slide1 l.
Download
Skip this Video
Loading SlideShow in 5 Seconds..
SES PowerPoint Presentation
Download Presentation
SES

Loading in 2 Seconds...

play fullscreen
1 / 86

SES - PowerPoint PPT Presentation


  • 1332 Views
  • Uploaded on

SES. SES NEDİR?. Titreşen maddelerin bulunduğu ortama yaydığı enerjiye ses denir. Gitarın tellerine vurunca, teller ileri geri hareket eder ve ses oluşur. Flüt, hava titreşiminin etkisiyle ses verir. Davulun gergin zarı titreşince ses verir.

loader
I am the owner, or an agent authorized to act on behalf of the owner, of the copyrighted work described.
capcha
Download Presentation

PowerPoint Slideshow about 'SES' - sitara


An Image/Link below is provided (as is) to download presentation

Download Policy: Content on the Website is provided to you AS IS for your information and personal use and may not be sold / licensed / shared on other websites without getting consent from its author.While downloading, if for some reason you are not able to download a presentation, the publisher may have deleted the file from their server.


- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - E N D - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -
Presentation Transcript
slide2

SES NEDİR?

Titreşen maddelerin bulunduğu ortama yaydığı enerjiye ses denir.

  • Gitarın tellerine vurunca, teller ileri geri hareket eder ve ses oluşur.
  • Flüt, hava titreşiminin etkisiyle sesverir.
  • Davulun gergin zarı titreşince ses verir.
  • Gırtlağımızdaki ses telleri akciğerlerimizden gelen havanın etkisiyle titreştiğindensesoluşur.
titre im sonucu ses4
Titreşim Sonucu: SES

Doğal ve yapay ses kaynakları

ses n yayilmasi
SESİN YAYILMASI
  • Ses boşlukta yayılmaz.
  • Ses katı, sıvı ve gazlarda yayılır.
  • Ses; durgun bir suya atılan taşın suda oluşturduğu halkalar gibi, dalgalar halinde yayılır.
ses n yayilma hizi
SESİN YAYILMA HIZI
  • Ses dalgaları havada 1 saniyede 340 metre yol alır.
  • Ses dalgaları suda 1 saniyede 1435 metre yol alır.
  • Ses dalgaları katılarda 1 saniyede yaklaşık 5000 metre yol alır.
ses n yankisi

SESİN YANKISI

Bir dağın karşısında “Ali” diye bağırdığımızda, ağzımızdan çıkan ses dalgaları dağa çarparak geri döner. Buna sesin yankısıdenir.

slide8

NELER ÖĞRENDİK

  • 1- Bazı sesleri ayırt etmek niçin daha zordur
  • 2- Tek kişi alkışladığında mı yoksa bütün sınıf alkışladığında mı daha şiddetli ses çıkar?
  • 3- Flütle üflenen –si sesi mi, yoksa –do sesi mi daha kalındır?
  • 4- Yavaş üflenerek çıkartılan –si sesi mi, yoksa hızlı üflenerek çıkartılan –si sesi mi daha şiddetlidir?
  • 5- Ses şiddetinin bağlı olduğu faktör ya da faktörler nelerdir?
  • 6- Sesin incelik ve kalınlığının bağlı olduğu faktörler nelerdir?
ses n zell kler

SESİN ÖZELLİKLERİ

Sesleri birbirinden ayıran üç özellik vardır.

Yükseklik

Şiddet

Tını

slide10

SESİN YÜKSEKLİĞİ

Sesin inceveya kalın olmasına sesin yüksekliği denir.

Ses kaynakları çok titreşince ince ses, az titreşince kalın ses oluşur.

O halde sesin yüksekliği titreşim sayısına bağlıdır.

frekans
FREKANS

Ses kaynağının bir saniyedeki titreşim sayısıdır.

