metodi melioracije degradiranih uma n.
Download
Skip this Video
Loading SlideShow in 5 Seconds..
METODI MELIORACIJE DEGRADIRANIH ŠUMA PowerPoint Presentation
Download Presentation
METODI MELIORACIJE DEGRADIRANIH ŠUMA

Loading in 2 Seconds...

play fullscreen
1 / 76

METODI MELIORACIJE DEGRADIRANIH ŠUMA - PowerPoint PPT Presentation


  • 185 Views
  • Uploaded on

METODI MELIORACIJE DEGRADIRANIH ŠUMA. MELIORATIVNI RADOVI – OPŠTI PRINCIPI. Predmet i cilj meliorativnih radova u šumarstvu je popravljanje sadašnjeg lošeg stanja i vrednosti šume ili šumskog zemljišta. MELIORACIJA DEGRADIRANIH ŠUMA.

loader
I am the owner, or an agent authorized to act on behalf of the owner, of the copyrighted work described.
capcha
Download Presentation

PowerPoint Slideshow about 'METODI MELIORACIJE DEGRADIRANIH ŠUMA' - seamus


An Image/Link below is provided (as is) to download presentation

Download Policy: Content on the Website is provided to you AS IS for your information and personal use and may not be sold / licensed / shared on other websites without getting consent from its author.While downloading, if for some reason you are not able to download a presentation, the publisher may have deleted the file from their server.


- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - E N D - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -
Presentation Transcript
meliorativni radovi op ti principi

MELIORATIVNI RADOVI – OPŠTI PRINCIPI

  • Predmet i cilj meliorativnih radova u šumarstvu je popravljanje sadašnjeg lošeg stanja i vrednosti šume ili šumskog zemljišta
melioracija degradiranih uma
MELIORACIJA DEGRADIRANIH ŠUMA
  • Veliki deo degradiranih šuma rasprostranjen je na dobrim staništima
  • Stepen degradacije nije uvek u korelaciji sa stepenom očuvanosti - degradiranosti zemljišta
  • Radovi na melioraciji degradiranih šuma

izvršeni su na znatnim površinama

  • Vršena ne retko bez korišćenja jasnih naučnih i stručnih stavovaiutvrđene politike prioriteta
melioracija degradiranih uma1
MELIORACIJA DEGRADIRANIH ŠUMA
  • Meliorativni postupci su uglavnom izvođeni primenom čiste seče degradiranih šuma i pošumljavanjem, kaonajjednostavnijim rešenjem, bez mnogo upuštanja u analizu stanja šume i staništa
  • Degradirane šume i šikare se
    • ne mogu tretirati statički, kroz prizmu klasičnog gazdovanja šumama
    • već aktivno - ulaganjem velikog truda i sredstava, kao osnove za unapređenje postojećeg stanja i proizvodnog potencijala ovih šuma
melioracija degradiranih uma2
MELIORACIJA DEGRADIRANIH ŠUMA
  • Metodi melioracije degradiranih šuma se moraju zasnivati na naučno verifikovanim i u praksi proverenim metodima
  • Za izbor metoda melioracija značajno je utvrditi:
    • Stepen degradiranosti staništa (zemljišta)
    • Stepen degradiranosti šume (kvalitet, zdravstveno stanje, sastav, poreklo, produkcija, i dr.)
melioracija degradiranih uma3
MELIORACIJA DEGRADIRANIH ŠUMA
  • Za odredjivanje sastojinskog stanja degradiranih stadijuma šuma važno je utvrditi sledeće:
    • sklop sastojine, i to sprata drveća i sprata žbunja
    • zastupljenost ekonomski važnih vrsta drveća i njihove dimenzije
    • obrast sastojine
    • proizvodnost na osnovu drvne mase i prirasta
    • kvalitet stabala
    • mogućnost prirodne regeneracije
  • Ovi pokazatelji su opredeljujući faktori metoda meliorativnih zahvata u odredjenoj sastojini
melioracij a se zasniva i planira u slede im slu ajevima i na slede i na in
Melioracija se zasniva i planira u sledećim slučajevima i na sledeći način:

