1 / 36

T.C. Yükseköğretim Kurulu

T.C. Yükseköğretim Kurulu. BOLOGNA UZMANLARI ULUSAL TAKIMI PROJESİ Balıkesir Üniversitesi Ziyareti 21-22 Mayıs 2009 Prof. Dr. Süheyda Atalay Prof. Dr. Miraç Akçay. BOLOGNA SÜRECİ.

dacia
Download Presentation

T.C. Yükseköğretim Kurulu

An Image/Link below is provided (as is) to download presentation Download Policy: Content on the Website is provided to you AS IS for your information and personal use and may not be sold / licensed / shared on other websites without getting consent from its author. Content is provided to you AS IS for your information and personal use only. Download presentation by click this link. While downloading, if for some reason you are not able to download a presentation, the publisher may have deleted the file from their server. During download, if you can't get a presentation, the file might be deleted by the publisher.

E N D

Presentation Transcript


  1. T.C. Yükseköğretim Kurulu BOLOGNA UZMANLARI ULUSAL TAKIMI PROJESİ Balıkesir Üniversitesi Ziyareti 21-22 Mayıs 2009 Prof. Dr. Süheyda Atalay Prof. Dr. Miraç Akçay

  2. BOLOGNA SÜRECİ Avrupa Düzeyinde 29 Ülkenin Eğitim Bakanları tarafından 19 Haziran 1999 tarihinde Bologna Deklerasyonu ile başlatılan ve 2010 yılında tamamlanması öngörülen Avrupa ülkelerinin yükseköğretim yapılanmasıdır. Günümüzde sürece dahil olan ülkelerin sayısı 46’dır. HEDEFLERİ: • (2010 yılına kadar) rekabet gücü yüksek ve bilgi temelli bir Avrupa ekonomisi oluşturmak için: • öğrenci, öğretim elemanı ve yönetsel kadro hareketliliği yüksek, • ulusal eğitim alanları birbiri ile karşılaştırılabilir, • ulus ötesi eğitim boyutlarını dikkate alan, • öğretim ve araştırma etkinliklerini birbiri ile çok iyi ilişkilendirmiş ve • tüm süreci iç ve dış paydaş katılımı ile sürekli denetleyen ve izleyen • Avrupa Yüksek Öğretim (EHEA-AYA) ve Avrupa Araştırma Alanlarını (ERA) oluşturmak 2

  3. BOLOGNA SÜRECİ NASIL İŞLEMEKTEDİR? • Uluslararası Düzey • Bakanlar Konferansı (iki yılda bir kez toplanır) • Bologna İzleme Grubu (BFUG) • BFUG Yürütme Kurulu • BFUG Çalışma Grupları • Bologna Durum Değerlendirmesi (Stocktaking) Çalışma Grubu • Bologna Yeterlilikler Çerçeveleri Çalışma Grubu • Sosyal Boyut Çalışma Grubu, vb. • Bologna Seminerleri • Ulusal Düzey: YÖK, Ulusal Ajans ve Bologna Uzmanları Türkiye Ulusal Takımı • Kurumsal Düzey: Yükseköğretim Kurumları, • BEK (Bologna Eşgüdüm Komisyonu) 3 3

  4. BOLOGNA SÜRECİTarihçe • Bologna Deklarasyonu, 1999 (29 ülke) • Prag Bildirgesi, 2001 (32 ülke, Türkiye’nin katılımı) • Berlin Bildirgesi, 2003 • Bergen Bildirgesi, 2005 • Londra Bildirgesi, 2007 (46 ülke) • Leuven, 2009 4

  5. YÜKSEKÖĞRETİM YETERLİLİKLERİ AVRUPA KREDİ TRANSFER SİSTEMİ (AKTS) VE AKADEMİK TANINMA YÜKSEKÖĞRETİMDE KALİTE GÜVENCESİ ÖĞRENCİLER VE SOSYAL BOYUT • BOLOGNA SÜRECİ FAALİYETLERİ • KAPSAMINDA YER ALAN KONULAR 5

