bankacilikta operasyonel r skler n etk n y net m nde r sk bazli m ter tani lkeler n n nem n.
Download
Skip this Video
Loading SlideShow in 5 Seconds..
BANKACILIKTA OPERASYONEL RİSKLERİN ETKİN YÖNETİMİNDE R İ SK BAZLI MÜ Ş TER İ TANI İ LKELER İ N İ N ÖNEM PowerPoint Presentation
Download Presentation
BANKACILIKTA OPERASYONEL RİSKLERİN ETKİN YÖNETİMİNDE R İ SK BAZLI MÜ Ş TER İ TANI İ LKELER İ N İ N ÖNEM

Loading in 2 Seconds...

play fullscreen
1 / 49

BANKACILIKTA OPERASYONEL RİSKLERİN ETKİN YÖNETİMİNDE R İ SK BAZLI MÜ Ş TER İ TANI İ LKELER İ N İ N ÖNEM - PowerPoint PPT Presentation


  • 368 Views
  • Uploaded on

Para Aklama Ve Finansal Dolandırıcılık İle Mücadelenin En Masrafsız Ve Güvenilir Yolu İyi Uygulanan Müşterini Tanı İlkesi Ve Uygulamalarıdır. BANKACILIKTA OPERASYONEL RİSKLERİN ETKİN YÖNETİMİNDE R İ SK BAZLI MÜ Ş TER İ TANI İ LKELER İ N İ N ÖNEM İ. Muğla Nisan-2006.

loader
I am the owner, or an agent authorized to act on behalf of the owner, of the copyrighted work described.
capcha
Download Presentation

PowerPoint Slideshow about 'BANKACILIKTA OPERASYONEL RİSKLERİN ETKİN YÖNETİMİNDE R İ SK BAZLI MÜ Ş TER İ TANI İ LKELER İ N İ N ÖNEM' - eagan


An Image/Link below is provided (as is) to download presentation

Download Policy: Content on the Website is provided to you AS IS for your information and personal use and may not be sold / licensed / shared on other websites without getting consent from its author.While downloading, if for some reason you are not able to download a presentation, the publisher may have deleted the file from their server.


- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - E N D - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -
Presentation Transcript
bankacilikta operasyonel r skler n etk n y net m nde r sk bazli m ter tani lkeler n n nem

Para Aklama Ve Finansal Dolandırıcılık İle Mücadelenin En Masrafsız Ve Güvenilir Yolu İyi Uygulanan Müşterini Tanı İlkesi Ve Uygulamalarıdır.

BANKACILIKTA OPERASYONEL RİSKLERİN ETKİN YÖNETİMİNDE RİSK BAZLI MÜŞTERİ TANI İLKELERİNİN ÖNEMİ

Muğla

Nisan-2006

Alpaslan ÇAKIR, Türkiye Bankalar Birliği

su gelirleri

Ekonomik Nedenler

Demografik Nedenler

Politik Nedenler

Psikolojik Nedenler

Suçlu Davranışı

Sosyal Nedenler

Teknik Nedenler

Yapısal Nedenler

Şekil-1: Suçun Nedenleri (Kaiser, Kriminologie, 246)

Suç Gelirleri
  • Maddi menfaat tarih boyunca suçun önde gelen motivlerinden biri olma özelliğini korumuş, tüm menfaatleri temsil edecek bir standardın yani paranın bulunması ile birlikte bu ilişki daha da somutlaşmıştır
finansal doland r c l k ve aklama su lar
Bankacılık sektöründe parasal aktif ve pasiflerin bilanço içindeki payları yüksek olduğundan, diğer iş kollarına göre; bankaların aktiflerini, hizmet kanallarını ve müşterilerinin varlıklarını hedef alan finansal dolandırıcılık ve para aklama gibi suç girişimleri ve bunların sonucunda karşılaşılan kayıplar çok daha yüksek olabilmektedir.Finansal Dolandırıcılık ve Aklama Suçları
m terini tan uygulamalar n n nemi
Sahtekarlık, dolandırıcılık, kalpazanlık, hırsızlık, zimmet, para aklama olayları, bilgi işlem sistemleri ve elektronik bankacılık platformuna izinsiz girişler, çıkar çatışmaları, yasal yetki sınırlarının ve yükümlülüklerin ihlal edilmesi gibi operasyonel riskler;

bankaların programlarındaki uygulama zayıflıklarından,

etkin olmayan kontrol yöntemlerinden

ve müşteri inceleme uygulamalarındaki başarısızlıktan

kaynaklanmakta, bu durum diğer riskleri tetikleyebilmekte ve büyük miktarda kayıpların ortaya çıkmasına neden olabilmektedir.

Müşterini Tanı Uygulamalarının Önemi
fatf ve basel komite
Basel Bankacılık Denetim KomitesiveFATF tarafından suç gelirlerinin aklanması ile mücadele, Bankacılık sisteminin bütünlüğü, güvenliği ve sağlamlığı açısından “MÜŞTERİNİ TANI’ prosedürleri sözkonusu banka risklerinin engellenmesi, kontrolü ve etkin yönetiminde kritik önemde olduğu kabul edilmiştir.

“MÜŞTERİNİ TANI” uygulamalarının yetersizliği, bankaların ulusal ve uluslararası düzenleyici ve denetleyici bankacılık otoriteleri, müşterileri, sermayedarları, yurtdışı muhabirleri ve kamuoyunda güvenilirliğinin ve saygınlığının azalmasına, dolandırıcılık, yasal ve yoğunlaşma riski gibi ciddi müşteri, işlem ve kredi riskleri ile karşı karşıya kalmalarına neden olabilecektir.

FATF ve Basel Komite
m terini tan uygulamalar
Detaylı hazırlanmış ve iyi uygulanan müşteri tanıilkeleri ve uygulamaları ise;

diğeralanlardaki bankacılık ile ilgili kanunlara uyumun sağlanmasını kolaylaştıracak,

güvenli ve sağlam bir bankacılık faaliyetinin sürdürülmesinin temelini teşkil edecek,

müşteri kalitesinin korunmasını sağlayacak,

kötü niyetli kişiler tarafından bankalarımızın finansal dolandırıcılık ve para aklama gibi yasadışı eylem ve faaliyetler için kullanılması riskini minimize edecek,

genel anlamda bankacılık sektörünün güvenilirliği ve saygınlığını koruyacak

ülke ekonomisine katkıları sayesinde bankacılığa uygun bir zemin oluşturacaktır.

Müşterini Tanı Uygulamaları
yasal erevenin olu mas
Yasal Çerevenin Oluşması

FATF ve Basel Bankacılık Denetim Komitesi, kritik önemde gördükleri “Müşterini Tanı” ilkelerinin

  • Bankacılık,
  • Sigorta,
  • Menkul Kıymetler

sektörlerinde uygulanmasına yönelik yükümlülüklerin ülkeler tarafından yasal düzenlemelerle belirlenmesini ve etkin denetim mekanizmalarının oluşturulmasını istemektedir.

