Digitalizacija
This presentation is the property of its rightful owner.
Sponsored Links
1 / 16

Digitalizacija PowerPoint PPT Presentation


  • 76 Views
  • Uploaded on
  • Presentation posted in: General

Digitalizacija. Jelena Petrović. Digitalizacija - konverzija analognog signala ili koda u digitalni signal ili kod Digitalni materijal – originalno digitalan (elektronski časopisi ili elektronske knjige) ili digitalizovan Mnoge biblioteke imaju projekte digitalizacije Sve je popularnija

Download Presentation

Digitalizacija

An Image/Link below is provided (as is) to download presentation

Download Policy: Content on the Website is provided to you AS IS for your information and personal use and may not be sold / licensed / shared on other websites without getting consent from its author.While downloading, if for some reason you are not able to download a presentation, the publisher may have deleted the file from their server.


- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - E N D - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -

Presentation Transcript


Digitalizacija

Digitalizacija

Jelena Petrović


Digitalizacija

Digitalizacija - konverzija analognog signala ili koda u digitalni signal ili kod

Digitalni materijal – originalno digitalan (elektronski časopisi ili elektronske knjige) ili digitalizovan

Mnoge biblioteke imaju projekte digitalizacije

Sve je popularnija

Glavni koraci: utvrđivanje tehničkih pojedinosti (hardver, softver, format datoteke, kompresija, obrada...), razmatranje standarda, cena projekta

Glavne aktivnosti: digitalna konverzija, obrada (skladištenje, ogranizacija, procesiranje i pronalaženje informacija)


Digitalizacija

Prednosti i problemi vezani za projekat digitalizacije

Prednosti

Poboljšan pristup

Očuvanje

Problemi

Kvalitet

Kontrolisan pristup i upotreba

Cena

Autorska prava


Digitalizacija

Proces digitalizacije


Digitalizacija

Tipovi predmeta za digitalizaciju: štampa, crteži, fotografije, slike, manuskripti, muzejski materijal itd.

Važno je znati osobine: stanje, osetljivost, veličina, font, da li sadrže ilustracije, da li se mogu izdvojiti strane

Mogući problemi vezani za format i veličinu uramljene slike

Može li se sigurno izvući iz rama, a ako ne, može li se digitalizovati u tom stanju?

Treba li ram digitalizovati zajedno sa slikom?


Digitalizacija

Tehnička pitanja

Hardver. Najčešće se koriste skeneri i digitalni fotoaparati. Izbor skenera zavisi od osobine materijala, rezolucije, palete boja, površine skeniranja, vremena skeniranja.

Softver. Nakon što je slika kreirana, obrađuje se softverski (osvetljenje, boja, OCR), katalogizacija, indeksiranje, konverzija, kompresija. Izbor aplikacije zavisi od:

Cene aplikacije i cene i vremena za obuku osoblja

Hardvera

Operativnog sistema i da li je Cross-Platform

Import, eksport, kalibracija itd.


Digitalizacija

Kompresija

Kako bitmape mogu postati velike, kompresija je način za smanjivanje. Postoji dva tipa kompresije:

Kompresija podataka bez gubitka – koristi algoritme koji uočavaju elemente koji se ponavljaju unutar slike/teksta, tako da je bez gubitaka. Kada se datoteka dekompresuje, vraća se u prvobitno stanje

Kompresija podataka sa gubitkom – većakompresija, ali uz gubitak kvaliteta, koji zavisi od sadržaja slike i stepena kompresije


Digitalizacija

Formatidototeka

Izbrani format treba minimizirati gubitak informacije koliko je moguće. Zavisi od:

Načina na koji je urađena digitalizacija

Arhiviranja (mora biti standardan format)

Obrade (format mora da podržava dalju obradu)

Dostavljanja (na ekran, do štampača, preko mreže itd.)

Tekstualni formati:

ASCII (American Standard Code for Information Interchange)– tekstualni format, čitljiv iz bilo kog programa za obradu teksta. Standardne ekstenzije su: txt, doc, docx i odf

Binarni – sadrži ne-ASCII karaktere. Može se koristiti za kompresovane datoteke, tekst, programe, sliku, muziku, filmove itd.


