Wp yw postaw rodzicielskich na style realizacji cel w
Download
1 / 24

Wpływ postaw rodzicielskich na style realizacji celów - PowerPoint PPT Presentation


  • 172 Views
  • Uploaded on

Wpływ postaw rodzicielskich na style realizacji celów. dr Magdalena Błażek prof.dr hab. Franciszek Makurat Uniwersytet Gdański Instytut Psychologii. Rodzina. Rodzina odgrywa bardzo istotną rolę w kształtowaniu motywacyjnych i osobowościowych właściwości dziecka.

loader
I am the owner, or an agent authorized to act on behalf of the owner, of the copyrighted work described.
capcha
Download Presentation

PowerPoint Slideshow about ' Wpływ postaw rodzicielskich na style realizacji celów' - idalee


An Image/Link below is provided (as is) to download presentation

Download Policy: Content on the Website is provided to you AS IS for your information and personal use and may not be sold / licensed / shared on other websites without getting consent from its author.While downloading, if for some reason you are not able to download a presentation, the publisher may have deleted the file from their server.


- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - E N D - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -
Presentation Transcript
Wp yw postaw rodzicielskich na style realizacji cel w

Wpływpostawrodzicielskichnastylerealizacji celów

dr Magdalena Błażek

prof.dr hab. Franciszek Makurat

Uniwersytet Gdański

Instytut Psychologii


Rodzina
Rodzina

  • Rodzina odgrywa bardzo istotną rolę w kształtowaniu motywacyjnych i osobowościowych właściwości dziecka.

  • Kształtuje się w niej obraz własnej osoby i samoocena jednostki w wyniku uogólniania doświadczeń uzyskiwanych w życiu rodzinnym.

  • Jest również pierwszą grupą, której członkiem staje się człowiek, a w związku z tym wpływa na dziecko przez całe życie, a w szczególności w pierwszych jego latach.

  • W wychowywaniu rodzinnym, zamierzonym i niezamierzonym, następuje również przekazywanie wartości i kształtowanie postaw dziecka wobec życia (Ziemska, 1977, Rostowska, 2001).


Postawa rodzicielska
Postawa rodzicielska

  • Inaczej styl rodzicielski to sposób, w jaki rodzice pełnią funkcje opiekuńczo- wychowawcze wobec dziecka.

  • J. Rembowski definiuje postawę rodzicielską jako „całościową formę ustosunkowania się rodziców (osobno ojca, osobno matki) do dzieci, do zagadnień wychowawczych itp., ukształtowaną podczas pełnienia funkcji rodzicielskich” (Rembowski, 1972, s.55).

  • Zdaniem Ziemskiej (1977) definicja postawy zawiera trzy komponenty: poznawczy, uczuciowo- motywacyjny i behawioralny. Za najważniejszy komponent uważa się nastawienie emocjonalne, które wyraża się swoistego rodzaju ekspresją. Wpływa ono najsilniej na całość stosunków rodzic- dziecko i kształtuje osobowość młodego człowieka


Typy postaw rodzicielskich wg m plopy
Typy postaw rodzicielskich wg M. Plopy

  • Postawa akceptacji – odrzucenia

  • Postawa nadmiernie wymagająca

  • Autonomii

  • Niekonsekwencji

  • Nadmiernie ochraniającą


Postawa akceptacji odrzucenia
Postawa akceptacji-odrzucenia

  • wyraża się w akceptowaniu dziecka takim, jakim jest i dlatego, że jest, a nie za to co robi

  • tworzy się klimat swobodnej wymiany uczuć, co uczy dziecko ufności do ludzi i świata

  • zachęca do nawiązywania otwartych i spontanicznych relacji oraz do komunikowania przez dziecko, w każdy dostępny dla niego sposób, swoichpotrzeb


O drzucenie dziecka
Odrzucenie dziecka

  • brak odczuwania przyjemności, satysfakcji oraz ciepła w relacji

  • relacje są chłodne i rodzic nie dostrzega potrzeb, problemów swego dziecka

  • zaspokaja jedynie jego potrzeby materialne

  • rodzic nie potrafi zrozumieć komunikatów, które płyną od dziecka

  • preferuje dystans, unika bliskości, próby zbliżenia traktuje negatywnie


Postawa nadmiernie wymagaj ca
Postawa nadmiernie wymagająca

  • rodzic uważa się za autorytet we wszystkich sprawach

  • Traktuje dziecko bezwzględnie, trzymając się sztywno przyjętego przez siebie modelu wychowania

  • nie rozumie potrzeb dziecka, szczególnie autonomii, samodzielności czy decydowania o sobie i swoich sprawach

  • polecenia, nakazy oraz zakazy surowo egzekwuje

  • dziecko w sposób perfekcyjny ma wykonywać swoje obowiązki (jego możliwości nie są brane pod uwagę).