FATF

Basel Komite

EU Direktifleri

Yasa ve Yönetmelikler

Banka İlke ve Uygulamaları

yasal er eve
Yasal Çerçeve

Bankalar, risk bazlı müşterini tanıilkelerini ve uygulamlarını şekillendirirken;

  • Ülkemizin konuyla ilgili yasal mevzuatını,
  • FATF’in “Suç Gelirlerinin Aklanması ve Terörizmin Finansmanıyla Mücadele Standartlarına Uyumun Değerlendirmesine Yönelik Metodolojide Finansal Kurumların Yükümlülüklerini”,
  • Basel Bankacılık Denetim Komitesi’nin “Bankaların Müşterilerini İncelemesi” ve “Konsolide Müşteri Tanı Risk Yönetim İlkeleri” çalışmalarını,
  • uluslararası alanda kabul görmüş “Wolfsberg İlkeleri” gibi özel oluşumları da dikkate almaları gerekmektedir.
aklama riskinin y netimi risk y netim ve denetim sistemleri
Türk bankacılık sisteminin finansal dolandırıcılık ve para aklama eylemlerinden korunması, ulusal ve uluslararası alanda güvenilir bir partner olarak yer alması açısından;

Detaylı risk bazlı müşterini tanıilkeleri ve uygulamalarının oluşturulması,

Riskli bölge, sektör ve bankacılık ürünleri konusunda ek özen ve kontrol–uyarı sistemleri kurulması,

Sistemi kontrol edecek bir iç denetim ve izleme ve eğitim fonksiyonunun yerine getirilmesi büyük önem arz etmektedir.

Aklama Riskinin YönetimiRisk Yönetim ve Denetim Sistemleri
fatf ve basel bankac l k denetim komites ne g re risk bazl m terini tan lkeleri
MÜŞTERİ KABUL POLİTİKASI

Bankalar, normalden fazla risk içeren kişi ve kurumları müşteri olarak kabul etmek için üst düzey yönetici onayı dahil açık ve anlaşılır yazılı politika, prosedürler ve uygulama kılavuzları oluşturmalıdır.

B. MÜŞTERİ PROFİLLERİNİN OLUŞTURULMASI

Bankacılık düzenleyici ve denetleyici otoritelerine göre; “Müşterini Tanı’ İlkeleri ve uygulamaları basit kimlik tespiti ile hesap açılması ve kayıt tutulmasının ötesine giderek müşterinin hesap açma amacını, gelir getiren ana faaliyet konusu ve mesleğini tam olarak bilmek, ticari geçmişi ve faaliyette olduğu iş kolundaki iş tecrübesi ve eğitimi hakkında bilgi edinmek, iş hacmi konusunda tahmin yapmak (Kullanacağı bankacılık ürünleri, Mevduat-EFT-Yatırım Araçları) hesap açılışına ve hareketlerine konu fonlarının geleceği-gelip-gittiği kaynaklar hakkında bilgi sahibi olmak,

C. YÜKSEK RİSK İÇEREN HESAP VE İŞLEMLERİN TAKİBİ

Müşteri tanımlama programlarını yüksek riskli hesaplar ve işlemler için daha kapsamlı inceleme yapacak ve şüpheli faaliyetler için proaktif hesap izleme ve incelemesini içerecek şekilde formüle etmelerini gerektirmektedir.

FATF ve Basel Bankacılık Denetim Komites’ne Göre: “Risk Bazlı Müşterini Tanı İlkeleri”
ki temel blok
Müşterini Tanı

KYC-Know Your Customer

Risk Oluşturan Hesap ve İşlemleri İzle

KYT-Know Your Transaction

İki Temel Blok
  • Kimlik Tespit Yükümlülüğü ve Müşteri Profillerinin Oluşturulması
  • Müşteri Olarak Kabul Edilmeyecek Kişi ve Kurumlar
  • Hassas Müşteri Grupları ve İlave Özen
  • Müşteri Kabul Komitesi
  • Hassas Müşteri Gruplarının Tanıtıcı Bilgilerinin ve İşlemlerinin periyodik olarak gözden geçirilmesi
  • Riskli İşlemlerin periyodik veya anlık olarak izlenmesi, raporlanması ve kontrolü
  • Yükümlülük Denetimi (Kimlik tespiti ve Şüpheli İşlem Yükümlülüğü)

MESLEK PERSONELİNİN EĞİTİMİ ve KURUM KÜLTÜRÜNÜN OLUŞTURULMASI

m terini tan kimlik tespit y k ml l ve m teri profillerinin olu turulmas
İsimsiz veya hayali isimlere hesap açma yasağı, hamiline bankacılık ürünlerinin yürürlükten kaldırılması

Kimlik tespitini resmi bir belgeye dayanan güvenilir, geçerli belgelerle yapmak, sahtecilik kontolü yapmak ve VKN, TC Kimlik No. gibi bilgileri kamu kayıtlarından teyit etmek

Finansal işlemlerden nihai yararlanıcı konumunda olan kimselerin–lehdarın- (beneficial owners) kim olduğunu belirlemek ve lehdarın kimliğinin doğru olup olmadığı konusunda herhangi bir şüphe taşımamak.

Tüzel kişiler ve ortaklıklarda mülkiyetin kime ait olduğunu ve bunların kontrolünün kimlerin elinde olduğunu belirlemek.

Yüksek risk sınıfları için takviyeli müşterini tanı ilkesinin gerektirdiği tedbirler uygulanması

Tesis edilmek istenilen işlemin türü ve gerçekleştirme amacı hakkında bilgi edinmek,

Müşterinin uyruğu, adres ülkesi, iletişim bilgilerinin ve aşağıdaki bilgilerin elektronik ortamda kodlu ve kontrollü bilgi alanlarına girilmesi

Gelir aralığı, mal varlığı, faaliyet alanları, mesleği,

Eğitim durumu ve eğitim aldığı alan,

Müşteri ilişkisinin kuruluşşekli,Hesap açma amacı, referansları, daha önceki çalıştığı bankalar, başlıca alıcı ve satıcıları,

Beklenen işlem hacminin tahmin edilmesi ve sınıflandırılması,

Hesap açılışına konu fonların geleceği kaynaklar

Risk durumu(Hassas/Standart)

Müşterini TanıKimlik Tespit Yükümlülüğü ve Müşteri Profillerinin Oluşturulması

Kimlik Tespiti

Müşteri Profillerinin Oluşturulması

m terini tan kimlik tespit y k ml l ve m teri profillerinin olu turulmas1
(1) İşlem yapılırken normalde herkesin vermesi gereken bilginin verilmesinde isteksiz davranılması, kimlik bilgilerinin edinilmesinde zorluklarla karşılaşılması,çok az veya gerçek dışı bilgi verilmesi, sahteliğinden şüphe edilen belge ibraz edilmesi, (2) Mali durumla ilgili yanıltıcı beyanlarda bulunulması, yapılan işlemin beyan edilen amaca uygun düşmemesi,

MALİ SUÇLARI ARAŞTIRMA KURULU

Genel Tebliği

Sıra No: 4

ŞÜPHELİ İŞLEM TİPLERİ NO.1

Müşterini TanıKimlik Tespit Yükümlülüğü ve Müşteri Profillerinin Oluşturulması
m terini tan kimlik tespit y k ml l ve m teri profillerinin olu turulmas2
(1) İşlem yapılırken normalde herkesin vermesi gereken bilginin verilmesinde isteksiz davranılması, kimlik bilgilerinin edinilmesinde zorluklarla karşılaşılması, çok az veya gerçek dışı bilgi verilmesi, sahteliğinden şüphe edilen belge ibraz edilmesi,

Kendisi müşteri olmak talebi ile gelen ve çek karnesi-teminat mektubu talep eden şahsın kimlik bilgilerinden şüphelenilmesi üzerine ilgili nüfus idaresinden bilgi alınmış, adı geçenin bir yıl önce vefat etmiş bir vatandaşımız adına sahte nüfus cüzdanı düzenlediği ve bu kimlik ile gerçek ticari faaliyette bulunmak üzere şirket kurduğu anlaşılmıştır.

