praktiese benadering tot allergie l.
Download
Skip this Video
Loading SlideShow in 5 Seconds..
Praktiese benadering tot allergie PowerPoint Presentation
Download Presentation
Praktiese benadering tot allergie

Loading in 2 Seconds...

play fullscreen
1 / 44

Praktiese benadering tot allergie - PowerPoint PPT Presentation


  • 974 Views
  • Uploaded on

Praktiese benadering tot allergie. Dr Jannie Kock Oor Neus en Keel spesialis Eugéne Marais hospitaal. Geskiedenis van allergie. Term eerste gebruik deur Clarens von Pirquet in 1906 Vanaf Griekse woord “allos” (ander) en “ergos” (aktiwiteit)

loader
I am the owner, or an agent authorized to act on behalf of the owner, of the copyrighted work described.
capcha
Download Presentation

PowerPoint Slideshow about 'Praktiese benadering tot allergie' - Antony


An Image/Link below is provided (as is) to download presentation

Download Policy: Content on the Website is provided to you AS IS for your information and personal use and may not be sold / licensed / shared on other websites without getting consent from its author.While downloading, if for some reason you are not able to download a presentation, the publisher may have deleted the file from their server.


- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - E N D - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -
Presentation Transcript
praktiese benadering tot allergie
Praktiese benadering tot allergie

Dr Jannie Kock

Oor Neus en Keel spesialis

Eugéne Marais hospitaal

geskiedenis van allergie
Geskiedenis van allergie
  • Term eerste gebruik deur Clarens von Pirquet in 1906
  • Vanaf Griekse woord “allos” (ander) en “ergos” (aktiwiteit)
  • “Atopie” onstaan in 1923 vanaf Grieks: “atopos” wat “uit plek” beteken
  • IgE is in 1960 identifiseer
geskiedenis van allergie8
Geskiedenis van allergie
  • Vandag beteken allergie meer spesifieke IgE medieerde reaksies volgens Kim en Drake-Lee
  • Ander outeurs sluit alle immunologiese response in, (soos beskryf deur Gell en Coombs in 1968) wat volg op omgewingsantigene wat lei tot weefselinflammasie en orgaandisfunksie
  • Seisoenale allergie reeds in 1565 beskryf deur Bottallo
  • Subkutane inspuiting met stuifmeelekstrak in 1910 gedoen was die begin van desensitisering
prevalensie
Prevalensie
  • Allergiese rinitis (AR) in kinders en volwassenes het toegeneem in ontwikkelde en ontwikkelende lande
  • Allergiese rinitis: 25 - 35% het asma
  • Asma: >50% het allergiese rinitis
  • Toename in AR van 30.4% tot 38.5% in SA vanaf 1995 tot 2002
allergiese rinitis
Allergiese Rinitis
  • Beduidende effek op kwaliteit van lewe op sosiale vlak, skoolprestasie en produktiwiteit in werksplek
  • Beduidende finansiële implikasies
definisies
Definisies
  • Allergie is ‘n abnormale immuunrespons op ‘n onskadelike allergeen
  • Hipersensitiwiteit - sambreelterm vir alle reaksies wat lei tot objektiewe, herhaalbare simptome en tekens, uitgelok deur blootstelling aan ‘n spesifieke stimulus, in ‘n dosis wat geen reaksie in normale mense uitlok nie
  • Kosallergie - dikwels ‘n multisisteem toestand wat die neus insluit
  • Voedselintoleransie behoort vervang te word met “non-allergiese voedselhipersensitiwiteit”
patofisiologie
Patofisiologie
  • Non-IgE medieerde allergiese rinitis

is as gevolg van wanbalans in Th1/Th2 sisteem ten gunste van Th2 selle en die gepaardgaande sitokiene IL-4 en IL-5

  • Th2 dominansie lei tot ‘n eosinofielrespons op antigene. Eosinofiele vernietig die antigeen, maar beskadig ook omliggende weefsel

(nasale poliepe en allergiese musien)

klassifikasie van ar
Klassifikasie van AR
  • Tradisioneel seisoenaal en heeljaar simptome
  • Dikwels moeilik om te onderskei; sekere stuifmeel byna heeljaar
  • Sekere heeljaar allergene fluktueer; toon dan seisoenale voorkoms
diagnose
Diagnose

Geskiedenis

  • Familie
  • Persoonlik

Ondersoek

  • Neus/sinusse
  • Orofarinks
  • Ore
  • Longe

Spesiale ondersoeke

diagnose19
Diagnose

Familiegeskiedenis

  • hooikoors/”sinusitis”/nasale poliepe
  • asma
  • ekseem
  • allergiese konjunktivitis
  • voedselreaksies bv. veluitslag, mondreaksies (swelling slymvlies), oormatige slymproduksie, hoofpyne, prikkelbare derm, babakoliek, regurgitasie en anafilakse
diagnose20
Diagnose

