Traume i posttraumatska stanja cns a l.jpg
Sponsored Links
This presentation is the property of its rightful owner.
1 / 23

Traume i posttraumatska stanja CNS -a PowerPoint PPT Presentation


  • 848 Views
  • Uploaded on
  • Presentation posted in: General

Traume i posttraumatska stanja CNS -a. Doc. Dr V. Rakočević-Stojanović. Epidemiologija. Godišnja incidencija trauma: Ukupna populacija: 200/100000 15-24 godine:550/100000 10% smrtonosne povrede, 20-40% značajne sekvele. Uzroci trauma CNS-a. Saobraćajne nesreće 58%

Download Presentation

Traume i posttraumatska stanja CNS -a

An Image/Link below is provided (as is) to download presentation

Download Policy: Content on the Website is provided to you AS IS for your information and personal use and may not be sold / licensed / shared on other websites without getting consent from its author.While downloading, if for some reason you are not able to download a presentation, the publisher may have deleted the file from their server.


- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - E N D - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -

Presentation Transcript


Traume i posttraumatska stanja CNS-a

Doc. Dr V. Rakočević-Stojanović


Epidemiologija

Godišnja incidencija trauma:

  • Ukupna populacija: 200/100000

  • 15-24 godine:550/100000

  • 10% smrtonosne povrede, 20-40% značajne sekvele


Uzroci trauma CNS-a

  • Saobraćajne nesreće58%

  • Padovi sa visine 21%

  • Udarac u glavu 11%

  • Tuča 5%

  • Nepoznato 5%


Uzroci trauma CNS-a

  • Saobraćajne nesreće-povrede glave u 80%

  • Penetrantne mirnodopske povrede glave: 30-62% smrtonosne

  • Politraume: u 60% povrede mozga (mortalitet 22%)


Faktori rizika

  • Mladji muškarci

  • Niže obrazovanje

  • Nezaposleni

  • Etilizam

  • Socijalni problemi

  • Emocionalne smetnje

  • Ranije povrede glave


Frakture lobanje:konveksiteta, baze, linearne i impresione

  • Linearne (75%): temporalno, parijetalno, redje frontalno, lezija kranijalnih nerava (5,7,8 ili 1), oto i nazolikvoreja, ozlede krvnih sudova.

  • Impresione (20-25%): fragmentacija kosti, fokalni neurološki znaci, lezije dure, infekcije, meningitis, hemoragije (ED, SD, SA, IC).


Frakture baze lobanje (do5%)

  • Kranijalni nervi (1,2,3,4,5,7,8)

  • Endokrinološki poremećaji (dijabetes insipidus, impotencija, amenoreja)

  • Nazolikvoreja, otolikvoreja, meningitis, apsces

  • Brilenhematom (rakunove oči, fenomen naočara) periorbitalni hematom (prednji deo baze)

  • Betlov znak-hematom u retroaurikularnom i mastoidnom predelu (zadnja piramida, sigmoidni sinus)


Traumatsko oštećenje mozga

  • Commotio cerebri

  • Contusio cerebri

  • Laceratio cerebri

  • Compressio cerebri (hematomi)


Commotio cerebri

  • Predstavlja funkcionalni poremećaj moždanog stabla (bez neuroloških i neuroradioloških ispada)

  • Povreda:direktna, trzajna povreda vrata, pad na sedalni predeo

  • Klinička slika:gubitak svesti (kraće od 5 min, nekada duže), amnezija (retrogradna i anterogradna), vegetativni poremećaji

  • Anterogradna amnezija odredjuje težinu povrede (ukoliko traje do 1 h reč je o komociji, duže trajanje ukazuje na teže oštećenje mozga)

  • Vegetativni simptomi: pad pulsa i pritiska, mučnina, povraćanje, poremećaj disanja


Postkomocioni sindrom

  • Etiologija: neurološki, neuropsihološki i psihijatrijski faktori

  • Kod 50% bolesnika sa blagom povredom mozga

  • Klinička slika: glavobolja, nesvestica, mučnina, zamorljivost pažnje i pamćenja, iritabilnost, depresija, anksioznost, tinitus, preokupiranost povredom

  • Nekoliko nedelja, meseci, godina ili čitav život

  • Često postizanje kompenzacije ne dovodi do prestanka simptoma, posebno ako su dugo trajali


Contusio cerebri (56%)

  • Fokalni neurološki znaci, pozitivan CT nalaz.