1. Kada je još uvek moguće kao meliorativni postupak selektivno primeniti odgovarajuće šumsko-uzgojne mere

2. Kada više nije moguće izvršiti melioraciju klasičnim šumsko-uzgojnim merama

3. Kada je proces degradacije zastupljen samo na pojedinim delovima sastojine

slide8
1. Kada je još uvek moguće kao meliorativni postupak selektivno primeniti odgovarajuće šumsko-uzgojne mere
  • primenjuju se metodi postepene - dugoročne (indirektne) konverzije
  • koristi se postojeća degradirana šuma
  • izvodi se u više faza
  • primenjuju se odgovarajuće uzgojne (gazdinske) mereciljem da preovladaju pozitivni uticaji
  • produkcija se bazira na najkvalitetnijim stablima
2 kada vi e nije mogu e izvr iti melioraciju klasi nim uzgojnim merama
2. Kada više nije moguće izvršiti melioraciju klasičnim uzgojnim merama
  • izražena je degradacija
  • primenjuje se postupak brze - direktne konverzije
  • degradirana šuma se uklanja (delimično ili na celoj površini)
  • melioracija se vrši veštačkom obnovom
  • pošumljava se istom vrstom drveća (restitucija), ili se vrši introdukcija novih, odgovarajućih vrsta drveća, koje mogu uspešno da se razvijaju u takvim uslovima staništa (supstitucija)
3 kada je proces degradacije zastupljen samo na pojedinim delovima sastojine
3. Kada je proces degradacije zastupljen samo na pojedinim delovima sastojine
  • stanište i sastojina su neujednačeno degradirani
  • postoji mogućnost kombinovanja meliorativnih postupaka degradiranih šuma
  • mogućnost korišćenja navedenih načina konverzije, restitucije i supstitucije
slide11
Melioracija degradiranih šuma zasniva se na osnovnim zakonomernostima i principima gazdovanja šuma u celini
slide13
Melioracija degradiranih šumase može vršiti na različite načine, odnosno primenom različitih metoda u zavisnosti:

- od sastojinskog stanja

- od stepena očuvanosti zemljišta

  • Klasifikacija metoda melioracija

Brajtonski sporazum (FAO, 1958, Brighton),

1 metodi direktne konverzije
1. METODI DIREKTNE KONVERZIJE
  • U literaturnim izvorima prisutna je velika raznovrsnost ovih metoda
  • Rezultat je velike raznovrsnosti pojava i specifičnosti ovih šuma u pogledu sastava, starosti, porekla, različitih stanišnih uslova,raznih zemalja gde su primenjivane idr.
  • Različiti načini melioracije, vremenom su prerasli

u metode melioracije sa različitom tehnologijom izvodjenja

m etodi direktne konverzije klasifikovani su na slede i na in
Metodi direktne konverzije klasifikovani su na sledeći način:

1.Metodi koji se izvode pod zaštitom sklopa matične sastojine

2.Metodi koji se izvode bez zaštite matične sastojine

1. Na celoj površini (na velikim površinama)

2. Na kružnim površinama

3. U vidu pruga (pojaseva)

Na osnovu literaturnih podataka i praktičnih iskustava

može se konstatovati sledeće:

slide17
1.Sistem direktnih (brzih)

metoda melioracija primenjuje se:

  • kada su stanišni uslovi i stanje sastojine pogoršanitoliko da je očigledna disproporcija između stanja staništa i sastojine
  • onemogućeno je "normalno" gazdovanje šumama
  • jedini način poboljšanja takvog stanja je seča - uklanjanje takve sastojine na čitavoj površini

ili delimično (na pojedinim delovima površine)

  • sa unošenjem novih, odgovarajućih vrsta koje mogu da se uspešno razvijaju u takvim - novonastalim uslovima
slide18
2.Krajnji cilj primene svih metoda je formiranje sastojina visokoproizvodnih i vrednih vrsta,

-koje mogu da iskoriste proizvodni potencijal staništa

-obezbede ostale tzv. opšte-korisne funkcije šume.

