Logika nazwy
This presentation is the property of its rightful owner.
Sponsored Links
1 / 13

Logika - nazwy PowerPoint PPT Presentation


  • 138 Views
  • Uploaded on
  • Presentation posted in: General

Logika - nazwy. Patrycja Stalewska. Pojęcie nazwy:. Nazwa – wyraz lub wyrażenie rozumiane jednoznacznie, które nadaje się na podmiot lub orzecznik orzeczenia imiennego w zdaniu. Wyróżniamy: Nazwy proste – składające się tylko z 1 wyrazu,

Download Presentation

Logika - nazwy

An Image/Link below is provided (as is) to download presentation

Download Policy: Content on the Website is provided to you AS IS for your information and personal use and may not be sold / licensed / shared on other websites without getting consent from its author.While downloading, if for some reason you are not able to download a presentation, the publisher may have deleted the file from their server.


- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - E N D - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -

Presentation Transcript


Logika nazwy

Logika- nazwy

Patrycja Stalewska


Poj cie nazwy

Pojęcie nazwy:

  • Nazwa – wyraz lub wyrażenie rozumiane jednoznacznie, które nadaje się na podmiot lub orzecznik orzeczenia imiennego w zdaniu.

    Wyróżniamy:

  • Nazwy proste – składające się tylko z 1 wyrazu,

  • Nazwy złożone – składające się z więcej niż 1 wyrazu.


Nazwy konkretne a nazwy abstrakcyjne

Nazwy konkretne, a nazwy abstrakcyjne:

  • Nazwy konkretne – są znakami rzeczy („stół”) lub osób („sędzia”),

  • Nazwy abstrakcyjne – nie są znakami rzeczy czy osób ani czegoś, co sobie jako rzecz czy osobę wyobrażamy, wskazują pewną cechę wspólną wielu przedmiotów , zdarzenie, stan albo stosunek między przedmiotami („braterstwo”).


Desygnat nazwy

Desygnat nazwy:

  • Każdy konkretny obiekt pasujący do nazwy, lub ściślej - każda rzecz oznaczana przez dany wyraz, pojęcie lub znak.

  • Na przykład desygnatem słowa "pies" jest każde zwierzę będące psem.


Nazwy indywidualne a generalne

Nazwy indywidualne, a generalne:

  • Nazwy indywidualne - służą do oznaczania poszczególnych przedmiotów np. „Poznań”, nazwa ta służy danemu przedmiotowi tak długo jak zachowuje on ciągłość istnienia i bez względu na cechy tego przedmiotu, mogą być nadawane nie tylko przedmiotom rzeczywistym, ale i tym wyobrażonym, np. postaciom literackim.

  • Nazwy generalne – przysługują przedmiotom ze względu na jakieś cechy, które tym przedmiotom przypisujemy np. „budynek”.


Tre nazwy

Treść nazwy:

  • Treścią nazwy (generalnej) jest taki zestaw cech/właściwości (przedmiotów), na podstawie którego użytkownik języka:

    - gotów jest uznać jakiś (dowolny) przedmiot za desygnat tej nazwy, jeśli stwierdzi w nim obecność wszystkich tych cech

    - nie uznawać danego przedmiotu za desygnat nazwy, jeśli stwierdzi w nim brak którejś z nich.


Zakres nazwy

Zakres nazwy:

  • Zakres nazwy – to klasa wszystkich desygnatów danej nazwy,

  • Ze względu na to ile desygnatów obejmuje zakres danej nazwy, rozróżniamy nazwy:

    - ogólne (więcej niż 1 desygnat)

    - jednostkowe (tylko 1 desygnat)

    - puste (bezprzedmiotowe, w ogóle nie mają desygnatów).


Nazwy zbiorowe

Nazwy zbiorowe:

  • Nazwy zbiorowe (kolektywne) – to takie, których desygnatami nie są poszczególne rzeczy lecz takie przedmioty, które traktujemy jako agregaty złożone z poszczególnych rzeczy.

  • Np. „biblioteka (agregat książek).


Nazwy a funktory nazwotw rcze

Nazwy, a funktory nazwotwórcze:

  • Funktor nazwotwórczy – jego częścią składową jest nazwa generalna, oparty jest na argumencie albo argumentach będących indywidualnymi nazwami jednostkowymi.


Ostro zakresu nazwy

Ostrość zakresu nazwy:

  • Ostry zakres (nazwa ostra) - jeśli jesteśmy w stanie stwierdzić czy dany przedmiot z którym się dobrze zapoznaliśmy, jest desygnatem pewnej określonej nazwy,

  • Nazwa nieostra - jeżeli pomimo dobrego zapoznania się z przedmiotem i jego cechami nie jesteśmy w stanie stwierdzić czy jest czy nie jest on desygnatem danej nazwy,

  • Nazwy wyraźne - umiemy podać zespół cech wystarczających do odróżnienia desygnatów danej nazwy od innych przedmiotów.

  • Nazwy intuicyjne - na podstawie ogólnego wyglądu danego przedmiotu, bez zastanawiania się nad teścia danej nazwy, umiemy określić czy jest on czy nie desygnatem tej nazwy.


Rodzaje stosunk w miedzy zakresami nazwy

Rodzaje stosunków miedzy zakresami nazwy:

Wyjaśnienia wstępne:

  • Klasa uniwersalna (przedmiotów) - to klasa obejmująca wszelkie przedmioty w świecie,

  • Klasa negatywna - uzupełniająca klasę wydzieloną przez dany desygnat do klasy uniwersalnej,

  • Zamienności - istnieją przedmioty, które są jednocześnie desygnatami nazwy S oraz P, lecz nie ma takich desygnatów nazwy S, które nie były by desygnatami nazwy P i na odwrót,

  • Podrzędności (zakresu nazwy S względem nazwy P) - istnieją przedmioty, które są desygnatami i nazwy S i nazwy P, nie ma takich przedmiotów, które byłyby S nie będąc zarazem P, ale są takie, które są desygnatami P choć nie są S,


  • Logika nazwy

    • Nadrzędności (zakresu nazwy S względem nazwy P) - istnieją przedmioty, które są desygnatami nazwy S i P, prócz tego są przedmioty będące desygnatami nazwy S, które nie są desygnatami nazwy P, lecz nie ma takich, które byłyby desygnatami P nie będąc desygnatami S,

    • Krzyżowania - istnieją S, które są zarazem P, istnieją S, które nie są P, oraz istnieją P, które nie są S,

    • Wykluczania - istnieją S, które nie są P, istnieje P, które nie są S, natomiast nie istnieją takie przedmioty, które byłyby desygnatami i nazwy S i zarazem nazwy P,

    • Sprzeczność - np. sędzia i nie-sędzia

    • Przeciwieństwo - dwie nazwy nie mają wspólnych desygnatów lecz suma tych dwóch nazw nie daje uniwersalnej klasy.


    Podsumowanie

    Podsumowanie:

    Nazwy można podzielić:

    • wg liczby wyrazów składowych - na proste i złożone,

    • wg charakteru tego, do czego się odnoszą - na konkretne i abstrakcyjne,

    • wg sposobu wskazywania desygnatów - na generalne i indywidualne,

    • wg liczby desygnatów – na ogólne, jednostkowe i puste,

    • wg struktury desygnatów – na zbiorowe i nie zbiorowe.


  • Login