wondzorg bij bejaarden l.
Download
Skip this Video
Download Presentation
Wondzorg bij bejaarden

Loading in 2 Seconds...

play fullscreen
1 / 44

Wondzorg bij bejaarden - PowerPoint PPT Presentation


  • 668 Views
  • Uploaded on

Wondzorg bij bejaarden. Dr. Bea Mellaerts Dienst geriatrie Imeldaziekenhuis Bonheiden. Bejaarden: verschillen/ gelijkenissen, foto verpleging. Bejaarden: verschillen/ gelijkenissen: foto bejaarden. Frailty. 0. 15. Wondzorg bij bejaarden. Bejaarden: polypathologie

loader
I am the owner, or an agent authorized to act on behalf of the owner, of the copyrighted work described.
capcha
Download Presentation

PowerPoint Slideshow about 'Wondzorg bij bejaarden' - princess


Download Now An Image/Link below is provided (as is) to download presentation

Download Policy: Content on the Website is provided to you AS IS for your information and personal use and may not be sold / licensed / shared on other websites without getting consent from its author.While downloading, if for some reason you are not able to download a presentation, the publisher may have deleted the file from their server.


- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - E N D - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -
Presentation Transcript
wondzorg bij bejaarden

Wondzorg bij bejaarden

Dr. Bea Mellaerts

Dienst geriatrie

Imeldaziekenhuis Bonheiden

wondzorg bij bejaarden6
Wondzorg bij bejaarden
  • Bejaarden: polypathologie
  • Wonden: dikwijls mengeling van verschillende oorzakelijke factoren

Arteriëel

Veneus

Diabetes mellitus (art. + ven.)

‘Scheur’wonden door fragiliteit huid

Decubitus

…..

slide7

Dus: nazicht en behandeling van wonden bij bejaarden: ook multifactoriëel !

Cave: bejaarden hebben minder beschermingsmechanismen sneller ontstaan van complicaties

Daarenboven: wondbehandeling moet gezien worden in de contekst van de conditie van de ‘hele’ patiënt

arteri le ulcera algemeen
Arteriële ulcera: algemeen

Slagaderpathologie (aorta, beenarteries,..)

Vooral onderste ledematen

Arteriële insufficiëntie ischemie pijnwonden mobiliteitsproblemen amputatie

Zuurstofgebrek weefselnecrose vooral distale letsels

Meestal niet enkel problemen OL, ook coronaropathie, cerebrovasculaire pathologie,…

arteri le ulcera nazicht
Arteriële ulcera: nazicht

Klinisch!!

Arteriële doppler/duplex: grotere bloedvaten

NMR angio: zo HK wenselijk

Rx arterio: zo HK wenselijk

arteri le ulcera r
Arteriële ulcera: R/

Preventie!!!

Regelmatige oefening (stappen)

Preventie van complicaties, met name wonden

Trauma vermijden, cfr. slecht genezen, extreme warmte of koude vermijden, goed schoeisel

pedicure

arteri le ulcera r12
Arteriële ulcera: R/
  • Medicatie: ?? evt. anti-aggregans

evt. stop vasoconstrictoren (betablokkers)

  • Endovasculaire ingrepen (dilatatie en stenting)
  • Klassieke vasculair heelkundige ingrepen (bypass)
  • Necrose droogleggen
  • Amputatie
veneuze ulcera algemeen
Veneuze ulcera : algemeen
  • Veneuze insufficiëntie
  • Congenitale klepafwijkingen/ zwakte van de venenwand/vnl. posttrombose been
  • Geen goede wisselwerking spierpomp en venen retrograde drukstoten capillairen verbreden, kronkelen, lekken oedeem…

lipodermatosclerose…bruine pigmentatie door hemosiderine … hyperkeratose…atrofie blanche…stoot… ulcus

veneuze ulcera preventie
Veneuze ulcera: preventie

Beweeg veel (lopen, fietsen, zwemmen) en draag daarbij een elastische kous (ook bij warm weer)Dat is de belangrijkste leefregel. Juist op warme dagen is de kous vaak het hardst nodig.

Vermijd "spring" sporten

Voorkom overgewicht

Vermijd knellende kledingstukken als strakke broeken, elastieke banden en dergelijke

Zorg voor gemakkelijk schoeisel. Hoge hakken verhinderen een goede pompwerking van de kuitspieren.

Leg de benen omhoog bij langdurig zitten. 's Nachts kan ook het voetuiteinde van het bed iets worden verhoogd

veneuze ulcera nazicht
Veneuze ulcera: nazicht

Veneuze duplex (echo + doppler)

Arteriele pathologie uitsluiten

verschil veneus arterieel
Verschil veneus - arterieel

veneus

arterieel

Diepgaande necrose

Grillige vormen

Zwarte necrose

Onderbeen, scheenbeen, voet, hiel, tenen

Zéér pijnlijk

Pijn ↓ bij afhangen

Arteriele symptomen (koude voeten, trage refill, slechte of afwezige pulsaties)

EAI< 0.8

Beperkte diepte

Afgeronde vormen

Gele necrose

Laag op onderbeen, vooral rond malleoli

Pijnlijk +/-

Pijn ↓ bij hoogstand

Veneuze stigmata (pitting, hyperpigmentatie,hyperke-ratose, atrophie blanche)

EAI> 0.8

veneuze ulcera r
Veneuze ulcera: R/

Hoogstand OL (oedeem), inwindelen

Stoten vermijden

HK veneuze insufficientie :varices (oppervlakkig veneus systeem, diep veneus systeem, combinaties)

scheurwonden
Scheurwonden

Gevoelige huid, weinig elasticiteit

Minste trauma geeft wonden

Bvb. Wegnemen van een kleefverband, schurende bewegingen

R/ randen approximeren, dichtplakken zo mogelijk (evt. met steristrips)

R/ zo approximatie niet mogelijk: vetverband

decubitus bestaat dit nog
Decubitus: bestaat dit nog??