Müşterini TanıKimlik Tespit Yükümlülüğü ve Müşteri Profillerinin Oluşturulması

Örnek Olay:

İlke :

Kimlik tespitini resmi bir belgeye dayanan güvenilir, geçerli belgelerle yapmak, sahtecilik kontolü yapmak ve VKN, TC Kimlik No. gibi bilgileri kamu kayıtlarından teyit etmek

NOT: Bu tür olaylarda gecikmesinde sakınca bulunan hallerde, Başkanlığın yanı sıra yetkili ve görevli Cumhuriyet Savcılığına da durumun derhal bildirilmesi gerekir.

m terini tan kimlik tespit y k ml l ve m teri profillerinin olu turulmas3
İlke :Tüzel kişiler ve ortaklıklarda mülkiyetin kime ait olduğunu ve bunların kontrolünün kimlerin elinde olduğunu belirlemek.

Kendisi müşteri olmak talebi ile gelenBay X, AB Ltd. şirketi adına tam yetki ile noterden düzenlenmiş vekaletle hesap açmak için hesap açılış evraklarını şubeye ibraz etmiştir. Bay X’in firmada ortaklığı veya herhangi bir bağlantısı gözükmemektedir. Firma ortakları bir Rus vatandaşı, 1986 ve 1988 doğumlu iki Türk Vatandaşı bulunmaktadır.

Müşterini TanıKimlik Tespit Yükümlülüğü ve Müşteri Profillerinin Oluşturulması

Örnek Olay:

İlke : Finansal işlemlerden nihai yararlanıcı konumunda olan kimselerin–lehdarın- (beneficial owners) kim olduğunu belirlemek ve lehdarın kimliğinin doğru olup olmadığı konusunda herhangi bir şüphe taşımamak.

  • Örnek Olay:
  • Bay Y, yanında bir kişi ile şubeye gelerek bu kişi adına 1.000.000 USD vadeli mevduat hesabı açılacağını, vade sonunda da paranın yurtdışındaki bir firmaya transfer edileceğini belirtmiştir. Bay Y, hesap açılacak kişinin firmasında yıllardır şoför olarak çalıştığını ve fakat kendisini çok sevdiğini ve en güvenilir elemanı olduğunu övünerek anlatmıştır.
m terini tan kimlik tespit y k ml l ve m teri profillerinin olu turulmas4
(2) Mali durumla ilgili yanıltıcı beyanlarda bulunulması, yapılan işlemin beyan edilen amaca uygun düşmemesi,

Örnek Olay:

Emekli Bayan A’nın tasarruf mevduatı hesaplarına yurtdışından amir adı “One Of Our Customer” olan önemli tutarda bir havale gelmiştir. Şube bayan A’yı hiç görmemiş, hesaptaki para vekaleti olan Bay Z tarafından nakit çekilerek aynı şubedeki turistik restaurant işletmeciliği yapan XYZ LTD. hesabına nakit olarak yatırılmıştır.

Müşterini TanıKimlik Tespit Yükümlülüğü ve Müşteri Profillerinin Oluşturulması

Alıcı Hesap

Bayan A

Vekalet

Yurtdışı Havale

Amir

One Of Our Customer

Nihai Hesap

XYZ Ltd.

m terini tan m teri olarak kabul edilmeyecek ki i v e kurumla r
Gerçek Kimlik ve Mali Profili Belgelenemeyen Müşteriler

Yasal ve idari olarak alınması gereken tanıtıcı belge ve bilgileri vermekten kaçınan kişi ve kurumlar müşteri olarak kabul edilmez. Başkaları adına hareket eden veya başkasının hesapları üzerinde sürekli olarak işlem yapma yetkisi veren bütün durumlarda vekalet sunan kişilerle vekalet veren kişiler arasındaki yasal alanda açıklanamayan hukuki ve/veya ticari ilişkiler bulunması veya vekalet ilişkisinin geçerli bir nedene dayanmaması durumunda hesap açma talepleri reddedilir.

Sakıncalı Liste Kontrolleri

Müşteri edinimi ve işlemler sırasında müşteri olmak talebi ile gelen kişi ve kurumların ulusal ve uluslararası otoritelerce yayımlanmış ambargo, karapara, terör listeleri ve sakıncalı kişilerle veya daha önce müşteri olma talepleri reddedilmiş haklarında suç duyurusunda bulunulmuşkişiler karşılaştırmasının yapılmasını sağlayacak yazılımlar kullanılmalıdır.

Tabela bankaları (Shell Banks)

Ülkeler,tabela (shell banks) bankaların kurulmasına onay vermemeli ve işlemlerini sürdürmelerini kabul etmemelidirler. Finansal kuruluşlar da, paravan bankalarla muhabir banka ilişkisine girmemeli veya böyle bir ilişkiyi sürdürmemelidir. Finansal kuruluşlar, hesaplarının paravan bankalar tarafından kullanılmasına izin veren muhatap yabancı finansal kuruluşlarla iş ilişkisi kurmaktan sakınmalıdırlar

Müşterini TanıMüşteri Olarak Kabul Edilmeyecek Kişi ve Kurumlar
m terini tan hassas m teri gruplar ve lave zen
Bankalar, normalden fazla risk içeren kişi ve kurumları müşteri olarak kabul etmek için üst düzey yönetici onayı dahil açık ve anlaşılır yazılı politika, prosedürler ve uygulama kılavuzları oluşturmalıdır. Bu politika ve prosedürler banka genelinde süreklilik arzedecek şekilde uygulanmalıdır.

Ağırlaştırılmış detaylı müşteri tanı ve kabul politikası;

Riskli Ülke ve Bölgeler,

Hassas Sektör, Faaliyet Konusu veya Meslekler

Yüksek Varlık Sahibi Kişiler

Riskli Işlem Türleri

üzerine odaklanmalıdır.

Müşterini TanıHassas Müşteri Grupları ve İlave Özen
m terini tan riskli lke ve b lgeler
Müşterini TanıRiskli Ülke ve Bölgeler

Her bankanın aşağıdaki kategorilere giren yurtdışı ve içinde kendi riskli bölge ve alan tanımlarını yapıp, bu bölgelerde yerleşik veya ilişkili müşterilerini ağırlaştırılmış tanıma-onay ve izleme prensipleriyle takip etmesi uygun olacaktır.