Time se direktno formiraju kvalitetne visoke šume unetih vrsta drveća.

slide19
3. Ne mogu se u svim uslovima koristiti kao šablon (recept)

- mogu da posluže kao ideja za razradu i formiranje sopstvenih metoda prilagodjenih konkretnim ekološkim uslovima i ekonomskim mogućnostima

slide20

Osnovni principi

  • Postojeća degradirana sastojina se ne uklanja odjednom već postepeno
  • Vrši se veliko razređivanje sklopa
  • (progaljivanje sastojine)
  • Određeni broj starih stabala se ostavlja da svojim sklopom vrše zaštitu novopodignute sastojine
  • Sprečavaju se posledice naglog uklanjanja vegetacionog pokrivača i degradacija zemljišta
  • Koristi se tzv. "visoki" i "niski" stepen zaštite

Metodi direktne konverzije

pod zaštitom sklopa matične sastojine

slide21

Primenjuju se u šumama

    • vrsta drveća koje podnose zasenu
    • vrsta osetljivih na ekstremne nepovoljne uticaje stanišnih uslova
  • Nekada je i jedini mogući način melioracije šuma sciofilnih vrsta
  • Primenljiv je
    • na strmim terenima
    • na mrazištima
    • na površinama sa izraženom zaštitnom ulogom šume

Metodi direktne konverzije

pod zaštitom sklopa matične sastojine

slide22
Uloga zastora (sklopa) matične sastojine :

- očuvanje zemljišta od degradacije (gubitka organskih materija i erozionih procesa)

- ograničavanje razvijanja izdanaka i izbojaka autohtone vegetacije i korova

- zaštita unetih sadnica od mrazeva, prejake insolacije, prekomerne evapo-transpiracije, od vetrova

- osiguravanje trajnosti prinosa i rentabilnosti kasnijih sječa prije dobijanja prihoda od unetih vrsta

slide23
Pojam “visoki i niski“ zastor (zasena) je uslovan i promenljiv
  • “visok zastor”
    • u šumama vrsta sa “ređom“ krunom (breza, jasika, hrastovi i sl.) čini znatno manju smetnju unetim vrstama
  • nego “niski zastor“
    • od stabala izdanačkih šuma sa gustom krunom (bukva)
slide24
Prilikom regulisanja stepena zaštite
  • Uklanjaju se i stabla većih prečnika, defektna,

i sa jače razgranatim krunama, koja bi pri kasnijoj seči mogla da više oštete zasad

  • Pre sadnje treba ukloniti svo nisko šiblje
  • Iskustveno se smatra da je početnazasenjenost (prekrivenost površine) za podsađene četinare

- 60-70% ako se radi o visokom zastoru,

- 40-50% pri niskomzastoru

dinamika uklanjanja mati ne sastojine posle sadnje
Dinamika uklanjanja matične sastojine posle sadnje
  • Zavisi od:

- vrste koja je zasađena

- zakorovljavanja površine

- pojave izdanaka iz panjeva

- stepena i brzine sklapanja prvobitne sastojine

- stanišnih uslova (na mrazištima stara sastojina se uklanja uz veću opreznost)

kriterijumi za vreme oslobadjanja podmlatka zastora
Kriterijumi za vreme oslobadjanja podmlatka zastora
  • Kada unete biljke počinju da zaostaju u porastu
  • Kada je mala razlika u dužini terminalnog i bočnog izbojka
  • Kada počne da se zakrivljuje u pravcu dopiranja svetlosti
metod direkne konverzije pod za titom mati ne sastojine na velikim povr inama
Metod direkne konverzije pod zaštitom matične sastojine na velikim površinama
  • Na velikoj površini izvrši se jako razređivanje sklopa - progaljivanje sastojine
  • Ako se koristi
    • visoki stepen zaštite, zadržava se gušći sklop sastojine, intenzitet seče je do 40 % po broju stabala
    • pri niskom stepenu zaštite, intenzitet zahvata je veći – oko 50-60%
slide28
Uklanjaju se stabla sledećih kategorija:

- sva stabla podstojnog dela sastojine

- sva obolela ili loše zakorenjena stabla

- stabla koja ometaju normalan razvoj izabranih stabala koja ostaju

- stabla nepoželjnih vrsta drveća

  • "razbija" se grupimičan raspored stabala
slide29
Vreme uklanjanje preostalih starih stabala
  • Odredjuje se po identičnom principu kao kod izvođenja završnog seka oplodne seče
  • Kada se utvrdi
    • da unetoj vrsti više nije potrebna zaštita
    • dalje zadržavanje matične sastojine predstavlja smetnju pravilnom razvoju mladog zasada
metod melioracije pod za titom mati ne sastojine na kru nim povr inama
Metod melioracije pod zaštitom matične sastojine na kružnim površinama
  • Osnovne karakteristike