Persoonlike geskiedenis

  • Nies, jeuk van neus, verhemelte/keel/ore/oë
  • Toe neus, oopmond asemhaal, dors nagte, droë lippe, versteurde slaap, oggendhoofpyn, moegheid deur dag, anosmie/disosmie
  • PNA/slym
  • Chroniese hoes/keelskoonmaak. Asma word dikwels nie diagnoseer nie
  • Buiksimptome
  • Blootstelling aan allergene tuis (diere, omgewing, grasdak, komposhoop, voëls) en by werk (gasse, dampe, verwe, petroleumprodukte, chemikalieë en stof)
  • Medikasie: topikale dekongestante, antihipertensiewe middels, hormoonbehandeling
  • Sigaretrook
  • Vorige operasies, veral sinusprosedures. Ventilasiebuisies!
  • Nasale poliepe!!!
  • Babas/kleuters: melk, koeldranke, lekkergoed
slide21
Voedselallergie
  • 25 - 50% gevalle : allergiesimptome verskyn eers 1 -10 ure na blootstelling
  • Ontwikkel dikwels intense lus of afkeur aan die spesifieke allergeen.
ondersoek
Ondersoek

Neus/sinusse

  • Anterior rinoskopie - otoskoop!!
ondersoek23
Ondersoek

Orofarinks

  • Tonsils, granulêre posterior farinkswand, limfoide weefsel in geute van orofarinks, PNA
ondersoek24
Ondersoek
  • Allergiese mannerisms
ondersoek25
Ondersoek

Ore

  • Droë vel eksterne kanaal/post ourikulêr (ekseem)
  • Timpaniese membraan: timpanosklerose, perforasie, retraksie, ventilasiebuisie

Longe

  • Wheeze, chroniese
  • hoes, slym
spesiale ondersoeke
Spesiale ondersoeke

“Toets asb hierdie rots

vanaf Mars vir

enige tekens van lewe!”

spesiale ondersoeke29
Spesiale ondersoeke

Allergeen spesifieke IgE (RAST toetse)

  • Betroubaar vir inhalante. NIE altyd vir voedsel- en geneesmiddel allergie nie
  • Nie beinvloed deur geneesmiddels nie
  • Phadiatop: siftingstoets vir mees algemene inhalante, klinies

> 90% effektief. Kinders 0 - 4jr : slegs 65% sensitief, maar 100% spesifiek. FX 5 : sifting vir voedselallergene, nl. eierwit, melk, vis, graan, grondbone en sojabone. Sifting om kostes te bespaar

  • RAST meet sensitisasie; nie noodwendig kliniese relevante allergie nie. Negatiewe RAST in teenwoordigheid van kliniese allergie - versigtig beoordeel
  • Kruisreaksies mag ontstaan tussen sommige allergene
  • R114 per item op RAST
spesiale ondersoeke30
Spesiale ondersoeke

Velpriktoetse (SPT)

  • Goedkoper as RAST
  • Resultaat dadelik beskikbaar
  • Tegniekafhanklik!
  • Beinvloed deur medikasie
  • Ekseem/ veltoetstande is ‘n kontraindikasie
  • Nie sifting beskikbaar nie
  • Vals negatiewe toetse met labiele allergene bv. vars vrugte
  • Klein risiko vir anafilakse
  • Min waarde igv. voedselallergie/-sensitiwiteite/-intoleransie
spesiale ondersoeke31
Spesiale ondersoeke

CAST (Sellulêre antigeen stimulasie toets)

  • Meet basofiel aktivering na stimulasie met ‘n spesifieke antigeen
  • Meet IgE en nie-IgE bemiddelde allergiese reaksies
  • Aangedui in voedselallergie en reaksies teen kleur- en preserveermiddels. Lg. gewoonlik nie-IgE bemiddeld
  • Sifting is beskikbaar
  • Sensitiwiteit ongeveer 80%
  • R265 per item
spesiale ondersoeke32
Spesiale ondersoeke

