h cutis l.
Download
Skip this Video
Loading SlideShow in 5 Seconds..
Húð – Cutis PowerPoint Presentation
Download Presentation
Húð – Cutis

Loading in 2 Seconds...

play fullscreen
1 / 28

Húð – Cutis - PowerPoint PPT Presentation


  • 827 Views
  • Uploaded on

Húð – Cutis . Stærsta líffæri líkama Gerð úr lagskiptum þekjuvef. Skiptist í Yfirhúð/epidermis Hornlag-dauðar frumur Slímlag (melanocytar) Leðurhúð/Dermis Æðar, taugar, fitukirtlar Undirhúð/subcutis Myndar fitulag, svitakirtla og hársekki. . Hlutverk húðar .

loader
I am the owner, or an agent authorized to act on behalf of the owner, of the copyrighted work described.
capcha
Download Presentation

PowerPoint Slideshow about 'Húð – Cutis' - loyal


An Image/Link below is provided (as is) to download presentation

Download Policy: Content on the Website is provided to you AS IS for your information and personal use and may not be sold / licensed / shared on other websites without getting consent from its author.While downloading, if for some reason you are not able to download a presentation, the publisher may have deleted the file from their server.


- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - E N D - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -
Presentation Transcript
h cutis
Húð – Cutis
  • Stærsta líffæri líkama
  • Gerð úr lagskiptum þekjuvef.
  • Skiptist í
  • Yfirhúð/epidermis
    • Hornlag-dauðar frumur
    • Slímlag (melanocytar)
  • Leðurhúð/Dermis
    • Æðar, taugar, fitukirtlar
  • Undirhúð/subcutis
    • Myndar fitulag, svitakirtla og hársekki.

Bogi Ingimarsson

hlutverk h ar
Hlutverk húðar
  • Veitir vörn gegn sýklum og hverskyns umhverfisáverkum.
  • Skynjar áreiti frá umhverfi.
  • Losar efni (svita) og vessa út á yfirborð og tekur þátt í vökvajafnvægi líkamans.
  • Á þátt í varmatemprun líkamans.
  • Myndar D-vítamín.
  • Ákvarðar húðlit.

Bogi Ingimarsson

h sj kd mar
Húðsjúkdómar
  • Ástand húðar gefur oft vísbendingu um almennt heilsufar eða sjúkdóma.
  • Litarháttur
    • Pallor-húðfölvi
    • Icterus- gulur litarháttur
    • Rubor- roði
    • Cyanosis- blámi

Bogi Ingimarsson

s kingar h
Sýkingar í húð
  • Graftarkýli –Abscessus
  • Drepkýli - Carbunculus
  • Kossageit - Impetigo
  • Heimakoma – Erysipelas
  • Áblástur – Herpes simplex
  • Sveppasýkingar – Tinea pedis, T capitis o.fl

Bogi Ingimarsson

graftark li
Graftarkýli
  • Orsakir
    • Gram + Staphylococcar og
    • Gram + Streptococcar
    • Sýklar (tækifærissýklar) sem eru hluti af eðlilegri húðflóru.
    • Ef þeir komast inn í líkamann gegnum rof á húð valda þeir afmarkaðri bólgu eða útbreiddri sýkingu.

Bogi Ingimarsson

graftark li abscessus
Graftarkýli (abscessus)
  • Staðbundin bólgueinkenni, sem afmarkast af ígerðarskilum
  • Hiti-callor
  • Roði – rubor
  • Tumor – fyrirferð, bólga
  • Dolor-sársauki eða æðasláttur í sári.

Bogi Ingimarsson

graftark li7
Graftarkýli
  • Ef sýking frá graftarkýli nær að dreifa sér um líkamann koma fram almenn bólgueinkenni
  • Bólga, hiti, roði, verkir á ígerðarstað
  • Sótthiti
  • Sýkingarmynd í blóði
  • Höfuðverkir, liðverkir, slen

Bogi Ingimarsson

kossageit impetigo
Kossageit – Impetigo
  • Orsakir
    • Oftast Gram jákvæðir Streptococcar
  • Áhættuþættir
    • Lélegt heilsufar og aðbúnaður, þrengsli og slæm hreinlætisaðstaða
    • Lélegt mataræði.
    • Mjög smitandi og breiðist hratt út með beinu og óbeinu snertismiti ef sýking kemur upp t.d. í leikskólum.
    • Ef fyrir eru aðrar húðsýkingar t.d. sveppasýkingar

