1 antykoncepcja 2 niep odno n.
Download
Skip this Video
Loading SlideShow in 5 Seconds..
1. Antykoncepcja 2. Niepłodność PowerPoint Presentation
Download Presentation
1. Antykoncepcja 2. Niepłodność

Loading in 2 Seconds...

play fullscreen
1 / 71

1. Antykoncepcja 2. Niepłodność - PowerPoint PPT Presentation


  • 170 Views
  • Uploaded on

1. Antykoncepcja 2. Niepłodność. dr n. med. Tomasz Olejniczak Katedra i Klinika Zdrowia Matki i Dziecka Kierownik Katedry i Kliniki: Prof. dr hab. med. Tomasz Opala. 1. Antykoncepcja. Świadome działanie mające na celu zapobieganie zajściu w ciążę Daje możliwość regulacji płodności

loader
I am the owner, or an agent authorized to act on behalf of the owner, of the copyrighted work described.
capcha
Download Presentation

PowerPoint Slideshow about '1. Antykoncepcja 2. Niepłodność' - margo


An Image/Link below is provided (as is) to download presentation

Download Policy: Content on the Website is provided to you AS IS for your information and personal use and may not be sold / licensed / shared on other websites without getting consent from its author.While downloading, if for some reason you are not able to download a presentation, the publisher may have deleted the file from their server.


- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - E N D - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -
Presentation Transcript
1 antykoncepcja 2 niep odno

1. Antykoncepcja 2. Niepłodność

dr n. med. Tomasz Olejniczak

Katedra i Klinika Zdrowia Matki i Dziecka

Kierownik Katedry i Kliniki: Prof. dr hab. med. Tomasz Opala

1 antykoncepcja
1. Antykoncepcja
  • Świadome działanie mające na celu zapobieganie zajściu w ciążę
  • Daje możliwość regulacji płodności
  • Umożliwia podejmowanie decyzji o posiadaniu potomstwa w chwili, gdy istnieją optymalne warunki dla dziecka i rodziny
wska nik pearla
Wskaźnik Pearla
  • Jest to wskaźnik skuteczności metod antykoncepcyjnych
  • Odsetek niepowodzeń w grupie 100 kobiet stosujących daną metodę przez okres 1 roku
  • Im wyższy wskaźnik, tym mniej skuteczna metoda
metody naturalne
Metody naturalne
  • Oparte są na zauważalnych przez kobietę zmianach w zakresie podstawowej temperatury ciała i śluzu szyjkowego
  • Może być stosowane przez kobiety o silnej motywacji, bardzo dobrej znajomości własnego organizmu, regularnie miesiączkujące o ustabilizowanym trybie życia
  • Wymagają reżimu codziennego pomiaru temperatury i prawidłowej oceny i zauważania różnic w wyglądzie śluzu szyjkowego
  • Wskaźnik Pearla 6-25
metody naturalne termiczna
Metody naturalne - termiczna
  • Pomiar temperatury w warunkach podstawowych, po przebudzeniu, przed opuszczeniem łóżka
  • Pomiar temperatury w pochwie lub jamie ustnej
  • Obserwowany wzrost temperatury jest niewielki (0,2-0,8°C) i dowodzi obecności czynnego ciałka żółtego co świadczy o przebytym oznacza początek fazy lutealnej
  • Metoda ta określa czas owulacji i wyznacza następujący po niej okres niepłodności, który teoretycznie rozpoczyna się czwartego dnia podwyższonej temperatury
metody naturalne termiczna1
Metody naturalne - termiczna

Zalety:

  • Całkowita obojętność dla zdrowia

Wady:

  • Konieczność powstrzymywania się od stosunków płciowych
  • Wymaga dyscypliny, dokładności, systematyczności
  • Możliwe błędy przy interpretacji otrzymywanych wyników
  • Duża możliwość błędów przy stanach zapalnych
metody naturalne luzowa
Metody naturalne - śluzowa
  • Polega na obserwacji charakterystycznych zmian śluzu szyjkowego
  • W okresie przedowulacyjnym śluz jest śliski, przezroczysty i rozciągliwy, wypływa z pochwy „kaskadą” – śluz płodny
  • Po owulacji śluz jest gęsty, lepki, kleisty, matowy,
  • Okres płodny występuje w 4. dniu po pojawieniu się śluzu płodnego
metody naturalne luzowa1
Metody naturalne - śluzowa

