gorz w wlkp 29 sierpnia 2013
Download
Skip this Video
Download Presentation
Gorzów Wlkp., 29 sierpnia 2013

Loading in 2 Seconds...

play fullscreen
1 / 51

Gorzów Wlkp., 29 sierpnia 2013 - PowerPoint PPT Presentation


  • 208 Views
  • Uploaded on

K onferencja metodyczna Dydaktyka literatury i języka polskiego w szkole ponadgimnazjalnej w kontekście nowej podstawy programowej i zmian w formule egzaminu maturalnego. Gorzów Wlkp., 29 sierpnia 2013. Rekomendacje dydaktyczne opracowała Małgorzata Niewiadomska. Nowe typy zadań maturalnych.

loader
I am the owner, or an agent authorized to act on behalf of the owner, of the copyrighted work described.
capcha
Download Presentation

PowerPoint Slideshow about 'Gorzów Wlkp., 29 sierpnia 2013' - nuala


An Image/Link below is provided (as is) to download presentation

Download Policy: Content on the Website is provided to you AS IS for your information and personal use and may not be sold / licensed / shared on other websites without getting consent from its author.While downloading, if for some reason you are not able to download a presentation, the publisher may have deleted the file from their server.


- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - E N D - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -
Presentation Transcript
gorz w wlkp 29 sierpnia 2013
Konferencja metodycznaDydaktyka literatury i języka polskiego w szkole ponadgimnazjalnej w kontekście nowej podstawy programowej i zmian w formule egzaminu maturalnego

Gorzów Wlkp., 29 sierpnia 2013

nowe typy zada maturalnych
Nowe typy zadań maturalnych
  • Wymagają sfunkcjonalizowej (nie odtwórczej) wiedzy oraz umiejętności analityczno-interpretacyjnych (w odniesieniu do tekstu źródłowego wskazanego w zadaniu i związanych z nim problemowo przywołań różnych kontekstów).
  • Wiedza językowa i teoretycznoliteracka jest w nich czynnikiem wspomagającym lekturę tekstów kultury.
  • Odwołują się do umiejętności (i wiadomości) wskazanych w podstawie programowej dla IV etapu edukacji polonistycznej oraz etapów niższych.
wykonanie zadania egzaminacyjnego na maturze ustnej wymaga
Wykonanie zadania egzaminacyjnego na maturze ustnej wymaga:
  • rozpoznania zadanej w poleceniu intencji i przygotowania wypowiedzi zgodnie z tą intencją,
  • odczytania (interpretacji) dołączonego tekstu kultury pod kątem wskazanego w poleceniu problemu;
  • odwołania się do innych tekstów kultury (dowolnych) i problemów, które łączą się z tematem wypowiedzi;
  • opracowania wypowiedzi pod względem kompozycyjnym i językowo-stylistycznym;
  • wygłoszenia wypowiedzi zgodnie z zasadami kultury żywego słowa;
  • udziału w rozmowie dotyczącej wygłoszonej wypowiedzi monologowej.
wniosek 1 na lekcjach m wi uczniowie
Wniosek 1: Na lekcjach mówią uczniowie

Na przykład:

  • Samodzielnie określają tematykę omawianych tekstów i ich fragmentów.
  • Formułują problem podjęty przez autora, określają stanowisko autora wobec problemu.
  • Prezentują własne przeżycia i przemyślenia wynikające z kontaktu z dziełem.
  • Określają własne stanowisko wobec problemu, argumentują je.
  • Polemizują i dyskutują.
na lekcjach m wi uczniowie
Na lekcjach mówią uczniowie.