  6. BOLOGNA SÜRECİ ÇALIŞMA KONULARI 1. Kolay anlaşılabilir ve karşılaştırılabilir bir akademik derece sistemi • 2/3 kademeli (Lisans, Yüksek Lisans, Doktora) yükseköğretim sistemi • Kademeler arası geçiş • Ulusal yeterlilikler Çerçevesi 2. Kalite güvencesi • Avrupa ilke ve standartları ile uyumlu Ulusal Kalite Güvence Sistemi • Öğrenci Katılımı • Uluslararası Katılım 3. Diplomaların ve öğrenim sürelerinin tanınması •Diploma eki (DS: Diploma Supplement) • Lizbon Tanıma Sözleşmesi • AKTS (ECTS: European Credit Transfer System) 4. Yaşam Boyu Öğrenme • Tecrübeye dayalı yeterliliklerin tanınması 5. Ortak Dereceler • Ortak derecelerin oluşturulması ve tanınması Bologna 1999 Leuven 2009

  7. YETERLİLİKLER VE YETERLİLİKLER ÇERÇEVESİ • Yeterlilikbir yükseköğretim kademesini başarı ile tamamlayan bir kişinin neleri bileceğinin, neleri yapabileceğinin ve nelere yetkin olacağının tanımıdır. • Yeterlilikler çerçevesi bunları organize eden ve sınıflandıran yapıdır. • Yeterliliklerin kazanılma derecesi, her ders/modül esnasında ve sonunda uygun ve nesnel yöntemlerle “öğrenme çıktıları” olarak ölçülür. Yükseköğretim Kademeleri: Ön lisans, lisans, yüksek lisans, doktora

  8. AVRUPA YETERLİLİKLER ÇERÇEVESİ • Yükseköğretim sistemleri arasında uluslar arası ilişkilendirmeyi sağlamak (saydamlık) • Yükseköğretim sistemlerinin birbirini tanımasını kolaylaştırmak (tanınma) • Öğrenenlerin ve mezunların hareketliliğini artırmak (hareketlilik)

  9. AVRUPA YETERLİLİKLER ÇERÇEVESİ(Şemsiye Çerçeve) 1. Avrupa Yükseköğretim Alanı için Yeterlilikler Çerçevesi (The overarching framework for qualifications of the EHEA) “QF - EHEA”: Bologna Süreci-Bergen Kararı 2. Yaşam Boyu Öğrenim için Avrupa Yeterlilikler Çerçevesi (European Qualifications Framework for Lifelong Learning) “EQF-LLL”:Avrupa Birliği Tavsiye Kararı (22 Nisan 2008 AP ve AB Konseyi Başkanları imzası) 2010’da ulusal yeterliliklerin, 2012’de sertifika ve diplomaların EQF’e uyumu kararı İki çerçevenin yaklaşımı benzerdir.

  10. AVRUPA YETERLİLİKLER ÇERÇEVESİ QF-EHEA EQF-LLL AKTS EQF Kademe 8 Üçüncü Kademe (Doktora) ??? 90 veya120 EQF Kademe 7 İkinci Kademe (Yüksek Lisans) Yükseköğretim Kademeleri 180 veya 240 EQF Kademe 6 Birinci Kademe (Lisans) 120 EQF Kademe 5 Kısa Kademe (Önlisans) Kazanılması gereken yeterlilikleri genel olarak tanımlayan Dublin Tanımlayıcıları EQF Kademe 4 EQF Kademe 3 İlk Ve Orta Öğretim Kademeleri EQF Kademe 2 EQF Kademe 1 Yaşam Boyu Öğrenmede Anahtar Yeterlilikler

  11. Bologna Süreci Ülkelerinin Görevi: Kendi ulusal ve sektörel gereksinimlerine göre, ama karşılaştırılabilir ve tanınabilir yeterliliklere sahip yükseköğretim mezunları için Avrupa Yeterlilikler Çerçevesi (EQF) ile uyumlu Ulusal Yeterlilikler Çerçeveleri(NQF)oluşturmak NQF 4 NQF 2 NQF 1 NQF 3 …......... NQF 5 NQF 7 NQF 6 NQF 8 EQF

