1 / 29

STUDIA PODYPLOMOWE ORGANIZACJI POMOCY SPOŁECZNEJ

STUDIA PODYPLOMOWE ORGANIZACJI POMOCY SPOŁECZNEJ „Kształcenie kadry zarządzającej instytucji pomocy i integracji społecznej w formie studiów podyplomowych” Projekt współfinansowany ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego. OSOBY W PODESZŁYM WIEKU.

taran
Download Presentation

STUDIA PODYPLOMOWE ORGANIZACJI POMOCY SPOŁECZNEJ

An Image/Link below is provided (as is) to download presentation Download Policy: Content on the Website is provided to you AS IS for your information and personal use and may not be sold / licensed / shared on other websites without getting consent from its author. Content is provided to you AS IS for your information and personal use only. Download presentation by click this link. While downloading, if for some reason you are not able to download a presentation, the publisher may have deleted the file from their server. During download, if you can't get a presentation, the file might be deleted by the publisher.

E N D

Presentation Transcript


  1. STUDIA PODYPLOMOWE ORGANIZACJI POMOCY SPOŁECZNEJ „Kształcenie kadry zarządzającej instytucji pomocy i integracji społecznej w formie studiów podyplomowych” Projekt współfinansowany ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego

  2. OSOBY W PODESZŁYM WIEKU Elżbieta Rajewska-Nikonowicz 16 styczeń 2010 r.

  3. Granice starości Granice starości są bardzo płynne a sam proces starzenia się przebiega etapami. Najpierw jest etap starzenia się społecznego, dopiero później następuje starzenie fizyczne. Starzenie zależy od sposobu i warunków życia. Odmiennie będzie przebiegało u mężczyzn i kobiet, inaczej na wsi i w mieście.

  4. 4 okresy starości • 60-69 lat – wiek początkowej starości, • 70-74 lata – wiek przejściowy między początkową starością a wiekiem ograniczonej sprawności fizycznej i umysłowej, • 75-84 lata – wiek zaawansowanej starości, • 85 lat i więcej – niedołężna starość.

  5. Światowa Organizacja Zdrowia (WHO), za początek starości uznaje 60 rok życia. Wyróżnia w niej trzy zasadnicze etapy: • od 60 – 75 r. ż. – wiek podeszły ( tzw. wczesna starość); • od 75 – 90 r. ż. – wiek starczy ( tzw. późna starość); • 90 r. ż. i powyżej – wiek sędziwy ( tzw. długowieczność).

  6. Cechy starości Za podstawowe cechy starości uważa się: • ograniczenie zainteresowania przyszłością; • znaczny spadek zdolności adaptacyjnych człowieka w wymiarze biologicznym, psychospołecznym; • postępujące ograniczenie samodzielności życiowej; • stopniowe nasilenie się zależności od otoczenia

  7. Problemy ludzi starszych • samotność, • choroby, • inwalidztwo, • życie w ubóstwie, • poczucie nieprzydatności. Wszystkie te problemy wskazują na istniejącą marginalizację osób starszych jako zbiorowości, czego przykładem może być stopniowe eliminowanie ich z aktywnego życia zawodowego i społecznego w momencie przekraczania granicy wieku emerytalnego.

  8. Proces starzenia się społeczeństw obserwowany jest od ponad ćwierć wieku, polega na systematycznym wzroście udziału ludzi starszych w całej populacji. W literaturze przedmiotu proces starzenia się rozpatrywany jest w trzech głównych aspektach: • biologicznym - czas biologicznego starzenia się warunkują także (poza genami) warunki zewnętrzne: przyrodnicze, społeczno – ekonomiczne, kulturowe), • psychologicznym - (starzenie się psychiczne to działanie czasu na osobowość człowieka oraz na jego życie emocjonalne i duchowe) • społecznym - (stopniowe wycofanie się z życia społeczno – zawodowego).

  9. O prawie osób w podeszłym wieku do opieki instytucjonalnej i o obowiązkach instytucji świadczących tę formę pomocy stanowi Europejska Karta Społeczna.Państwo gwarantuje przede wszystkim świadczenia pieniężne, jednak system emerytalno – rentowy nie jest doskonały i często powoduje niedostatki materialne. Niskie dochody sprawiają że osoby w starszym wieku należą do najbiedniejszej warstwy społecznej. Dlatego, aby temu zapobiec zostały powoływane do działań różne instytucje niosące pomoc ludziom w podeszłym wieku.