- uklanjanje stabala matične sastojine vrši se u obliku kružnih otvora

- početna veličina ovih otvora je 1,5-3 visine postojećih stabala (2-6 ari)

- krugovi se raspoređuju ravnomerno po čitavoj površini degradirane šume

metod melioracije pod za titom mati ne sastojine na kru nim povr inama1
Metod melioracije pod zaštitom matične sastojine na kružnim površinama

- inicijalni otvori (grupe unetih biljaka), obično 10-15 po hektaru

- mogu da se proširuju u nekoliko navrata ili dopune novim tako da zahvate celu površinu šume koja se melioriše

- metod podseća na metod grupimično-postupnog sistema gazdovanja šumama (Femelšlag)

metod melioracije pod za titom mati ne sastojine na kru nim povr inama2
Metod melioracije pod zaštitom matične sastojine na kružnim površinama
  • Na međuprostoru između krugova vrši se razređivanje (progaljivanje) sastojine sa zahvatom od oko 50 % po broju stabala
  • Unose se stanju staništa odgovarajuće, ekonomski vredne vrste lišćara ili četinara
  • Kasnije se vrši prstenasto proširivanje inicijalnih kružnih površina, širine takođe 1,5-3 visine stabala
metod melioracije pod za titom mati ne sastojine na pruge
Metod melioracije pod zaštitom matične sastojinena pruge
  • Uklanjanje stabala stare sastojine vrši se u vidu pojaseva (pruga)
  • Širina pruga iznosi takođe 1,5-3 visine matične sastojine (po nekim autorima 8-20 metara).
  • Pruge se postavljaju po izohipsi na jednakom međusobnom rastojanju
  • Razređivanje sastojine se vrši na prugama prve-neparne serije (1, 3, 5, itd.)
  • Sečina se isto tako pošumljava unošenjem staništu odgovarajućih vrsta drveća
  • Način pošumljavanja zavisi od nagiba terena i može biti u jame ili podizanjem gradona
metod melioracije pod za titom mati ne sastojine na pruge1
Metod melioracije pod zaštitom matične sastojine na pruge
  • Na međuprostoru između pruga istovremeno se vrši razređivanje matične sastojine sa intenzitetom seče od oko 50 % po broju stabala
  • Vreme početka tretiranje pruga druge - parne serije (2,4,6 itd)
    • zavisi od vrste drveća
  • Počinje se kada se na prugama prve serije ukloni matična sastojina
m etodi direktne konverzije melioracije bez za tite mati ne sastojine
Metodi direktne konverzije (melioracije) bez zaštite matične sastojine
  • Primenjuju se:
  • kada vstama koje se unose nije potrebna zaštita starih stabala od ekstremnih uticaja ekoloških faktora (prejake insolacije, mraza i dr.)
  • na površinama gde nema opasnosti od erozije zemljišta
  • Degradirana sastojina se uklanja čistom sečom
  • Nova mlada šuma se podiže pošumljavanjem odgovarajućim vrstama drveća
  • Izvodi se na velikim površinama, na krugove i na pruge
metod melioracije bez za tite mati ne sastojine na velikim povr inama
Metod melioracije bez zaštite matične sastojine na velikim površinama
  • Na velikoj površini - u čitavoj degradiranoj sastojini se izvrši uklanjanje degradirane šume
  • Omogućena je primena mehanizacije i intenzivne silvotehnike za podizanje i negu kultura
  • U cilju zaštite od konkurencije korova, za sadnju se koriste krupne i dobro razvijene sadnice
metod direktne konverzije bez za tite mati ne sastojine na kru nim povr inama
Metod direktne konverzije bez zaštite matične sastojine na kružnim površinama
  • Karakteristike metoda
  • seča matične sastojine degradirane šume vrši se na kružnim otvorima
  • prečnik otvora ne treba da bude manji od trostruke visine zrelih stabala

- otvori se postavljaju ravnomerno po površini i zahvataju do 30 % ukupne površine sastojine