  12. ULUSAL YETERLİLİKLER ÇERÇEVESİ NEDİR? • Ülkelerin • toplumsal, • kültürel • ve ekonomik gerçeklerine en yakın tanımları ve yaklaşımları içeren, • Yükseköğretim kurumları tarafından kabul gören ve uygulanabilen, • Ulusal ve Uluslararası paydaşlarca tanınan ve ilişkilendirilebilen • bir sınıflandırma sistemidir.

  13. NEDENULUSAL YETERLİLİKLER ÇERÇEVESİ? • Uluslararası alanda o ülkenin yüksek öğretim sisteminin • şeffaflığı • tanınması • öğrenenler ve mezunlarının hareketliliği için bir araçtır. • Ulusal Yeterlilikler Çerçevesi, o ülke yükseköğretim kurumlarının uluslararası çekiciliğini artıracaktır.

  14. ULUSAL YETERLİLİKLER ÇERÇEVESİ HAZIRLAMA SÜRECİ TAKVİMİ • Başlangıç için karar verme (Ulusal otorite, YÖK) • Sürecin planlanması ve organizasyonu (Komisyon, Çalışma grubunun oluşturulması, ilgili paydaşların belirlenmesi vb.) (YÖK, Komisyon, Çalışma Grubu) 3.Sürecin tasarımı (Kademeler, Kademelerin Tanımlanması, Verilen Dereceler ve Profiller) (Komisyon, Çalışma Grubu) 4.Taslak metnin hazırlanması (Komisyon, Çalışma Grubu): Kasım 2008 5.Metnin paydaşlar tarafından Ulusal düzeyde tartışılması ve kabulü (Komisyon, Çalışma Grubu) Aralık 2008 6.Ulusal otorite tarafından çerçevenin onaylanması ve ilgili yasal düzenlemelerin yapılması (Kanun, yönetmelik) (YÖK) Mart 2009 7.Ulusal otorite tarafından idari düzenlemeler (Yükseköğretim Kurumları, Kalite Ajansları ve Diğer İlgili kuruluşlar) (YÖK) Mayıs 2009

  15. ULUSAL YETERLİLİKLER ÇERÇEVESİ HAZIRLAMA SÜRECİ TAKVİMİ • Sektörel yeterliliklerin belirlenmesi (İlgili akademik birimler ve sektör paydaşları) (Komisyon, Çalışma Grubu): Aralık 2009 • Çerçevenin seçilecek kurum, bölüm ve program düzeyinde pilot ölçekte uygulanması ve ders programlarının öğrenim çıktılarına dayalı olarak güncellenmesi (YÖK, Komisyon, Çalışma Grubu): Aralık 2010 • Çerçevenin tüm yükseköğretim kurumlarında, bölüm ve program düzeyinde uygulanması ve ders programlarının öğrenim çıktılarına dayalı olarak güncellenmesi (YÖK, Komisyon, Çalışma Grubu): Aralık 2012 • Yeterliliklerin, Ulusal Yeterlilikler çerçevesine Ulusal Kalite Güvencesi Sistemi (Akreditasyon, Değerlendirme) ile dahil edilmesi (YÖK, Komisyon, Çalışma Grubu): Aralık 2010-2020

  16. Avrupa Yükseköğretim Alanı için Yeterlilikler ÇerçevesiUlusal Yeterlilikler ÇerçevesiSektörel YeterliliklerProgram ÇıktılarıÖğrenme ÇıktılarıYetkinlikler YETERLİLİKLER, PROGRAM VE ÖĞRENME ÇIKTILARI

  17. ÖĞRENİM SÜRELERİNİN VE DİPLOMALARIN TANINMASI Bologna Süreci ve Akademik Tanınma • Yurt dışındaki başka bir eğitim kurumunda alınan eğitimin (sınav ve/veya diğer değerlendirme şekillerini de dahil ederek) kendi kurumunda (birbirine yakın) bir öğrenim süresi ile yer değiştirilmesidir. • Lizbon Sözleşmesi hareketlilik programlarına katılan öğrencilere başka bir ülkede kazandıkları kredilerin ve niteliklerin dönem kaybetmeden kendi ülkelerinde tanınmasına olanak sağlaması açısından önemli bir kilometre taşı oluşturmaktadır.

