تجزیه و تحلیل تصمیم گیری
Download
1 / 21

تجزیه و تحلیل تصمیم گیری - PowerPoint PPT Presentation


  • 175 Views
  • Uploaded on

تجزیه و تحلیل تصمیم گیری. به نام خدا. فهرست مطالب. یاد آوری: مراحل MADM کمي کردن ماتريس تصميم بي مقياس کردن ماتريس تصميم تعيين وزن معيارها تعیین وزن معیارها: روش آنتروپی روش مقایسات زوجی. تصميم گيري چندشاخصه.

loader
I am the owner, or an agent authorized to act on behalf of the owner, of the copyrighted work described.
capcha
Download Presentation

PowerPoint Slideshow about ' تجزیه و تحلیل تصمیم گیری' - sevita


An Image/Link below is provided (as is) to download presentation

Download Policy: Content on the Website is provided to you AS IS for your information and personal use and may not be sold / licensed / shared on other websites without getting consent from its author.While downloading, if for some reason you are not able to download a presentation, the publisher may have deleted the file from their server.


- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - E N D - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -
Presentation Transcript

فهرست مطالب

  • یاد آوری: مراحل MADM

    • کمي کردن ماتريس تصميم

    • بي مقياس کردن ماتريس تصميم

    • تعيين وزن معيارها

  • تعیین وزن معیارها:

    • روش آنتروپی

    • روش مقایسات زوجی


تصميم گيري چندشاخصه

در اين مسائل، تعدادي گزينه (راه کار، استراتژي،...) با توجه به معيارهايي، مورد تجزيه و تحليل قرار گرفته و در مورد آنها يک نوع اولويت بندي انجام مي شود.

شاخص هاي مثبت و منفي با ابعاد متفاوت

شاخص هاي غير کمي


تصميم گيري چند شاخصه

  • مراحل تحليل ماتريس تصميم گيري:

    • کمي کردن شاخص هاي غير کمي

    • بي مقياس کردن ماتريس

    • مشخص کردن وزن معيارها

    • اولويت بندي گزينه ها ( بوسيله مدل هاي MADM)


کمي کردن شاخص هاي غير کمي

مقياس هاي مختلفي را مي توان مورد استفاده قرار داد:

1- ترتيبي (اول، دوم، ... يا 1، 2،...)

2- دوقطبي فاصله اي:

0

1

3

5

7

9

10

  • براي شاخص هاي مثبت:1= خيلي کم، 3= کم، 5= متوسط، 7= زياد، 9= خيلي زياد

  • براي شاخص هاي منفي:1= خيلي زياد، 3= زياد، 5= متوسط، 7= کم، 9= خيلي کم

  • مفروضات:

  • فاصله بين خيلي کم و کم و فاصله بين زياد و خيلي زياد يکي است

  • امتياز 9 سه برابر 3 است

  • ترکيب ارزش ها، براي شاخص هاي مختلف مجاز است.



بي مقياس کردن ماتريس تصميم گيري

  • شاخص هاي ماتريس داراي ابعاد مختلف هستند ( ريال، کيلومتر و...) و بعضي مثبت ( مانند درآمد) و بعضي منفي ( مانند فاصله ) هستند.

  • مقايسه و يا ترکيب شاخص ها در اين شرايط دشوار و يا نشدني است.

  • لازم است شاخص ها بي مقياس شوند ( همگي در يک فاصله قرار گيرند و جنبه مثبت پيدا کنند.)

  • روش هاي متفاوتي براي بي مقياس کردن وجود دارد:

    • بي مقياس کردن با استفاده از نورم

    • بي مقياس کردن خطي

    • بي مقياس کردن فازي


ارزيابي اوزان شاخص ها

  • آگاهي از اهميت نسبي شاخص ها و معيارهاي تصميم گيري، فرايند تصميم گيري و اولويت بندي گزينه ها را ساده مي سازد.

  • اهميت نسبي شاخص ها، با مشخص کردن وزن نسبي آن ها ( نسبت به منظور اصلي تصميم گيري)، بدست مي آيد.

  • روش هاي مختلفي براي تعيين وزن شاخص ها وجود دارد:

    • روش آنتروپي

    • روش مقايسه زوجي

    • روش LINMAP


روش آنتروپي

  • آنتروپي مفهومي است که در علوم اجتماعي، فيزيک و تئوري اطلاعات جهت سنجش بي نظمي و عدم اطمينان بکار گرفته مي شود.