- postavljaju se na mestima gde se nalaze najlošija stabla, ili postojeći otvori u sklopu

metod direktne konverzije bez za tite mati ne sastojine na kru nim povr inama1
Metod direktne konverzije bez zaštite matične sastojine na kružnim površinama

- sa postavljanjem krugova na nagnutim terenima se počinje odozgo nadole;

- zaštita podignute kulture od izdanaka i i zbojaka vrši se mehaničkim ili hemijskim putem;

- inicijalne kružne površine se prstenasto proširuju dok se ne spoje

metod direktne konverzije bez za tite mati ne sastojine na pruge
Metod direktne konverzije bez zaštite matične sastojine na pruge

Vrši se uklanjanje matične sastojine čistom sečom na pruge

- širina pruge je oko trostruke visine stabala stare sastojine

- pruge se postavljaju ravnomerno po terenu sa početkom od transportne granice, a na strmim terenima upravno na izohipse odozgo nadole

metod direktne konverzije bez za tite mati ne sastojine na pruge1
Metod direktne konverzije bez zaštite matične sastojine na pruge

- na sečinama je omogućena upotreba mehanizacije ako uslovi terena to dozvoljavaju

- meduprostor između pruga se razređuje sa intenzitetom zahvata od 50% po broju stabala

- vrši se zaštita podignute kulture od izdanaka i izbojaka autohtone vegetacije

slide41
Poseban način melioracije degradiranih šuma na pruge je korišćenje uskih pruga – koridora
  • Širina koridora zavisi
  • od visine postojeće sastojine
  • broja redova u kojima se vrši sadnja
  • vrste drveća koja se unosi
  • Širina pruga iznosi 3-10 m
2 m etodi indirektn e melioracije degradiranih uma konverzija
2. METODI INDIREKTNE MELIORACIJE DEGRADIRANIH ŠUMA (KONVERZIJA)
  • Osnovna karakteristika metoda

- vrši se (obavlja) prirodnim putemkorišćenjem postojeće sastojine

  • Uzgojni cilj: da se putem prirodnog podmladjivanja formira kvalitetna šuma semenog porekla
  • Cilj se ostvaruje
    • primenom odgovarajućih uzgojno-meliorativnih mera
    • u zavisnosti od razvojne faze i stanja sastojine
slide43
Mugućnost primene metoda indirektne konverzije:

1. U šumama ekonomski vrednih vrsta drveća, (hrastovi, bukva i dr.) ili u kojima su one dominantne vrste

2. Ako se u sastojini nalazi dovoljno kvalitetnih stabala dominantne vrste

3. Da je stanište očuvano i da odgovara autohtonim vrstama postojeće sastojine

slide44
Indirektna konverzija može se primeniti i
  • u krajnje degradiranim oblicima niskih šuma ili devastiranim sastojinama, u kojima nema kvalitetnih stabala
  • uslov - da je stanište (zemljište) očuvano
  • Način prevođenja degradiranih oblika niskih šuma :
  • prvo se prevode u kvalitetne niske šume primenom resurekcionih seča
  • kasnije u drugoj generaciji se prevode u visoke šume
metod indirektne konverzije primenom selektivno uzgojnih se a
Metod indirektne konverzije primenom selektivno-uzgojnih seča
  • Prevodjenje (konverzija) niskih šuma
    • vrši se prirodnim putem
    • korišćenjem postojeće sastojine
  • Cilj
    • da postojeće vrste drveća svojim prirodnim podmlađivanjem formiraju šumu semenog porekla
postupak melioracije obavlja se u nekoliko etapa faza mi r evski 1995
Postupak melioracije, obavlja se u nekoliko etapa - faza, (Mirčevski, 1995):
  • Prva faza - pripremna faza
  • Razbijanje gnezdastog rasporeda stabala
  • Uklanjanje pojedinačno zaostalih deformisanih starih stabala ("babe")
  • U prvom periodu (navratu) redukuje se 1/3 ukupnog broja stabala u "gnezdima"
slide49
Druga faza
  • Odabiranje i obeležavanje kandidata za stabla budućnosti
  • Njihov broj iznosi 3-4 po aru (300-400 po ha)
  • Vrši se i doznaka stabala:
    • uklanjaju se najopasniji konkurent izabranim stablima
    • sva suva i polusuva stabla
    • oštećena, obolela stabla
    • podstojna stabla
  • Ova faza traje 1-2 perioda od po 10 godina
slide50
Treća faza
  • Odabiranje i obeležavanje stabala budućnosti
  • Istovremeno se vrši i uklanjanje najopasnijih konkurenata
  • I ova faza traje takodje 1-2 desetogodišnja perioda
  • Četvrta faza –
  • Potpuno oslobađanje kruna stabala budućnosti