T sel bemiddelde toetse

  • Meet T sel proliferasie na stimulasie met allergene
  • Reaksies manifesteer meestal eers na 24 - 72 uur
  • T sel bemiddelde reaksie : dikwels velreaksies of respiratoriese simptome
  • Veral aangewend in geneesmiddelallergie, metaalallergie en voedselallergie
slide33
Kinders : 80% allergiese reaksies is gevolg van hipersensitiwiteit teenoor neute, beesmelk en eiers
  • Kind met eierspesifieke IgE en ‘n familiegeskiedenis van atopie :

hoogs aanduidend van latere sensitisering tov. inhalante op 3jr ouderdom

slide34
Met uitsluitingsdieet vind ‘n onttrekkingsverskynsel plaas binne eerste paar dae (tot 2 weke) Allergiesimptome vererger eers voordat verbetering intree
  • Met maande-/jarelange uitsluiting van spesifieke voedselsoorte, ontwikkel pasiënte toleransie teenoor die spesifieke voedsel
  • Frekwensie en kwantiteit van die herinname bepaal langtermyn toleransie tov. die voedsel
moet nooit vergeet nie
Moet nooit vergeet nie!!
  • 90% allergiesimptome manifesteer reeds gedurende eerste paar weke in neonatale tydperk
  • Te veel babas word nooit gediagnoseer met melkallergie nie. Staat gemaak op lab ondersoeke om diagnose te maak - IgE vs nie-IgE
  • 60 - 70% adverse reaksies word nie deur velpriktoets of RAST aangetoon nie. Lg. mag eers 1jr later positief word.
hoe presenteer voedselallergie
Hoe presenteer voedselallergie?
  • Herhalende BLWI, otitis media of tonsillitis
  • Chroniese toe neus/loopneus
  • Chroniese slym/fluit in bors
  • Ventilasiebuisies binne eerste jaar
  • Ekseem en gastrointestinale simptome
studie deur nsouli et al
Studie deur Nsouli et al:

Beduidende statistiese verband tussen voedselallergie en herhalende sereuse otitis media (78% kinders in studie van 104)

86% verbeter met uitskakelingsdieet

Mees algemene voedselsoorte betrokke: melk(38%), graan(33%), eierwit(25%), grondbone(20%), soja(17%), mielies(15%), lemoen(10%), hoender(5%), appel(4%).

behandeling
Behandeling

Vermy allergene!

  • Inhalante – maatreëls

is wel effektief

om simptome te verminder

  • Voedsel – suiwel, sitrus,

piesangs, kleur- &

preserveermiddels.

(graan& neute)

behandeling39
Behandeling

Farmakoterapie

  • Antihistamiene

meer effektief profilakties

oraal/topikaal

  • Steroide

effektief vir allergiese- en non allergiese rinitis

topikaal/oraal/parenteraal

  • Natriumkromoglikaat

onderdruk IgE

verminder jeuk van neus, nies, hipersekresie en toe neus

primêr profilaktiese behandeling vir kinders

kort halflewe, dus qid gebruik

behandeling40
Behandeling
  • Anticholinerge middels

verminder sekrete alleenlik

Ipratropiumbromied (Ipvent) verbeter vasomotor rinits

  • Dekongestante (α adrenoreseptor agoniste)

topikaal - Oksimetasolien en Xylometasolien

oraal - efedrien, pseudo-efedrien en fenielpropanolamien

risiko vir rinitis medikamentosa

  • Spoelings met sout-/seewater (Salex & Sterimar)

voordeel in studies bewys

kontaktyd met inhalante/irritante word verminder

stimuleer siliafunksie

korrigeer pH

bevogtig mukosa

behandeling41
Behandeling
  • Immunoterapie

Gras en huisstofmiet meestal desensitiseer, asook bome, onkruide, swamme, katte, honde en kakkerlakke

Sublinguaal of subkutaan toegedien

Streng maatreels vir hantering van anafilakse

  • Leukotrien reseptor antagoniste

Aangedui vir asmabehandeling - Singulair

Studie toon nie beduidende effektiwiteit in allergiese rinitis nie

Beter as plasebo, minder effektief as antihistamiene en topikale steroide

behandeling42
Behandeling
  • AntiIgE antiliggaam (Omalizumab)

Kliniese effek deur blokkering van IgE medieerde aksies

Lei tot verminderde gebruik van inhalasie steroide en verbeterde asmabeheer

Beskermde effek in allergiese rinitis tydens beuke- en grasstuifmeel seisoen

Nuwe behandelings

  • Oplosbare interleukienreseptore om sitokien IL-4 te bind
  • Anti IL-13 en antiTNF-α
  • Sitokiene met anti inflammatoriese effekte soos IL-10, IL-11 en IL-12
slide43

Matig tot erg

persisterend

Gering

persisterend

Matig tot erg intermitterend

Gering

intermitterend

Topikale steroide

Topikale Natriumumkromoglikaat

Leukotriene reseptor antagonis

Tweede generasie nie-sederende H1 antihistamien

Topikale dekongestant (<10 dae) of orale dekongestant

Allergeen en irritant vermyding

Immunoterapie

ARIA riglyne: Aanbeveling tov. behandeling van AR

ARIA = Allergic Rhinitis and its Impact on Asthma.

Bousquet et al. JAllergy Clin Immunol. 2001;108 (5 suppl):S147.