  • Udarom predmeta o lobanju koja miruje (“coup”-ku) udarac izaziva ulegnuće, ispravljanje ulegnuća kosti izaziva negativan pritisak na mestu udara i tu se formira kontuziono žarište

  • Udarom pokretne lobanje o čvrstu podlogu (na mestu udara pozitivan a na suprotnoj strani negativan pritisak –”contrecoup”-kontrku fenomen)

  • Komplikacije: SAH, SDH, ICH


Compressio cerebri

  • Epiduralni hematom (iz a. meningicae mediae najčešće)

  • Lokalizacija (temporoparijetalni predeo najčešće)

  • Klinička slika:gubitak svesti, lucidni interval (do 48 h), ponovni gubitak svesti je znak povećanog intrakranijalnog pritiska, fokalni neurološki znaci, Hutschinsonova zenica

  • Dijagnoza: RTG lobanje, CT, arteriografija

  • Terapija: hirurška


Subduralni hematom

  • Vensko krvavljenje izmedju dure i arahnoideje (akutni: unutar 3 dana, subakutni: 3 dana do 3 nedelje, hronični:nakon tri nedelje)

  • Trauma može biti mala, čest kod etiličara

  • Klinička slika kao kod epiduralnog hematoma, ali je razvoj sporiji

  • Dijagnoza: CT mozga, angiografija

  • Terapija: hirurška


TRAUMATSKE LEZIJE MOZGAEkstraduralni hematom Akutni subduralni hematom


TRAUMATSKE LEZIJE MOZGASubduralni hronični hematom


Intracerebralno krvavljenje

  • Penetrantna povreda ili laceracija usled pada

  • Granica prema kontuziji nije oštra

  • Subkortikalna bela masa, bazalne ganglije, talamus

  • Koma, Babinski pozitivan, Hačinsonova zenica, dispneja

  • Stariji uzrast, etil, poremećaj koagulacije


Subarahnoidalno krvavljenje

  • Najčešće posttraumatsko krvavljenje, često udruženo sa EDH i SDH

  • Redovno nastaje kod oštećenja korteksa

  • Krvavljenje iz mostnih vena ili kortikalnih arteriola, kod laceracije iz kortikalnih vena i arterija, ozlede vertebralnih arterija

  • Krv se sliva pod dejstvom zemljine teže. Moguć komunikantni hidrocefalus


Težina povreda CNS-a

  • Klasifikacija GKS trajanje kome

  • Blaga 13 do 15 do 20 minuta

  • Umereno teška 9 do 12 do 6 sati

  • Teška 3 do 8 više od 6 sati


Kategorije ishoda traume mozga:

  • Bez sekvela

  • Manje sekvele uz potpunu socijalnu i profesionalnu rehabilitaciju

  • Srednje izražene sekvele sa nepotpunom rehabilitacijom

  • Teške sekvele sa zavisnošću od drugih osoba i očuvanu pokretljivost

  • Teške sekvele uz nepokretnost

  • Smrtni ishod (povišen intrakranijalni pritisak, hernijacija, sistemski poremećaji: pneumonija, septikemija, šok, elektrolitni dizbalans, kombinacija navedenog)


Posledice kraniocerebralnih povreda

  • Posttraumatska glavobolja

  • Posttraumatska neuroza

  • Subjektivni posttraumatski sindrom (simulacija)

  • Demencija

  • Epilepsija

  • Korsakovljev sindrom

  • Karakterne promene


Terapija kraniocerebralnih povreda

  • Održavanje vitalnih funkcija, prolaznost disajnih puteva, imobilizacija vrata, kiseonik, brz transport, hemostaza, aspiracija, srčana reanimacija, korekcija anemije, osmolarnosti

  • Ako koma traje duže od 48 sati, nazogastrična sonda, antacidi, nega

  • Antiedematozna terapija (manitol), hipotermija, barbiturna koma

  • Operativni tretman većine hematoma i većih kontuzija (preko 2 cm), IKP veći od 20-30 mmHG

  • Blokatori Ca kanala, NMDA antagonisti, antioskidanti, terapija posledica: sedativi, neuroleptici, antidepresivi i dr.


Traumatska oštećenja kičmene moždine

  • Komocija (funkcionalni poremećaj)

  • Kontuzija (neurološki deficit)

  • Siringomijelija i siringobulbija

  • Hematomijelija

  • Dijagnoza: neurološki pregled, RTG, NMR

  • Terapija: simptomatska, fizikalna, hirurška


  • Login