1 / 11

KONFLIKTY W ORGANIZACJI

KONFLIKTY W ORGANIZACJI. WYKŁAD I PSYCHOLOGICZNE PODSTAWY KONFLIKTÓW – PSYCHOLOGIA SPOŁECZNA. Umysłowy model rzeczywistości. Ludzie konstruują w umysłach obraz, model rzeczywistości, w tym rzeczywistości społecznej.

Download Presentation

KONFLIKTY W ORGANIZACJI

An Image/Link below is provided (as is) to download presentation Download Policy: Content on the Website is provided to you AS IS for your information and personal use and may not be sold / licensed / shared on other websites without getting consent from its author. Content is provided to you AS IS for your information and personal use only. Download presentation by click this link. While downloading, if for some reason you are not able to download a presentation, the publisher may have deleted the file from their server. During download, if you can't get a presentation, the file might be deleted by the publisher.

E N D

Presentation Transcript


  1. KONFLIKTY W ORGANIZACJI WYKŁAD I PSYCHOLOGICZNE PODSTAWY KONFLIKTÓW – PSYCHOLOGIA SPOŁECZNA

  2. Umysłowy model rzeczywistości • Ludzie konstruują w umysłach obraz, model rzeczywistości, w tym rzeczywistości społecznej. • Dane do tego modelu pochodzą zarówno z doświadczenia własnego oraz obserwacji różnego rodzaju obiektów, jak też z przekazu społecznego i kulturowego.

  3. Struktury wiedzy o świecie społecznym • Schematy poznawcze – mentalna organizacja uprzednich doświadczeń z pewnym bodźcem (zdarzeniem, osobą lub obiektem); inaczej – struktura poznawcza reprezentująca wiedzę na temat danego bodźca, jego atrybutów i związków pomiędzy tymi atrybutami. • Cechą uniwersalną schematów jest ich prototypowość (schemat wykładowcy, domu, partii politycznej). • Skrypty – umysłowa reprezentacja pewnych zdarzeń, działań lub ich ciągów; charakteryzują się czasową organizacją, chronologią (skrypt egzaminu, rajdu górskiego, niedzielnego obiadu rodzinnego). • Teorie potoczne (nienaukowe) – dotyczą bądź ogólnych przekonań o ludziach, bądź poszczególnych wymiarów i własności (teorie inteligencji, agresji, sprawiedliwości).

  4. Funkcjonowanie wiedzy o świecie społecznym • Błędy nadużycia schematu (błędne odpamiętywanie zdarzeń i faktów, które nie miały miejsca, ale były związane z aktywizowanym schematem) • Regulacja zachowań: dwa zasadnicze warunki dotyczące schematów: konieczność wykształcenia schematu oraz jego aktualnej aktywizacji. • Np., aby skrypt (rodzaj schematu najsilniej i bezpośrednio wpływający na zachowania) został zrealizowany musi być dostatecznie wykształcony w umyśle, musi zostać zaktywizowany w danej sytuacji, a człowiek musi wejść w skrypt jako jeden z jego aktorów (przykład aktywizacji skryptu „podrywanie”).

  5. Funkcjonowanie wiedzy o świecie społecznym • Podstawowa funkcja schematów, to ułatwianie przetwarzania docierających informacji, tj. ułatwianie rozumienia i zapamiętywania zdarzeń oraz formułowania sądów. • Reguła akomodacji(lekkomyślny vs odważny żeglarz) • Selektywność pamięci (zapamiętywanie szczegółów z opowieści o studencie – manipulacja kierunkiem studiów); zapamiętywane lepiej są informacje zgodne, ale i sprzeczne z aktywizowanym schematem.

  6. Proces kategoryzacji społecznej • Ograniczenie umysłu ludzkiego w ilości przetwarzanych informacji (m.in. ograniczenia pamięci krótkotrwałej: magiczna liczba George’a Millera + - 7); • Kategoryzacja jako nieodłączny i konieczny aspekt ludzkiego poznawania. • Proces kategoryzacji polega na stopniowym poznawaniu pewnych bodźców, które następnie łączymy w grupy, wspólne kategorie na podstawie podobieństwa atrybutów lub funkcji. • Stopniowo, w trakcie rozwoju indywidualnego proces kategoryzacji automatyzuje się i pozwala odciążyć uwagę i inne zasobu poznawcze potrzebne do wykonywania ważnych zadań lub radzenia sobie z całkiem nowymi bodźcami.