  • İşbirliği Yapmayan Ülkeler (FATF-Non-Cooperative Countries and Territories (NCCTs)(Nauru ve Nijerya)
  • 2. Gri Alanlar*
  • 3. Sınır Ötesi Merkezler, Serbest Bölgeler ve Finans Merkezleri

YÜKSEK RİSK

ALANLAR !

m terini tan riskli lke ve b lgeler1
Müşterini TanıRiskli Ülke ve Bölgeler

“Uyuşturucu ve kaçakçılık gibi suçlar ile terörist organizasyonların mevcut olduğu ülkelerden ve sınır ötesi merkezlerden (Offshore- Centres) veya bu ülke ve merkezlere normal olmayan büyük meblağlı transferlerin yapılması,”

MALİ SUÇLARI ARAŞTIRMA KURULU

Genel Tebliği

Sıra No: 4

ŞÜPHELİ İŞLEM TİPLERİ NO.2

slide21

ÖRNEK OLAY

Müşteri Ortak Hesap Bay A....... – Bayan A .......,

04.08.2004-.............

Nakit gelen 23 Adet Gör Kal.

582.617,18 USD

K.

Şubesi

.........HS

BULGARİSTAN

GÜNEY-KUZEY KORE

Şüpheli İşlem Tipleri:

Herhangi bir ticari işlemle ilişkilendirilmeden yeterli açıklama yapılmadan yabancı bankalara sadece fon transfer etmek amacıyla açılan hesaplara yatırılan nakdin herhangi bir işleme tabi tutulmaksızın yurtdışına transfer edilmesi, bu işlemlerin süreklilik arzetmesi ve toplam olarak incelendiğinde önemli miktarda para transferi yapılması, işlem yapılan bölgelerin uyuşturucu ve kaçakçılık yolları üzerinde bulunması

ÇİN

Guandong

DUBAI

TAYVAN

m terini tan riskli lke ve b lgeler2
Müşterini TanıRiskli Ülke ve Bölgeler

Örnek Olay

  • Uyuşturucu ticaretinden elde edilen nakit paralar Bay A tarafından vekaletle adlarına hesap açtığı Y ülkesindeki Bay B, Bayan C ve Bay D adlı 3 kişinin hesabına yatırılmıştır.
  • 3 ayrı hesaba yatırılan paralar offshore bölgede kurulu yurtdışındaki firma hesabına havale edilmiştir. Offshore banka tarafından bu firma adına verilen kontrgaranti bu firmanın aynı zamanda Y ülkesi temsilcisi olan Bay A tarafından nakit kredi kullanmak amacıyla yurtiçindeki Z bankasına sunulmuştur.
  • Z bankasından kullanılan kredi ile Bay A, Z bankasının kredili müşterisi XYZ Ltd.’in sahibinin hesabına hisse satışı bedeli olarak yatırılmıştır. Vade sonunda offshore bankadan gelen havale ile kredi geri ödemesi yapılmıştır.
slide23

MK

5 FARKLI BANKA

Yüksekova-Cizre,Beytüşşebbap-Kızıltepe-Reyhanlı-Samandağ-Kilis-Antakya, Antep

15 KİŞİ

Cizre-Silopi-Nusaybin-Kızıltepe-Reyhanlı-Kargamış,Kilis-Elazığ,Diyarbakır,Antakya; Adıyaman, Maraş, Çerkezköy, Antep. Mersin

25 KİŞİ

İstanbul K.Çarşı 5 farklı kişi 4 banka

MK

J ŞB

K

Antep

Nakit Yatan

A.T

5 farklı Banka

Nakit

Yatan-Çekilen

Nakit Çekme

Petrol Firmaları

Mersin, Hatay, Kilis, Antep, Beşiktaş,

J Menkul Değ

S

F

R

T

k

W Menkul Değ

M

K

L

T

V

F

G Menkul

Değerler

MK

Amir

X Menkul

Değerler

Z Menkul

Değerler

28 Milyar TL.

41 Milyar TL.

28 Milyar TL.

H.

Menkul Değ.

Takasbank

S Takasbank

S ve M Takasbank

slide24

Şüpheli İşlem Tipleri :

4-Müşterinin sürekli iş yaptığı veya para gönderdiği adresler dışındaki adres ve hesaplara,şüpheyi gerektirecek şekilde önemli ölçüde para transfer etmesi, 10- İşletme faaliyetleriyle orantısız hesapların olması ,..., kişiyle veya şirketle açıkça bağlantısı olmayan kişilere mutat olmayan şekillerde ödemelerin yapılması, 19- Aracı kurumlar nezdinde işlem miktarını ve hareketleri dikkat çekici kılmamak amacıyla, aynı tür işlemlerin yapıldığı çok sayıda hesabın açılması.21. DiğerUyuşturucu ve kaçakçılık gibi suçlar ile terörist organizasyonların mevcut olduğu bölgelere ve bölgelerden kişinin mesleği ile açıkça bağlantısı olmayan kişilere büyük meblağlı transfer işelemleri yapılması, büyük meblağda nakit giriş-çıkışarının olması

m terini tan hassas sekt r faaliyet konusu veya meslekler
Müşterini TanıHassas Sektör, Faaliyet Konusu veya Meslekler

Hassas müşteriler, suç ekonomisi ve terörizmin finansmanı ile mücadele gibi fenomenler bakımından yasal ve finansal sistemleri zayıflık gösteren ülkeler ve vatandaşları ile, önemli miktarda nakit üreten ve doğası gereği para aklama işlemleri için örtü sağlamaya müsait iş kollarında faaliyet gösteren kişi ve kurumlar olarak tanımlanmaktadır.

  • Yetkili müesseseler (döviz büfeleri).
  • Kuyumcular, altın ve elmas gibi değerli taş ve maden ticareti yapanlar.
  • Yurtdışı yerleşik kişiler, (özellikle riskli coğrafi alan ve bölgelerde mukim)
  • Seyahat acenteleri, yolcu ve yük taşıyanlar.
  • Gazinolar, talih oyunları salonlarının işletmecileri.
  • Lüks araç satan galericiler.
  • Antikacılar ve sanat galerileri, halıcılar.
  • Büyük emlakçılar ile bunların her türlü acente, temsilci ve ticari vekilleri.
  • Hava ve deniz vasıtalarını kiralayanlar.
  • Deriden mamul eşyaların üretimini ve ticaretini yapanlar.
  • Oto yedek parçalarının üretimini ve ticaretini yapanlar.
  • Nakit kullanımı yoğun olan işkollarında faaliyet gösterenler (otopark işletmecileri, restoranlar, akaryakıt, piyango ve gazete bayileri, dağıtım şirketleri, oyuncak ve kırtasiye ticareti yapanlar).
  • Faktoring şirketleri.
m terini tan hassas sekt r faaliyet konusu veya meslekler1
Müşterini TanıHassas Sektör, Faaliyet Konusu veya Meslekler
  • Aralık 1996'da Atatürk Havalimanında 28 milyar TL. karşılığı dövizle yakalanan ve bir yılda 52 kez giriş yapan Bayan D, ilk ifadesinde paranın bir terör örgütü adına yurtdışında yapılan uyuşturucu satışlarından elde edildiğini, nakit paranın bir döviz bürosu sahibine teslim etmek üzere getirdiğini açıklamıştır.
m terini tan muhabir bankac l k
Müşterini TanıMuhabir Bankacılık