Ses kaynağının frekansı;

  • Artarsaince ses,
  • Azalırsakalın ses oluşur.
slide12

A

B

Uzunlukları, Cinsleri ve Gerginlikleri Aynı,

Kalınlıkları Farklı

  • Sesin Yüksekliğinin ve Frekansının Bağlı Olduğu Faktörler :

1-) Telin Kalınlığı (Kesit Alanı) :

Kalınlıkları farklı, diğer özellikleri aynı olan iki telin frekansları, yükseklikleri ve incelikleri telin kalınlığı ile ters orantılıdır.

slide13

A

Kalınlıkları, Gerginlikleri ve

Cinsleri Aynı,

Uzunlukları Farklı

B

2)Telin Uzunluğu :

Uzunlukları farklı, diğer özellikleri aynı olan iki telin frekansları, yükseklikleri ve incelikleri telin uzunluğu ile ters orantılıdır.

slide14

A

Uzunlukları, Kalınlıkları ve

Cinsleri Aynı,

Gerginlikleri Farklı

B

3-) Telin Gerginliği :

Gerginlikleri farklı, diğer özellikleri aynı olan iki telin frekansları, yükseklikleri ve incelikleri telin gerginliği ile doğru orantılıdır.

4 telin cinsi

A

B

Uzunlukları, Gerginlikleri ve

Kalınlıkları Aynı,

Cinsleri Farklı

4-) Telin Cinsi :

Cinsleri farklı, diğer özellikleri aynı olan iki telin frekansları, yükseklikleri ve incelikleri farklıdır.

slide17
SORU
  • KADINLARIN MI YOKSA ERKEKLERİN Mİ SES FREKANSLARI DAHA YÜKSEKTİR? NEDEN?

CEVAP

Kadınların ses telleri kısa olduğu için ses frekansları büyük ve sesleri incedir. Çünkü

telin boyu kısaldıkça frekansı artar. Erkeklerin ses telleri uzun olduğundan ses frekansları düşük yani sesleri kalındır.

slide18
Şişelere konan farklı miktardaki sular farklı yükseklikte sesler çıkarır mı? Hep beraber görelim.

Şişelere vurulduğunda en yüksek yani ince ses boş şişeden çıkar. Şişedeki su miktarı arttıkça sesin yüksekliği azalır, kalınlığı artar.

Bunun nedeni şişelere vurulduğunda hem şişe hem de su titreşir. Boş şişede sadece şişe titreşeceği için şişenin titreşim sayısı yani frekansı ve sesin yüksekliği artar, ses daha ince çıkar. Su miktarı arttığında kütle artar ve şişe ve su birlikte titreşeceği için şişenin titreşim sayısı yani frekansı ve sesin yüksekliği azalır, ses daha kalın çıkar.

slide19
Ya şişelere üflendiğinde?????????
  • En az yüksek yani kalın ses boş şişeden çıkar. Şişedeki su miktarı arttıkça sesin yüksekliği ve inceliği artar.
  • Bunun nedeni şişelere üflendiğinde sadece hava titreşir. Boş şişede hava daha fazla olduğu (uzunluk arttığı) için frekans ve sesin yüksekliği azalır, ses daha kalın çıkar. Su miktarı arttığında hava miktarı azaldığı (uzunluk azaldığı) için frekans ve sesin yüksekliği artar, ses daha ince çıkar.
slide20
Farklı uzunluktaki levhalardan yapılan ksilefonlarda kısa levhalar ince, uzun levhalar kalın ses çıkartır. Çünkü uzunluk arttıkça frekans yani titreşim sayısı azalır ve ses daha kalın çıkar” hipotezinin doğruluğunu hep beraber kanıtlayalım.
slide21
Bir şişeye musluktan su doldurulurken su miktarı arttıkça sesin kalınlığı artar. Çünkü şişeye su dolarken su şişeye çarptığı anda şişenin ve içindeki suyun titreşmesini sağlar. Su miktarı arttıkça titreşim sayısı yani frekans azalacağı için ses daha kalın çıkar.
ses n ddet
SESİN ŞİDDETİ

Sesin zayıf veya kuvvetli olmasına sesin şiddeti denir.

Sesin şiddeti, ses veren cismin, titreşirken denge durumunda az ya da çok ayrılmasına bağlıdır.

slide23

Ses dalgaları etrafa yayılırken yukarıdaki gibi bazı yerlerde hava moleküleri sıklaşır bazı yerlerde ise seyrekleşir. Bu sıklık ve seyrek0liği ifade eden ses dalgaları çizebiliriz.

Moleküllerin sıklaştığı yerlerde ses dalgasının tepe noktasına, moleküllerin seyrekleştiği yerlerde ise ses dalgasının çukur noktasına karşılık gelir.

slide26
Gergin bir teli;
  • Çok çekip bırakınca kuvvetli ses,
  • Az çekip bırakınca zayıf ses oluşur.

