Armoede sociale uitsluiting
Download
1 / 27

Armoede & Sociale Uitsluiting - PowerPoint PPT Presentation


  • 140 Views
  • Uploaded on

Armoede & Sociale Uitsluiting. Nele Cox IPSOC-KATHO [email protected] Inhoud. 1 – Definities van armoede: tijdslijn 2 – Huidige definitie van armoede: J. Vranken 3 – De vier dimensies van armoede 4 – Het klovenmodel 5 – De zes perspectieven op armoede. Definities van armoede.

loader
I am the owner, or an agent authorized to act on behalf of the owner, of the copyrighted work described.
capcha
Download Presentation

PowerPoint Slideshow about ' Armoede & Sociale Uitsluiting' - meredith-walters


An Image/Link below is provided (as is) to download presentation

Download Policy: Content on the Website is provided to you AS IS for your information and personal use and may not be sold / licensed / shared on other websites without getting consent from its author.While downloading, if for some reason you are not able to download a presentation, the publisher may have deleted the file from their server.


- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - E N D - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -
Presentation Transcript

Inhoud
Inhoud

1 – Definities van armoede: tijdslijn

2 – Huidige definitie van armoede: J. Vranken

3 – De vier dimensies van armoede

4 – Het klovenmodel

5 – De zes perspectieven op armoede


Definities van armoede
Definities van armoede

Relatieve deprivatie: het niet kunnen vervullen van basisbehoeften die in de maatschappij noodzakelijk worden geacht (tov anderen op verschillende vlakken)

Armoede itv Leefomstandigheden Sociale klasse (Marx)

Huishoudens

‘j 60

19de – 20ste eeuw

‘j 70

‘j 80

+ Sociale en culturele aspecten. Armoede als bijzondere vorm van sociale uitsluiting

De capaciteit om te overleven

Itv Biologische noden (voedsel, kledij, onderdak)


Armoede als sociale uitsluiting
Armoede als sociale uitsluiting

  • Typologie van sociale verschillen:

  • RELATIES tussen mensen, groepen of maatschappelijke deelgebieden

  • BREUKLIJNEN als kwalitatief verschil tussen mensen groepen of deelgebieden

  • Hiërarchie

‘j 80

+ Sociale en culturele aspecten. Armoede als bijzondere vorm van sociale uitsluiting

RELATIE?

HAARKLEUR?

= SOCIALE ONGELIJKHEID?


Armoede als sociale uitsluiting1
Armoede als sociale uitsluiting

  • Typologie van sociale verschillen:

  • RELATIES tussen mensen, groepen of maatschappelijke deelgebieden

  • BREUKLIJNEN als kwalitatief verschil tussen mensen groepen of deelgebieden

  • Hiërarchie

  • Micro, meso & macro

‘j 80

+ Sociale en culturele aspecten. Armoede als bijzondere vorm van sociale uitsluiting

  • MICRO

  • Breuklijnen in relaties tussen individuen:

  • Sociaal netwerk

  • Sociale ruil

  • MESO

  • Uitsluiting in het maatschappelijk leven

  • Economisch, sociaal en cultureel kapitaal

  • MACRO

  • Breuklijnen op ruimere structuren en processen

  • Bv Toegang arbeidsmarkt,…


Achterstand op verschillende terreinen tegelijk: opleiding, huisvesting, welzijn, gezondheid, vrijetijdsbesteding, cultuur, politieke en sociale zeggingskracht

“Armoede is een netwerk van sociale uitsluitingen dat zich uitstrekt over meerdere gebieden van het individuele en collectieve bestaan. Het scheidt de armen van de algemeen aanvaarde leefpatronen van de samenleving. Deze kloof kunnen ze niet op eigen kracht overbruggen.” (Vranken e.a. 2001)

Raken er niet zelf uit agv generatie-armoede, gebrek aan kennis, vaardigheden en een netwerk

Definitie binnen theoretisch raamwerk

1 – de vier dimensies van de armoede

2 – Het klovenmodel

3 – de zes perspectieven op armoede


De vier dimensies van armoede
De vier dimensies van armoede huisvesting, welzijn, gezondheid, vrijetijdsbesteding, cultuur, politieke en sociale zeggingskracht

TIJD: reproductie

  • Intergenerationele bestendiging

  • Sociale overerving


De vier dimensies van armoede1
De vier dimensies van armoede huisvesting, welzijn, gezondheid, vrijetijdsbesteding, cultuur, politieke en sociale zeggingskracht

Hoogte (omvang): hoeveel mensen zitten in de armoede?

! Meten van armoede?