  10. Jedną z podstawowych instytucji służących osobom starszym jest Ośrodek Pomocy Społecznej (OPS). (Celem głównym takiego ośrodka jest dążenie do jak największej samodzielności jej podopiecznych i ich aktywizacja w podejmowaniu działań zmierzających do poprawy jakości własnego życia.) • Usługi opiekuńcze są realizowane przy ścisłej współpracy z Polskim Czerwonym Krzyżem (PCK) oraz Polskim Komitetem Pomocy Społecznej (PKPS). Współpraca ta obejmuje pomoc w zaspokajaniu potrzeb życiowych, opiekę higieniczną oraz starają się zapewnić kontakt z otoczeniem.

  11. Ośrodki pobytu dziennego. • Zadaniem takich ośrodków jest zapewnienie opiekuńczego otoczenia i wsparcia emocjonalnego w ciągu dnia.

  12. Ośrodkiem, który udziela pomocy typowo środowiskowo-otwartej jest Dom Pobytu Dziennego, który ludziom starszym zapewnia:- posiłki,- usługi opiekuńczo – rehabilitacyjne,- zabiegi higieniczne ( kąpiel, strzyżenie),- zabiegi rekreacyjno-kulturalne ( zabawy taneczne, występy artystyczne, wycieczki),- pomoc w załatwianiu swoich codziennych spraw, stanowiących szczególną trudność.

  13. Dom Pobytu Dziennego

  14. Formą pomocy społeczno – środowiskowej, będącą czymś pośrednim między domem a instytucją są Dzienne Domy Pomocy Społecznej ( DDPS), które sprawdzają się w sprawach aktywizowania ludzi starszych. Są one istotnym ośrodkiem wsparcia dla nich, wręcz formą kompleksowego zaspakajania potrzeb.

  15. W sytuacji kiedy starsi są przewlekle somatycznie chorzy, upośledzeni umysłowo, psychicznie chorzy, lub gdy ze względu na wiek, stan zdrowia, sytuację rodzinną nie potrafią samodzielnie funkcjonować i nie można zapewnić im należytej opieki w miejscu zamieszkania, wówczas są kierowani są do Domu Pomocy Społecznej (DPS).

  16. Wśród pozostałych placówek i instytucji wspierających osoby w podeszłym wieku wyróżnić można:- domy pogodnej jesieni,- pensjonaty dla starszych osób,- schroniska,- noclegownie dla bezdomnych,- jadłodajnie dla ubogich.- hospicja,

  17. Pierwszy polski Uniwersytet III wieku powstał w 1975r. w Warszawie. Celem Uniwersytetów Trzeciego Wieku jest włączenie osób starszych do kształcenia ustawicznego, aktywizacji intelektualnej, psychicznej i fizycznej słuchaczy jak również opracowanie metod edukacji i wdrażanie profilaktyki gerontologicznej.

  18. Formy kształcenia • Działalność dydaktyczna - obejmuje wykłady z takich dziedzin nauki jak: historia, socjologia, filozofia, medycyna, geografia, sztuka. • Zajęcia kulturalno - rekreacyjne: spotkania z ciekawymi ludźmi (spotkanie z malarzem, rzeźbiarzem, etnografem, archeologiem), spacery z przewodnikiem, wycieczki autokarowe, udział w wystawach, festynach. • Warsztaty i sekcje zainteresowań: (warsztaty rękodzieła artystycznego, warsztaty malarskie, sekcja piosenki, gimnastyka rehabilitacyjna, zajęcia na basenie).

  19. Demografowie biją na alarm, dosadnie określając to zjawisko „zapaścią demograficzną”. Podczas gdy w 1980 roku osoby powyżej 60 roku życia stanowiły na świecie 370,8 mln, to w 1985 roku już 415,6 mln, a prognozuje się, iż w 2025 roku liczba ta wzrośnie do 987 mln. A więc w ciągu 50 lat liczba osób starszych ma ulec podwojeniu. W 1980 roku 198,1 mln ludzi powyżej 60 lat, stanowiących 6% ogółu ludności świata, żyło w regionach rozwijających się. Demografowie przewidują, iż do 2025 roku regiony te będą zamieszkiwać 805,9 mln ludzi powyżej tej granicy.

  20. Najstarszymi krajami europejskimi są obecnie Szwecja, Grecja i Niemcy, które w 2025 roku staną się najstarszym demograficznie krajem europejskim. Dzisiaj najstarszym krajem świata są Chiny, w który żyje około 40% ludzi powyżej 65 lat (głównie dzięki kontroli urodzin i polityki socjalnej państwa). Należy zaznaczyć, iż w badaniach demograficznych za społeczeństwo stare demograficzne uznaje się takie, w którym odsetek osób powyżej 60 roku życia przekracza 12% lub gdy odsetek osób powyżej 65 roku życia przekracza 8%. Ponadto uznaje się, że jeżeli odsetek osób starszych wynosi 7%, to kraj przekracza tzw. próg starości, w przypadku zaś 10% - uznaje się państwo za wiekowo zaawansowane.

