asid baz dengesi n.
Download
Skip this Video
Loading SlideShow in 5 Seconds..
Asid-Baz Dengesi PowerPoint Presentation
Download Presentation
Asid-Baz Dengesi

Loading in 2 Seconds...

play fullscreen
1 / 54

Asid-Baz Dengesi - PowerPoint PPT Presentation


  • 416 Views
  • Uploaded on

Asid-Baz Dengesi. Çukurova Üniversitesi Tıp Fakültesi Nefroloji B.D Doç.Dr. Mustafa Balal. Asit: ortama H + iyonu veren Asitin gücü ortama H + verme yeteneğine bağlıdır. Baz: ortamdan H + iyonu alan. pH bir solüsyondaki H + iyon konsantrasyonunun negatif logaritmasıdır

loader
I am the owner, or an agent authorized to act on behalf of the owner, of the copyrighted work described.
capcha
Download Presentation

PowerPoint Slideshow about 'Asid-Baz Dengesi' - peers


An Image/Link below is provided (as is) to download presentation

Download Policy: Content on the Website is provided to you AS IS for your information and personal use and may not be sold / licensed / shared on other websites without getting consent from its author.While downloading, if for some reason you are not able to download a presentation, the publisher may have deleted the file from their server.


- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - E N D - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -
Presentation Transcript
asid baz dengesi

Asid-Baz Dengesi

Çukurova Üniversitesi Tıp Fakültesi

Nefroloji B.D

Doç.Dr. Mustafa Balal

slide2

Asit: ortama H+ iyonu veren

    • Asitin gücü ortama H+ verme yeteneğine bağlıdır.
  • Baz: ortamdan H+ iyonu alan
slide3

pH bir solüsyondaki H+ iyon konsantrasyonunun negatif logaritmasıdır

Vücut sıvılarında H+ iyon konsantrasyonu

40x10-9

slide4

pH=6.1+log {HCO3- / 0.03xPaCO2}

pH 7.35- 7.45

HCO3- 25-28 mmol/L

PaCO2 45mmHg

slide5

HCO3-

PaCO2

slide6
Hem asid hem de alkali oluşumu diyetle yakından ilişkilidir.

Lisin, Arginin, Metionin, Sistin (H2SO4 ) gibi amino asidler ve organofosfatlar (H3PO4 ) asidik diyeti oluştururlar.

Glutamat, Aspartat gibi amino asidler, Asetat, Sitrat gibi organik anyonlar alkali diyeti oluştururlar.

Genel olarak yüksek protein ve organofosfat içeriği olan hayvansal gıdalar asidik diyeti oluştururken, organik anyonlardan zengin bitkisel gıdalar alkali diyeti oluştururlar.

slide7
Diyet dışında, organizmanın ürettiği asid oluşumu da vardır ve günlük miktar yaklaşık 1mEq/kg dır.

Örnek olarak, pirüvik asid, asetik asid, laktik asid verilebilir (non-volatil asid)

slide8

Karbohidratlar, yağlar ve proteinlerin CO2 de oksidatif metabolizması

  • H2SO4 oluşturmak için sulfidril gruplarının oksidasyonu
  • H2PO4 oluşturmak için fosfoprotein, fosfolipidler ve nükleik asitlerin hidrolizi
  • Karbohidratlar, yağlar ve proteinlerin organik asitlere tam olmayan metabolizması sonucu volatil asidler oluşur.
asid baz dengesinde b bre in rol
Asid-Baz Dengesinde Böbreğin Rolü
  • Filtre edilen bikarbonatın geri emilimi
    • Glomerulde4,500 mmol HCO3 filtre edilir %90 proksimal tubulden %10 distaltübülden geri emilir
  • Bikarbonat sentezi
  • Distaltübülde hidrojen iyon sekresyonu
    • amonyum yapımı (proksimaltübül)
tamponlar
Solutler, sıvı ortamda H+alarak ya da vererek pH değişikliklerini minimize eder

Fizyolojik tamponlar

hemoglobin

plazma proteinleri

Fosfat bileşikleri

kemik

bikarbonat/karbonik asit

Tamponlar
slide12
HA+NaHCO3 NaA+H2CO3 H+HCO3

H+HCO3 H2CO3 H2O+ CO2

(Bikarbonat/karbonik asid tampon sistemi)

CO2 akciğer, HCO3 böbrekler tarafından kontrol edilir.

