1 / 74

Is jouw gewicht goud waard?

Is jouw gewicht goud waard?. Lily Fredrix, NW. OU-cursus Gezondheid in perspectief. Gewicht in de media. Volkskrant Steeds meer kinderen met (ernstig) overgewicht… Sporters neigen naar anorexia nervosa om te kunnen deelnemen in bepaalde gewichtsklassen...

nolcha
Download Presentation

Is jouw gewicht goud waard?

An Image/Link below is provided (as is) to download presentation Download Policy: Content on the Website is provided to you AS IS for your information and personal use and may not be sold / licensed / shared on other websites without getting consent from its author. Content is provided to you AS IS for your information and personal use only. Download presentation by click this link. While downloading, if for some reason you are not able to download a presentation, the publisher may have deleted the file from their server. During download, if you can't get a presentation, the file might be deleted by the publisher.

E N D

Presentation Transcript


  1. Is jouw gewicht goud waard? Lily Fredrix, NW

  2. OU-cursus Gezondheid in perspectief

  3. Gewicht in de media • Volkskrant Steeds meer kinderen met (ernstig) overgewicht… Sporters neigen naar anorexia nervosa om te kunnen deelnemen in bepaalde gewichtsklassen... Eén op de vier patiënten in ziekenhuizen is ondervoed......

  4. Gewicht in de wetenschap • Wetenschappelijke tijdschriften: Obesity Research, Clinical Nutrition • Congressen (inter)nationaal • Talrijke websites: Kenniscentrum Overgewicht Wat zegt nu de wetenschap?

  5. Waaruit bestaat ons lichaamsgewicht? • vetmassa en vetvrije massa (water, eiwitten, mineralen en glycogeen) • Man, 40 j, 74.1 kg: 15 kg vet 12.8 kg eiwit 4.2 kg mineralen en glycogeen 42.1 kg water

  6. Lichaamsgewicht is afhankelijk van • Geslacht • Genetische factoren • Voeding • Lichamelijke activiteit

  7. Lichaamsvet en leeftijd bij mannen en vrouwen

  8. Hoe constant is nu ons gewicht?

  9. Schommelingen in gewicht:over een dag

  10. Schommelingen in gewicht:over weken

  11. Schommelingen in gewicht:over een jaar

  12. Schommelingen in gewicht:over jaren

  13. Gewichtsveranderingen • Stoppen met roken • Lijnen • Ouder worden • Zwangerschap • Ziekte

  14. Wat is een (on)gezond gewicht? • Body Mass Index (BMI) Gewicht (kg)/Lengte2 (in m) <18.5 ondergewicht 18.5-25 gezond gewicht >25 overgewicht >30 obesitas

  15. Overgewicht = te veel vet • BMI houdt geen rekening met verdeling vet- en spierweefsel • BMI houdt geen rekening met vetverdeling • BMI niet geschikt voor kinderen en voor ouderen

  16. Diabetes mellitus type 2 Hart- en vaatziekten Aandoeningen van het bewegingsstelsel Enkele soorten kanker Aandoeningen van de ademhalingsorganen Ziekten die samenhangen met (ernstig) overgewicht

  17. Lichamelijke klachten bij ondergewicht • Uitputting en lage lichaamstemperatuur • Lage bloeddruk, trage hartslag, hartritmestoornissen • Botontkalking • Maag- en darmklachten • Geen menstruatie

  18. Terugdringen van ernstig overgewicht Beperken van gezondheidsverlies • Minder sterfgevallen • Minder ziektegevallen Beperken van kosten • Ziekte en arbeidsongeschiktheid • Gezondheidszorg

  19. Hoe ontstaat overgewicht? • Constant gewicht energie-inname= energiegebruik • Overgewicht energie-inname> energiegebruik • Ondergewicht energie-inname< energiegebruik

  20. Energie-inname (EI): alles wat we eten en drinken

  21. Meting van energie-inname Voedselconsumptie van een individu • 24h-recall/diet history • dietary record • dubbele portie methode Hoelang? • Om een goede schatting te maken van iemands EI (binnen 10% nauwkeurig) zouden maar liefst 31 opschrijfdagen nodig zijn!!!

  22. Hoeveel energie levert de voeding? Nutriënten • Koolhydraten 16 kJ/gram • Eiwitten 16 kJ/gram • Vetten 37 kJ/gram • Alcohol 29 kJ/gram Voedingsmiddelentabel/computer

  23. Eten en drinken: hoeveel hebben we nodig?

  24. Eten en drinken: wat hebben we nodig?

  25. Gezonde voeding: Schijf van vijf • Eet gevarieerd • Niet te veel en beweeg • Minder verzadigd vet • Veel groente, fruit en brood • Veilig

  26. Energiegebruik (EE) in rust (60-70%) REE voor voedselverwerking (10%) DEE voor lichamelijke activiteit (20-30%) AEE

  27. Meting van het energiegebruik Voor de verbranding van nutriënten is zuurstof (O2) nodig en er komt koolstofdioxide (CO2) vrij. Hieruit kan het energiegebruik berekend worden met de formule: EE (kJ) = 16.2 x O2 (liter) + 5.0 x CO2 (liter)

