bula ici hastaliklardan korunma y ntemler n.
Download
Skip this Video
Loading SlideShow in 5 Seconds..
BULAŞICI HASTALIKLARDAN KORUNMA YÖNTEMLERİ PowerPoint Presentation
Download Presentation
BULAŞICI HASTALIKLARDAN KORUNMA YÖNTEMLERİ

Loading in 2 Seconds...

play fullscreen
1 / 45

BULAŞICI HASTALIKLARDAN KORUNMA YÖNTEMLERİ - PowerPoint PPT Presentation


  • 1171 Views
  • Uploaded on

BULAŞICI HASTALIKLARDAN KORUNMA YÖNTEMLERİ. SAĞLIK MÜDÜRLÜĞÜ EĞİTİM ŞUBESİ İL EĞİTİMCİSİ FATMA KARA. Mikroorganizma : Doğal olarak her yerde bulunabilen tek hücreli, karmaşık enzim yapısına sahip mini canlılardır. Her zaman hastalık yapmazlar hatta bazen yaşamsal öneme sahiptirler.

loader
I am the owner, or an agent authorized to act on behalf of the owner, of the copyrighted work described.
capcha
Download Presentation

PowerPoint Slideshow about 'BULAŞICI HASTALIKLARDAN KORUNMA YÖNTEMLERİ' - mistico


An Image/Link below is provided (as is) to download presentation

Download Policy: Content on the Website is provided to you AS IS for your information and personal use and may not be sold / licensed / shared on other websites without getting consent from its author.While downloading, if for some reason you are not able to download a presentation, the publisher may have deleted the file from their server.


- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - E N D - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -
Presentation Transcript
bula ici hastaliklardan korunma y ntemler

BULAŞICI HASTALIKLARDAN KORUNMA YÖNTEMLERİ

SAĞLIK MÜDÜRLÜĞÜ

EĞİTİM ŞUBESİ

İL EĞİTİMCİSİ

FATMA KARA

slide2

Mikroorganizma:

Doğal olarak her yerde bulunabilen tek hücreli, karmaşık enzim yapısına sahip mini canlılardır. Her zaman hastalık yapmazlar hatta bazen yaşamsal öneme sahiptirler.

slide3
Normal flora: İnsan vücudunda bulunan ve yer değiştirmedikçe hastalık yapmayan mikroorganizmalar topluluğuna denir.
  • Patojen mikroorganizmalar: İnsan (veya hayvan, bitki) vücudunda istenmeyen etki oluşturan mikroorganizmalardır.

Bunlar virüs, mantar, bakteri, parazit olarak adlandırılırlar.

enfeksiyon
Enfeksiyon

İnsan vücuduna giren mikroorganizmaların üreyip, çoğalarak vücutta istenmeyen etki ve belirtiler (hastalık) oluşturmasıdır.

hastaliklarin bula ma yollari
HASTALIKLARIN BULAŞMA YOLLARI:

- Doğrudan temas,

- Dolaylı temas,

            * Hava ile

            * Araçlarla

            * Vektörle

slide6
Doğrudan Temas:
  • Enfekte kişinin duyarlı kişi (konakçı) ile doğrudan temasıyla oluşan bulaşma şeklidir.
  • Örnek; cinsel ilişki, öpüşme, kan nakli, yaraya dokunma vs. Bu yolla: AIDS, Hepatit B,  frengi (bel soğukluğu), sifiliz, vb  hastalıklar bulaşmaktadır.
dolayl temas
Dolaylı Temas:
  • Enfeksiyonla bulaşmış nesnelerle, enfeksiyonun, konakçıya  bulaşmasıdır.
hava yoluyla bula ma
* Hava yoluyla bulaşma:
  • Uzun süre açıkta canlı kalabilen mikroorganizmaların hava, toz veya damlacıkla duyarlı konakçıya bulaşmasıdır.TBC (tüberküloz-verem), grip, soğuk algınlığı, çocuk hastalıklarının çoğunluğu bu yolla yayılmaktadır.
  • Öksürüp-aksırırken ağzın elle kapatılması  ve karşıda bulunan kişilerin yüzüne doğru hapşırılmaması  hava yoluyla yayılmayı önler.
slide9
* Araçlarla bulaşma: Enfeksiyonla bulaşmış nesnelerle meydana gelen bulaşımdır.
  • Örneğin; Hepatit A, enfekte yiyeceklerle; tetanoz, paslı çivi ve toprakla; yine çoğu hastalıklar iyi sterilize edilmemiş malzemelerle bulaşırlar.
slide10
* Vektörle bulaşma: Bazı mikroorganizmalar bazı hayvanlarda gelişimlerini tamamlayarak olgunlaşırlar ve insanda hastalık oluştururlar. Örnek; sıtma mikrobu, sivrisinekte (anofel cinsi) sivrisineğin sokması sonucu insana geçerek hastalık oluşturmaktadır.
  • Veba (fare), kuduz (kedi-köpek-fare), akciğer kisti (iyi pişmemiş hayvan etleri) vektörlerle bulaşan diğer hastalıklardır.
hepatit a nedir
Hepatit A Nedir?