  7. Proces kategoryzacji społecznej • Podstawowa kategoryzacja społeczna: in-group / out-group swoi / obcy podobni do mnie / różni ode mnie a w konsekwencji: dobrzy / źli… • Paradygmat minimalnej grupy/minimalnej różnicy w badaniach Henry’ego Tajfela. • Konsekwencje kategoryzacji in-out group: faworyzacja grupy własnej i dyskryminacja grupy obcej. • Chociaż społeczna kategoryzacja może być oparta właściwie o dowolne kryterium (cechę, atrybut), jednak najczęściej używamy kategorii najszybszych, najłatwiej spostrzeganych, czyli… • Są to tzw. kategorie podstawowe lub pierwotne; pojawiają się automatycznie, bezwysiłkowo, nieświadomie w umyśle obserwatora.

  8. Stereotypy • Stereotyp, to schemat reprezentujący grupę lub rodzaj osób wyodrębnionych z uwagi na jakąś łatwo zauważalną cechę określającą ich społeczną tożsamość. • Twórca pojęcia (zaczerpniętego z poligrafii, oznaczającego pierwotnie kopię pierwotnej formy drukarskiej do druku wypukłego), Walter Lippman w 1922 r. pisał: „Przejmujemy to, co zdefiniowała już za nas kultura i zwykle spostrzegamy to, co przejęliśmy w formie stereotypów ukształtowanych przez tę kulturę”. • Podobnie, jak kategoryzację, stereotypizację współcześnie uznaje się za naturalny proces psychologiczny, nieświadczący o niedostatkach moralnych lub poznawczych osób posiadających stereotypy. • Pokrewne i powiązane ze stereotypami pojęcia to: uprzedzenie (negatywne, emocjonalne ustosunkowanie do innej grupy) oraz dyskryminacja (wrogie działania wobec grupy innej/obcej.

  9. Stereotypy - geneza • Teoria rzeczywistego konfliktu interesów pomiędzy grupami (nie wyjaśnia uprzedzeń wobec grup, z którymi się nie rywalizuje w rzeczywistości, a nawet z którymi nie ma kontaktu). • Teoria przeniesienia agresji (gniew i frustracja wobec grupy zbyt abstrakcyjnej, nieznanej lub zbyt silnej). • Efekt jednorodności grupy obcej – ignorancja nt. Grupy obcej oraz odmienny sposób kodowania informacji: o członkach grupy obcej, jako informacji o grupie, a o członkach grupy własnej, jako informacji o poszczególnych osobach (Hildegarda i Kunegunda vs Zosia i Krysia). • Potrzeba ludzi do przynależenia do cenionych grup społecznych (ważne dla samooceny) – teoria tożsamości społecznej.

  10. Stereotypy – modyfikacja i kontrola • Hipoteza kontaktu G. Allporta (konieczne warunki: współpraca i współzależność, a nie rywalizacja; równy status społeczny stron; wielokrotność i zaangażowanie w kontakt; wsparcie instytucjonalne). Przykład projektu „klasy – układanki” E. Aronsona • Rekategoryzacja: tworzenie innych „nas” i innych (zredukowanych) „onych”. • Świadoma kontrola – intencjonalne powstrzymywanie wpływu stereotypów na nasze myśli i zachowania.

  11. Implikacje dla rozwiązywania konfliktów Teoretyczna i empiryczna wiedza z obszaru psychologii społecznej pokazuje pewne możliwości redukowania liczby i intensywności konfliktów oraz ich skutecznego rozwiązywania: • Używając opisów poszczególnych osób lub grup – pamiętaj, że niemal zawsze równocześnie dokonujesz ich oceny. Na ogół wyrażenie oceny spotyka się z zaprzeczeniem (o ile nie jest wystarczająco korzystna), bądź usprawiedliwianiem się. • Oceniając w kategoriach moralnych – pamiętaj, że jesteś surowszym sędzią, o ile to możliwe skupiaj się zatem na cechach sprawnościowych. • Pamiętaj o błędach tendencyjnego testowania hipotez. • Staraj się tworzyć jak najszersze, niestereotypowe „my”, oparte o kategorie sytuacyjne, zadaniowe, funkcjonalne.

More Related