Na przykład:

  • Stawiają samodzielne tezy interpretacyjne i formułują argumenty wyprowadzone z tekstów.
  • Komentują, streszczają, parafrazują teksty.
  • Snują refleksję wartościującą nad dziełem sztuki, jego przekazem i językiem.
  • Przygotowują i wygłaszają referaty (referat jest jedną z obowiązkowych form wypowiedzi).
  • Planują i wygłaszają ustne wypowiedzi z uwzględnieniem podstawowych zasad retoryki, np. przemówienia.
na lekcjach m wi uczniowie1
Na lekcjach mówią uczniowie
  • Przyzwyczajajmy uczniów do konstruowania i wygłaszania dłuższej, spójnej wewnętrznie wypowiedzi „na gorąco”, bez wcześniejszego przygotowania, w związku z tekstem „nowym” dla ucznia.
  • W pracy lekcyjnej i ocenianiu rozważmy powrót do systematycznego „pytania uczniów” i do oceny ich ustnych wypowiedzi zarówno tych przygotowanych w domu, jak powstających na lekcjach, w toku pracy nad tekstami.
wniosek 2 zasada r nicowania tekst w kultury
Wniosek 2. Zasada różnicowania tekstów kultury
  • Jak najczęściej łączmy pracę nad literaturą z czytaniem innych tekstów kultury: reportaż, felieton, recenzja, wykład, przemówienie, film, obraz, plakat, rzeźba, architektura, reklama, komiks.
  • Podchodźmy do analizy tekstów intertekstualnie i kontekstualnie, pozwólmy uczniom wskazywać ich osobiste konteksty.
  • Umożliwiajmy uczniom wypowiedzi ustne i pisemne na temat różnych tekstów kultury.
wniosek 3
Wniosek 3.
  • Zwiększmy częstotliwość ćwiczeń i zadań wymagających refleksji nad treścią, kompozycją, spójnością, językiem (np. dekompozycja tekstu w formie planu umożliwiającego jego linearne streszczenie, wskazywanie/formułowanie tezy autorskiej, argumentów i wniosków, odczytywanie intencji nadawcy).

Przykłady z Informatora maturalnego:

  • Sformułuj trzy pytania, na które w kolejnych akapitach odpowiada autor tekstu 1. Każde pytanie musi odnosić się do całego akapitu.
  • Które z podanych w tabeli sądów są zgodne z twierdzeniami autora wyrażonymi w tekście 1., a które nie? Wstaw X w odpowiednią rubrykę.
  • .
wniosek 4 wzmocnienie znajomo ci lektur
Wniosek 4. Wzmocnienie znajomości lektur
  • Stosujmy działania sprawdzające znajomość dzieł opatrzonych gwiazdką – teksty wykorzystane w testach mogą odnosić się do lektur! (np. zadania 2-3 pierwszego testu).

Przykład z Informatora maturalnego:

  • Kogo w przedstawieniu grał Krzysztof Kolberger?

A. Konrada B. Senatora C. Mickiewicza D. Księdza Piotra

  • Uzasadnij wybór, odwołując się do treści recenzji i Dziadów części III Adama Mickiewicza.
slide11
Jaką treść – w kontekście Dziadów części III Adama Mickiewicza – powinien mieć napis, o którym autor recenzji pisze w przedostatnim akapicie?

A. Śmierć carowi. Śmierć!

B. Razem, młodzi przyjaciele!

C. Nowosilcow to sługa piekieł.

D. Umarł Gustaw, narodził się Konrad.

Pomocne są oparte na wizualizacji techniki porządkujące treść lektury i ułatwiające jej zapamiętywanie, na przykład lokowanie wydarzeń na osi czasu lub „mapowanie” utworów o rozległej i trudnej do zapamiętania treści.

Zadania prawda/fałsz dotyczące bohaterów i faktów powieściowych.

Zadania typu „dokończ zdanie”, np.:

Konrad uzyskuje przebaczenie, ponieważ...