  • در ماتريس تصميم گيري، آنتروپي مي تواند پراکندگي مقادير شاخص ها را نيز نشان دهد.

  • هرچه پراکندگي مقادير يک شاخص در گزينه ها بيشتر ( آنتروپي کمتر) باشد، اهميت آن شاخص در تصميم گيري بيشتر است. ( زيرا در تصميم گيري به عدم تشابه گزينه ها بيشتر توجه مي شود)

  • چناچه متغيري مقدار Xi را با احتمال Pi بگيرد، ميزان عدم اطمينان نسبت به مقادير اين متغير ( آنتروپي) از رابطه ارائه شده توسط شانون (Shannon) به ترتيب زير بدست مي آيد:


روش آنتروپي

آنتروپي مقادير هر شاخص در ماتريس تصميم گيري از رابطه زير بدست مي آيد:


روش آنتروپي

با مشخص شدن آنتروپي در هر شاخص، پراکندگي مقادير در هر شاخص j از رابطه dj=1-Ej بدست مي آيد.

اگر قضاوتي در مورد وزن نسبي شاخص ها نشده باشد. وزن شاخص ها از رابطه (1) و اگر وزن ذهني j براي هر شاخص j مشخص شده باشد وزن شاخص ها از رابطه (2) بدست مي آيد:



روش مقایسه زوجی

  • در اين روش شاخص ها دو به دو با یکدیگر مقایسه شده و وزن نسبی آنها ( نسبت به هدف اصلی در تصمیم گیری) مشخص می شود.

  • نتیجه مقایسات در يک ماتریس ( ماتریس مقایسات زوجی خلاصه می شود):


روش مقایسات زوجي

برای محاسبه وزن ها (w) توجه می کنیم که رابطه زیر باید برقرار باشد و معمولاً جمع وزن ها برابر با یک در نظر گرفته می شود:

در دستگاه معادلات فوق λ برابر با تعداد سطر ها ویا ستون های ماتریس مقایسات زوجی است (3). اما در عمل ( بدلیل این قضاوت های ذهنی) λ مقادیری متفاوت می گیرد که بزرگترین آن ( λmax) کمی بزرگتر از تعداد سطرها (3) است.


روش مقایسات زوجی

مثال

مقدار ويژه

بردار ويژه

  • حل این دستگاه برای مسائل بزرگ ساده نبوده از روش های نادقیق در حل آن استفاده می شود:

  • روش ميانگین حسابي

  • روش ميانگين هندسي


روش مقایسات زوجي

  • روش ميانگين حسابي:

  • اعداد هر ستون نرمال شده

  • ميانگين اعداد هر ستون محاسبه می شود.


روش مقایسات زوجی

  • روش ميانگين هندسي:

  • در این روش میانگین هندسی اعداد هر سطر محاسبه شده

  • سپس اعداد حاصله نرمال می شوند.


ارزیابی سازگاری مقایسات زوجی

  • همانطور که قبلاً ذکر شد قضاوت افراد در مقایسات دقیق نیست.

  • نادقیقی موجب می شود مقدار ويژه ماتریس مقایسات برابر با n یا تعداد سطرهای ماتریس نباشد.

  • بزرگترین مقدار ويژه در شرایط نادقیقی کمی بزرگتر از n است و اختلاف این دو مقدار شاخصی برای سنجش ناسازگاری است:

  • این شاخص با شاخص ناسازگاری ماتریس تصادفی هم مرتبه ( با تعداد سطرهای برابر) با ماتریس تصمیم، مقایسه شده. نرخ ناسازگاری حاصل می شود.

  • چنانچه اين نرخ بزرگتر از 0.1 باشد. می گوییم ناسازگاری در مقایسات بالا است.


ارزیابی سازگاری مقایسات زوجی

  • برای بدست آوردن مقدار ويژه به ترتیب زير عمل می کنیم:

  • ماتریس مقایسات زوجی را در بردار وزن ها ضرب می کنیم

  • عناصر بردار حاصله را بر عناصر بردار وزن ها تقسیم کرده

  • میانگین اعداد حاصله را به عنوان مقدار ويژه در نظر می گیریم




ad