Halk arasında sarılık adıyla bilinen, karaciğerin etkilenmesi ile kendini belli eden bulaşıcı bir hastalıktır.

hepatit a n n belirtileri nelerdir
Hepatit A’nın Belirtileri Nelerdir?
  • Ateş,
  • Yorgunluk,
  • Bulantı, kusma,
  • İshaldir.
slide14
Bir veya iki hafta sonra karaciğer büyüyebilir ve sarılık belirtileri görülebilir.
  • Sarılık en kolay şekilde gözlerin beyaz kısmında fark edilir.
  • Sarılık sırasında idrar koyulaşır ve dışkının rengi açılır.
  • Genellikle 3-6 hafta sürer. Ancak bazı durumlarda daha uzun da sürebilir.
hastal k nas l yay l r
Hastalık Nasıl Yayılır?
  • Hepatit A virüsü, kişiler arası temasla ya da virüs bulaşmış su ve besinlerin alınmasıyla bulaşır.
  • Virüs, vücuda ağız yoluyla, özellikle yiyecek ve içeceklerle girer.
  • Belirti göstermeden de bu hastalık geçirilebilir. Bu durumda sessiz bir yayılma söz konusudur.
kimler risk alt ndad r
Kimler risk altındadır?
  • En çok sağlık koşullarının kötü olduğu aşırı kalabalık ortamlarda yaşayan kişiler arasında görülür.
  • Ancak herkes bu hastalığa yakalanabilir ve diğer kişilere taşıyabilirler.
slide17
Çocukların hijyenik tedbirleri bilmemeleri nedeniyle bu hastalık en çok çocuklarda görülür.
  • Kreş, anaokulu ve okullarda kolayca yayılır.
hastal ktan nas l korunulur
Hastalıktan Nasıl Korunulur?
  • Ellerin sık sık yıkanması,
  • Bulaştırma riski yüksek besinlerin pişirilerek tüketilmesi,
  • Her türlü sebze ve meyvelerin bol su ile dikkatlice yıkanması,
slide19
Temizliğinden emin olunmayan umuma açık yerlerden yiyecek tüketilmemesi,
  • Tuvalet temizliğinin doğru bilinip uygulanması,
  • Kişisel temizlik anlayışının geliştirilmesi,
  • Çevre temizliğinin sağlanması.
hepat t b serum hepatiti
HEPATİT B (Serum Hepatiti):
  • Bu da cinsel ilişki ve kan yoluyla bulaşır.  Karaciğerde enfeksiyona neden olur, iyileşme olmazsa karaciğer kanserine, siroza dönüşebilir.
  • Halsizlik, yorgunluk, hafif ateş, baş ağrısı gibi grip benzeri belirtilerle başlar. Sarılık, bulantı, kusma, ishal, iştahsızlık, sigaraya karşı tiksinti, idrarın çay rengini alması gibi belirtilerle kendini gösterir.
  • Tedavisi: Yatak istirahati ve dengeli beslenme şarttır. İlk önceleri karaciğeri yormayacak besinler tercih edilmelidir (ağır kızartma ve çok yağlı besinlerden kaçınılmalıdır).
  • Korunma: Hepatit B aşısı ile korunmak mümkündür. Ancak bireysel korunma her zaman ve her ortamda önemlidir. Bulaşma yolu ve korunma önlemleri AIDS ile hemen hemen aynıdır.
slide21
AIDS
  • AIDS (Edinsel bağışıklık eksikliği sendromu):
  • Bulaşımı: Doğrudan temasla;cinsel ilişki, kan nakli, ortak kullanılan enjektörler, dövme yaptırma yoluyla ve anneden bebeğine geçer. Özellikle çok eşli cinsel yaşamı olan veya bilinmeyen kişilerle cinsel ilişkide bulunan kişiler cinsel yönden risk altındadır.
  • Virüs vücuda girdikten sonra ortalama    5-10 yılda hastalık belirtileri görülebilir. Bağışıklık sistemi felç olduğundan, ölüm genellikle bulaşıcı hastalıklar sonucu meydana gelmektedir, örneğin ölüm nedeni verem  olabileceği gibi gripte olabilir. Etkeni: HIV ‘ dir.
slide22
Tedavi: Henüz yok
  • Korunma:Aşı geliştirilemediği için bireysel korunma önemlidir. Bireysel olarak cinsel yaşama dikkat etmek, başta gelen korunma yöntemidir.
  • * Başkasının kullandığı enjektörler asla kullanılmamalı, enjektörler mutlaka tek kullanımlık olmalı ve kullanıldıktan sonra atılmalıdır.
  • * Kim olursa olsun,  başkasının kullandığı diş fırçası ve jilet kullanılmamalıdır.
  • AIDS
  • * Sosyal öpüşme, tokalaşma, aynı odayı, aynı koltuğu paylaşmakla bulaşmaz;
  • * Sivri sinekle bulaşma henüz ispatlanamamıştır.
  • * Aynı tabağı paylaşmakla, çatal-kaşıkla bulaşmaz.