Inne: Pycha – pokora to synonim/homonim/antonim . Zilustruj obie postawy przykładami z III części „Dziadów”.

wniosek 5 wiedza tak ale wykorzystywana funkcjonalnie
Wniosek 5. Wiedza – tak, ale wykorzystywana funkcjonalnie

Funkcjonalna znajomość gramatyki

  • Zadania dotyczące fleksji – np.: jaką funkcję pełni użycie nieosobowych form czasownika, jak na wymowę tekstu wpływa zmiana formy czasowników z czasu teraźniejszego na przyszły czy stosowanie przez autora trybu rozkazującego w pierwszej osobie liczby mnogiej;

Przykład z Informatora maturalnego:

  • Do każdego z przykładów użycia czasownika dobierz sytuację, w której ten czasownik został użyty.
wiedza tak ale wykorzystywana funkcjonalnie
Wiedza – tak, ale wykorzystywana funkcjonalnie

Funkcjonalna znajomość gramatyki

  • Zadania dotyczące słowotwórstwa, np.: jak dodanie określonej cząstki słowotwórczej modyfikuje znaczenie wyrazu, jaka wartość znaczeniowa powstaje?

Przykłady z Informatora maturalnego:

  • Wstaw X w wierszu, w którym zamieszczono definicję członu pseudo-.
  • Od jakich wyrazów podstawowych utworzony został przymiotnik kasandryczno-rejtanowsko-piotrowoskargowa?Co znaczy ten przymiotnik w tekście Jana Miodka? Jaki efekt wywołuje jego użycie?
wiedza tak ale wykorzystywana funkcjonalnie1
Wiedza – tak, ale wykorzystywana funkcjonalnie

Funkcjonalna znajomość gramatyki na poziomie składni.

  • Zadania wymagające rozróżnienia typów zdań ze względu na ich treść i na funkcję w wywodzie autora (podrzędne warunkowe, współrzędne wynikowe, przeciwstawne)

Przykłady: Znajdź w akapicie trzecim i wpisz do tabeli po jednym spójniku pełniącym w tekście 1. wskazaną funkcję. Podaj przykłady zdań złożonych, w których wystąpiły takie spójniki.

- Wprowadzenie zdania podrzędnego, które określa warunek

- Wprowadzenie zdania współrzędnego łącznego

- Wprowadzenie zdania podrzędnego, które zawiera uzasadnienie sądu

wiedza tak ale wykorzystywana funkcjonalnie2
Wiedza – tak, ale wykorzystywana funkcjonalnie
  • Zadania wymagające rozpoznania i uzasadnienia rozpoznanej konwencji gatunkowej (np. recenzja, felieton, przemówienie) lub stylistycznej (np. style użytkowe, np. naukowy, publicystyczny, popularnonaukowy..., odmiany języka o ograniczonym zasięgu, np. środowiskowe, terytorialne).

Na przykład:

  • Podaj dwie cechy gatunkowe tekstu, które pozwalają stwierdzić, że jest on recenzją. Każdą cechę zilustruj przykładem z tekstu.
  • Wyjaśnij, czemu służy nagromadzenie wyrazów i wyrażeń środowiskowych oraz potocznych w tekście.
wiedza tak ale wykorzystywana funkcjonalnie3
Wiedza – tak, ale wykorzystywana funkcjonalnie
  • Znajomość środków stylistycznych przełożona na umiejętność określania ich funkcji.

Na przykład:

  • Wyrażenie melodramatyczny melodramat to

A. hiperbola. B. oksymoron. C. antonim. D. synekdocha.

Jaką funkcję pełni ten środek stylistyczny w tekście Grażyny Stachówny?

rozprawka na maturze
Rozprawka na maturze!

Będą przydatne:

  • Ćwiczenia przypominające tę formę wypowiedzi zarówno od strony konstrukcyjnej, jak i stylistycznej (charakterystyczne zwroty, słownictwo).
  • Ćwiczenia w analizie tematu i konstruowaniu planu wypowiedzi w różnych postaciach (plan linearny, mapa myśli, tabela).
  • Rozprawka maturalna nie jest wolna od ograniczeń – uczeń rozważa wskazany w temacie problem, odnosząc się do załączonego tekstu, a więc wykonuje też czynności analityczne i interpretacyjne, musi wykazać się rozumieniem tekstu. Powinien na przykład określić stanowisko autora/bohatera wobec problemu, sformułować tezę i wyprowadzić z tekstu argumenty.
rozprawka na maturze1
Rozprawka na maturze
  • Ćwiczenia w trafnym doborze i właściwym przywoływaniu przykładów z innych dzieł.