  21. Na tej podstawie można ocenić, iż cała Europa Zachodnia jest bardzo zaawansowana wiekowo, w gronie tym znajduje się także Polska. Polska starość demograficzna narasta, podobnie jak problemy życiowe przedstawicieli najstarszej generacji, które nie okazjonalnie, ale ustawicznie powinny absorbować uwagę całego społeczeństwa. Polska od ponad dwustu lat plasuje się w pierwszej światowej trzydziestce krajów starych”. ”Próg starości demograficznej” przekroczyła w 1967 roku, a „próg zaawansowanej starości demograficznej” już w 1980 roku.

  22. W latach 1994-2002 udział ludności w wieku 65 lat i więcej wzrósł z 11% do 12,6%, a w wieku 60 lat i więcej z 15,7% do 16,8% w ogólnej strukturze społecznej. W Polsce w 2001 roku było blisko 5,6 mln osób w wieku poprodukcyjnym, co stanowi 14,2% ogółu ludności kraju. Mężczyzn powyżej 60 roku życia było 1,8 mln a kobiet 3,8 mln. W wieku poprodukcyjnym na 100 mężczyzn przypada 216 kobiet. Zgodnie z prognozami demograficznymi proces starzenia się społeczeństwa polskiego będzie postępował i w 2010 roku odsetek ludności w wieku poprodukcyjnym wzrośnie do 15,2%, a w 2020 roku osiągnie 19,4%.

  23. Podsumowując należy podkreślić, że sytuacja demograficzna w Polsce jest zbliżona do pozostałych państw europejskich i podobnie jak prognozuje się na Zachodzie, należy liczyć się, iż liczba osób starszych z roku na rok będzie rosła. Będzie to wymagało planowania i organizowania takich działań pomocy społecznej, które zabezpieczą różnorodne potrzeby tej grupy wiekowej. Muszą być przy tym uwzględnione różnice dotyczące sytuacji demograficznej w poszczególnych regionach Polski, a także różnice występujące pomiędzy wsią a miastem. Działania pomocowe nie mogą mieć charakteru jedynie ogólnokrajowego, lecz powinny odnosić się do sytuacji lokalnych.

  24. Planowanie Z powyższych faktów należy wysunąć wnioski co do planowania polityki socjalnej: • inwestować należy w kluby seniora, uniwersytety III wieku, domy rencisty, domy spokojnej starości, infrastrukturę dostosowaną do potrzeb i możliwości osób w podeszłym wieku. • Najprawdopodobniej będą znikać domy wielopokoleniowe, natomiast pojawiają się problemy wadliwego zaspokajania potrzeb najstarszej generacji, nasilają się problemy zabezpieczenia materialnego oraz medycznego. Przemiany demograficzne wymuszają zmianę progu starości, wydłużenie w nadchodzących latach wieku produkcyjnego, czyli podniesienie wieku emerytalnego.

  25. Planowanie • rozbudowa infrastruktury socjalnej, kulturalnej, oświatowej i rekreacyjnej dostosowanej do potrzeb tej grupy wiekowej: placówek służby zdrowia, domów różnorodnej opieki, klubów seniora itp.- powinny być poszerzane formy wsparcia dla rodziny, i dla żyjących w niej osób starszych- w większym stopniu należy umożliwić podejmowanie pracy zgodnej z możliwościami w podeszłym wieku- niezbędne jest aktywizowanie osób starszych do działań samopomocowych, a także zapobieganiu ich izolowaniu się- należy przygotować więcej osób do pracy z tą grupą- zwiększyć liczbę i różnorodność spędzania czasu wolnego

  26. Planowanie • należy poświęcić więcej uwagi edukacji o starości, obejmując całe społeczeństwo i wszystkie pokolenia • należy uwzględnić zmieniającą się strukturę demograficzną społeczeństwa w szeroko rozumianej polityce społecznej • wzmocnienie aktywności osób trzeciego wieku, włączenie ich w aktywne życie społeczne, by mogły funkcjonować we własnym miejscu zamieszkania • przygotowanie człowieka współczesnego do własnej starości, które polega nie tylko na zdobyciu racjonalnej refleksji nad starością i uznania jej naturalności oraz wypracowaniu psychicznej akceptacji i gotowości do pełnienia zmieniających się ról społecznych, zdrowotnych, rodzinnych w miarę starzenia się, ale również na wykształceniu umiejętności akceptowania osób starszych z ich sposobem bycia, systemem wartości i przekonań.

  27. WYKONAWCA: Wyższa Szkoła Administracji Publicznej im. Stanisława Staszica w Białymstoku 15-555 Białystok, ul. Dojlidy Fabryczne 26 Tel./fax.085 – 732 12 93 wew.122, www.wsap.edu.pl

More Related