t berk loz verem tbc
Tüberküloz (verem, TBC): 
  • Hasta kişinin öksürmesi veya balgam çıkarması sonucunda damlacıkla yayılır. Vücut direnci düşük kişilerde sıklıkla ortaya çıkar. Bu kişiler çok sigara ve içki içen, dengesiz beslenen kişilerdir. Bir de uzun süren hastalıklar esnasında ortaya çıkar.
  • En iyi önlem, kişilerin ulu orta balgam çıkarıp sokağa tükürmelerini engellemektir. Ya da kişilerin yüzüne doğru öksürmeleri önlenmeli veya maske takmaları sağlanmalıdır. İlaç tedavisi ve dengeli beslenme ile iyileşir
slide25
İSHAL
  • İshal; alışılmış sayıdan veya günde 3 defadan daha fazla SULU DIŞKI yapılmasıdır.
  • İshal, en yaygın çocuklarda görülür . İshal; vücuttan kısa sürede su ve tuz kaybına yol açarak ÖLÜM'e neden olabilir.
shalin nedeni olan mikrop u yollarla v cuda ta n r
İshalin nedeni olan mikrop şu yollarla vücuda taşınır:
  • Kirli eller,
  • ishalli çocuğun dışkısı ile temas,
  • Karasinek ve çöpler,
  • Temiz olmayan su içilmesi,
  • Yıkanmadan sebze ve meyvelerin yenmesi.
shalden korunma yollar
İshalden Korunma Yolları
  • Yemekten önce, tuvaletten sonraellerinizi sabunla yıkayınız.
  • Temiz içme suyu içiniz.
  • Çocuğunuzun içme suyunu kullanmadan önce kaynatınız.
  • Sebze ve meyveleri bol su ile yıkayınız.
  • Yiyeceklerinizi kapalı yerlerde saklayınız, sineklerden koruyunuz.
  • Çöplerinizi kapalı kutularda toplayınız.
slide28
Uyuz:
  • Pire, bit gibi parazitlerle yayılır. Vücudun her tarafı kaşınır, özellikle yattıktan sonra ve parmaklarda kaşıntı artar.
  • Bulaşımını önlemek için başkalarının giysilerini, tarağını, yatağını paylaşmaktan kaçının.
  • Uyuz etkeni 40-50 °C de öldüğünden, giysiler kaynatıldığında temizlenir. Vücuttaki etken ise yıkanma, kükürt-sülfür içeren solüsyon veya kwell solüsyonu ile temizlenir.
slide29
Bit:
  • Genelde pis insanlarda görüldüğü söylense de bu genel kural değildir. Temiz ve titiz insanlarda da görülebilir. Halen gelişmiş ülkelerde bile önemli sorunlardan biridir. Yine ortak eşya veya yatak kullanımı sonucu yayılır.
  • Kwell solüsyonu ile önerildiği şekilde saçlar yıkanır ve sık dişli (veya pamuk destekli) tarakla taranır. Giysiler kaynatılarak temizlenir.
  • Bitin sirkesini kepekten ayırabilmenin yolu; kepek saçtan kolaylıkla ayrılıp düşerken sirke saça yapışmıştır ve zorlukla uzaklaştırılır.
su le bula ma
SU İLE BULAŞMA:
  • Patojen mikroorganizmalar suya, enfekte  kişilerin salgı ve atıklarıyla gelmektedir. Bulaşmış (enfekte olmuş) suların içilmesiyle veya meyve-sebzelerin sulanması ya da yıkanması ile hastalık insana bulaşır.
  • Örnek: enfekte su ile sulanmış marul temiz su ile yıkanmadan yenirse hastalık bulaşır.  Pis su ile yıkanan süt kapları ile tifo, yüzme havuzlarında iyi temizleme yapılmamışsa inklüzyonlu konjuktivit denilen hastalık bulaşabilir. Su ile en sık bulaşan hastalıklar; kolera, amipli dizanteri, basilli dizanteri (shigella), tifo vb dir
slide31
Suyun temizliğinden emin değilseniz kaynatın; fokurdamaya başladıktan sonra 10 dakika kaynatıldığında mikroplar ölür.
  • Bu su içilebilecek kadar dezenfekte edilmiştir.
s t le bula ma
SÜT İLE BULAŞMA:
  • SÜT İLE BULAŞMA: Hasta veya görünürde sağlam hayvandan, sütle uğraşan insanların ellerinden veya kaplardan  ya da süt kaplarını  temizlemek için kullanılan sulardan süt ile bulaşma ortaya çıkabilir. En sık bulaşan hastalıklar: tbc (verem), tifo, paratifo, brusella, dizanteri, poliomyelit (çocuk felci), stafilokok vs dir.
slide33
Açık alınan sütler içilmeden önce mutlaka fokurdamaya başladıktan sonra (TBC ye karşı) 10 dakika kaynatılmalıdır. Sütkapları daima çok temiz olmalıdır.
slide35
Basit hijyen kurallarına uyarak