Czy szczególne okoliczności mogą usprawiedliwić postępowanie sprzeczne z podstawowymi zasadami etyki? Rozważ problem i uzasadnij swoje zdanie, odwołując się do fragmentu Innego świata Gustawa Herlinga-Grudzińskiego i do innych tekstów kultury.

Marek Edelman Kreon Kmicic

bohaterowie Kamizelki Raskolnikow,

Marlow i Kurtz Lord Jim

Z podanej puli wybierz przykłady umożliwiające podjęcie rozważań. Zastanów się, jak je wykorzystać w argumentacji. Ustal porządek prezentowania przykładów.

rozprawka na maturze2
Rozprawka na maturze
  • Ćwiczenia w przywoływaniu trafnych kontekstów.

Czy w miłości lepiej słuchać głosu rozsądku, czy też oddać się namiętności? Rozważ problem i uzasadnij swoje stanowisko, odwołując siędo

1. podanego fragmentu Lalki,

2. całego utworu Bolesława Prusa

3. oraz innego tekstu kultury.

Zgromadź informacje pomocne w rozważaniu problemu. Jaka wiedza, jakie pojęcia mogą się przydać?

Przydatne informacje i konteksty

  • cechy charakterystyczne epok romantyzmu i pozytywizmu, np.:...
  • spory między romantykami a oświeconymi
  • pojęcia: racjonalizm, empiryzm, idealizm.
co nowego w o wiacie
Co nowego w oświacie?
  • obniżenie wieku szkolnego,
  • zmiany w systemie kształcenia zawodowego,
  • nowa podstawa programowa w kl. IV – VI i w szkole ponadgimnazjalnej,
  • nowe zasady przeprowadzania sprawdzianu po szkole podstawowej, egzaminu gimnazjalnego i maturalnego,
  • nowelizacja nadzoru pedagogicznego,
  • zmiany w sposobie prowadzenia i dokumentowania pomocy psychologiczno-pedagogicznej,
  • zmodernizowany system doskonalenia nauczycieli.
podstawowe kierunki realizacji polityki o wiatowej pa stwa w roku szkolnym 2013 2014
Podstawowe kierunki realizacji polityki oświatowej państwa w roku szkolnym 2013/2014
  • Wspieranie rozwoju dziecka młodszego w związku

z obniżeniem wieku realizacji obowiązku szkolnego

  • Podniesienie jakości kształcenia w szkołach ponadgimnazjalnych
  • Działania szkoły na rzecz zdrowia i bezpieczeństwa uczniów
  • Kształcenie uczniów niepełnosprawnych w szkołach ogólnodostępnych
zmodernizowany system doskonalenia nauczycieli
Zmodernizowany system doskonalenia nauczycieli
  • System doskonalenia nauczycieli oparty na ogólnodostępnym kompleksowym wspomaganiu szkół
  • Sieci współpracy i samokształcenia
kompleksowe wspomaganie szk
Kompleksowe wspomaganie szkół
  • Adresowane jest do szkoły rozumianej jako złożony system.
  • Wspomaganie wynika z analizy indywidualnej sytuacji szkoły i odpowiada na jej rzeczywiste potrzeby.
  • Jest procesem, odchodzi od jednorazowych form doskonalenia.
  • Przebiega od diagnozy potrzeb placówki, przez wybór obszaru wspomagania, opracowanie rocznego planu wspomagania w wybranym obszarze, realizację tego planu do ewaluacji.
  • Rola SORE (szkolnego organizatora rozwoju edukacji)
sieci wsp pracy i samokszta cenia
Sieci współpracy i samokształcenia
  • Są dopełnieniem kompleksowego wspomagania szkół.
  • Skupiają nauczycieli, dyrektorów, psychologów, pedagogów, bibliotekarzy z obszaru jednego powiatu.
  • Cele sieci to wymiana doświadczeń, analiza dobrych praktyk, poszerzanie kompetencji uczestników, tworzenie nowych rozwiązań na potrzeby szkół uczestniczących w sieci, nawiązywanie kontaktów i współpracy pomiędzy nauczycielami i szkołami.
  • Sieci dyrektorów (pozapedagogiczne obowiązki dyrektora).
  • Sieci przedmiotowe (poloniści – edukacja filmowa).
  • Sieci problemowe (walka ze szkolną absencją).
tematyka sieci wsp pracy i samokszta cenia przyk ady
Tematyka sieciwspółpracy i samokształcenia - przykłady
  • Edukacja filmowa.
  • Skuteczne sposoby zachęcania uczniów do czytania.
  • Jak rozwijać twórcze myślenie uczniów?
  • Praca z uczniem zdolnym na zajęciach koła naukowego.
  • Jak budować własne programy nauczania?
  • Promocja i budowanie wizerunku szkoły.
  • Nauczyciele pracują zespołowo.
  • Praca z nowoczesnymi technologiami.