De vier dimensies van armoede2
De vier dimensies van armoede huisvesting, welzijn, gezondheid, vrijetijdsbesteding, cultuur, politieke en sociale zeggingskracht

Opleiding

Onderwijs

Inkomen

Participatie

Huisvesting

Arbeid

Gezondheid

Breedte: Op hoeveel domeinen vinden we uitsluiting, deprivaties of ongelijkheden? (veelvoudige karakter)


Voorbeeld
Voorbeeld huisvesting, welzijn, gezondheid, vrijetijdsbesteding, cultuur, politieke en sociale zeggingskracht

Multi-dimensioneel:

Subjectieve armoede

Financieel gebrek

LT materieel tekort

Discomfort woonomgeving

Gebrekkige integratie op de

arbeidsmarkt

Gezondheidsproblemen & handicaps

Psychologische moeilijkheden

Laag opleidingsniveaus

Ontevredenheid met opleiding

Risico op vereenzaming

Kwetsbaarheid sociaal netwerk

Beperktheid sociale participatie


De vier dimensies van armoede3
De vier dimensies van armoede huisvesting, welzijn, gezondheid, vrijetijdsbesteding, cultuur, politieke en sociale zeggingskracht

Hoogte (omvang): hoeveel mensen zitten in de armoede?

TIJD: reproductie

Diepte: hoe diep is de klooftov de rest van de samenleving? Machteloosheid! Rol Overheid, welzijnssector, empowermentbeleid

Breedte: Op hoeveel domeinen vinden we uitsluiting, deprivaties of ongelijkheden? (veelvoudige karakter)


Het klovenmodel
Het klovenmodel huisvesting, welzijn, gezondheid, vrijetijdsbesteding, cultuur, politieke en sociale zeggingskracht

  • Gevoelskloof

  • Kenniskloof

  • Vaardigheidskloof

  • Positieve krachtenkloof

  • De structurele kloof


De gevoelskloof
De gevoelskloof huisvesting, welzijn, gezondheid, vrijetijdsbesteding, cultuur, politieke en sociale zeggingskracht

  • Gebrek aan eigenwaarde; Gevoel van permanente uitsluiting

  • Paradox: ‘erbij horen’ in onze luxemaatschappij (GSM, auto, merkkledij) hetgeen net zorgt voor een ‘legitimatie van uitsluiting’


De kenniskloof
De kenniskloof huisvesting, welzijn, gezondheid, vrijetijdsbesteding, cultuur, politieke en sociale zeggingskracht

  • Armen vs niet-armen: verschillende culturen

  • Kennis om op een adequate manier met problemen om te gaan

  • Kennis blijft beperkt tot de buitenkant van de niet-arme

  • Wat je niet weet, kan je ook niet willen leren


De vaardigheidskloof
De vaardigheidskloof huisvesting, welzijn, gezondheid, vrijetijdsbesteding, cultuur, politieke en sociale zeggingskracht

  • Inadequate gedragspatronen; overlevingsstrategie

  • Patroon zonder vaardigheden mbt opvoeding, geld, huishouden, administratie & communicatie

  • Oorzaak: kindertijd: je kan niet aanleren wat je zelf nooit hebt geleerd (socialisatie)


De structurele kloof
De structurele kloof huisvesting, welzijn, gezondheid, vrijetijdsbesteding, cultuur, politieke en sociale zeggingskracht

  • Systematische uitsluiting: huisvesting, onderwijs, gezondheidszorg, tewerkstelling en cultuur

  • Cfr structureel schuldmodel


De positieve krachtenkloof
De positieve-krachtenkloof huisvesting, welzijn, gezondheid, vrijetijdsbesteding, cultuur, politieke en sociale zeggingskracht

  • Meer positieve krachten dan doorsnee middenklassers

  • Grenzeloos solidariteitsgevoel

  • Draagkracht

  • Gaan confrontatie niet uit

    de weg

  • Humor


De zes perspectieven op armoede
De huisvesting, welzijn, gezondheid, vrijetijdsbesteding, cultuur, politieke en sociale zeggingskrachtzes perspectieven op armoede

Armoede vervult een functie in onze samenleving: Anders zou niemand tweedehandskleren willen dragen of het vuile werk willen opknappen.

Wie werk wil, vindt werk. Wie in orde is met zijn papierwerk, komt niet in de problemen.

De economische crisis zorgt voor verhoogde werkloosheid zorgt voor armoede.

Arme mensen hebben nooit iets anders gekend.

Armoede is een stigma.

Ziek maakt arm.

De organisaties vertrekken vanuit de waarden en normen van de niet-armen, waardoor de arme mensen geen kansen krijgen.


