % 50 azaltmak.

İyot yetersizliği hastalıklarını okul çocuklarında tümüyle, erişkinlerde 1/3 azaltmak.

Beslenmeye bağlı kronik hastalıkların sıklığını en az % 10 oranında azaltmak.

Sağlık Bakanlığı Hedefleri
s t bile imi
ANNE SÜTÜ

70

1.3

4.38

6.89

20-32

14

5.0

0.036

0.05

İNEK SÜTÜ

60

3.2

3.25

4.52

113

91

0.0

0.183

0.44

Süt Bileşimi
  • ENERJİ
  • PROTEİN
  • T.YAĞ
  • KHO
  • Ca
  • P
  • C Vit.
  • Riboflavin
  • B 12
s t ve t revleri
Süt ve Türevleri
  • İçerdiği besin öğeleri açısından insan vücudunda kolayca sindirilebilir ve rahatça kullanılabilir.
  • Organizmanın büyüme ve gelişimi için gerekli olan besin öğelerinin tamamına yakınını içerir.

6

slide24

Süt

Agriculture and Agri-Food Canada, Canadian Dairy Information ,2000

slide25
Süt

Kemik ve diş sağlığının devam ettirilmesi,

Osteoporoz gibi hastalıkların oluşumunu önlemek ve/veya geciktirmek için

Çocukluktan itibaren önerilen düzeylerde kalsiyum, fosfor, D vitamini, riboflavin ve protein alımı vd. birçok besin öğesi

  • Dolayısıyla süt ve süt ürünlerinin tüketimi,
  • halk sağlığı açısından önem teşkil etmektedir
slide26

%30 potasyum

%52 kalsiyum

%11 B1 vitamini

%35 protein

%44 B2 vitamini

%9 A vitamini

%13 B6 vitamini

%12 folat

%30 iyot

%18 magnezyum

%98 B12 vitamini

%55 fosfor

%12 çinko

%16 niasin

%6 enerji

Bir bardak sütte

6 yaşında bir çocuğun ihtiyacı olan;

besin esi al m na s t n katk s
Özellikle protein ve kalsiyum içeriği açısından tüketilmekte

Fosfor, B2 vitamini (riboflavin), B12 vitamini, A vitamini, fosfor, tiamin, niasin, magnezyum olmak üzere birçok besin öğesi için önemli kaynak

Süt proteininin biyolojik değeri 1.0 üzerinden 0.95 olup oldukça yüksektir

Besin Öğesi Alımına Sütün Katkısı

Maijala Kalle. Co milk and human development and well-being. Position paper. Livestock Production Science. 2000

s t le kron k hastaliklar l k s
SÜT İLE KRONİK HASTALIKLARİLİŞKİSİ

Diş sağlığı

Laktoz intoleransı

Hipertansiyon

Kemik yoğunluğu

Kanser

Obezite

slide29
Kemik sağlığı için kalsiyumun dışında

yağ, karbonhidrat, protein gibi makro besin öğeleri

K vitamini, fosfor, magnezyum, flor, bakır ve çinko gibisütün bileşiminde bulunan mikro besin öğeleri de önemlidir

Süt ve Kemik Yoğunluğu

slide30
Kemik matriksinin oluşumu için yeterli protein alımı gereklidir, ancak çok yüksek alımı idrarla kalsiyum atılımına neden olabilmekte

Kemik matriksi, yapımı için mikro besin öğelerine gereksinimi olan kollajen ve kollajen olmayan protein yapılar içerir.

C vitamini proteinlerin hidroksilasyonu için gerekli olup

K vitamini iskelette depolanan ve kemik metabolizmasında etkili olan osteokalsin içerisinde yer alan gammakarboksile glutamil yapımı için elzemdir.

Süt ve Kemik Yoğunluğu

slide31
Bakır kollajendeki çapraz bağların yapımı için gerekli olan lizil-oksidaz enziminin kofaktörüdür.

Fosfor kemikte hidroksiapatit şeklinde kristal yapıda bulunduğu için önem kazanmaktadır.

Magnezyum matriks ve mineral metabolizması için gerekli birçok enzimin kofaktörüdür.

Flor ise kemik formasyonunu stimule eder

Süt ve Kemik Yoğunluğu

slide32

Süt ve Kemik Yoğunluğu

(Kemik metabolizmasının yaş ile değişimi)

Maksimum kemik yoğunluğu 25-35 yaşları arasında oluşurken, en önemli

dönemin 12-20 yaş olduğu, ilerleyen yaşlarda kalsiyum alımı artsa da

kemik yoğunluğu artmamaktadır

H,L: Çocukluk ve adolesan dönemde

Sırasıylayüksek ve düşük kalsiyum alımı

h,l: Yetişkinlikte yüksek ve düşük kalsiyum

alımı

Gennari C. Calcium and vitamin D nutrition and bone disease of elderly.