  • w razie niepowodzeń winą obarczane jest dziecko, które powinno mieć osiągnięcia zgodne z oczekiwaniami rodzica


Postawa autonomii
Postawa Autonomii

  • rodzic dostrzega potrzeby dziecka i wraz z jego rozwojem daje mu więcej autonomii- pozwala mu samodzielnie podejmować decyzje w wielu sytuacjach

  • jego zachowanie jest elastyczne

  • akceptuje posiadanie przez dziecko tajemnic i poszukiwanie „własnej drogi”, ponieważ rozumie potrzebę „prywatności”

  • pokazuje mu jednocześnie alternatywne wybory, służy radą i pomocą- nie narzuca własnego zdania, potrafi przyjąć punkt widzenia dziecka

  • jeśli nie akceptuje poglądów dziecka, podchodzi do nich z szacunkiem

  • akceptuje potrzebę nawiązywania przez dziecko kontaktów towarzyskich i wyraża racjonalną tolerancję dla kontaktów z płcią przeciwną, gdy dziecko jest starsze


Postawa niekonsekwentna
Postawa niekonsekwentna

  • postawę tę charakteryzuje zmienny stosunek do dziecka zależny od chwilowego nastroju, samopoczucia czy spraw osobistych rodzica

  • postawa akceptująca przeplata się z nadmierną nerwowością, krzykliwością, nadmierna ingerencją, ograniczeniami i karaniem

  • dziecko odbiera rodzica jako zmiennego, nerwowego, trudnego do zrozumienia

  • może to spowodować bunt u dziecka, lekceważenie autorytetu rodzica czy nawet „zamknięcie się dziecka w sobie”

  • wsparcia emocjonalnego, stałości dziecko szuka w innych relacjach społecznych


Postawa nadmiernie ochraniaj ca
Postawa nadmiernie ochraniająca

  • rodzic nie uświadamia sobie potrzeby autonomii u dziecka w miarę jego dorastania, dlatego nadmiernie otacza je opieką

  • przejawy autonomii dziecka odbiera z lękiem

  • nie wierzy, że może ono prawidłowo funkcjonować bez jego pomocy, wsparcia i bezpośredniej bliskości

  • nie uświadamia sobie, że źródłem konfliktów i buntu jest przesadne zaangażowanie rodzica w sprawy dziecka


Kompetencje dzia aniowe korelaty psychologiczne
Kompetencje działaniowe- korelaty psychologiczne

  • nadzieja to system względnie stabilnych przekonań o posiadaniu kompetencji umożliwiających odniesienie sukcesu, który wpływa na zachowanie, a nabywany jest w dzieciństwie (Snyder, 1990)

  • Wieloletnie badania świadczą o tym, że siła nadziei wpływa na efektywność zachowań jednostki, na sposób pokonywania przeszkód, wytrwałość, poziom adaptacji do życia jak również na wiele parametrów funkcjonowania emocjonalnego i fizjologicznego (Łaguna, Trzebiński, Zięba, 2005)


Nadzieja jako podstawa dzia ania
Nadzieja jako podstawa działania

  • Snyder (2000) definiuje nadzieję jako pozytywny stan motywacyjny, oparty na powiązanych ze sobą przekonaniach

  • przekonanie o posiadaniu silnej woli, o umiejętności dążenia do celu

  • spostrzeganie siebie jako osoby zaradnej, zdolnej, będącej w stanie skonstruować skuteczne sposoby osiągnięcia celu, przekonanie o własnej wiedzy i kompetencjach, przekonanie o umiejętności znajdowania rozwiązań


Kompetencje dzia aniowe korelaty psychologiczne1
Kompetencje działaniowe- korelaty psychologiczne

  • podstawą skutecznego działania jest poczucie własnej skuteczności rozumiane jako przekonanie jednostki, że może ona skutecznie wykonać wymagane działania, by osiągnąć założony wcześniej cel, który ustala warunki dla pozytywnego wartościowania własnej osoby

  • „ Uczucia takie jak satysfakcja, duma bądź wstyd, poczucie winy to konsekwencja oceny własnych postępów w kierunku realizacji celów” ( Bandura, 1989)

  • PWS wpływa również na podjęcie wszelkich działań i wytrwałość w ich realizacji (Mądrzycki, 2002).

