slide1 n.
Download
Skip this Video
Loading SlideShow in 5 Seconds..
Thema 5 PowerPoint Presentation
Download Presentation
Thema 5

Loading in 2 Seconds...

play fullscreen
1 / 29

Thema 5 - PowerPoint PPT Presentation


  • 445 Views
  • Uploaded on

Thema 5. WERKING VAN ECOSYSTEMEN. DEEL 3 Ecologie. Ecologie bestudeert ecosystemen. 1. 1.1 Wat is een ecosysteem?. ECOSYSTEEM:

loader
I am the owner, or an agent authorized to act on behalf of the owner, of the copyrighted work described.
capcha
Download Presentation

PowerPoint Slideshow about 'Thema 5' - xaviera-ferguson


An Image/Link below is provided (as is) to download presentation

Download Policy: Content on the Website is provided to you AS IS for your information and personal use and may not be sold / licensed / shared on other websites without getting consent from its author.While downloading, if for some reason you are not able to download a presentation, the publisher may have deleted the file from their server.


- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - E N D - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -
Presentation Transcript
slide1

Thema 5

WERKING VAN ECOSYSTEMEN

DEEL3 Ecologie

slide2

Ecologie bestudeert ecosystemen

1

1.1 Wat is een ecosysteem?

ECOSYSTEEM:

Geheel van relaties tussen de organismen van een levensgemeenschap én de relaties tussen die organismen en de abiotische factoren van het biotoop

ECOLOGIE:

Wetenschap die de ecosystemen bestudeerd

hazelmuis

kwalpoliep

slide4

1.2 Verschillende niveaus van ecologisch onderzoek

  • Ecologen bestuderen de relaties tussen organismen onderling en tussen organismen en hun omgeving.
  • Relaties kunnen op verschillende niveaus onderzocht worden.

niveau van het individu

slide5

niveau van de populatie

niveau van de levensgemeenschap

niveau van het ecosysteem

slide6

1.3 Voorbeeld van ecologisch onderzoek

Ecologen bestuderen de gevolgen van het windmolenpark voor het Noordzee-ecosysteem

Onderzoek door ecologen toont aan dat het windmolenpark een beschermende omgeving biedt voor heel wat organismen die onder druk staan door overbevissing.

Het gebied vervult een ‘kraamkamerfunctie’ voor bv. jonge kabeljauw, garnalen, …

Er mag niet gevist worden, er leven allerlei organismen op de palen, …

Door voedselaanbod ook bruinvissen, dolfijnen, zeehonden, …

slide7

Voedselrelaties in een ecosysteem

2

2.1 Voedselkringloop

Organismen worden o.b.v. hun rol in de voedselrelaties ingedeeld in 3 hoofdgroepen

  • 2.1.1Producenten
  • Produceren energierijke organische stoffen uit energiearme anorganische stoffen
  • Autotroof (fotosynthese!)
  • Afhankelijk van zonlicht
  • Begin van elke voedselketen
  • Planten en fytoplankton
slide8

2.1.2Consumenten

  • Voeden zich met energierijke organische stoffen
  • Heterotroof
  • Herbivoren, carnivoren, omnivoren, detrivoren
slide9

2.1.3Reducenten

  • Breken organisch afval (resten van producenten en consumenten) af tot anorganische stoffen (H2O, CO2, NO3-, …)
  • Sluiten de voedselkringloop

fotosynthese

slide10

2.2 Voedselpiramiden

  • Elke verdieping van een voedselpiramide komt overeen met een schakel uit de voedselketen of trofisch niveau (voedselniveau)
  • Voedselrelaties kunnen op 3 manieren worden voorgesteld:
    • Piramide van aantallen
    • Piramide van biomassa
    • Piramide van energie
slide11

2.2.1Piramide van aantallen

  • Elk voedselniveau vertegenwoordigt een bepaald aantal organismen
slide12

2.2.2Piramide van biomassa

  • Biomassa = droge massa (totale massa – H2O)
  • Overgang van ene voedselniveau naar het volgende gaat telkens gepaard met een biomassaverlies van ± 90 %
  • Hoe zou je aan de hand van dit gegeven zelf een kleine bijdrage kunnen leveren aan het verminderen van de honger in de wereld?
  • (lees p. 147)
slide13

2.2.3Piramide van energie

  • Biomassa vertegenwoordigt een bepaalde hoeveelheid chemische energie
  • Overgang van ene voedselniveau naar het volgende gaat telkens gepaard met een energieverlies van ± 90 %
  • Producenten benutten slechts 1 % van de zonne-energie om vast te leggen in organische stoffen

1 %

slide14

Energiestroom in een ecosysteem

3

  • Energie aanwezig in de biomassa van het ene voedselniveau (trofische niveau) stroomt gedeeltelijk door naar het volgende voedselniveau en stroomt gedeeltelijk weg uit de voedselketen
  • 1 % van de lichtenergie wordt door de producenten vastgelegd als chemische energie in organische stoffen (suikers, eiwitten, vetten)
slide15

Bij de overgang van het ene voedselniveau naar het andere gaat telkens een groot gedeelte van de chemische energie uit de biomassa verloren (cfr. onderstaande grafiek)