uklanjanjem svih stabala koja ometaju njihov pravilan razvoj

  • Dužina trajanja ove faze je ista
slide51
Peta faza
  • Započinjanje prirodnog obnavljanja sastojine
  • Primenjuje se odgovarajuća seča obnavljanja
  • Broj sekova zavisi od sastojinskog stanja - najčešće se izvode samo oplodni i završni sek
slide52
Melioracija kvalitetnih izdanačkih mešovitih šuma sladuna i cera primenom ovog metoda, prema Krstić i Spasojević ( 1986):

1. Mladu sastojinu negovati po principu selektivne prorede do početka faze obnove

2. U starosti oko 20 godina

- izvršiti izbor kandidata za stabla budućnosti (min 300 po ha)

- sve seče vršiti u njihovu korist (uklanjati konkurente)

3. Krajnji cilj - formiranje mešovite šume ove dve vrste sa učešćem sladuna 70% a cera 30%

  • Sa obnavljanjem sastojine započeti u poslednjoj 1/5 ophodnje
slide53
Postupak konverzije se odvija u četiri faze:
  • I faza

- izbor kandidata, a kasnije stabala budućnosti

- njihovo trajno obeležavanje

- uklanjanje glavnih konkurenata izabranim stablima

- regulisanje sastava i zdravstvenog stanja sastojine

  • II faza

- Seče nege po principu selektivnih proreda

  • III faza

- priprema sastojine za obnavljanje ( prosvetljavanje) izvodjenjem progalnih seča

  • IV faza

- izvođenje seča obnavljanja - završna faza podmlađivanja sastojine

metod inirektne konverzije degradiranih uma primenom prebirnih se a
Metod inirektne konverzije degradiranih šuma primenom prebirnih seča
  • Njena primena moguća
  • u šumama onih vrsta čije bioekološke karakteristike omogućavaju primenu prebirnog načina gazdovanja (sciofilne vrste: bukva)
  • Tehnika izvođenja slična je prebirnim sečama u visokim šumama
slide55
Ako je površina sastojine za melioraciju velika

- deli se na nekoliko delova

-ne seku svi izdanci i izbojci nego

prvenstveno oni koji su

    • lošeg zdravstvenog stanja
    • koji su lošeg kvaliteta itd.
slide56
Dobre strane metoda

- sastojina zaštićena od negativnih klimatskih uticaja

- zemljište ostaje stalno pod sklopom sastojine

  • Nedostaci ovog meliorativnog postupka

- otežan (komlikovaniji) način rada

- oštećivanje mladih izdanaka i podmlatka pri seči

- manje dimenzije i rast izdanaka zbog zasene itd.

  • Zbog ovih nedostataka preporučljiv je samo u izuzetnim slučajevima
m etod indirektne konverzije degradiranih uma primenom resurekcionih se a
Metod indirektne konverzije degradiranih šuma primenom resurekcionih seča
  • Primenjuje se

-u krajnje degradiranim oblicima niskih šuma

-u devastiranim sastojinama, u kojima nema kvalitetnih stabala

Uslov: da je stanište (zemljište) očuvano

  • Resurekciona seča se zasniva na regenerativnoj sposobnosti drveća
slide58
Cilj

- da se sečom kržljavih stabala iz panja ili živih ostataka stabala - panjeva i žila podstakne (inicira) regeneracija, tj. formiranje novih, lepo uzraslih i kvalitetnih izdanaka i izbojaka

slide59
Primenom resurekcione seče

moraju se imati u vidu sledeći momenti:

  • Vrste resurekcionih seča
  • Visina panja prilikom seče
  • Vreme seče
  • Tehnika izvođenja resurekcionih seča
vrste resurekcionih se a
Vrste resurekcionih seča
  • Regeneracija degradiranih oblika niskih šuma može se postići na dva različita načina

1. Resurekcionom sečom na golo (čistom sečom)

2. Prebirnom resurekcionom sečom

- na određenom broju matičnih panjeva, ostavlja se po jedan ili više izdanaka u svojstvu pričuvaka

- ostali se uklanjaju po usvojenim principima resurekcione seče

- adekvatniji termin je selektivna resurekciona seča (kombinovana seča)

slide61
Prema ranijim shvatanjima u šumarskoj praksi
    • pod resurekcijom je smatrana samo seča na golo
    • seča uz ostavljanje boljih izdanaka i izbojaka je obuhvatla pojam čišćenje
  • U tom pogledu treba biti veoma obazriv
  • Pogrešno tumačenje dovodi i do grešaka pri meliorativnim radovima na terenu
  • Razlikuju između resurekcione seče i čišćenja
    • prema cilju koji se želi postići
    • prema metodu koji se primenjuje
    • prema vremenu njihovog izvodjenja
slide62
Zaključak
  • Resurekcija se vrši samo na panjevima sa lošim, deformisanim i na bilo koji način oštećenim starim izdancima
  • Čišćenje obuhvata jedino panjeve na kojima su postojeći izdanci i izbojci, uglavnom, lepo razvijeni i kvalitetni
  • Ove dve seče se vrše odvojeno i vremenski se ne poklapaju
slide63
Prednosti čiste (gole) seče:

1.Više svetlosti i toplote dopire do panjeva:

-formira se veći broja adventivnih pupoljaka

-pospešuje buđenje proventivnih pupoljaka

-ubrzava prirast mladih izdanaka

2. Resurekciona seča nagolo je jednostavnija za izvođenje - nije potrebna velika stručnost

3. Određena korist bilo u ogrevu, bilo u sitnom tehničkom drvetu (nije glavni cilj i svrha)

slide64
Nedostaci resurekcione seče nagolo:
  • Mladi izdanci glavnih vrsta drveća vrlo su osetljivi na mraz

- u većini slučajeva stradaju – naročito kod jasena i hrasta

-dolazi do rašljavosti mladih izdanaka i izbojaka

- gubitka u prirastu i do drugih negativnih poledica

2.Na strmim nagibima postoji opasnost od spiranja i odnošenja zemljišta (erozije)

3.U hrastovim šikarama štete od pepelnice (Microsphaera alphitoides)

  • Nedostaci u znatnoj meri umanjuju prednosti čiste seče
  • Svi nedostaci čiste resurekcione seče su prednosti selektivne i obrnuto
osnovni principi izvo enja kombinovane resurekcione se e
Osnovni principi izvođenja kombinovane resurekcione seče

1.Izvođenje seče je daleko složenije

- zahteva od radnika veću stručnost i savesnost

- mora se savaka grupa izdanaka na matičnom panju pojedinačno proceniti

- odrediti koji će se poseći

- za seču se odabiraju najlošije jedinke (polegli i koso nagnuti, kržljavi, oštećeni, prevršeni i deformisani, konkurenti)

slide66
Intezitet zahvata pri kombinovanoj resurekcionoj seči
  • Promenljiv je i zavisi od stepena degradacije i starosti šikare

- kvalitativno bolja i odraslija šikara - intenzitet seče se smanjuje

- intenzitet zahvata kreće se od 12 do 60% od ukupne drvne zalihe

- u većini slučajeva iznosi prosečno oko 40% od ukupne drvne zalihe

slide67
Potrebna prethodna provera njihove regenerativne sposobnosti
  • Ukoliko se ustanovi da je regenerativna sposobnost šume izražena, može se primeniti resurekcija
  • Ako je regenerativna sposobnost već u znatnoj meri oslabljena (javlja se mali broj izdanaka i izbojaka) preporučljiva je čista resurekciona seča
  • Ako se novi izdanci i izbojci uopšte ne javljaju, ili malo
    • na vegetativno podmlađivanje se ne može više računati
    • resurekcione seče se ne mogu uopšte primenjivati,
    • moraju se primenjivati drugi meliorativni postupci
visina panja pri resurekcionoj se i
Visina panja pri resurekcionoj seči
  • Od toga zavisi