Banka, suç geliri aklama veya terörizmin finansmanı yönünden soruşturma geçirip geçirmediklerive ceza alıp almadıkları hususları da dahil olmak üzere karşı finansal kurum hakkında;

  • iş konusu, itibarı ve üzerindeki denetim yeterliliği konusunda kamuya açık bilgilerden yararlanarak sıhhatli bilgi edinmek,
  • kuruluşun suç geliri aklama ve terörizmin finansmanına dair kontrollerini değerlendirmek,
  • yeni muhabir ilişkiler kurmadan önce üst düzey yöneticinin onayını almak, her kuruluşun sorumluluklarını ayrı ayrı belgeye bağlama
  • Muhabir hesaplarla ilgili olarak, bankanın, müşterinin kimlik bilgilerini teyit ettiği ve muhabir bankanın hesaplarına doğrudan ulaşabilen müşterilere ait dikkat yükümlülüğünün yerine getirildiği ve talep üzerine ilgili müşterinin kimlik bilgilerinin muhabir bankaya sunulabileceği konusunda emin olmak,

şeklindeki sıralanabilecek tedbirleri de almalıdır. Bu amaçla bankalar muhabir hesabı açma talebinde bulunan diğer finansal kurumlardan yukarıda belirtilen bilgilerin yazılı olarak yer aldığı bir anket formu talep etmek dahil olmak üzere özel müşteri kabul kuralları ve üst düzey yöneticilerin onayının arandığı iş akışları tesis ederler.

Bu prensipler, genellikle merkez bankaları gibi FATF üyesi ülkelerin finansal otoriteleri, Uluslararası Para Fonu, Dünya Bankası, IFC gibi uluslararası finansal otoriteler ve bölgesel oluşumlar için uygulanmaz.

m terini tan y ksek varl k sahibi ki iler
Müşterini TanıYüksek Varlık Sahibi Kişiler
  • Bankalar, sadece varlık kaynağı ve fonlarının yasal olduğu makul şekilde bilinen kişileri müşteri olarak kabul etmek için gerekli özeni gösterecektir. Müşterinin kendi adına işlem yaptığından emin olunmalıdır.
  • Müşteri varlıklarının bir başka kişi adına vekaleten yönetildiği anlaşıldığında veya vekaletle açılan hesaplarda, bankacı bu kişilere ait detaylı bilgilerin ilk talepte bankaya sunulmasını istemelidir.
m terini tan peps siyasi etki sahibi ki iler
Müşterini TanıPEPs-Siyasi Etki Sahibi Kişiler

FATF terminolojisine göre siyasi nüfuz sahibi kişiler; yabancı bir ülkede, uhdesinde üst düzeyde kamu görevi bulunan devlet yada hükümet başkanı, üst düzey siyasiler, hükümet görevlileri, adli yada askeri personel, önemli mevkideki siyasi parti temsilcileri ve kamu kurumu yöneticisi niteliğindeki kişileri ifade etmektedir.

  • Siyasi nüfuz sahibi kişilerle ilgili olarak, uygulanması gereken müşterini tanı ilkesinin gerektirdiği tedbirlere ilaveten bankalar;
    • Müşterinin siyasi nüfuz sahibi bir kişi olup olmadığının belirlenmesi için uygun risk yönetimi sistemlerini geliştirmeli,
    • bu tür müşterilerle işlem tesis etmek için üst seviyedeki yöneticisinin onayının arandığı iş akışlarını tesis etmeli,
    • fonların ve mal varlıklarının kaynaklarını tespit için gerekli tedbirler almalı vesürekli ve sağlıklı bir gözetim fonksiyonu gibi tedbirleri uygulamalıdır.
m terini tan vak f ve dernekler g n ll ba ve yard m kurumlar
Müşterini Tanı Vakıf ve Dernekler (Gönüllü Bağış ve Yardım Kurumları)

FATF’in dokuz özel tavsiyesinin sekizincisine göre; ülkeler, terörizmin finansmanı amacıyla kötüye kullanılabilen varlıklarla ilgili kanun ve yönetmeliklerin yeterliliğini yeniden gözden geçirmelidir. Kar amacı gütmeyen yardım kuruluşları özellikle istismara açıktır ve ülkeler bunların;

  • terörist örgütler tarafından yasal varlık süsü verilerek,
  • varlıkların dondurulması önlemlerinden kaçmak amacı da dahil olmak üzere, terörizmin finansmanının sağlanması amacıyla kendi çıkarları doğrultusunda kullanılarak,
  • yasal amaçlı fonların el altından terörist örgütlere saptırılmasını gizleyerek veya saklayarak,

kötüye kullanılmasını engelleyecek tedbirleri almalıdır.

  • Bankalar, sözkonusu kurumlara hesap açarken kurumun veya kişinin açık kimliği, faaliyet konusu, hesap açma amacı, beklenen hesap faaliyeti ve verilecek hizmetler, hesap açılış şekli ve gelen giden fonlara ilişkin kişi/kurum/kaynak/yönlendirildiği merkezler (Nakit, EFT, Swift,Yurtiçi ve Dışı), kurucu ve temsile yetkili şahısların ve üst düzey yöneticilerinin özgeçmişleri hakkında bilgi sahibi olmalıdır.
  • Bu kuruluşlarla müşteri ilişkisine girilirken güçlendirilmiş müşteri tanı ve onay prosedürleri uygulanması, bu kurumlarla ilgili resmi düzenlemelerine uygun hareket edilmesini sağlayacak tedbirler alınması, kurum faaliyetlerinin dikkatle izlenmesi uygun olacaktır.
m ter kabul kom tes uygulama rne i
MÜŞTERİ KABUL KOMİTESİUygulama Örneği

Müşteri Kabulü/Client Acceptance

Hassas Ülke ve Uyruk/Sektör/ Meslek Bilgisi Referans Tablosu

X şubesinde Y uyruklu

müşteri tanımlanmıştır.

Riskli ülke/uyruk onay almalısınız !

Onay Yetkilisi

Red ise-Bildirim ?