Zalety:

  • Całkowita obojętność dla zdrowia

Wady:

  • Konieczność powstrzymywania się od stosunków płciowych
  • Wymaga dyscypliny, dokładności, systematyczności
  • Trudności z właściwą interpretacją wyników
  • Duża możliwość błędów przy stanach zapalnych
metody naturalne1
Metody naturalne
  • Stres, wyczynowe uprawianie sportu, choroby, używki, zmiany klimatu oraz leki mogą wpływać na długość cyklu i wystąpienie owulacji.
  • W takich przypadkach naturalne metody planowania rodziny często bywają zawodne
metody chemiczne
Metody chemiczne
  • Polegają na stosowaniu dopochwowo substancji plemnikobójczych (spermicydów), występujących w postaci: pianek, globulek, kremów.

Zalety

  • Możliwość natychmiastowego użycia
  • Brak wpływu na karmienie piersią
  • Jako uzupełnienie innych metod
  • Zwiększa wilgotność pochwy

Wady

  • Ograniczona skuteczność
  • Wymaga stosowania 15-20 min przed każdym stosunkiem
  • Częste uczulenia na składniki preparatu
metody mechaniczne
Metody mechaniczne
  • Polegają na stworzeniu bariery między plemnikiem a gotową do zapłodnienia komórką jajową
  • Powinny być połączone z preparatami plemnikobójczymi

Rodzaje:

  • Prezerwatywa
  • Błona i krążek dopochwowy
  • Kapturek naszyjkowy
  • Prezerwatywa dla kobiet
metody mechaniczne prezerwatywa
Metody mechaniczne - prezerwatywa

Zalety:

  • Ogólnie dostępna
  • Nie powoduje skutków ubocznych
  • Brak wpływu na laktację
  • Może być stosowana z innymi metodami
  • Niska cena jednostkowa
  • Zmniejsza ryzyko zakażenia chorobami przenoszonymi drogą płciową

Wady:

  • Zmniejsza doznania seksualne
  • Możliwe uczulenie na lateks
  • Możliwe wady fabryczne
kszta tka wewn trzmaciczna
Kształtka wewnątrzmaciczna
  • Są to różnego kształtu miękkie, plastikowe wkładki umieszczane w macicy w celu zapobieżenia ciąży
  • Obecnie stosuje się tzw. kształtki bioaktywne, zawierające miedź, srebro oraz uwalniające progestegeny
  • Zakładane powinny być podczas miesiączki
  • Po porodzie można założyć kształtkę po 6 tygodniach, po cięciu cesarskim po 3 miesiącach
  • Rozważyć stosowanie u nieródek
  • Skuteczność wynosi kilka lat
kszta tka wewn trzmaciczna1
Kształtka wewnątrzmaciczna

Przeciwwskazania:

  • Podejrzenie ciąży
  • Stany zapalne narządów płciowych i miednicy mniejszej
  • Krwawienie z dróg rodnych o nieznanym pochodzeniu
  • Uczulenie na budulce wkładki
  • Nieprawidłowa budowa anatomiczna macicy, wady rozwojowe
  • Duże mięśniaki macicy
  • Wszczepiona sztuczna zastawka serca
  • Ciąża pozamaciczna w wywiadzie
kszta tka wewn trzmaciczna2
Kształtka wewnątrzmaciczna

Zalety:

  • Wysoka skuteczność
  • Łatwa dostępność
  • Brak niepożądanych działań ogólnoustrojowych
  • Odwracalność płodności zaraz po usunięciu kształtki
  • Można stosować podczas laktacji
  • Brak wpływu na aktywność seksualną
kszta tka wewn trzmaciczna3
Kształtka wewnątrzmaciczna