Public Health Nutrition. 2001

Merrilees M J, et al. Effects of dairy food supplements on bone mineral density

in teenage girls. European Journal of Nutrition. 2000.

slide33

Süt ve Kemik Yoğunluğu

(Diyetle Ca Alımına Dikkat)

AAP, 2006:117;578-585

slide34
Kalsiyum, magnezyum ve fosforun az tüketimi bireysel veya toplumsal olarak arteriyel kan basıncı artışı ve hipertansiyon insidansı ile ilişkili olduğu saptanmıştır

Kalsiyum suplemanının antihipertansif olarak kullanıldığı sıçanlar üzerinde yapılan bir çalışmada; diyette kalsiyum artışının prostasiklin üretimini 1/3 oranında azalttığı ve tromboksan A2 oluşumunu 2 kat arttırdığı saptanmıştır

Süt ve Hipertansiyon

Miller GD, et al. Benefits of Dairy Product Consumption on Blood Pressure in Humans: A Summary of the Biomedical Literature. Journal of the American Collage of Nutrition. 2000

Alanko J, et al. Prostacyclin and thromboxane A2 production in nitric oxide-deficient hypertension in vivo. Effects of high calcium diet and angiotensin receptor blockade. Prostaglandins, Leukotrienes and Essential Fatty Acids. 2003

slide35
Günde 3-4 porsiyon süt ve ürünlerinin tüketimi optimal kan basıncının sağlanmasında ve sağlığın devam ettirilmesinde önerilmektedir

DASH çalışmasında kalsiyum alımı 800 mg/gün’e çıkarıldığında kan basıncının azaldığı bildirilmiştir

Süt ve Hipertansiyon

*Miller GD, et al. Benefits of Dairy Product Consumption on Blood Pressure in Humans: A Summary of the Biomedical Literature. Journal of the American Collage of Nutrition. 2000

* NIH Consensus Development Panel on Optimal Calcium Intake: Optimal calcium intake. JAMA. 1994

* Dietary Reference Intakes for Calcium, Phosphorus, Magnesium, vitamin D, and Fluoride. Washington DC, 1997.

slide37
Kalsiyum ve D vitamini ile ilişkili

Kolon kanserine karşı koruyucu olduğu da bildirilmekte

kalsiyumun intralüminal bölgede safra asitleri ile yağ asitlerini bağlaması ve bu bileşiklerin proliferatif stimulasyonunu düşürmesi

Süt ve ürünlerinin, meme kanserini arttırdığından şüphelenilmekte olup son yıllarda bunu kanıtlayan yeterli çalışmalar yoktur

Süt ve Kanser

*Rodriguez C et al. Calcium , Dairy Products, and Risk of Prostate Cancer in a Prospective Cohort of United States Men. Cancer Epidemiology, Biomarkers & Prevention. 2003

*Shin MH, et al. Intake of Dairy Products, Calcium, and Vitamin D and Risk of Breast Cancer. Journal of the National Cancer Institute. 2002

s t ca ve obezite
Süt Ca ve Obezite

Vücut Ağırlığı

6.6 kg

24 hafta

-500kkal/gün

8.8 kg

11 kg

Süt tüketimi

Fazla

Düşük

Ca

Yüksek

Ca

J Dairy Sci.2006;89:1207-1221

slide39

Süt Ca ve Obezite

Vücut Yağı

24 hafta

-500kkal/gün

1.4 kg

2.9 kg

3.7 kg

Süt tüketimi

Fazla

Düşük

Ca

Yüksek

Ca

J Dairy Sci.2006;89:1207-1221

ca al m nda tehlikeli d me
Ca Alımında Tehlikeli Düşme

Erkek

Kadın

J Dairy Sci.2006;89:1207-1221

s t t ketimi
Süt Tüketimi

Gazlı İçecekler

İçimlik Süt

J Dairy Sci.2006;89:1207-1221

slide43

Sağlık için, sağlıklı süt için

Süt; sağlıklı tüketilmesi gereken bir besindir.

Açık süte güvenmeyin!

Yasalarımızın öngördüğü ısıl işlem (Pastörize veya UHT) geçirmiş süt kullanınız, kullandırtınız.