KA

KA

slide14

HCO3-

H+

H2CO3

H2CO3

CA

CA

CO2 + H2O

CO2

+

H2O

Asit Baz Homeostazisi:Proksimal Tubul

Apikal

Bazolateral

Na+

Na+

3 HCO3-

H+

HCO3-

slide15

Proksimal HCO3- geri emilimi

  • Uyarıcı Faktörler
    • volum deplesyonu
    • klorid deplesyonu
    • asidemi
    • hipokalemi
    • hiperkapni
  • İnhibitör Faktörler
    • volum ekspansiyonu
    • alkalemi
    • hiperkalemi
    • hipokapni
riner tamponlar
Üriner Tamponlar
    • Fosfatlar
    • Sulfatlar
    • Organik iyonlar
  • Amonyum iyonu (NH3+H+→NH4+)
  • Bikarbonat
  • Kreatin
slide17

2 NH4+

aKG=

2 H+

2 NH3

Glukoz veya

CO2

+

2 H+

2 CO2 + 2 H2O

2 HCO3-

2 HCO3-

2 NH4+

Asit Baz Homeostazisi:Amonyak oluşumu

Apikal

Proksimal Tubul

Bazolateral

Glutamine

slide18

Distal H+ Sekresyonu

  • Uyarıcı faktörler
    • Artmış distal Na taşınması
    • Aşırı mineralokortikoid etkisi
  • İnhibitör faktörler
    • azalmış distal Nataşınması
    • hipoaldosteronizm
    • ürinertampon yetersizliği
slide20
CO2 basıncındaki değişiklik, HCO3 konsantrasyonuna oranla daha düşüktür.

Her 1 mmol/L HCO3 düşüklüğü için PCO2 basıncı 1.2 mmHg düşer.

Her 1 mmol/L HCO3 yüksekliği için PCO2 basıncı 0.6 mmHg artar.

slide21

Metabolik Asidoz

Winters formülü

pCO2 = 1.5 x [HCO3-] + 8 ± 2

slide23
Herhangi bir nedenle asid yükünde artış pH ve HCO3- düzeyinde azalmaya yol açar.

Düşük pH ve HCO3- düzeyi solonum merkezini uyararak hiperventilasyona yol açar (Kussmaull solunumu).

metabolik asidoz
Metabolik Asidoz
  • Renal veya ekstrarenal kaynaklı olabilir.
  • Neden ya asid yükünde artışa veya, renal asidifikasyon mekanizmalarındaki bozukluğa bağlıdır.
  • pH HCO3 CO2
  • HCO3 düşüklüğü özgül değildir. Kronik respiratuar alkalozda da HCO3 düşer.
  • pH ölçümü bu iki durumu birbirinden kolayca ayırır.
slide25
Metabolik asidoz tanısından sonra anyon açığının hesaplanması ayırıcı tanı için oldukça önemlidir.
slide26

Anyon Açığı (Gap)

  • AG = [Na+] - [Cl-+ HCO3-]
  • Normal değer: 12 ± 2 mmol/L
  • ölçülmeyenmajor anyonlar
    • albumin
    • fosfatlar
    • sulfatlar
    • organik anyonlar
slide27

Anyon Gap

METABOLIK ASİDOZ

NORMAL

Hiperkloremik

Yüksek Anyon Gap

AG

AG

AG

HCO3-

HCO3-

HCO3-

Na+

Na+

Na+

Cl-

Cl-

Cl-

slide28

Yüksek anyon gap nedenleri Metabolik Asidoz

Tip

  • diyabetik ketoasidoz
  • alkolik keto asidoz
  • laktik asidoz
  • renal yetersizlik
  • Toksinler
    • metanol
    • etilen glikol
    • salisilat