M icro het individueel schuldmodel
M huisvesting, welzijn, gezondheid, vrijetijdsbesteding, cultuur, politieke en sociale zeggingskrachticro:Het individueel schuldmodel

“Armoede is het gevolg van een gebrek aan verantwoordelijkheidszin en initiatief van de onderklasse om zelf iets aan haar toestand te doen” (Dalrymple)

Wie werk wil, vindt werk. Wie in orde is met zijn papierwerk, komt niet in de problemen

  • Focus op het individu

  • Armoede is het gevolg van luiheid, onwil om te studeren of te werken, alcoholisme, gebrek aan verantwoordelijkheid, doorzettingsvermogen, vaardigheden of aan fatalisme.

  • Aanpak armoede via begeleiding, heropvoeding, controle, negatieve sanctionering, disciplinering of criminalisering


Micro het individueel ongevalmodel
Micro: huisvesting, welzijn, gezondheid, vrijetijdsbesteding, cultuur, politieke en sociale zeggingskrachtHet individueel ongevalmodel

“Armoede is het gevolg van een ongeval dat een persoon of een gezin kan overkomen.”

  • Focus op het individu (Cfr: De zogenaamde ‘goede armen’)

  • Armoede is een gevolg van ziekte of ongeval: Voorbeelden: echtscheiding, werkloosheid, ziekte, handicap, arbeidsongeval,.. Gaat dus uit van individuele tekortkomingen, maar de verantwoordelijkheid wordt genuanceerder ingevuld.

  • Aanpak armoede via publieke bijstand, voedselpakketten, zorg, trajectbegeleiding: de goede armen helpen: sociaal corrigerend vanuit caritatieve medemenselijkheid

  • ! De structuren worden niet aangeraakt

Ziek maakt arm!


Macro m aatschappelijk schuldmodel
Macro: huisvesting, welzijn, gezondheid, vrijetijdsbesteding, cultuur, politieke en sociale zeggingskrachtMaatschappelijk schuldmodel

Armoede vervult een functie in onze samenleving: Anders zou niemand tweedehandskleren willen dragen of het vuile werk willen opknappen

  • Ingebakken in onze maatschappelijke structuren: de wijze waarop de samenleving en economie georganiseerd is creëert sociale problemen

  • Gevolg van structurele uitsluitingsprocessen, geworteld in de economische structuur en het kapitalisme.

  • Niet de mensen met sociale problemen of de mensen in armoede, maar de maatschappij die steeds opnieuw onwelzijn produceert is het probleem

  • Aanpak van armoede via maatschappelijke verandering en bijsturing van structuren om de reproductie van armoede te voorkomen.


Macro het maatschappelijk ongevalmodel
Macro: huisvesting, welzijn, gezondheid, vrijetijdsbesteding, cultuur, politieke en sociale zeggingskrachtHet Maatschappelijk ongevalmodel

De economische crisis zorgt voor verhoogde werkloosheid zorgt voor armoede

  • Oorzaken van armoede liggen in de samenleving

  • Bv: tijdelijke of conjuncturele ontwikkelingen zoals de economische of financiële crisissen, oorlogen, natuurrampen, snelle technologische verschuivingen of demografische veranderingen

  • Armoede is van voorbijgaande aard

  • Aanpak: Overheid voorziet in een aanbod van algemene voorzieningen en individuen kunnen er gebruik van maken (rampenfonds)


M eso institutioneel schuldmodel
M huisvesting, welzijn, gezondheid, vrijetijdsbesteding, cultuur, politieke en sociale zeggingskrachteso:Institutioneel schuldmodel

De organisaties vertrekken vanuit de waarden en normen van de niet-armen, waardoor de arme mensen geen kansen krijgen

Arme mensen hebben nooit iets anders gekend

  • Rol van de armoedecultuur: armoede blijft bestaan agv kenmerken van deze cultuur: waarden, normen & overtuigingen

  • Rol van de cultuur in organisaties: de (middenklasse) cultuur in de organisaties zorgen dat drempels te hoog blijven, armen zich niet ‘thuis’ voelen in de organisaties,…

  • Aanpak: Geen integratiegericht beleid, maar in dialoog gaan


M eso institutioneel ongevalmodel
M huisvesting, welzijn, gezondheid, vrijetijdsbesteding, cultuur, politieke en sociale zeggingskrachteso:Institutioneel ongevalmodel

Armoede is een stigma

  • Armoede is een gevolg van Stereotypering, Stigmatisering & beperkte aandacht voor de minderheidsgroep armen

  • Aanpassingsstrategieën, sociale isolatie, etikettering

  • Aanpak: Beleid opmaken door mensen te laten deelnemen en deelhebben aan hun begeleidingsproces, door krachtgericht groepswerk en het ondersteunen van emancipatieprocessen bij achtergestelde gemeenschappen, leert men de doelgroep om als burger ter participeren in de samenleving


Stuvo
STUVO huisvesting, welzijn, gezondheid, vrijetijdsbesteding, cultuur, politieke en sociale zeggingskracht


ad