  18. ÖĞRENİM SÜRELERİNİN VE DİPLOMALARIN TANINMASI Lizbon Tanıma Sözleşmesi 1997 yılında hazırlanan Avrupa Konseyi ve UNESCO ortak sözleşmesine imza atan ülke sayısı 47’dir. Türkiye’de 1 Mart 2007tarihinden itibaren yürürlüğe girmiştir. Sözleşmede yer alan tanıma konularından bazıları: • Yükseköğretime kabulü sağlayan niteliklerin tanınması, (Türkiye bu hususta çekince koymuş ve formal olmayan yani resmi eğitim kurumlarında alınmayan eğitimin başvuruyu engelleyeceğini belirtmiştir) • Bir başka ülkede yüksek öğretimde geçirilen eğitim sürelerinin tanınması, • Yükseköğretim yeterliliklerinin tanınması, • İki veya daha fazla ülkede yürütülen ortak derecelerin tanınması.

  19. TANIMA ARAÇLARI • AKTS (Avrupa Kredi Transfer Sistemi)ECTS (European Credit Transfer System) • Diploma Eki • Europass (Çerçeve Doküman)

  20. AKTS / ECTS Kredi Aktarım ve Biriktirme Sistemi Başlangıçta öğrencilerin çeşitli yükseköğretim kurumlarından almış oldukları eğitimlerin, Avrupa’daki diğer yüksek öğretim kurumları tarafından da tanınması ile ilgili sorunlara çözüm getirmek üzerekredi aktarımsistemi olarak geliştirilmesine karşın, aynı ülkenin yüksek öğretim kurumları arasında dakredi biriktirmesistemi olarak uygulanmaktadır.

  21. AKTS/ECTS KREDİSİ NEDİR? Bir dersin veya modülün hedeflenen öğrenme çıktılarını kazandırmak amacıyla planlanan öğrenim aktivitelerini başarıyla tamamlamak için gerekli zamanı temel alarak belirlenen iş yükü (student workload) ne dayanan kredi sistemidir.AKTS/ECTS KREDİSİ NEDİR? Girdi temelli eğitim sistemi Çıktı temelli eğitim sistemi

  22. AKTS/ECTS KREDİSİ NEDİR? • Dersin Türü: teorik ders , seminer, uygulama, pratik, tutorial, laboratuvar, kişisel çalışma, staj, arazi çalışması vs • Öğrenim Aktivitelerinin Türü: derslere katılım, ödev yapma, seminer hazırlama, laboratuvarda çalışma, kitap ve paper okuma, kritik etme vs • Değerlendirme Türü: sözlü veya yazılı sınav, sözlü sunum, yazılı rapor sunumu, test, dosya hazırlanması, staj raporu, arazi çalışması raporu, tez hazırlanması vs

  23. AKTS/ECTS KREDİLERİNİN BELİRLENMESİ Öğrencinin ne kadarlık çalışmasını gerektirir (Student Workload) Kredinin belirlenmesi

  24. AKTS KREDİSİ NEDİR? Bir akademik yılda 60 ECTS 1500-1800 saat/yıl 5x8=40 saat/hafta 1500/40 – 1800/40 (37,5 – 45 hafta/yıl) 1 ECTS = 25-30 çalışma saati

  25. DİPLOMA EKİ • Alınan derecenin rahatça anlaşılabilmesi için diplomaya ek olarak verilen bir belgedir • Özgeçmiş değil • Sadece Transcript değil