Wady:

  • Zwiększone ryzyko wystąpienia ciąży pozamacicznej
  • Możliwość występowania nieprawidłowych krwawień
  • Ryzyko nasilenia stanów zapalnych miednicy mniejszej
  • Ryzyko poronienia przy zajściu w ciążę
  • Ryzyko przebicia macicy w trakcie zakładania
  • Możliwość wypadnięcia kształtki
  • Bolesne i obfite miesiączki
antykoncepcja hormonalna
Antykoncepcja hormonalna
  • Tabletki dwuskładnikowe (estrogenowo-progestagenowe)
  • Jednofazowe
  • Dwufazowe
  • Trójfazowe
  • Tabletki jednoskładnikowe (gestagenne)
  • Zastrzyki z progestagenami
  • Tabletki „po stosunku”
antykoncepcja hormonalna1
Antykoncepcja hormonalna
  • Zapobiegają owulacji poprzez hamowanie wydzielania gonadotropin działając na podwzgórze i przysadkę
  • Progestageny wywołują supresję LH w konsekwencji hamując jajeczkowanie
  • Estrogeny blokując wydzielanie FSH zapobiegają selekcji i wzrostowi pęcherzyka dominującego
  • Wpływają na błonę śluzową jamy macicy
  • Wpływają na śluz szyjkowy
sterylizacja
Sterylizacja
  • Ubezpłodnienie polega na trwałym pozbawieniu funkcji rozrodczych
  • U kobiet – przerwanie ciągłości jajowodów
  • U mężczyzn – przerwanie ciągłości nasieniowodów
  • Najpewniejszy sposób, ale zazwyczaj nieodwracalny
  • W Polsce nie wykonuje się na żądanie
2 niep odno
2. Niepłodność
  • Niepłodność (sterilitas): częściowy lub całkowity brak zdolności do wytwarzania pełnowartościowych gamet lub niezdolność do ich zapłodnienia
  • N. pierwotna: brak ciąży mimo regularnego współżycia płciowego przez okres powyżej 12 m-cy bez stosowania jakichkolwiek metod antykoncepcyjnych.
  • N. wtórna: brak ponownego zajścia w ciążę
  • N. małżeńska: dotycząca par małżeńskich
slide23
N. żeńska: polega na braku jajeczkowania z powodu różnych przyczyn lub niemożności zapłodnienia spowodowanej zaburzeniami rozwojowymi lub uszkodzeniem narządów płciowych miednicy mniejszej

N. jajnikowa: polega na niemożności zajścia w ciążę ze względu na zaburzenia rozwojowe lub uszkodzenia miąższu jajnika przez procesy zapalne, nowotworowe, endometroizę i in.

N. jajowodowa: wynika z zaburzeń rozwojowych lub wtórnych uszkodzeń czynności lub struktury jajowodów uniemożliwiających wędrówkę plemników i kontakt z komórką jajową.

N. czynnościowa: polega na braku jajeczkowania wywołanego różnymi przyczynami przy prawidłowym anatomicznie narządzie płciowym.

N. mechaniczna: wynika z zaburzeń rozwojowych lub wtórnych uszkodzeń narządu płciowego żeńskiego uniemożliwiających odbycie stosunku płciowego lub stanowiących przeszkodę w wędrówce plemników w różnych jego odcinkach i spotkania się z komórką jajową.

slide24
N. męska: częściowy lub całkowity brak zdolności do wytwarzania żywych plemników lub niezdolność do odbycia stosunku płciowego

N. idiopatyczna: niemożność zajścia w ciążę w sytuacji, gdy za pomocą dostępnych badań diagnostycznych nie można wyjaśnić przyczyny niepłodności