Artmış Anyonlar

b-hidroksibutirat, asetoasetat

b-hidroksibutirat, asetoasetat, laktat

fosfat, sulfat, organik anyonlar

formik asid, laktat

oksalik, glikolik asid

ketoasitler, laktat, salisilat

hiperkloremik anyon a normal metabolik asidoz
Hiperkloremik (anyon açığı normal) metabolik asidoz

Proksimal renal tübüler asidoz

Hipokalemik distal renal tübüler asidoz

Hiperkalemik distal renal tübüler asidoz

Renal yetersizlik

Diyare

Gastrointestinal üreteral fistüller

Pankratik ve biliyer sekresyon kaybı

diyare
Diyare
  • Pankreas, biliyer traktüs ve gastrointestinal sekresyolar HCO3 zengindirler
  • HCO3 kaybı metabolik asidoza neden olur
  • Diyare ile oluşan sıvı açığı böbreklerden NaCl emilimini arttırır.
  • Cl emilimindeki artış ise hiperkloreminin nedenidir.
metabolik asidozda klinik
Metabolik asidozda klinik
  • Hiperpotasemi
  • Kardiyak outputda azalma
  • Aritmi
  • Hipotansiyon
  • Vazopressör ajanlara direnç
  • Venöz konstrüksiyon
  • Gastrik atoni
  • Hepatik kan akımında azalma
  • Hemoglobinin O2 afinitesinde artma
  • İnsülin direnci
slide32

Metabolik Asidoz: Tedavisi

  • Altta yatan nedeni tedavi et
  • Alkali replasmanı
    • Akut metabolik asidoz
      • pH ~7.15’ten küçük olduğunda görülür
      • Amaç serum [HCO3] to ~15mmol/L üzerine çıkarmaktır
      • bikarbonat dozu =

0.5 x vücut ağırlığı (kg) x{[HCO3]istenen- [HCO3]bulunan}

    • Kronik metabolik asidoz
      • Tedavinin amacı uzun süreli sekeli önlemektir
      • serum [HCO3] normalize edilmelidir
metabolik alkaloz
Metabolik alkaloz
  • Metabolik alkaloz alkali retansiyonu ve asid kaybı sonucu gelişir.
  • Alkali retansiyonuna böbrekler hızla alkali atılımı ile cevap verir
  • Metabolik alkalozda çoğunlukla renal regülasyon bozulmuştur.
metabolik alkaloz1
Metabolik alkaloz
  • pH HCO3 CO2
slide35
Nefronda H+ iyonunun sekresyonu Na+, K+ ve Cl- iyonlarının sekresyonu ile birliktelik gösterir

Na+, K+ ve Cl- kaybı metabolik alkaloza neden olur.

Metabolik alkaloz Cl- hassas ve dirençli olmak üzere ikiye ayrılır

Metabolik alkalozun en sık nedeni diüretik kulllanımıdır.

Cl- dirençli metabolik alkalozun ensık nedeni ise hiperaldosteronizmdir.

metabolik alkaloz klinik
Metabolik alkaloz-Klinik
  • Metabolik alkaloz iyi tolere edilebilir
  • K eksikliği ile birlikte olduğunda aritmi riski artar
  • Ciddi alkalozda hipoventilasyon nedeni ile hiopoksemi gelişir
  • HCO3>50 mmol/L olduğunda güçsüzlük tetani, stupor görülebilir.
slide38

Metabolik Alkaloz: Tedavi

  • Sodyum klorür yanıtlı
    • Normal SF ile intravasküler volumün genişletilmesi
    • potasyum eksikliğinin giderilmesi
  • Sodyum klorüre dirençli
    • Potasyum eksikliğinin giderilmesi
    • mineralokortikoid antagonistleri
    • asetazolamid
hco 3 tedavi riskleri
HCO3- tedavi riskleri
  • PaCO2 basınç artışı; hücre içi serebral sistemik asidoz
  • Alkaloz
  • Hipertonisite
  • Overvolemi
  • Hipoksemi
  • Hipokalemi
  • Hemodinamide daha fazla bozulma (hücre içi asidoz laktat metabolizması yavaşlar)
respiratuar asidoz
Respiratuar Asidoz
  • pH CO2 HCO3

Basit respiratuar asidozda PCO2 basıncı>45mmhg

Metabolik asidozla birlikte olduğunda daha düşük PCO2 basıncı anlamlıdır.