Davula;

  • Hafif vurursak zayıf ses,
  • Kuvvetli vurursak şiddetli ses oluşur.

Ses kaynağına;

  • Yakınsak kuvvetli ses,
  • Uzaksak zayıf ses duyarız.
slide28

Genlik

Genlik

Genlik

1. Durum →

2. Durum →

3. Durum →

Genlikleri ; 3. Durum > 2. Durum > 1. Durum

Ses Enerjileri ; 3. Durum > 2. Durum > 1. Durum

Ses Şiddetleri ; 3. Durum > 2. Durum > 1. Durum

Ses Düzeyleri ; 3. Durum > 2. Durum > 1. Durum

slide29
Ksilofonda –si sesine yavaş basıldığında az enerji aktarılır ve ses dalgalarının genliği küçük olduğu için ses şiddeti küçük olur. –si sesine güçlü basıldığında daha fazla enerji aktarılır ve ses dalgalarının genliği büyük olduğu için ses şiddeti artar.

Doğruluğunu hep beraber kontrol edelim.

slide30
SORU : 1- Köpek veya kedinin çıkardığı ses neden farklıdır?
  • 2- Köpeğin sesi mi, kedinin sesi mi kalındır?
  • 3- Kaplan veya kuştan hangisinin sesi kalındır?
  • 4- Seslerin incelik veya kalınlığı neye bağlıdır?
  • 5- Çevredeki sesler niçin birbirinden farklıdır?
  • 6- Seslerin inceliği ya da kalınlığı nasıl ifade edilir? (Frekans birimi Hz ile).
ses n tinisi
SESİN TINISI

Aynı sesin çeşitli çalgılardan çıktığı zaman gösterdiği farklılığa sesin tınısı denir.Bu fark sesi veren çalgının yapısından gelir.

MüziktekiDO sesi;

  • Piyanoda ,
  • Kemanda,
  • Flütte farklı olarak çıkar.Ancak bir müzisyen bu sesin notasını ve hangi aletten çıktığını anlar.
slide33

SES KAYNAĞI

Çevremizde ses çıkaran çok sayıda varlık vardır. Ses çıkaran bu varlıklara ses kaynağı denir. İnsanlar, hayvanlar, su ve rüzgar doğal ses kaynakları; otomobiller, müzik aletleri yapay ses kaynaklarıdır.

slide35
Bazı insanların işitme yeteneği zayıf olabilir. İşitme yeteneği zayıf olan insanlar kulaklarına işitme cihazı takar. Bu cihaz sesin şiddetini arttırmaya yarar. Ses şiddetini yükseltmeye yarayan araçlardan birisi de megafondur.
slide36
Ses kirliliği, düzensiz ve şiddeti yüksek seslerin yarattığı bir çevre kirliliğidir. Ses kirliliği, gürültü olarak da bilinir. Çevremizdeki ses kirliliğini azaltmak için basit çözümler bulabilirsiniz. Örneğin, evinizdeki duvar saatinin sesi sizi rahatsız ediyorsa duvar saatinin arkasına bir sünger parçası koyabilirsiniz.
ses bir enerji t r d r
Ses Bir Enerji Türüdür
  • Alçaktan uçan bir uçağın ya da yüksek sesle çalan müzik setinin evlerin camlarını titretmesi, bize sesin bir enerji türü olduğunu gösterir. Ses bombası patlatıldığında, sahip olduğu enerji sebebiyle çevredeki pencere camlarının kırılmasına sebep olur. Ses, bir kaynaktan çıktıktan sonra ortamdaki tanecik ya da moleküller tarafından iletilir.
slide39

Bazı opera sanatçıları sesleri ile bardağı bile kırabilirler.