Bogi Ingimarsson

einkenni kossageitar
Einkenni kossageitar
  • Rauð húð á sýkingarstað
  • Litlar vatnsblöðrur, sem springa auðveldlega.
  • Húð þornar upp og verður þá gul-eða brúnleit
  • Bólga og kláði
  • Höfuðverkur
  • Hitavella

Bogi Ingimarsson

heimakoma erysipelas
Heimakoma - Erysipelas
  • Orsakir
    • sérstök Streptococcasýking í húð, sem getur valdið slæmum fylgikvillum ef kemst í blóð
    • Sýkill framleiðir ensím sem auðveldar honum leið í blóð og um aðra vefi
    • Fyrr á árum olli þessi sýking barnsfarssótt
    • Fylgikvillar
      • Ef sýking kemst í blóð er hætta á nýrnaskemmdum.

Bogi Ingimarsson

heimakoma einkenni
Heimakoma, einkenni
  • Einkenni oftast í kálfum og andliti.
  • Bólgueinkenni á staðnum
  • Stundum myndast blöðrur og rauðar rákir sem liggja að næstu eitlum
  • Ef sýking breiðist út koma fram almenn bólgueinkenni
  • Meðferð penecillín
  • Áhættuhópar börn og aldraðir

Bogi Ingimarsson

bl stur herpes simplex
Áblástur – Herpes simplex

Orsakir

  • HSV – veiran (herpes simplex veira)
  • Tvö afbrigði.
  • HSV I veldur sárum oft í ungum börnum og unglingum aðallega í andliti, munni, nefi, augum og mögulega í heila. Áblástur.
  • HSV II veldur sárum á ytri og innri kynfærum og smitast við samfarir

Bogi Ingimarsson

sj kd mseinkenni hsv i
Sjúkdómseinkenni HSV I
  • Einstaklingsbundið
  • 1-3 vikum eftir frumsýkingu myndast frunsa (áblástur)
  • Fyrstu einkenni frunsu, sársaukafull stingandi, erting í húð
  • Síðan vökvafyllt blöðrumyndun í klösum á bólginni húð eða slímhúð.

Bogi Ingimarsson

heg un herpes simplex veira
Hegðun Herpes simplex veira
  • Smitast með beinu og óbeinu snertismiti
  • Smithætta meðan vessar úr frunsunni
  • Eftir frumsýkingu leggst veiran í dvala í taugahnoðum við heila. Afklæðist kápu.
  • Einkenni geta blossað upp aftur, þegar ónæmiskerfið er undir álagi.
  • Einkenni dvína eftir því sem lengri tími líður frá frumsýkingu.

Bogi Ingimarsson

sveppas kingar
Sveppasýkingar
  • Sveppir gefa frá sér ensímið keratínasa sem sundrar kertaíni (prótein) húðarinnar.
  • Fótasveppir – Tinea pedis
  • Höfuðsveppir – Tinea Capitis
  • Klofsveppir – Tinea cruris

Bogi Ingimarsson

f tasveppir
Fótasveppir
  • Orsakir,
    • Dermatophytosis, algengast
    • Candidasveppur (nýtir sykur)
    • Sveppirnir lifa á dauðum húðfrumum, hári og nöglum (keratíni)

Bogi Ingimarsson

f tasveppir sj kd mseinkenni
Fótasveppir, sjúkdómseinkenni
  • Sýking byrjar oft á fjórða tábili
  • Sprungin hreistrug upphleypt húð
  • Vatnsblöðrur
  • Kláði, sviði, roði og bólga
  • Þykkar gular afskræmdar neglur vegna uppsöfnunar á keratíni

Bogi Ingimarsson

h fu sveppir orsakast af 2 sveppategundum
Höfuðsveppirorsakast af 2 sveppategundum
  • Sjúkdómseinkenni
  • Sýkt svæði hringlaga og bjúgur umhverfis.
  • Smá skalla blettur með graftarnöbbum á brúnum
  • Tímabundið hárlos
  • Áverki á húð greiðir leið sveppa t.d. vegna óhreinna rakstursáhalda, og hárgreiðu

Bogi Ingimarsson

klofsveppir tinea cruris
Klofsveppir – Tinea cruris
  • Orsök: húðþekjusveppurinn-epidermophyton
  • Einkenni
    • Sár beggja megin
    • Sár rauð eða brún
    • Yfirleitt kláði
    • Áhættuþættir: þröng nærföt út gerviefnum.