bir çok enfeksiyon önemli ölçüde azaltılabilir.

slide36
Ülkemizde bağırsak enfeksiyonları ve hepatit başta olmak üzere bazı bulaşıcı hastalıkların yaygınlığı ile hijyen kurallarına uyulmaması arasında çok yakın bir ilişki vardır.
  • Hijyen kurallarının ilk aşaması olan el temizliğinin uygulanması ile bu hastalıkların azaltılması sağlanabilir.
eller ne zaman y kanmal d r
Eller ne zaman yıkanmalıdır?
  • Yemeklerden önce ve sonra,
  • Yemek hazırlamadan önce ve sonra,
  • Diş, ağız, yüz, göz temizliği yapmadan önce,
  • Tuvalet gereksiniminin giderilmesinden önce ve sonra,
  • Kirli, tozlu bir işi tamamladıktan sonra,
  • Dışarıdan eve ve işe geldikten sonra,
  • Hasta olan bir yakınımızı ziyaretten sonra,
  • Hiçbir iş yapılmasa dahi gün içinde çeşitli saatlerde.
el ve tirnak tem zl ve bakimi
EL VE TIRNAK TEMİZLİĞİ VE BAKIMI
  • Tırnağın etten ayrıldıktan sonraki bölümünün altında kir ve yağ kolayca birikir.
  • Ayrıca burada mikroplar barınabilir, bağırsak parazitlerinin yumurtaları da bulunabilir.
slide39
Tırnakların düzenli kesilmesi, banyo yaparken de tırnak fırçası ile fırçalanarak temizlenmesi gerekir.
  • Tırnak yemek, bu nedenle de sağlığa zararlı bir alışkanlıktır.
  • El tırnakları yarım ay biçiminde, ayak tırnakları ise düz olarak kesilir.
  • Ayak tırnaklarının yarım ay biçiminde kesilmesi tırnak batmalarına neden olabilir.
slide41

Sağlığımız açısından büyük tehlikeler oluşturan bakterilerin

bulaşma yolları ve besinlerimizde üremeleri

Basit yöntemlerle kontrol altına alınabilir!

Bunun için, besin hijyeni,

araç-gereç (ortam)hijyeni ve

kişisel hijyene önem verilmelidir.

slide42

BESİNLERİN SAĞLIK VE TEMİZLİK

KURALLARINA UYGUN İŞLEM GÖRMESİ

  • Sağlam, zedelenmemiş, bozuk olmayan besinler seçilmeli ve satın alınmalıdır.
  • Sebze ve meyveler iyi yıkanmalıdır.
  • Hastalık yapabilecek şüpheli besinler, özellikle küflenmiş olanlar yenilmemelidir.
slide43

ORTAM HİJYENİNİ SAĞLAMAK İÇİN;

  • Hazırlama, saklama ve servis sırasında ellerimizle birlikte, kullanılan araç- gereçlerde de mikroorganizmaların çoğalması önlenmelidir.
  • Mutfak ve yemek yenen yerlerin

temizliğine özen gösterilmelidir.

slide44

Çiğ yenecek sebze ve meyveler, pişirilecek taze sebze ve kuru meyveler, temizlenmiş ve pişmeye hazır tavuk, balık, parça etler ve yumurta iyice yıkanmalıdır.

  • Sebze ve meyveler toz ve topraklarından
  • ve ilaç kalıntılarından temizlenmek için bir
  • müddet su dolu kapta bekletildikten sonra,
  • bol su ile birkaç kez yıkanmalıdır.