Bunun nedeni ise sesin bir enerji türü olmasıdır.

slide40

SES HIZI

  • Yağmurlu bir havada şimşek çakarken, gök gürültüsü de aynı anda oluşur. Ancak biz önce şimşek çakmasıyla oluşan ışığı görür, ardından sesi işitiriz. Bu olay bize, sesin ışıktan çok daha yavaş yayıldığını gösterir. Işık hava da yaklaşık 300.000.000m/sn. hızla yayılırken ses hava da yaklaşık 340m/sn. hızla yayılır. Yani ışık sesten yaklaşık 900.000 kat daha hızlıdır.
slide41

Rezonans Olayı

  • Frekansları (saniyedeki titreşim sayısı) eşit olan ses kaynaklarından biri titreştirildiğinde diğeri de etki ile titreşir. Bu özelliğe rezonans denir.
ses yal t m
Ses Yalıtımı
  • Yumuşak ve pürüzlü maddeler sesi az iletir. Bu nedenle lastik, pamuk, yün, keçe gibi maddeler yalıtım maddesi olarak kullanılır. Tahta, metal ve beton gibi maddeler.sesi iyi iletir.
ses kayd
Ses Kaydı
  • Sesin kaydedilmesi ve tekrar dinlenebilmesini sağlayan araca fonograf denir. Fonograf ilk kez Thomas Edison tarafından bulunmuştur. Bundan sonra geliştirilen gramofon, pikap, teyp, CD, mp3 çalar gibi araçlar daha kaliteli bir şekilde ses kayıtlarının yapılmasını sağlamıştır.
slide47
1-) Güneşteki patlamalar sonucu oluşan sesin Dünya’mızdan duyulmamasının sebebi aşağıdakilerden hangisidir?

A) Güneş’in çok uzakta olması.

B) Atmosferde sesin soğurulması.

C) Oluşan sesin uzay boşluğunu geçememesi

D) Kulağımızın her sesi duyamaması

slide48
CEVAP:

C) Oluşan sesin uzay boşluğunu geçememesi

slide49
2-) Aşağıda tellerinin özellikleri verilen müzik aletlerinden hangisi en yüksek ses çıkarır?

a)Kalın – kısa

b)İnce – uzun

c)Kalın – uzun

d)İnce – kısa

slide50
CEVAP:

D)İnce – kısa

slide51
3-) Ses ile ilgili aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

A) Boşlukta en hızlı yayılır.

B) Bir tür enerjidir.

C) Kaynaktan uzaklaştıkça şiddeti azalır.

D) Ses düzeyi birimi desibeldir.

slide52
CEVAP:

A) Boşlukta en hızlı yayılır.

slide53
4) Bir orkestrada aynı parçayı çalan keman ile gitardan çıkan sesler birbirinden farklıdır. Buna göre ;çıkan seslerin hangi özellikleri birbirinden farklıdır.

A) Sesin yüksekliği

B) Sesin sürati

C) Sesin şiddeti

D) Sesin yansıması

slide54
CEVAP:

A) Sesin yüksekliği

slide55

5) * Kadın sesi erkek sesinden daha incedir.

* Saksafon sesi flüt sesinden daha kalındır.

Yukarıdaki ifadelerde sesin hangi özelliği anlatılmıştır?

A) Sesin şiddeti

B) Sesin hızı

C) Sesin yüksekliği

D) Sesin yapısı

cevap
CEVAP:

C) Sesin yüksekliği

slide57
6-) Sesin hızı yayıldığı ortamın

I. Yoğunluğu

II. Sıcaklığı

III. Hacmi

Niceliklerinden hangilerine bağlıdır?

A) Yalnız I B) I ve II

C) II ve III D) I – II – III

cevap58
CEVAP:

B) I ve II

slide59
7-) Bir kedi sesinin aslanınkinden ince olmasının sebebi aşağıdakilerden hangisidir?

A)Ses hızının büyük olması

B)Ses şiddetinin büyük olması

C)Genliğinin büyük olması

D)Frekansının büyük olması

cevap60
CEVAP:

D)Frekansının büyük olması

slide61
8) I. Bir telin kalınlığı artıkça frekansı artar.

II. Sesin şiddeti artıkça enerjisi artar.

Yukarıda verilen ifadeler için aşağıdakilerden

hangisi söylenebilir?

A) Yalnız I doğru

B) I yanlış II doğru

C) I doğru II yanlış

D) Her ikisi de doğru

cevap62
CEVAP:

B) I yanlış II doğru

slide63
9-)Aşağıda verilen özelliklerden hangisi sese ait değildir?

A) Boşlukta yayılmaz

B) Madde taneciklerinin titreşimi ile oluşur.

C) En hızlı katılarda yayılır.