16 tematów sieci nauczycielskich

tematy olijp 2013 2014
Tematy OLiJP 2013/2014

LITERACKIE:

  • Topos miejsca przyjemnego (locus amoenus) w literaturze epok dawnych: postacie i funkcje.
  • Między indywidualizmem a wspólnotą. Paradoksy ludzkich doświadczeń w dramacie polskiego romantyzmu.
  • Władysław Syrokomla (Ludwik Kondratowicz) - wybitny poeta krajowego romantyzmu.
  • W poszukiwaniu straconego czasu. Pamięć jako mechanizm psychologiczny, zasób kulturowy i tworzywo literackie.
  • HERB WYGNANIA. DIARYSTYKA DRUGIEJ EMIGRACJI (temat dodany na prośby polonistów o temat dotyczący literatury XX wieku).
tematy na olimpiad 2012 2013
Tematy na olimpiadę 2012/2013

TEMAT JĘZYKOZNAWCZY

  • Rodzina, ach, rodzina. Językowy obraz relacji rodzinnych w polszczyźnie.

TEMATY TEATROLOGICZNE:

  • Dramat i teatr Stanisława Ignacego Witkiewicza a polska awangarda XX wieku.
  • Kształtowanie przestrzeni w teatrze XX i XXI wieku.
konkursy
KONKURSY
  • I Ogólnopolski Konkurs na Tomik Wierszy „Duży Format”
  • XXIX Ogólnopolski Konkurs Literacki im. J. I. Kraszewskiego (poezja lub proza)
  • VI Ogólnopolski Konkurs Poetycki „Refleksy”
  • Ogólnopolski Konkurs Poetycki im. Jana Śpiewaka i Anny Kamieńskiej
  • Świetlne Pióro 2013 (opowiadanie fantastyczne)
slide29
II Ogólnopolski Konkurs Poetycki im. Pawła Brylińskiego (trzy wiersze o dowolnej tematyce)
  • XV Ogólnopolski i Polonijny Konkurs Literacki im. Leopolda Staffa
  • Konkurs poetycki z okazji Roku Juliana Tuwima i 65. rocznicy oddziału łódzkiego ZLP
  • VIII Ogólnopolski Konkurs na Prozę Poetycką im. Witolda Sułkowskiego
  • XXVII Ogólnopolski Konkurs Poetycki „O liść konwalii” im. Zbigniewa Herberta
  • XXV Ogólnopolski Konkurs Poetycki im. Władysława Broniewskiego „O Liść Dębu”
slide30
Otwartym tekstem (opowiadania o dowolnej tematyce)
  • „Niepodlegli nicości”. Ryszard Krynicki i jego poezja (esej krytycznoliteracki)
  • Konkurs literacki na powieść obyczajową z tłem historycznym
  • Video Poezja (utwór audiowizualnyinspirowany wierszem)
  • Różewicz Motion Graphic animacje komputerowe, filmy, impresje filmowe, utwory z dziedziny video-artu lub eksperymentalne produkcje audiowizualne
slide31
Nakręć wiersz do wyboru 150 wierszy
  • Akcja filmowa „Rany Julek”film inspirowany wierszem J. Tuwima „Ranyjulek”
podstawowe kierunki realizacji polityki o wiatowej pa stwa w roku szkolnym 2013 20141
Podstawowe kierunki realizacji polityki oświatowej państwa w roku szkolnym 2013/2014
  • Wspieranie rozwoju dziecka młodszego w związku