Terug van weggeweest?

Nooit weggeweest?

Opnieuw in ‘opmars’?

slide24

Bezuinigingen in Nederlandse rusthuizen menselijke ramp

In Nederland dwingen bezuinigingen rust- en verzorgingstehuizen ertoe maaltijden en tussendoortjes te beperken. Een verpleeghuis in Oud-Beijerland (Zuid-Holland) kwam zowaar op het idee een 'pyjamadag’ in te voeren. De bewoners, die er al drie dagen op zeven wegens personeelsgebrek onder de dekens blijven, zouden voortaan ook op zondag niet aangekleed worden. De directie was ook van plan de bejaarden nog maar één keer om de drie weken te douchen. Protest alom, maar de bezuinigingen komen er. Van dergelijke wantoestanden blijven we in ons land gepaard. Of zit hier ook een pyjamadag aan te komen?

Bron: Kerk en leven 2004

decubitus niet geliefd
Decubitus: niet geliefd
  • Waarom haten we decubituswonden?
    • Bewijs van onze morbiditeit
    • Bewijs van falen
    • Bewijs van ‘futiliteit’ om ermee door te gaan
    • Diagnostisch oninteressant
decubitus terminologie
Decubitus: terminologie

Term: decubitus: ‘neerliggen’

Nu eerder « drukulcus »

Dus: druk is nodig in ontstaan, of druk in combinatie met schuifkrachten en wrijving

Meestal thv beenderige ‘ondergrond’

Gaande van niet-wegdrukbare roodheid tot necrose met blootliggende spieren en botten

decubitus stadia
Decubitus: stadia

4 verschillende stadia

Lijkt op cellulitis, doch is niet warm, ‘weefselschade’

Schaafwonde (meestal propere bodem, doch exsudaat of droge korst mogelijk)

Kan proper zijn met rozig granulatieweefsel, of vochtig, of met necrotische basis, kan nabije huid ondermijnen

Idem als st. 3; zo bot bloot: cave osteomyelitis

Roodheid die niet weggaat of afzwakt

Keratinelaagweg, onderliggendedermis

Doorheenhuid, blootliggensubcutaneweefsels (maar geen fascia, spier of bot)

blootliggen fascia, spier of bot

decubitus preventie
Decubitus: preventie
  • Preventie= risicodetectie
  • Risicodetectie= screening

Norton-schaal

Braden-schaal

decubitus risicofactoren
Decubitus: risicofactoren

Functionaliteit (mobiliteit en activiteit)

Bewustzijnsniveau (geestelijke status, mogelijkheid om pijn en ongemak weer te geven)

Acute en chronische ziekten

Verminderd zuurstofaanbod

Overgewicht of extreem ondergewicht

Atrofische huid

Incontinentie

…..

decubitus preventie principes
Decubitus: preventie-principes
  • Druk-en schuifkrachten verminderen
    • Grootte
    • Tijd
  • Middelen:
    • Drukverlaging: daling van grootte van de druk en de schuifkracht
      • Lichaamshoudingen
      • Zwevende hielen
      • Drukreducerende matrassen
      • Drukreducerende kussens
    • Drukpuntverandering: daling van duur van druk en schuifkracht
      • Wisselhouding
      • Alternerende systemen
decubitus principes voor r
Decubitus: principes voor R/

Idem als voor preventie

Necrotisch weefsel verwijderen

Genezend weefsel moet vochtig blijven

Afgesloten ruimten in de wonde vermijden

Pus draineren

Steriliteit= onmogelijk, wonden moeten proper gemaakt worden maar niet steriel

decubitus principes voor r37
Decubitus: principes voor R/
  • Systemische AB???

Enkel zo cellulitis in omgevende weefsel of sepsis of osteomyelitis

  • Soms blaassonde
  • Adekwate voeding (evt. TPN, evt. PEG??)
slide38

Decubitus: therapie

  • Welk product?? Welke methode??
  • Er is niet slechts 1 heiligmakend
  • Enthousiasme= goed gezien aandacht++
ideale verbandmateriaal
Ideale verbandmateriaal:

Mag wondheling niet storen

Onderhoudt een vochtig wondmilieu

Laat uitwisseling van gassen toe

Is ondoordringbaar voor micro-organismen

Is goed verdraagbaar voor de patiënt (comfort)

Kan (genoeg) vocht opnemen

Heeft een goede kosten/baten verhouding

ideale verbandmateriaal42
Ideale verbandmateriaal:

Moet steriliseerbaar zijn

Moet ‘vooraf gekende’ verwachtingen hebben

Moet beschikbaar zijn binnen en buiten het ziekenhuis

Moet de vooropgestelde (maximale) tijd ter plaatse kunnen blijven

Moet anatomisch congruent zijn

Moet….. en ….en ….

…Maar……bestaat niet

besluit
Besluit:

Preventie eerst

Niet elk letsel is te voorkomen

Niet elk letsel is te genezen

Kijk naar en evalueer

Schat de ernst in

Prijs/ kwaliteit/tolerantie

ad