D) Doğrusal olarak yayılır.

cevap64
CEVAP:

D) Doğrusal olarak yayılır.

slide65
10-) Gök gürültüsünün daima şimşek görüldükten sonra duyulmasının sebebi aşağıdakilerden hangisidir?

A)Hava sesi soğurduğu için

B)Işık , sesten daha süratli olduğu için

C)Işık , sese göre camdan daha kolay geçer.

D)Sesin taşıdığı enerji daha az olduğu için

cevap66
CEVAP:

B)Işık , sesten daha süratli olduğu için

slide67
11)Sınıf duvarına kulağımızı koyduğumuz zaman yan sınıftaki sesleri duyarken , kulağımızı duvardan çektiğimizde duyamayız.Bu olay aşağıdakilerden hangisi en iyi açıklar?

A)Ses hava ortamında iletilmez.

B)Ses her yöne yayılır.

C)Gazlar sesi en iyi iletir.

D)Şiddeti giderek azalan ses kulağımıza ulaşamaz.

cevap68
CEVAP:

D)Şiddeti giderek azalan ses kulağımıza ulaşamaz.

slide69
12)Bazı hayvanların , insanların duyamadığı sesleri duyabilmesi sesin hangi özelliğindendir?

A) Frekansı

B) Genliği

C) Yansıması

D) Hızı

cevap70
CEVAP:

A) Frekansı

slide71
13)“Yarasalar , avlarının yerini ses dalgaları sayesinde bulur.” Buna göre yarasaların yönlerini bulmaları sesin hangi özelliği sayesindedir?

A)Sesin yayılması

B)Sesin yansıması

C)Sesin yalıtımı

D)Sesin soğrulması

cevap72
CEVAP:

B)Sesin yansıması

slide73
14)Ses aşağıda verilenlerden hangisinde en yavaş yayılma süratine sahiptir?

A) Zeytinyağında

B) Deniz suyunda

C) Telefon tellerinde

D) Havada

cevap74
CEVAP:

D) Havada

slide75
15-) Ümit Demir , yağmurlu ve gök gürültülü bir havada düştüğünü gördüğü yıldırımın sesini 6 saniye sonra duyuyor.

Sesin havadaki sürati 340 m/s olduğuna göre Ümit’in yıldırıma uzaklığı kaç metredir?

A) 2040 B) 1020

C) 3400 D) 4080

cevap76
CEVAP:

A) 2040

slide77
16-) I. Ses madde ortamında dalgalar halinde yayılır.

II. Ses soğuk havada sıcak havadan daha hızlı yayılır.

III. Ses bir enerji çeşididir.

Yukarıda ses ile ilgili verilen ifadelerden hangisi yada hangileri doğrudur?

A) I – II

B) II – III

C ) I – III

D) I – II – III

cevap78
CEVAP:

C ) I – III

slide81
18)

K

L

M

Saliha plastik topuzla yukarıdaki diyapazonlara aynı şiddette vuruyor. Saliha bu sırada çıkan sesleri dinliyor.

Buna göre Saliha,

I. En pes ses K’dan çıkar.

II. En tiz ses M’den çıkar.

III. L’den çıkan ses en yüksektir.

ifadelerden hangilerinin yanlış olduğunu fark eder?

A) Yalnız II B) I ve II

C) II ve III D) I, II ve III

cevap82
CEVAP:

A) Yalnız II

slide83

19)

K

L

Eşit aralıklı grafiklerde verilmiş 1 saniyede üretilen K ve L ses dalgaları yukarıdaki gibidir.

Buna göre,

1. K’ nin frekansı L’ ninkinden küçüktür.

Il. L’ nin genliği K’ ninkinden büyüktür.

111. L pes, K tiz sestir.

ifadelerinden hangileri doğrudur?

A) Yalnız I B) Yalnız II C) I ve II D) I, II ve III

cevap84
CEVAP:

C) I ve II

slide85
20)

20

Şekilde bir müzik aletindeki farklı boylardaki ince ve kalın teller gösterilmiştir.

Bu teller eşit şiddetle gerilip bırakıldığında aşağıdakilerden hangisi doğru olur?

A) En ince ses K telinden çıkar.

B) L telinden çıkan ses M telinden çıkan sesten daha incedir.

C) En fazla titreşen tel M telidir.

D) N teli, L telinden daha kalın ses çıkarır.

cevap86
CEVAP:

C) En fazla titreşen tel M telidir.