z obniżeniem wieku realizacji obowiązku szkolnego

  • Podniesienie jakości kształcenia w szkołach ponadgimnazjalnych
  • Działania szkoły na rzecz zdrowia i bezpieczeństwa uczniów
  • Kształcenie uczniów niepełnosprawnych w szkołach ogólnodostępnych
slide42
W teście sprawdzającym rozumienie tekstu nieliterackiego najwięcej trudności sprawiało zadania sprawdzające umiejętności rozpoznawania charakterystycznych cech stylu i języka tekstu, nazywania środków językowych, rozpoznawania zależności między akapitami, odczytywania sformułowań metaforycznych, odczytywania intencji autora.
wsp czynnik atwo ci zada wypracowanie poziom podstawowy
Współczynnik łatwości zadań Wypracowanie - poziom podstawowy

Treść 0,45

Kompozycja 0,56

Styl 0,56

Język 0,51

Zapis 0,47

wsp czynnik atwo ci zada wypracowanie poziom rozszerzony
Współczynnik łatwości zadań Wypracowanie - poziom rozszerzony

Treść 0,56

Kompozycja 0,72

Styl 0,68

Język 0,69

Zapis 0,51

w zakresie czytania ze zrozumieniem wiczmy
W zakresie czytania ze zrozumieniem ćwiczmy:

na poziomie komunikacji:

  • rozpoznawanie użytych w tekście zabiegów i środków stylistycznych i językowych oraz określanie ich funkcji,
  • rozpoznawanie stylu wypowiedzi i wskazywanie charakterystycznych dla niego środków,
  • określanie intencji wypowiedzi (np. aprobata, krytycyzm, ironia, polemizowanie),
slide47
na poziomie struktury tekstu:
  • określanie zależności między częściami tekstu,
  • określanie kompozycyjnej funkcji cząstek tekstu, np.: pierwszego/ostatniego zdania, pierwszego/ostatniego akapitu, innych ważnych kompozycyjnie cząstek tekstu,
  • określanie tematyki akapitów i większych całości,
  • sporządzanie planu tekstu, by unaocznić jego strukturę i prześledzić tok myśli,
  • odnajdywanie w tekście wskaźników spójności oraz językowych elementów porządkujących wypowiedź,
  • odnajdywanie/formułowanie tezy, wskazywanie i formułowanie argumentów i przykładów,
slide48
na poziomie znaczeń:
  • odczytywanie słów i sformułowań użytych w funkcji metaforycznej,
  • odczytywanie myśli przewodniej akapitów, większych fragmentów i całości tekstu,
  • objaśnianie znaczeń trudniejszych słów i sformułowań, w tym znajdujących się w poleceniach.
ucz c pisania wypracowa praktykujmy
Ucząc pisania wypracowań, praktykujmy:
  • określanie na podstawie tematu koniecznych składników wypracowania,
  • ukierunkowanąprzez temat analizę i interpretację fragmentów lektur,
  • odwoływanie się do kontekstu całego dzieła (lub innego kontekstu wskazanego w temacie) ściśle w związku z wytyczonymi kierunkami interpretacji,
  • formułowanie wniosków ściśle w związku z tematem, z naciskiem na potrzebę podsumowania i uogólniania treści zawartych w rozwinięciu wypracowania,
nie zapominajmy o
Nie zapominajmy o:
  • ćwiczeniach słownikowych,
  • ciągłym odnawianiu potrzebnych wiadomości z zakresu nauki o języku,
  • nieustannej kontroli czytelnictwa lektur.
ad