  • wiara we własną skuteczność będzie sprzyjała osiąganiu sukcesu, ponieważ wysoki poziom poczucia skuteczności redukuje lęk i pozwala jednostce działać efektywnie


  • nieprawidłowe postawy rodzicielskie (odrzucenie, nadopiekuńczość, liberalizm wychowawczy, nadmierne wymagania) lub nieobecność jednego z rodziców w procesie wychowawczym (szczególnie ojca) prowadzą do niskiej samooceny dziecka, słabej motywacji, niezdolności do odraczania gratyfikacji, czyli obniżają kompetencje wolicjonalne


Kompetencje dzia aniowe korelaty psychologiczne2
Kompetencje działaniowe- korelaty psychologiczne

  • badania Mądrzyckiego (1996) wykazują, że nawyki ukształtowane w dzieciństwie pod wpływem rodziców, w znacznym stopniu wpływają na styl życia jednostki

  • ważnym jest badanie wpływu, jaki relacja z rodzicami wywiera na kształtowania się osobowości dziecka

  • środowisko rodzinne kształtuje sposób widzenia świata, normy i wartości, jak również sposób tworzenia planów przez jednostkę.


Postawy a poczucie kontroli
Postawy a poczucie kontroli

  • postawa rodzicielska autonomiczna i akceptująca będzie miała korzystny wpływ na kształtowanie się u dziecka wewnętrznego poczucia kontroli

  • Natomiast postawa ochraniająca czy odrzucająca może mieć wpływ na kształtowanie się zewnętrznego umiejscawiania kontroli, gdzie życiem jednostki kierują czynniki zewnętrzne takie jak: los, szczęście i wiele innych niezależnych od jednostki czynników


Kompetencje dzia aniowe korelaty psychologiczne3
Kompetencje działaniowe- korelaty psychologiczne

  • liberalny styl wychowania sprawia, że dziecko jest pozbawione nakazów, zakazów i nie będzie umiało radzić sobie z przeszkodami w dorosłym życiu, nie będzie odporne na porażki

  • odrzucająca postawa rodzicielska nie sprzyja nadziei dziecka na sukces

  • styl treningowykształtuje osobę zewnątrzsterowną i pozbawioną w znacznej mierze motywacji wewnętrznej.

  • Levy (1971) w badaniach wykazał, że postawa nadmiernej opiekuńczości powoduje niedojrzałość społeczną, podatność na frustrację oraz małą zdolność do koncentrowania uwagi, a zatem postawa ta będzie zmniejszać siłę woli siły woli czy stopień przekonań o umiejętności znajdywania rozwiązań, co jest silnie powiązane z nadzieją na sukces


Postawy a kompetencje dziecka
Postawy a kompetencje dziecka

  • Dziecko, które jest otoczone właściwą opieką potrafi realnie ocenić swoje możliwości i warunki sytuacji. Jest samodzielne, ponieważ uczy się rozwiązywać problemy i zaspakajać potrzeby

  • Można więc przypuszczać, że postawa akceptująca i postawa autonomii będzie sprzyjać odnoszeniu przez dziecko sukcesów


  • Zadaniem matki jest odzwierciedlać dziecko i przez to pokazywać mu, że w ogóle istnieje, zaś o tym w jaki sposób owo istnienie ma się realizować będzie decydować przebieg i jakość relacji z ojcem. W oczach matki dziecko będzie widzieć siebie, zaś w oczach ojca zobaczy świat” (Stern, 1985).


Wyniki bada
Wyniki badań

  • istnienie silnego, pozytywnego związku między postawą uczuciowej akceptacji dziecka i postawą autonomii a wysokim poziomem kompetencji osobistych, w tym umiejętności skutecznego realizowania celów

  • Istnienie silnego, pozytywnego związku między postawami opartymi na autorytecie rodziców a umiejętnością realizowania celów


Wyniki bada1
Wyniki badań

  • Istnienie silnego pozytywnego związku między tymi postawami a poczuciem własnej skuteczności dziecka, wiarą w siebie, poziomem nadziei i wewnątrzsterownością

  • Rodzice, którzy rozumieją swoje dziecko, szanują je jako osobę, a jednocześnie potrafią stawiać mu wymagania kształtują u niego wyższą samoocenę, która pozwala mu skutecznie działać


Wyniki bada2
Wyniki badań

  • Rodzice odrzucający, ograniczający swobodę dziecka w sposób nadmierny i przypadkowy, nadmiernie karający i wymagający lub nadmiernie liberalni kształtują u dziecka: niskie kompetencje osobiste, niskie poczucie własnej skuteczności, silną zależność od innych i/lub losu skutkującym małym wpływem na własne życie, słabą siłę woli i niski poziom nadziei


Wyniki bada3
Wyniki badań

  • Postawa autonomii i akceptacji sprzyjają swobodzie działania dziecka- styl efektywny

  • Postawa nadmiernie ochraniająca generuje silny lęk dziecka – styl pseudoefektywy neurotyczny

  • Postawa nadmiernych wymagań kształtuje styl pseudoefektywny psychopatyczny (tendencja do łamania norm)lub nieefektywny (brak wiary we własne siły)

  • Postawa niekonsekwentna kształtuje bark umiejętności łączenia działań z ich skutkami- styl nieefektywny



ad