- broj budućih izdanaka

- njihov razmeštaj na matičnim panjevima

- samim tim i njihov kvalitet

  • Preporuke iz starijih literaturnih izvora

- zakržljali izdanci i izbojci moraju se seći na visini 3-5 cm iznad zemlje

- time se podstiče formiranje izbojaka iz korena koji su najsnažniji

- zbog blizine zemljišta najotporniji

vreme izvo enja resurekc i one se e
Vreme izvođenja resurekcione seče
  • Najpovoljniji vremenski period je doba vegetacionog mirovanja
  • Nema nekih bitnih i uočljivih razlika među sečama izvršenim u pojedinim mesecima za vreme vegetacionog mirovanja
  • Očitije razlike u prirastu izdanaka ne postoje među jesenjim i prolećnim sečama
  • Ne preporučuje se vršenje resurekcione seče za vreme letnjih meseci
tehnika izvo enja resurekcionih se a
Tehnika izvođenja resurekcionih seča
  • Potrebna je savesnost, preciznost u radu i izvesno iskustvo u poslovima takve vrste
  • Radnik rešava sudbinu svakog grma i pojedinog izbojka
  • Pri seči osnovno je da rez na svakom panju mora biti gladak i umereno iskošen zbog

- lakšeg oceđivanja vode

- sprečavanja truljenja i gljivičnih zaraza

  • Kod debelih panjeva može se izvršiti krovoliki raz – na dve vode
  • Nastojati da se izdanci udarom sekire i kosira ne odvaljuju sa panja
slide71
Alat pri resurekcionim sečama
    • kosir
    • lake sekire
    • ručne i motorne testere
    • vile za sakupljanje i iznošenje posečenog metrijala
  • Najpraktičniji i najlakši za rukovanje je obični kosir (pogodan je i za deblje izdanke od 4-5 cm)
  • Za seču debelih izdanaka upotrebljava se laka sekira
  • Udarac se uvek usmerava ka panju, a nikada u suprotnom pravcu
  • Jednoručna testera samo za zasecanje teško pristupačnih izdanaka u gustim grmovima (hrapavi rez)
  • Resurekcione makaze sa dugačkim drvenim drškama, nepraktične
inirektna konverzija putem prestarevanja spontanog prirodnog obnavljanja
Inirektna konverzija putem prestarevanja - spontanog prirodnog obnavljanja
  • Ne primenjuju se nikakvi posebni postupci prevođenja
  • Niska šuma se ostavlja da sama od sebe - spontano, tokom vremena, "pređe" u šumu semenog porekla
  • Suština metoda

- da se izdanačka sastojina ostavi da "prestari"

- da stabla izgube izdanačku sposobnost

- da se onda sastojina sama prirodnim putem obnovi

slide73
Primena metoda:

- u sastojinama u lošim stanišnim uslovima gde su ekonomska ulaganja u konverziju znatno veća od prihoda koji se mogu dobiti od drveta

- u sastojinama koje imaju ulogu zaštite zemljišta ili drugih objekata

  • Osnovna pretpostavka za konverziju je zaustavljanje daljeg procesa degradacije - seča, pašarenja i dr.
3 kombinovani grupimi ni metod melioracije degradiranih uma
3. KOMBINOVANI (GRUPIMIČNI) METOD MELIORACIJE DEGRADIRANIH ŠUMA
  • Kombinacija indirektne i direktne konverzije
  • Nalazi široku primenu

- u sastojinama mozaične izgrađenosti (neujednačene degradiranosti)

- različitog stepena degradacije staništa i sastojine

  • Koriste se i izrazi
  • grupimičan način (metod) melioracije
  • rekonstrukcija sastojine
grupimi ni metod melioracije
Grupimični metod melioracije

Svaka površina se posebno tretira

slide76
Osnovne karakteristike
  • Ne može se primeniti isti postupak rekonstrukcije postojeće sastojine
  • U zavisnosti od stanja određuje se odgovarajući postupak rekonstrukcije
  • Kombinuje se konverzija, restitucija i supstitucija

- kvalitetna stabla a stanište je očuvano, indirektna konverzija