PCO2 basıncının normal sınırlarda tutulabilmesi için solunum sisteminin normal çalışması gereklidir.

respiratuar asidoz nedenleri 1
Respiratuar asidoz nedenleri-1
  • Üst solunum yolu obstrüksiyonları (laringospazm, yabancı cisim, anjioödem )
  • Alt solunum yolu obstrükiyonları (bronkospazm, hava yolu ödemi, sekresyon,asthma,broşiyolit)
  • Akciğer ödemi, emboli
  • ARDS, atelektazi, pnömo-hemo toraks
  • Asit, abdominal distansiyon
  • Kas disfonksiyonu (hipokalemi, hiperkalemi, hipoksemi)
  • Kafa travması, sedatifler
  • Serebral ödem, ensefalit
respiratuar asidoz nedenleri 2
Respiratuar asidoz nedenleri-2
  • Gullian barre sendromu
  • Tetanoz
  • Myastenia gravis
  • Kifoskolyoz, obesite
  • Diafragma paralizi
  • Tonsiler, paratonsiller hipertrofi
slide43
Hiperkapniye adaptasyon plazma HCO3 düzeyinde artışla sağlanır

CO2 + H2O ↔ H2CO3 ↔ HCO3 + H

H + B → HB

slide44
Hiperkapninin uzaması durumunda renal cevap 3-5 gün içinde tam olarak devreye girer.

Böbrekte HCO3 sentezi ve HCO3 geri emilimi artar.

Renal Cl geriemilimi inhibe olur

slide45
Hiperkapni hemen her zaman bir miktar hipoksi ile birliktedir.

Akut hiperkapnide;

anksiyete

solunum sıkıntısı

disoryantasyon

konfüzyon

tremor

aritmi

myoklonik jerkler

asteriksis

papil ödemi

koma görülebilir.

slide46
Hafif orta derecede CO2 retansiyonu renal sirkülasyonda vazodilatasyona yol açarken, PCO2 basıncı >70 mmHg olduğunda renal vazokonstriksiyon ve renal hipoperfüzyona yol açar.
tedavi
Tedavi
  • O2 verilmesi önemlidir.
  • Altta yatan hastalık tedavi edilmelidir.
  • Şiddetli hipoksemi (PO2<60 mmHg, PCO2>70-80 mmHg olduğunda) veya apne varlığında mekanik ventilasyon endikedir.
respiratuar alkaloz
Respiratuar alkaloz

pH CO2 HCO3

PCO2 basıncı düşüktür. Buna ikincil olarak HCO3 düzeyide düşer.

PCO2 basıncı <35 mmHg

Hipokapni ventilasyonun artmış olması veya CO2 üretiminin artmış olması sonucu gelişebilir.

slide50
En sık karşılaşılan asid-baz denge bozukluğudur

Respiratuar asidoza oranla daha benign

pH 7.55 pek geçmez

respiratuar alkaloz nedenleri
Respiratuar alkaloz nedenleri
  • Gebelik
  • Gr +,- sepsisler
  • KC yetersizliği
  • Hemodiyaliz (asetatlı)
  • İlaçlar (nikotin, progesteron, salisilatlar)
  • Pnömoni, pnömo-hemo toraks
  • Pulmoner emboli, fibrozis
  • Dolaşım yetersizliği
  • Hipoksemi
  • Anemi
klinik
Klinik
  • Hipokapniya bağlı olarak parestezi, kas krampları, DTR artış, mental konfüzyon, karpopedal spazm, göğüs ağrısı ve iskemik ST-T değişiklikleri (vazokonstriksiyon, hemoglobinin oksijene finitesinde artma suçlanıyor) görülebilir.
tedavi1
Tedavi
  • Anksiyetesi olan olgular kapalı sistemden solutulmalıdır
  • Altta yatan hastalığın tedavisi
  • Hipoksemisi olan olgulara O2 verilmelidir.