  26. HAYAT BOYU ÖĞRENME(LLL, LifeLong Learning) ECTS Aynı Zamanda Kredi Biriktirme Sistemi Olabilir mi? • Eğitim-Öğretim Kurumlarında Öğrenme(Formal) • Esnek Öğrenme (Bireyin resmi öğretim kurumları dışında herhangi bir yolla almış olduğu eğitim) • Sertifikalandırılmış (Prior Learning) Informal • İş tecrübesine dayanan sertifikalandırılmamış (Experiental Learning) Nonformal

  27. Özet olarak Bologna Süreci Yeterlilikler Çerçevesi Kalite Güvencesi Eğitim Planı Tasarlama Öğrenme Çıktıları Öğrenci iş yükü Tanınma Öğrenme çıktıları Öğrenci iş yükü Kademelerin karşılaştırılabilirliği (I, II, III) Ortak dereceler APEL Transfer ve Biriktirme için AKTS(ECTS)

  28. SONUÇ • Öğrenci Merkezli Eğitim son yıllarda Bologna Sürecinde ortaya çıkan en önemli gelişmelerden birisidir. • Üniversitelerin, oluşturulacak Ulusal Yeterlilikler çerçevesi ve Sektörel Yeterliliklere göre tüm programları için “program çıktıları”nı tanımlamaları gerekmektedir. • Bunun için her bir ders için “öğrenme çıktıları” belirlenmelidir.

  29. AKTS YAKLAŞIM DEĞİŞİKLİĞİGEREKTİRİR • AKTS Öğrenci Merkezli Eğitimin temel yapı taşı • AKTS, Öğrenme Çıktıları ve İş Yükü • AKTS ulusal ve sektörel yeterliliklerin tasarımında hayati bir önem taşımaktadır. • AKTS yüksek öğretim kurumlarında standart ve kılavuz hazırlıklarının hayata geçirilmesinde çok önemli bir rol oynamaktadır. • Ve en önemlisi AKTS program tasarımında bir araç olarak düşünülmelidir.

  30. NE YAPILMALI? Öğrenme Çıktılarına dayanan (Öğrenci Merkezli Eğitim) için; • Eğitim-Öğretim Programlarının gözden geçirilmesi, • Sürekli kalite iyileştirme mekanizmalarının kurulması.

  31. Başlangıç Noktası: Kalite Geliştirme Süreçlerini Eğitim-Öğretim Süreçlerine Odaklama 10

  32. Kalite Güvencesi Başlangıç Noktası: Kalite Geliştirme Süreçlerini Eğitim-Öğretim Süreçlerine Odaklama • Öğrenme Ortamlarının Uygunluğu ve Yeterliliği • Sınıf, laboratuvar, staj ve uygulama olanakları; teknolojik alt yapı, iletişim ve bilgi sistemleri • Öğrenme Süreçlerinin Kalite Güvencesi • Öğrencinin ders başlamadan dersi tanıması; her derste neyi, ne zaman ve nasıl öğreneceğini ve başarısının nasıl ölçüleceğini bilmesi (Ders Tanımlama Formu, Ders Planı) • Öğrenme süreçlerinin sürekli iyileştirilmesi için öğrencilerin öğretim elemanını ve dersi değerlendirmeleri (Öğrenci Anketleri) • Öğretim Elemanının Kalite Güvencesi • Pedagojik yetkinlik (öğretme biçimi; iletişim, anlatma/anlama ve öğretme becerileri) • Kendini geliştirmeye ve kapasite geliştirmeye yatkınlık

  33. ÜLKELERİN BOLOGNA SÜRECİ DURUM DEĞERLENDİRME RAPORU BERGEN 2005 – LONDRA 2007 33

  34. TÜRKİYE’NİN BOLOGNA KARNESİ BERGEN (2005) LONDRA (2007)

  35. BOLOGNA KARNESİ-2009

  36. İlginiz için teşekkür ederim..

More Related