  28. Meting van energiegebruik • REE en DEE: bijv. met ventilated hood • 24EE: bijv. met respiratiekamers of dubbel gelabeld water (2H218O) Metingen van het energiegebruik op deze manier zijn valide en nauwkeurig

  29. REE: ventilated hood

  30. Lichamelijke activiteit: hoeveel moeten we bewegen? • Bewegen is meer dan sporten! • Bewegen is bijvoorbeeld ook fietsen, wandelen, tuinieren, huishoudelijk werk • Nederlandse Norm Gezond Bewegen

  31. Meten van energiebalans in de praktijk • computerprogramma Body Weight (Food Intake and Energy Expenditure, Aarde, mens en milieu) • eetmeter en activiteitenmeter (gemiddeld over een dag) de energie-inname wordt onderschat: ‘je onderschat wat je eet’ het energiegebruik wordt overschat: ‘je overschat wat je doet’

  32. Meten van energiebalans in onderzoek • N=37 dunne en dikke mensen • EI 7-daagse opschrijfmethode, EE dubbel gelabeld water • Conclusie: zelfgerapporteerde voedselinname onderschat de energiebehoefte van een individu

  33. Prevalentie matig en ernstig overgewicht: Nederland

  34. Ernstig overgewicht: trend 1981-2006

  35. Overgewicht: erfelijke factoren

  36. Geografische verschillen: Nederland

  37. Geografische verschillen: Nederland vs de rest van de wereld

  38. Preventie van overgewicht • Overgewicht is een speerpunt van beleid • 2005 Convenant Overgewicht: afspraak tussen partijen die gezamenlijk overgewicht willen aanpakken • partijen: levensmiddelenindustrie, horeca, werkgevers, zorgverzekeraars, sportorganisaties • actieplan ‘energie in balans’ • doel in 2010: ‘het aantal volwassenen met overgewicht groeit niet verder, het aantal kinderen met overgewicht vermindert’

  39. Behandeling:Het beste dieet om af te vallen is nog altijd een gezonde, gevarieerde, energiearme voeding en veel beweging • Gewichtsvermindering 5-15% verkleint de gezondheidsrisico’s • Gewichtshandhaving • Bewegen!

  40. Verantwoord afvallen (Voedingscentrum) • een gemiddeld gewichtsverlies van een halve tot een kilo per week • een gevarieerd eetpatroon met een beperkte hoeveelheid energie • het beperken van de hoeveelheid vet • matig zijn met voedingsmiddelen waaraan suiker is toegevoegd • het drinken van alcohol beperken • rustig eten en regelmaat aanbrengen in het eetpatroon • meer bewegen

  41. Van overgewicht naar ondergewicht Ondervoeding bij kanker

  42. Ondervoeding in de gezondheidszorg Landelijke Prevalentiemeting Zorgproblemen: • één op de vier patiënten is ondervoed • oudere patiënten • meer ziektebeelden • kanker en dementie Discussie over definitie ondervoeding • gewicht(sverlies)/BMI

  43. Ondervoeding (ondergewicht) bij kanker • Gewichtsverlies bij kanker is een bekend probleem • Gewichtsverlies is afhankelijk van tumortype AZM longkanker: 60% gewichtsverlies, waarvan 30% gewichtsverlies van 10% of meer • Gevolgen van gewichtsverlies: kwaliteit van leven overleving behandeling

  44. Ondervoeding (ondergewicht) bij kanker • Gewichtsverlies van een gezond persoon: 75% vetmassa en 25% vetvrije massa • Gewichtsverlies van een kankerpatiënt: 50% vetmassa en 50% vetvrije massa (skeletspieren)

  45. Ondervoeding (ondergewicht) bij kankerGewichtsverlies is het gevolg van een negatieve energiebalans • Constant gewicht energie-inname= energiegebruik • Overgewicht energie-inname> energiegebruik • Ondergewicht energie-inname< energiegebruik

  46. Ondervoeding (ondergewicht) bij kanker • Anorexia: verandering in smaak- en reukwaarneming verminderde voedselopname klinische factoren: obstructie, therapie, angst... • AZM longkanker: lagere EI bij gewichtsverlies van 10% of meer

  47. Energiegebruik (cross-sectionele studies) REE onveranderd bij maag- en dikke darm REE verhoogd bij pancreas en long REE aan bed Ondervoeding (ondergewicht) bij kanker

  48. Ondervoeding (ondergewicht) bij kanker Gemeten REE wordt vaak vergeleken met de normaalwaarde berekend volgens de Harris Benedict formule: • Mannen: REE (kcal)=66 + (13,7 x G) + (5,0 x H) - (6,8 x L) • Vrouwen: REE (kcal)=655 + (9,6 x G) + (1,85 x H) - (4,7 x L)G = lichaamsgewicht (kg); H = lichaamslengte (cm); L = leeftijd (jaren)

  49. Ondervoeding (ondergewicht) bij kanker AZM longkanker (n=100): • 30% gewichtsverlies van 10% of meer • 74% een verhoogde REE>110%HB • Lagere EI bij patiënten met gewichtsverlies dan in gewichtsstabiele groep: 7862 kJ vs 9119 kJ Conclusie: • zowel een verhoogde REE als een verminderde EI dragen bij aan het gewichtsverlies bij longkankerpatiënten

More Related