Digitalizacija

Standardni formati datoteka

Formati slika

PDF (Portable Document Format) – može sadržati tekst, slike, grafikone i koristiti različite fontove

HTML – može prikazivati tekst i multimedijalne datoteke. Čita se pomoću internet pretraživača

  • Veličina nekompresovane slike = broj piksela x dubina boje. PPI (pikseli po inču) je mera rezolucije, najčešća rezolucija danas je 96ppi

  • Tipovi slika

    • Vektorske – od niza objekata: linija, elipsa, poligona itd.

    • Rasterske – od matrice piksela (svaki piksel se može obraditi pojedinačno; visoki stepen fotorealističnosti)


Digitalizacija

BMP - bitmapa, nekompresovan, veličina datoteke velika

GIF – skladišti do 256 boja, dobar za slike sa manje boja, crteže, grafikone i jednostavne animacije

JPEG – sa gubitkom kvaliteta, skladišti 24b boja, odgovarajuć za fotografije i slanje preko interneta

PNG – bez gubitka kviteta, može imati do 32b boja, ima transparentni kanal. Može sadržati metapodatke

TIFF – dobar format za velike slike. Podržava više tipova kompresije. Napravljen je kao baza za prikupljanje slika sa skenera


Digitalizacija

Formati za zvučne zapise

WAV – podržava dosta različitih bitrate-a (kbps), ali su datoteke velike

MIDI – standard za prenos između električnih instrumenata i računara. Veličina datoteke je mala

MP3 – kvalitetni audio zapis u maloj datoteci

OGG Vorbis – naslednik mp3-a, bolji kvalitet u istoj veličini datoteke

FLAC – studijski digitalni snimak velikog kvaliteta


Digitalizacija

Formati za video zapise i sisteme video i audio zapisa

MPEG – Movie Picture Expert Group je grupa ljudi koja generiše ISO standarde za kompresiju audio-video signala. Razlikujemo MPEG-1, MPEG-2, MPEG-3, MPEG-4

Quick Time – ISO, stvoren od strane Apple-a, ekstenzije su .qt i .mov

AVI – ISO, stvoren od strane MS-a

Theora i Dirac – novi slobodni formati, pogodni za HD video. Odlikuje ih visok kvalitet i visok stepen kompresije

FLV – Flash video, mala veličina datoteke, često korišćen na internetu (YouTube)


Digitalizacija

Pristup digitalnoj informaciji

Pronalaženje sadržaja vrši se pretraživanjem ili prelistavanjem

Kategorije mogu biti bazirane na ključnim informacijama (autor, naslov itd.) ili na klasifikaciji po oblasti

Traženje po rečima u tekstu zahteva indeksiran tekst, dok po autoru, naslovu ili opisu dovoljni su i metapodaci


Digitalizacija

Pretraga slika

CBIR (content based image retrieval) je najbolja tehnika za pretragu slika po sadržaju, ali i najskuplja, pa se slike česće opisuju sledećim metapodacima:

Naslov

Datum nastanka

Ime autora

Boja i rezolucija

Tip datoteke

Osvetljenje i zasenčenje pri obradi

Dimenzije

Veličina datoteke

Kontrast

Model aparata sa kog je digitalizovana

Stepen kompresije


Digitalizacija

Cena projekta

Svaka digitalizacija iziskuje visoku cenu. Skeniranje je samo jedan korak. Cenu projekta treba pratiti pošto može narasti u toku procesa. Faktori koji utiču na krajnju cenu:


Digitalizacija

Zaključak

Konverzija analognog izvora u digitalni oblik i njegovo skladištenje i obrada jeste bitan deo u stvaranju digitalne biblioteke.

To je kompleksan proces koji zahteva organizacione i tehnološke veštine.

Odgovarajuća organizacija i planiranje pomažu smanjenju cene celokupnog projekta digitalizacije.


  • Login