Onay/Red Notu

Onay İsteği

(İçeriğinde Müşteri Tanı KYC Bilgileri)

MASAK

İç Kontrol:

Belli bir süre sonra hesap ve işlemlerinin gözden geçirilmesi

  • Riskli Bölge Uyruk
  • Hassas Sektör ve Meslekler
  • Bankalar
  • Siyasi Etki Sahibi Kişiler
  • Yüksek Varlık Sahibi Kişiler
  • Vakıf ve Dernekler
slide32
Örnek:
  • FATF NCCT listesinde bulunanNijeryauyruklu Bay X, Zbank’ın İzmir Şubesine yanında bir Türk vatandaşı ile başvurarak hesap açtırmak istediğini, kendisinin Türkiye’de ortak bir dış-ticaret şirketi açmak üzere olduğunu, Türkiye’den aldıkları bakliyatı Türk ortağı ile birlikte Nijerya’ya ihraç edeceklerini karşılığında ağaç hammaddesi alacaklarını belirtmiştir. Şube kişinin pasaport fotokopisini, adres bilgisini ve diğer belgeleri almış, kişi öğleden sonra şubeye uğrayarak bilgi alacağını belirtmiştir.
  • Şube yetkilisi müşteri tanımlarken müşterinin uyruk bilgisini Nijerya olarak seçtiğinde sistem kendisini bir pop-up mesajla onay alması yönünde uyarır ve onay yetkilisine bir e-mail mesajı gönderir.. Şube Yetkilisi onay makamına müşterinin kimlik, adres ve iletişim bilgileri hakkında bilgi vererek onay ister.
  • Onaylayıcı hesabın ne amaçla kullanılacağı konusunda bilgi alınmasını ister. Bay X, AB Offshore Bank’tan hesabına ilk etapta 400.000 USD geleceğini, daha sonra parça parça bir kısım para geleceğini belirtmiştir.
  • Onaylayıcı Bay X ile gelen Türk ortak hakkında internette bir araştırma yaptığında eski tarihli gazetelerde kişiyle aynı adı taşıyan bir kişinin kaçakçılık suçundan gözaltına alındığını ve delil yetersizliğinden serbest bırakıldığını görür. Onay Yetkilisi durumu şubeye bildirerek, müşterinin reddedilmesini, kişinin kimlik fotokopisi ile birlikte MASAK’a iletilmek üzere ŞİBF’nun doldurulmasını Banka Uyum görevlisine gönderilmesi talimatını verir.
risk olu turan hesap ve lemleri zle kyt know your transaction
Risk Oluşturan Hesap ve İşlemleri İzleKYT-Know Your Transaction
  • Sebebi bilinemeyen aktivitelerden kaynaklanan ve iştigal konusu ile doğrudan ilişkilendirilemeyen, genelde nakit işlemler, hamiline ürünler ve elektronik fon transferlerinden kaynaklanan müşteri fonları ve işlemlerinin güçlendirilmiş prosedürlerle takip edilmesi uygun olacaktır.
risk olu turan hesap ve lemleri zle kyt know your transaction1
Risk Oluşturan Hesap ve İşlemleri İzleKYT-Know Your Transaction

Riskli Bankacılık Ürünleri

Müşterinin Kişisel Bilgileri, Mali Durumu ve İşlem Profiline Uymayan İşlemler

  • Müşteri hesaplarının gelir aralığının veya müşteri kategorisinden beklenenden çok üzerinde işlem görmesi
  • Müşterinin hesaplarına kişinin bilinen mesleği, faaliyet alanları, alıcı ve satıcıları dışındaki kişiler tarafından para yatırılması, havale yapılması
  • Nakit İşlemler
  • Elektronik Transferler
  • Yabancı Bankalar Üzerine Keşideli Şahıs Çeklerinin Tahsile Alınması
  • Internet, Call Center ve ATM İşlemleri
slide35
Risk Oluşturan Hesap ve İşlemleri İzleMüşterinin Kişisel Bilgileri, Mali Durumu ve İşlem Profiline Uymayan İşlemler
  • Kişinin banka ve diğer yükümlüler nezdindeki hesaplarında anormal bir artışın tespit edilmesi ve bu hesaplarda büyük miktarlarda atıl paraların tutulması
  • Müşterinin sürekli iş yaptığı veya para gönderdiği adresler dışındaki adres ve hesaplara, şüpheyi gerektirecek şekilde önemli ölçüde para transfer etmesi,
  • Kötü bir ünü olan, belli bir iş kaynağı, ticari geçmişi ve alt yapısı olmayan bir kimse adına veya hesabına büyük miktarlarda nakit hareketlerinin olması veya yurtdışından büyük miktarlarda nakit gelmesi,
  • İşletme faaliyetleriyle orantısız hesapların olması ve bu hesaplar arasında transfer işlemlerinin yapılması, bu hesaplardan ticari saikle yapılmadığı açıkça belli olan işlemlerin gerçekleştirilmesi, kişiyle veya şirketle açıkça bağlantısı olmayan kişilere mutat olmayan şekillerde ödemelerin yapılması,........

MALİ SUÇLARI ARAŞTIRMA KURULU

Genel Tebliği

Sıra No: 4

ŞÜPHELİ İŞLEM TİPLERİ

slide36

İŞLEM PROFİLİ

y ŞB. Müşteri H.E

26.06.04-31.12.2004

Gön: A.H

Xbank-Ybank-ZBank

20 Adette 664.700 Milyon TL. Gelen EFT

Gön: H.E

Xbank-Zbank-Gbank

16 Adette 597.345 Milyon TL. Gelen EFT

Y

Şubesi

222675 HS

H.E

41 Adette 1.448.101 Milyon TL. NAKDEN ÇEKİLEN

Alıcı H.E

Xbank-Zbank-Gbank

16 Adette 627.345 Milyon TL. Kasadan Giden EFT

Gön: A. H

Xbank-Zbank

2 Adette 32.400 Milyon TL. Gelen EFT

Gön: H.Ü

Xbank-Zbank

1 Adette 44.760 Milyon TL. Gelen EFT

Alıcı H.E

Gbank

1 Adette 22.500 Milyon TL. Hesaptan Giden EFT

Gön: H.K

Jbank

4 Adette 40.000 Milyon TL. Gelen EFT

A.H

Xbank-Wbank

3 Adette 57.157 Milyon TL. Hesaptan Giden EFT

Gön: S.A

Xbank-Jbank-Zbank

1 Adette 60.000 Milyon TL. Gelen EFT

Şüpheli İşlem Tipleri:

S. A‘nın yanında ücretli olarak çalışan H. E adına veya hesabına büyük miktarlarda nakit hareketlerinin olması, yeterli açıklama yapılmadan, elektronik fon transferlerinin gerçekleştirilmesi ve bunların nakit olarak ödenmesinin istenmesi, Kişinin aynı bölgede çok sayıda bankada hesabı olması bu hesaplar arasında mahiyeti belli olmayan para transferlerinin yapılması

Gön: H. E

6 Adette 89.756 Milyon TL. 2 adette 72.000 USD 1 adette 12.550 EUR Nakit Yatan

*Hesapları kapatılmıştır.

İKM - Karaparanın Aklanması ve Terörizmin Finansmanıİle Mücadele – İzleme, Kontrol ve Raporlama Faaliyetleri

risk olu turan hesap ve lemleri zlenmesi riskli bankac l k r nleri
Risk Oluşturan Hesap ve İşlemleri İzlenmesiRiskli Bankac ılık Ürünleri

Nakit İşlemler

  • Bankaların ve çalışanlarının suç geliri aklayıcılarından korunmaları için nakit işlemlere karşı hassas olmaları ve dikkat çekici sıklıkta veya yüksek tutarlı nakit işlemleri eş anlı veya periyodik olarak raporlayarak kontrol etmeleri tavsiye edilmiştir.