  • Dit energieverlies heeft verschillende oorzaken:
    • Soms sterven organismen zonder dat ze worden opgegeten
    • Dikwijls wordt slechts een deel van een organisme opgegeten (vb. bot niet)
    • In de uitwerpselen zitten nog onverteerde stoffen
    • Via celademhaling gebruiken organismen een deel van de energie
    • Veel energie komt vrij als warmte
slide16

Voorbeeld: energiestroom van gras naar mens

330 kJ is amper 0,5 % van de chemische energie die in het gras aanwezig was!

slide17

Materiekringlopen in ecosystemen

4

4.1 Koolstofkringloop

  • De koolstofkringloop wordt ondersteund door 3 processen:
    • Koolstofassimilatie via fotosynthese  C uit CO2 wordt door producenten vastgezet in organische stoffen (glucose, …)
    • Celademhaling door verbranding van organische stoffen komt CO2 terug vrij in de lucht
    • Verbranding van fossiele brandstoffen  CO2vrij in de lucht door industrie, verkeer, verwarming, vulkanen, …
slide19

4.2 Zuurstofkringloop

  • Fotosynthetiserendeorganismen brengen zuurstof in de lucht
  • O2is nodig voor verbranding van fossiele brandstoffen
  • O2- en CO2-kringloop zijn met elkaar verbonden
slide20

4.3 Stikstofkringloop

  • Stikstof (N) is noodzakelijk voor de bouw van eiwitten, DNA, bladgroen, …
  • 79 % van de atmosfeer bestaat uit stikstofgas (N2), maar planten en dieren kunnen N2 niet gebruiken als bron voor eiwitproductie
  • N2 uit de lucht kan wel door bepaalde bodembacteriën of wortelknolbacteriën worden omgezet tot nitraationen (NO3-) of ammoniumionen (NH4+) (stikstoffixatie)
  • Planten kunnen NO3- en NH4+ opnemen en gebruiken voor de productie van plantaardige eiwitten (stikstofassimilatie)
  • Dieren kunnen plantaardige eiwitten verteren en omzetten in dierlijke eiwitten
slide21

Vereenvoudigde stikstofcyclus

N2

N2

NO3-

denitrificatie door denitrificerende bacteriën

stikstoffixatie door stikstoffixerende bacteriën

slide22

Wijzigingen in een ecosystemen

5

5.1 Dynamiek van een ecosysteem

  • Ecosysteem met lage dynamiek:
    • Abiotische factoren blijven ± stabiel
    • Soortsamenstelling blijft min of meer constant
    • Voorbeelden: hooiweide, oud bos

hooiweide

slide23

Ecosysteem met hoge dynamiek:

    • Sterk schommelende abiotische factoren (bv. t° verschillen, variatie in water- of zoutgehalte, veel wind, …)
    • Soortendiversiteit is relatief laag
    • Voorbeelden: slikken en schorren, gazon, …
slide24

5.2 Successie en climax

  • 5.2.1Successie: evolutie van een levensgemeenschap doorheen de tijd (geleidelijke verandering van soortsamenstelling)
  • Primaire successie:
    • Een gebied met totale afwezigheid van organische stoffen en plantenzaden
    • Successie komt hier traag op gang en neemt meer tijd in beslag
    • Voorbeelden: nieuw vulkaaneiland, gletsjermorene, …
slide25

Secundaire successie:

    • Een gebied waar organische stoffen en plantenzaden aanwezig zijn
    • Successie komt hier snel op gang
    • Voorbeelden: successie op een kale vlakte na een bosbrand, verlanding van een vijver
  • Successie begint met pioniersvegetatie en evolueert naar een climaxstadium
  • Voorbeeld van primaire successie op gletsjerpuin
    • Ontstaan van een pioniersecosysteem

grassen

kruiden

mossen

struiken

bomen

korstmos

S u c c e s s i e

slide26

Voorbeeld van secundaire successie na bosbrand

  • Verbrande bodem
  • Zaden van grassen en kruidachtige
  • planten ontkiemen
  • Pioniersstruiken verschijnen (vb. vlier)
  • Lichtboomsoorten
  • (vb. berk en wilg)
  • Halfschaduwboomsoorten (vb. eik)
  • Schaduwboomsoorten (vb. beuk)

SUCCESSIE

DYNAMIEK

Bosbrand, storm, …

CLIMAXSTADIUM

slide27

5.2.2Eindpunt van successie: climaxstadium

  • Ontwikkelt zich spontaan, zonder invloed van de mens
  • Stabielste vorm van vegetatie
  • Soortsamenstelling verandert nauwelijks: climaxecosysteem
  • Voorbeelden: regenwoud, zoniënwoud, …

5.2.3Verschillen tussen een pioniers- en climaxecosysteem

slide28

Door doelgerichte beheerswerken probeert de mens een bepaald successiestadium vast te houden

Ecologisch maaibeheer

Begrazing

Plaggen

slide29

Einde Thema 5

WERKING VAN ECOSYSTEMEN

DEEL3 Ecologie