N. immunologiczna: niemożność zajścia w ciążę spowodowana procesami immunologicznymi u kobiety lub mężczyzny.

slide25
Niemożność donoszenia ciąży (infertilitas): sytuacja, w której następuje zapłodnienie komórki jajowej i jej zagnieżdżenie, ale kolejne ciąże kończą się poronieniami lub porodami przedwczesnymi i urodzone płody nie wykazują cech pełnego zdrowia, co uniemożliwia ich dalszy prawidłowy rozwój.
slide26
Niepłodność dotyczy ok. 15% par
  • Z tej liczby ok. 4% pozostaje bez potomstwa mimo podjętego leczenia.
  • Czynnik męski stanowi 26-46% niepłodności.
  • Okres maksymalnej płodności kobiety przypada na 20-25 rż.
  • N. idiopatyczna występuje u 3,5-22% par.
  • Zaburzenia owulacji występują u 10-50% kobiet
  • Czynnik jajowodowy występuje u 11-75% kobiet
  • Przyczyna maciczna lub szyjkowa występuje u 3-48% kobiet
diagnostyka niep odno ci
Diagnostyka niepłodności
  • Wywiad
  • Badanie kliniczne + usg
  • Ocena owulacji
  • Badanie nasienia i test penetracyjny
  • Badania hormonalne
  • Badania genetyczne
  • Histerosalpingografia (HSG)
  • Laparoskopia
  • Histeroskopia
  • Badania rentgenowskie
wywiad
Wywiad
  • Uwzględnienie przeszłości ginekologicznej i położniczej pacjentki oraz najbliższej rodziny
  • Wszelkie choroby, zabiegi, zażywane leki, pobyty w szpitalu
  • Warunki życia i zawodowe
usg sonda dopochwowa
USG sonda dopochwowa
  • zobrazowanie struktury jajnika, macicy, endometrium.
  • ocena owulacji

HSG – Histerosalpingografia

  • podawanie środka cieniującego do macicy i wykonywanie zdjęć rtg
  • diagnozowanie nieprawidłowości macicy i jajowodów
endoskopia
Endoskopia
  • Laparoscopia – pozwala precyzyjnie ocenić stan anatomiczny jajowodów i kwestię ewentualnej endometriozy
  • Histeroskopia - pozwala precyzyjnie ocenić stan anatomiczny jamy macicy i pobranie biopsji endometrium
badania hormonalne
Badania hormonalne
  • ocena stężeń :
  • gonadotropin FSH, LH
  • prolaktyny
  • steroidów płciowych (estradiol, progesteron, testosteron)
  • hormonów tarczycy i nadnerczy
badania genetyczne
Badania genetyczne

Ocena kariotypu rodziców, najbardziej przydatne w przypadkach niepowodzeń ciąży

Wywiad rodzinny ukierunkowany na ewentualne niepowodzenia

leczenie
Leczenie
  • Zaburzeń jajeczkowania
  • Postępowanie chirurgiczne
  • Postępowanie w czynniku szyjkowym
  • Postępowanie w czynniku macicznym
  • Techniki wspomaganego rozrodu
leczenie farmakologiczne
Leczenie farmakologiczne
  • Antyestrogeny – cytrynian klomifenu, tamoksyfen,
  • Gonadotropiny (ludzka menopauzalna hMG, kosmówkowa hCG, rekombinowane rFSH i rLH)
  • Analogi gonadoliberyny GnRH (agoniści i antagoniści)
  • Hormony steroidowe (estrogeny, progestageny, kortykosteroidy)
  • Inne (bromokryptyna, metformina)
leczenie chirurgiczne
Leczenie chirurgiczne
  • mikrochirurgia w laparotomii
  • mikrochirurgia w laparoscopii
  • korekty jamy macicy w histeroskopii
metody wspomaganego rozrodu
Metody wspomaganego rozrodu
  • Inseminacja nasieniem męża AIH
  • Inseminacja nasieniem dawcy AID
  • Dojajowodowe przeniesienie gamet (GIFT)
  • Transfer zygoty do jajowodu (ZIFT)
  • Transfer zarodków do jajowodu (TET)
  • Pozaustrojowe załpodnienie i transfer zarodka (IVF-ET)
  • Docytoplazmatyczna iniekcja plemników (ICSI)