Kasa havalesi

XXX Şubesi

YYY Şubesi

Nakit Çekilen

Hesap

E.T

TL. 9.179.000.000

Hesap

Ş.K

TL. 8.979.000.000

Hesap

Ö.Sl

TL. 9.479.000.000

Bayan E’ye nakden ödenen

Bay Ahmet

Hesap

A. Ü

Tl. 36.600.000.000.-

TL. 8. 879.000.000

* Müşteri havale tutarının parçalanması uğruna her havale başına zararı göze almaktadır.

risk olu turan hesap ve lemleri zlenmesi riskli bankac l k r nleri1
Risk Oluşturan Hesap ve İşlemleri İzlenmesiRiskli Bankac ılık Ürünleri

Elektronik Transferler

  • FATF tarafından yayımlanan 7. özel tavsiyeye göre; üye ülkeler mali kurumlarının fon transfer işlemleriyle ilgili mesajlarda havale amir ve lehdarlarına ilişkin bilgilerin (isim, adres, hesap numarası) yer almasını sağlamak için önlemler alınmalıdır.
  • Riskli bölgelerden gelen-giden havaleler sürekli incelemeye tabi tutulmalıdır.
  • Limit altı ve bölünmüş havale işlemlerine ve aynı amirden farklı lehdarlara veya tersi işlemlere özel dikkat gösterilmelidir.
rnek olay
Örnek Olay
  • Ülkemizde bir bankaya müracaat eden Bay "A" başlangıçta hesap açmaksızın bir banka şubesinden Almanya’ya havale işlemleri yapar. Bu transferlerde hep nakit kullanılmaktadır. Daha sonra müşteri aynı banka şubesinde bir hesap açar ve düzenli olarak her defasında 4.000-5.000 EURO’ yu geçmeyen paralar yatırır. Yatırılan paralarla Almanya arasındaki ilişki olmaması, müşterinin transferlerin kaynağı için hiçbir açıklamada bulunmaması, kendisinden kimlik tespiti için gerekli belgeler istendiğinde -para çekmiyorum ki, tersine bankaya para yatırıyorum, neden her defasında kimlik soruyorsunuz şeklinde- itirazlarda bulunması banka görevlilerinin dikkatini çeker ve müşterinin daha önce yapmış olduğu işlemler gözden geçirilir. Bu kısa araştırmada birkaç işlemde verilen telefon numaralarının ve adreslerin birbirinden farklı olduğu görülür ve şüpheli işlem bildiriminde bulunulur.
  • Bankadan gelen şüpheli işlem bildirimini takiben Karaparanın aklanması kapsamında soruşturma başlatılır. Şüpheli işlemin ilk değerlendirmesinde daha önce müşterinin polis tarafından eroin sattığına dair şüpheyle gözaltına alındığı fakat yeterli delil olmadığı için serbest bırakıldığı ortaya çıkmıştır. 4208 sayılı Kanun çerçevesinde araştırma ve incelemeyi yürüten inceleme elemanı eş zamanlı olarak şahsın ticari defter ve belgeler üzerinde de vergi incelemesi yapmış ve elde ettiği tespitler sonucunda şüphelinin sözü edilen transferleri yapmaya yeterli bir yasal gelirinin olmadığı ortaya çıkmıştır. Soruşturmanın derinleştirilmesi sonucunda kişinin Almanya’dan eroin yapımında kullanılan kimyevi maddeleri satın aldığı ve bir laboratuarda uyuşturucu imalatı yaptığı anlaşılmıştır.
slide40

Bay Z

x Şube

  • NAKİT ÇEKEN 3. ŞAHISLAR
  • G.T
  • FC
  • BJ
  • TG
  • KS
  • AK
  • K.S
  • A.V

One Of-A/Client-Customer Nokta (.)*

37 Adette 326.702.- USD

BAY Z Hesabı

P BANK AG**

1 Adette 23.060.- EUR

USD

.......HS.

X Coop.

Panama***

P BANK AG**

4 Adette 25.902.- USD

2 Adette 10.000.- EUR

EUR

....HS.

GBP

.... HS.

S.G COOP.

P BANK AG**

1 Adette 19.993.- USD

150 Adette 496.360.- USD Nakit Çekilen

6 Adette 63.500.- EUR Nakit Çekilen

X LTD

P..... BANK AG**

1 Adette 4.993.- USD

5 Adette 44.360.- EUR Nakit Çekilen

Bay Z

P..... BANK AG**

8 Adette 96.528.- USD

3 Adette 30.500.- USD

İşlem Profili

1 Adette 3.100.- GBP

Bay Z

P....... BANK AG**

4 Adette 34.260.- GBP

  • ŞUBE YANITI :İlgili kişi ile şubemizin bire bir müşteri ilişkisi bulunmamakta olup sadece cari hesap bazında çalışılmaktadır. Tarafınızdan şüpheli görülüyorsa gerekli prosedürlerin uygulanması hususunda sizinle aynı görüş içindeyiz .
slide41

Bay Z

x Şube

  • NAKİT ÇEKEN 3. ŞAHISLAR
  • G.T
  • FC
  • BJ
  • TG
  • KS
  • AK
  • K.S
  • A.V

One Of-A/Client-Customer Nokta (.)*

37 Adette 326.702.- USD

BAY Z Hesabı

P BANK AG**

1 Adette 23.060.- EUR

** Havalelerin geldiği banka P.... BANK AGMerkezi İsviçre’de olan küçük bir banka olup adı büyük karapara aklama olaylarında geçmektedir. Bankanın Offshore şubesi dünya çok sayıda karapara aklama ve dolandırıcılık işlemlerinde etkin rol alması nedeniyle kapatılımış, yöneticileri de hapis cezalarına çarptırılmıştır.

USD

.......HS.

X Coop.

Panama***

P BANK AG**

4 Adette 25.902.- USD

2 Adette 10.000.- EUR

EUR

....HS.

Şüpheli İşlem Tipleri :

21. Müşteri hesaplarına yurtdışından uyuşturucu, kaçakçılık ve karapara aklama gibi suçlar açısından riskli olduğu belirtilen ülkelerde ve sınır ötesi merkezlerde yerleşik (Offshore- Centres) amirlerden ve finansal kurumlardan yeterli açıklama yapılmadan, bir bölümünde ise amir ismi açıkça belirtilmeden elektronik fon transferlerinin gerçekleştirilmesi ve bunların nakit olarak ödenmesinin istenmesi,"

GBP

.... HS.

S.G COOP.

