Download
kan ve kan yoluyla bula an enfeks yonlar n.
Skip this Video
Loading SlideShow in 5 Seconds..
Kan ve Kan Yoluyla Bulaşan ENFEKSİYONLAR PowerPoint Presentation
Download Presentation
Kan ve Kan Yoluyla Bulaşan ENFEKSİYONLAR

Kan ve Kan Yoluyla Bulaşan ENFEKSİYONLAR

562 Views Download Presentation
Download Presentation

Kan ve Kan Yoluyla Bulaşan ENFEKSİYONLAR

- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - E N D - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -
Presentation Transcript

  1. Kan ve Kan Yoluyla Bulaşan ENFEKSİYONLAR Dr.Z.Mine KABAŞ Çanakkale Devlet Hastanesi

  2. Sağlık Çalışanlarında Enfeksiyon Riski • Kan yoluyla bulaşan hastalıklar • Hepatit B, Hepatit C, HIV, Hepatit D, KKKA Hastalardan bulaşabilecek diğer enfeksiyon hastalıkları (bakteriler, mantarlar, parazitler) • Sağlık çalışanlarında majör bulaş kaynağı kanla veya kanla kontamine olmuş vücut sıvıları ile temas

  3. Parenteral bulaşan etkenler • Kan • Semen • Vajina • Tükrük • Ter • İdrar ve • Diğer vücut sıvılarında (periton, plevra, perikard v.b.) bulunabilirler

  4. Parenteral Bulaşan Etkenler için Risk Grupları • Çok eşlilik • Kan ve kan ürünleri sık transfüze edilenler • Sağlık personeli • Sıkı veya kalabalık yaşam koşulları (sosyo-ekonomik düzey düşüklüğü,mental retarde olmak, kreş, yatılı okullar, askeri birlikler v.b.)

  5. Riski arttıran faktörler ise aşağıdaki gibidir ; • Temastan önce alette gözle görünür kan olması • Derin kazaen yaralanmalar • Çok yüksek viral yük

  6. Hepatit B • Diğer etkenler gibi hasarlanmış deri ve mukozalardan girer • Bulaş eşiği çok düşük, 0.0001 mL • Dünyada 400 milyon taşıyıcı, 50 milyon/yıl yeni olgu

  7. Bulaş Riski: HBV • HBsAg-pozitif, HBeAg pozitif: %37-62 • HBsAg-pozitif, HBeAg-negatif: %23-37 • Kronik hepatit gelişme riski (%3-10) • Siroz, hepatosellüler karsinom • Hepatit D enfeksiyonu için hepatit B taşıyıcılığı gereklidir. • Hepatit B, cansız yüzeyler üzerinde oda sıcaklığında en az bir hafta canlılığını korur.

  8. Hepatit-C • Hepatit B’ye göre enfeksiyözitesi daha düşük • Dünya nüfusunun %3 ü (170 milyon) enfekte • Kuzey Avrupa ve Kuzey Amerikada %0.2, Avustralya’da %1-1.5, Brezilya, bazı diğer Güney Amerika ülkelerinde, Mısır’da >%5

  9. Bulaş Riski:HCV • Hepatit C: %2-3 • Kronik hepatit (%80-90) • Siroz • Hepatosellüler karsinom • Hepatit C, ortamda uzun süre canlı kalmaz

  10. HIV • Dünya’da 40 milyona yakın HIV(+) ve 1.5 milyona yakın AIDS olgusu bildirilmektedir. • Bu olgular 197 ülkeden bildirilmiştir.

  11. Bulaş Riski:HIV • İğne batması: %0,3 • Mukozal temas: %0,09 (%0,006-%0,5) • Tedavi almayanlarda AIDS’eprogresyon • Antiretroviral tedavi ile sonuçlar başarılı • HIV, ortamda uzun süre canlı kalmaz.

  12. HIV-Bulaş Yolları • Cinsel temas (bir temasla %0.01-%1) • Bir İ.V. İlaç ile %0.5-1 • İntrauterin%12-50 • %12 sütle • %90 kontamine kan transfüzyonu • %0.1-1 nozokomiyal • Akut ve ilerlemiş hastalardan bulaş riski çok yüksek • Vajinal yolla kadınlara bulaş sık • Rektal mukozadaki M hücreleri primer hedef olup buradan lenfoid dokuya geçiyor.

  13. KKKA • Kenelerin ısırması, ezilmesi, • Viremik çiftlik hayvanlarının kan veya dokularıyla temas, • Akut infekte hastayla temas (Nozokomiyal) • Kanamalı ateşlerde infeksiyöz doz oldukça düşüktür(1-10 virüs)

  14. Standart Önlemler • HER HASTAYA ENFEKTE OLDUĞU KABUL EDİLEREK YAKLAŞILMALI! • Hastanın marker sonuçlarının negatif olması, enfekte olmadığı anlamına gelmez. • İnkübasyon süreleri: • Hepatit B=50-180 gün • Hepatit C=30-150 gün • HIV=30-90 gün

  15. Hasta Mahremiyeti • Hastaya ait tüm bilgiler gizli tutulmalıdır. • Hastabaşı panolarına, dosya veya gözlem kağıtları üzerine, vb. yerlere hastanın hepatit-HIV markerları ile ilgili bilgi yazılmamalıdır.