Bogi Ingimarsson

g kynja xlisv xtur h
Góðkynja æxlisvöxtur í húð
  • Góðkynja æxli í húð eru smitnæmar vörtur (verruca sýkingar)
  • Orsakir: veirusýking
    • Papillomaveirur
    • Til í ýmsum afbrigðum
    • Handvörtur grófar og hringlaga
    • Fótvörtur eru flatar
    • Kynfæravörtur, vaxa oft á stilk
    • Meðferð

Bogi Ingimarsson

illkynja xlisv xtur h
Illkynja æxlisvöxtur í húð

Fjórar gerðir

  • Grunnlagsfrumukrabbamein
    • Basal cell carcinoma
  • Flöguþekjukrabbamein
    • Squamous cell carcinoma
  • Sortuæxli –Melanoma malignum
  • Kaposisarkmein-Kaposis sarcoma

Bogi Ingimarsson

grunnlagsfrumukrabbamein
Grunnlagsfrumukrabbamein

Vex frá grunnþekju húðar

Hægvaxta, mynda ekki meinvörp en geta vaxið inn í undirliggjandi bein eða vefi.

Algengust hjá körlum yfir 40 ára

Ýmis afbrigði: átusár, separ, hrúður, bóla

Einkenni: Rauðir separ, sár, hrúðurblettir vaxa á efri hluta líkamans og andliti

Áhættuþættir: sól, efnamengun

Meðferð: skurðaðgerð

Bogi Ingimarsson

fl gu ekjukrabbamein
Flöguþekjukrabbamein
  • Vex frá slímhúðum og flöguþekju.
  • Mynda blæðandi sár eða vörtu
  • Algeng í kringum munn eða á vörum og á höndum og höfði.
  • Myndar meinvörp
  • Áhættuþættir: sólarljós
  • Meðferð: skurðaðgerð.
  • Góðar horfur ef uppgötvast í tíma.
  • Hornlagsauki (keratosis) stundum undanfari.

Bogi Ingimarsson

sortu xli melanoma malignum
Sortuæxli-Melanoma malignum
  • Vaxa frá sortufrumum húðar, oft frá fæðingarbletti eða freknu
  • Mynda meinvörp, dreifa sér fyrst til nálægra eitla.
  • Einkenni: Dökk (brún, svört, blá, bleik) ósamhverf upphleypt útbrot.
  • Áhættuþættir; sólböð, ljósabekkir, erfðir
  • Meðferð: skurðaðgerð, og lyfjameðferð ef meinvörp eru

Bogi Ingimarsson

kaposis sarkmein
Kaposis-sarkmein
  • Frá sortufrumum eða æðum
  • Sjaldgæf nema hjá fólki með alnæmi

Bogi Ingimarsson

h ttu ttir h krabbameina
Áhættuþættir húðkrabbameina
  • Sólböð og ljósaböð

Sérstaklega fyrir 20 ára aldur og ef börn brenna.

  • Algengasta krabbameinið hjá ungu fólki hér á landi.

Bogi Ingimarsson

psoreasis blettahreistur s ri
Psoreasis- blettahreistur/sóri
  • Arfgengur húðsjúkdómur af óþekktum orsökum.
  • Tilgáta um víkjandi meingen á 17. líkamslitningi.
  • Leggst á húð, neglur og stundum liði.
  • Áhættuþættir
    • Streptococcasýkingar í hálsi, alkóhól, húðáverkar, streita.

Bogi Ingimarsson

psoreasis einkenni
Psoreasis-einkenni
  • Algengust í olnbogum, hnjám, hársverði, nöglum, fótleggjum, getur lagst á allan líkamann
  • Rautt hrúður sem hvítnar og fellur af
  • Dropapsoreasis, vessafylltar blöðrur
  • Psoreasis í nöglum mynda litlar stungur í nöglum

Bogi Ingimarsson