slenskar b kmenntir 1550 1900 aldam tin bls 117 119 n.
Download
Skip this Video
Loading SlideShow in 5 Seconds..
Íslenskar bókmenntir 1550-1900 Aldamótin, bls. 117-119 PowerPoint Presentation
Download Presentation
Íslenskar bókmenntir 1550-1900 Aldamótin, bls. 117-119

Loading in 2 Seconds...

play fullscreen
1 / 12

Íslenskar bókmenntir 1550-1900 Aldamótin, bls. 117-119 - PowerPoint PPT Presentation


  • 145 Views
  • Uploaded on

Íslenskar bókmenntir 1550-1900 Aldamótin, bls. 117-119. Framhaldsskólinn á Húsavík Ísl 403 Herdís Þ. Sigurðardóttir. Aldamótin. Um og upp úr aldamótunum 1900 fer enn að bera á nýrri stefnu í bókmenntum.

loader
I am the owner, or an agent authorized to act on behalf of the owner, of the copyrighted work described.
capcha
Download Presentation

PowerPoint Slideshow about 'Íslenskar bókmenntir 1550-1900 Aldamótin, bls. 117-119' - ted


An Image/Link below is provided (as is) to download presentation

Download Policy: Content on the Website is provided to you AS IS for your information and personal use and may not be sold / licensed / shared on other websites without getting consent from its author.While downloading, if for some reason you are not able to download a presentation, the publisher may have deleted the file from their server.


- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - E N D - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -
Presentation Transcript
slenskar b kmenntir 1550 1900 aldam tin bls 117 119

Íslenskar bókmenntir 1550-1900Aldamótin, bls. 117-119

Framhaldsskólinn á Húsavík

Ísl 403

Herdís Þ. Sigurðardóttir

aldam tin
Aldamótin
  • Um og upp úr aldamótunum 1900 fer enn að bera á nýrri stefnu í bókmenntum.
  • Í stað þess að skrifa um mannfélagsmein fara skáldin að beina sjónum sínum að þeim hugsýnum sem búa með manninum.
  • Þessi stefna hefur verið nefnd nýrómantík.
hva a lei ir liggja til n r mant kur
Hvaða leiðir liggja til nýrómantíkur?
  • Tengsl nýrómantíkur við erlendar hugmyndir:
    • Hugmyndir þýska heimspekingsins Nietzsche um hin óþvinguðu og villtu öfl í manninum og mikilvægi afburðamanna (snillinga).
    • Symbólismi (táknsæi): Frönsk bókmenntastefna þar sem mikil áhersla er lögð á tákn. Myndmál ljóðanna á að gefa hugmyndirnar til kynna.
hver voru essi n r mant sku sk ld
Hver voru þessi nýrómantísku skáld?
  • Flest nýrómantísku skáldin voru mjög ung þegar þau byrjuðu að birta ljóð sín:
    • Jónas Guðlaugsson (1887-1916).
      • Búinn að gefa út þrjár ljóðabækur 22 ára.
      • Fluttist til Noregs og Danmerkur og skrifaði á tungumálum þeirra þjóða eftir það.
      • Lét draum nýrómantíska skáldsins um að fara burt rætast.
    • Jóhann Gunnar Sigurðsson (1882-1906).
      • Dó úr tæringu aðeins 24 ára gamall.
      • Orti þekktustu ljóð sín þegar hann vissi að hverju stefndi.
    • Sigurður Sigurðsson frá Arnarholti (1879-1939)
      • Orti um mikilvægi draumsins þegar sest er niður að loknum vinnudegi.
en hva me j hann sigurj nsson
En hvað með Jóhann Sigurjónsson?
  • Þekktasta nýrómantíska skáldið.
  • Náði miklum frama erlendis fyrir leikrit sem hann skrifaði á dönsku:
    • Fjalla-Eyvindur
    • Galdra-Loftur
  • Bæði leikritin byggja á þjóðsögum.
  • Á seinni árum hefur Jóhann notið mestra vinsælda fyrir ljóð sín.
    • Sjá „Væri ég aðeins einn af þessum fáu“ á bls. 118.
einar benediktsson
Einar Benediktsson
  • Einar Benediktsson (1864-1940) var í fyrstu hallur undir raunsæisstefnuna en fór fljótt að yrkja í nýrómantískum anda.
  • Einar orti oft í ljóðum sínum um heimspekileg viðfangsefni og spurði stórra spurninga.
  • Hann var sýslumaður um tíma og stundaði alls kyns viðskipti.
  • Hann gaf út dagblaðið Dagskrá.
  • Hann orti mikið af ljóðum en birti einnig nokkrar smásögur.
hva me formi og m li
Hvað með formið og málið?
  • Nýrómantísk skáld endurnýjuðu hið íslenskaljóðmál.
  • Þau gerðu miklar kröfur til formsins.
  • Lögðu mikið upp úr hljómi orðanna og merkingu þeirra.
  • Myndmálið varð tengdara hugmyndum ljóðskáldsins.
hva me formi og m li frh
Hvað með formið og málið?, frh.
  • Sum skáldin losuðu um bragformið og leituðu t.d. í þjóðkvæði sem voru frábrugðin því sem tíðkast hafði á seinni hluta 19. aldar.
  • Yrkisefnið var gjarnan þrá eða löngun þess sem talaði í ljóðinu:
    • þrá eftir hinu ómögulega
    • löngun til stórra afreka
hva me huldu
Hvað með Huldu?
  • Hulda (1881-1946) hét fullu nafni Unnur Benediktsdóttir Bjarklind.
  • Hún hlaut mikla athygli fyrir ljóð sín þegar þau birtust í blöðum á fyrstu áratugum 20. aldar.
  • E.t.v. vegna þess að hún var ung kona.
  • Hún notaði mikið þuluformið (ein tegund þjóðkvæða).
  • Með því stuðlaði hún að ákveðinni nýjung í ljóðagerð.
hva me huldu1
Hvað með Huldu?
  • Þulan er, eins og önnur þjóðkvæði, lausari i formi en flestir hefðbundnir bragarhættir.
  • Þar ríkir meira frjálsræði varðandi rím og stuðla en í hefðbundnu bragformi.
    • Sjá „Ljáðu mér vængi“ á bls. 119.
  • Hulda orti þó undir fleiri bragarháttum en þuluforminu.
  • Einnig skrifaði hún ljóðrænar smásögur.
  • Hulda hlaut verðlaun fyrir ljóð sitt Hver á sér fegra föðurland í samkeppni sem haldin var í tilefni lýðveldisstofnunar 1944.
slide11
Og?
  • Nýrómantíkin var sterkust á fyrstu tveimur áratugum 20. aldar.
  • Líklega náði hún hámarki sínu um það leyti sem Stefán frá Hvítadal og Davíð Stefánsson gáfu út sínar fyrstu ljóðabækur.
    • Stefán: Söngvar förumannsins 1918.
    • Davíð: Svartar fjaðrir 1919.
r tur
Rætur
  • Nemendur lesa „Bikarinn“ og „Sorg“ eftir Jóhann Sigurjónsson á bls. 406-407 í Rótum.
  • Nemendur lesa „Farfugla“ og „Ljáðu mér vængi“ eftir Huldu á bls. 381-382 í Rótum.
  • Nemendur lesa „Á Dökkumiðum“ og „Abba-labba-lá“ eftir Davíð Stefánsson á bls. 426-428 í Rótum.