  16. Standart Önlemler • Kanla, her tür vücut sıvısı ve ter dışında her tür vücut salgısı ile, • Mukoza ile • Bütünlüğü bozulmuş ciltle temas sırasında, Eldiven giyilmeli, Eldiven çıkarıldıktan sonra eller yıkanmalıdır.

  17. Standart Önlemler • Hastanın sekresyonlarının etrafa sıçrama ihtimalinin yüksek olduğu durumlarda ek bariyer önlemleri kullanılmalı: • Maske • Önlük • Gözlük

  18. Korunma • Kişisel korunma • Hastadan hastaya bulaşın önlenmesi • Sterilizasyon-dezenfeksiyon • Ortam temizliği • Atık yönetimi

  19. Kişisel Korunma • Kesici-delici alet yaralanmalarının takibi • İlk müdahale Ne yapalım? • Kayıt tutulması ? • Danışmanlık hizmeti Ne sıklıkta takip edelim? Hangi testleri çalışalım? Kime/kimlere?

  20. Riskli Yaralanma Anında Yapılması Gerekenler • Yaralanmanın meydana geldiği cilt bölgesi su ve sabunla yıkanmalı • Mukozal temas durumunda, kan veya vücut sıvısı ile temas eden mukoza bölgesi bol su ile yıkanmalı • Yaralanmanın meydana geldiği bölge sıkılarak kanatılmamalı • Yaralanmanın meydana geldiği bölgenin yıkandıktan sonra antiseptik solüsyonla silinmeli

  21. Riskli Yaralanma Anında Yapılması Gerekenler • Yaralan kişinin markerları bilinmiyor ise hemen kan alınarak HBs Ag, anti-HBs Ab, anti-HCV Ab, Anti-HIV bakılmalı • Kaynak biliniyorsakan alınarak HBs Ag, anti-HCV Ab, Anti-HIV bakılmalı

  22. HBV • Kaynak HbsAg negatif ise; marker sonuçlarına göre Hepatit B taşıyıcısı olmayan ve Hepatit B geçirmediği saptanan personele0, 1 ve 6. aylarda Hepatit B aşısı yapılmalıdır. • Üçüncü doz aşıdan 4-8 hafta sonra anti-HBs antikoru tekrar bakılmalı, pozitifleşmemiş olanlar için tekrar üç doz aşı (0, 1, 6. aylarda) yapılmalıdır.

  23. HBV • Aşılama programına başlamış, ancak tamamlanmamış olan kişiler, Enfeksiyon Kontrol Ekibi’ne başvurarak şemanın nasıl tamamlanması gerektiği konusunda bilgi almalıdır:

  24. HBV • Yaralanan kişinin anti Hbs Ab> 10 mIU/ml ise hepatit B’ye karşı yeterli korunma sağlar. • Ek bir müdahaleye (aşı veya immünoglobulin gibi) gerek yoktur.

  25. HBV • Yaralanan kişide Hbs Ag-negatif ve anti HBs antikoru negatif veya anti HBs Ab düzeyi < 10 mIU/ml isekaynak HbsAg pozitif ise ilk 72 saatte Hepatit B aşısı + Hepatit B Ig (0,06 ml/kg) yapılmasına karar verilir. • Gebelikte Hepatit B aşısı ve HBIG uygulaması kontrendike değildir.

  26. HCV • Hepatit C için etkinliği kanıtlanmış aşı ve immünoglobulin yoktur. • Riskli yaralanma sonrasında immmünoglobulin veya interferon uygulamalarının Hepatit C’ye karşı korunma sağlamadığı gösterilmiştir.

  27. HCV • Yaralanan kişiden kan alınarak bazal anti-HCV Ab ve ALT düzeyi saptanmalıdır. • Kaynak Anti-HCV pozitif ise temas sonrası 2.haftada HCV RNA bakılmalıdır • Takip amacıyla 3. ay ve 6. ay sonunda ALT ve anti-HCV Ab testleri tekrarlanmalıdır.

  28. HIV • HIV için etkinliği kanıtlanmış aşı ve immünoglobulin yoktur. • HIV bulaş riski taşıyan yaralanma durumunda Enfeksiyon Hastalıkları Kliniği’ne danışılarak yönlendirme yapılmalıdır: • Antiretroviral tedavi gerekli mi? Temas sonrası anti-retroviral tedavi ile bulaş %80 azalmaktadır (Zidovudin, Lamivudin, +,- Lopinavir/Ritonavir)

  29. KKKA • Şüpheli, olası yada kesin vaka ile temes sonrası 2 hafta takip • Klinik bulguların takibi • Günlük hemogram takibi • Ribavirin proflaksisi?( 4 x 0.5 gr/ 7gün PO)

  30. TEŞEKKÜRLER