P BANK AG**

1 Adette 19.993.- USD

150 Adette 496.360.- USD Nakit Çekilen

6 Adette 63.500.- EUR Nakit Çekilen

X LTD

P..... BANK AG**

1 Adette 4.993.- USD

5 Adette 44.360.- EUR Nakit Çekilen

Bay Z

P..... BANK AG**

8 Adette 96.528.- USD

3 Adette 30.500.- USD

İşlem Profili

***”Bu bankada hesabı bulunan X Coop.” Panama’da yerleşik olup, bu bölge başlıca uyuşturucu geçiş bölgeleri arasında olup, özellikle karaiplerin karapara aklama merkezi olarak ün yapmış işbirliği yapmayan merkezler olarak geçmektedir. (Major cocaine transshipment point and primary money-laundering center for narcotics revenue; money-laundering activity is especially heavy in the Colon Free Zone; offshore financial center; negligible signs of coca cultivation, CIA Reports)

1 Adette 3.100.- GBP

Bay Z

P....... BANK AG**

4 Adette 34.260.- GBP

  • ŞUBE YANITI :İlgili kişi ile şubemizin bire bir müşteri ilişkisi bulunmamakta olup sadece cari hesap bazında çalışılmaktadır. Tarafınızdan şüpheli görülüyorsa gerekli prosüdürlerin uygulanması hususunda sizinle aynı görüş içindeyiz .
risk olu turan hesap ve lemleri zlenmesi riskli bankac l k r nleri2
Risk Oluşturan Hesap ve İşlemleri İzlenmesiRiskli Bankac ılık Ürünleri
  • Yabancı Bankalar Üzerine Keşideli Şahıs Çeklerinin Tahsile Alınması

Müşteri ilişkisine yabancı para cinsinden yurtdışı bankalar üzerine keşide edilmiş şahıs çeklerinin tahsile alınması işlemleri ile başlanmasından kaçınılmalıdır. Tahsile veya iştiraya dövizli çek alınması hizmetinin; köklü-ticari geçmişi ve itibarı olan, aynı zamanda iştiraya alınan çek tutarları ile iş hacmi ve maddi varlıkları arasında bir denge bulunan, ticari işlemleri ve iş ahlakı hakkında detaylı bilgi sahibi olunan firma ve şahıslara verilmesine özen gösterilmelidir.

risk olu turan hesap ve lemleri zlenmesi riskli bankac l k r nleri3
Risk Oluşturan Hesap ve İşlemleri İzlenmesiRiskli Bankac ılık Ürünleri

Örnek 1.

Bildirim Yılı : 1998 Gerçekleştiği İller : İZMİR

  • X isimli yabancı uyruklu bir şahıs tarafından bir bankanın İzmir Şubesine tahsil edilmek için verilen USD 100.000.- tutarındaki çekin tahsile alındığı, çek bedelinin muhabirce hesaplarına alacak kaydedilmesine dayanılarak söz konusu şahsa ödeme yapıldığı, daha sonra sahte ciro ile düzenlendiği gerekçesiyle muhabirce banka hesabının tekrar borçlandırılması sonucunda Banka USD 100.000.- zarara uğratılmıştır. Söz konusu müşteriye ulaşılamamıştır.
risk olu turan hesap ve lemleri zlenmesi riskli bankac l k r nleri4
Risk Oluşturan Hesap ve İşlemleri İzlenmesiRiskli Bankac ılık Ürünleri

Örnek 2

Bildirim Yılı : 1998 Gerçekleştiği İller : LEFKOŞA

  • Bir bankanın Karaköy Şubesi daha önce küçük miktarda DTH hesabı açtıran Zimbabwe uyruklu X’den 31.08.1998 tarihinde USD 23.000,13.-’lik FMB, SBC keşideli firma çeki tahsile almış ve MUHABİRE gönderilmiştir. Sözkonusu banka çek bedelini alacak geçtikten 14 gün sonra çek bedeli X’e ödenmiştir. Daha sonra, MUHABİR 19.01.1999 tarihinde bankaya gönderdiği keşidecinin yeminli beyan tutanağında (affidavit forgery) çekte tahrifat yapıldığı, çekin orijinal halinde lehdarın farklı kurum ve meblağın USD 880,13.- olduğunu belirtilerek 22.01.1999 tarihinde çek tutarını bu defa borç geçmiştir.
  • Karaköy Şubesi çeki İstanbul Kriminal Polis Laboratuvarına göndermiş ve rapor istenmiştir. Bilirkişi 25.02.1999 tarihli raporunda ilgili çekte kimyasal yolla silinme ve yeniden yazılıp ve imzalanma yapıldığını dolayısıyla sahtecilik olduğunu belirtmiştir. Çeki tahsile veren X bütün aramalara rağmen bulunamamıştır.
risk olu turan hesap ve lemleri zlenmesi riskli bankac l k r nleri5
Risk Oluşturan Hesap ve İşlemleri İzlenmesiRiskli Bankac ılık Ürünleri
  • Internet, Call Center ve ATM İşlemleri
  • Banka çalışanları ile yüz yüze gelmeden işlem yapılmasını sağlayan bu ürünleri kullanan müşterilerin işlemleri müşteriyi kabul eden ünite yetkilileri ve iç denetim birimleri tarafından dikkatle izlenmelidir.
  • Bu kanallar aracılığıyla yapılan işlemlerin kontrolü, güvenliği, dolandırıcılık girişimlerinin ve suç geliri aklanmasının engellenmesine yönelik konulan işlem limit ve saatleri ve şifre uygulamalarının titizlikle tespit edilmesi ve uygulanması önem arz etmektedir.
slide47

USA

KOLOMBİYA

Sigara İhracatçısı

Serbest Bölge

Sigara İthalatçısı/Toptancı

Serbest Bölge/Offshore

P

$

Peso Broker/Döviz Bürosu

Uyuşturucu Karteli

Uyuşturucu Toptancısı

(Narko Dolar)

slide48

Serbest Bölgeler-Türkiye

  • Türkiye’de SerbestBölgelerde Firmaların kaçakçılıkta başvurduğu 7 ayrı yöntem raporda şöyle sıralanmaktadır:
    • Malı olduğundan düşük değerde giriş-çıkış yaptırmak.
    • Düşük miktarda mal giriş-çıkışı yapmak.
    • Değerli malın farklı mal gibi giriş-çıkışını yaptırmak.
    • Malın paravan firma adına bölgeden girişini sağlamak.
    • Malı Türkiye'ye ya da yurtdışına kayıtsız çıkarmak.
    • Malı transit Türkiye'ye sokmak ve Türkiye'de bırakmak.
    • Kayıtlı olarak yurtdışına çıkardıktan sonra denizden kaçak olarak sokmak
    • Bu işlemleri yurt içinde ve dışında paravan kişiler üzerinden kurulan şirketler vasıtasıyla yapmak
meslek personel n n e t m ve kurum k lt r n n olu turulmasi
MESLEK PERSONELİNİN EĞİTİMİ ve KURUM KÜLTÜRÜNÜN OLUŞTURULMASI
  • Kurumun sözkonusu operasyonel risklerden korunması, tüm banka çalışanlarının; yasal mevzuata, banka içi risk önleyici yazılı iş kurallarına ve sektörel disiplinlere tam uyumu gözeterek, kendilerine tanınan hareket esnekliğini bu kurallar çerçevesinde optimum risk-getiri sağlayacak şekilde kurumun yararına kullanması ile sağlanabilecektir.
  • Fakat, riskin varlığı ve ona karşı bireylerin duyarlılığı ve davranışları farklılık gösterdiğinden; belirlenen risk politikalarının kurum bünyesine gerektiği gibi nüfuz edebilmesi için ortak bir risk anlayışına dayanan bir kurum kültürü oluşturulması önemli bir unsur olarak karşımıza çıkmaktadır.

Teşekkür Ederiz.