sredstva preduze a i radni kolektiv l.
Download
Skip this Video
Loading SlideShow in 5 Seconds..
Sredstva preduzeća i radni kolektiv PowerPoint Presentation
Download Presentation
Sredstva preduzeća i radni kolektiv

Loading in 2 Seconds...

play fullscreen
1 / 23

Sredstva preduzeća i radni kolektiv - PowerPoint PPT Presentation


  • 476 Views
  • Uploaded on

Sredstva preduzeća i radni kolektiv. Elementi reprodukcije. Proces reprodukcije, da bi započeo, podrazumijeva ulaganje elemenata reprodukcije. Elementi reprodukcije su: sredstva za rad predmeti rada i rad. . Uloga sredstava u reprodukciji.

loader
I am the owner, or an agent authorized to act on behalf of the owner, of the copyrighted work described.
capcha
Download Presentation

PowerPoint Slideshow about 'Sredstva preduzeća i radni kolektiv' - lydie


An Image/Link below is provided (as is) to download presentation

Download Policy: Content on the Website is provided to you AS IS for your information and personal use and may not be sold / licensed / shared on other websites without getting consent from its author.While downloading, if for some reason you are not able to download a presentation, the publisher may have deleted the file from their server.


- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - E N D - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -
Presentation Transcript
elementi reprodukcije
Elementi reprodukcije
  • Proces reprodukcije, da bi započeo, podrazumijeva ulaganje elemenata reprodukcije.
  • Elementi reprodukcije su:
    • sredstva za rad
    • predmeti rada i
    • rad.

Ekonomika preduzeća 2006

uloga sredstava u reprodukciji
Uloga sredstava u reprodukciji
  • Sredstva za rad i predmeti rada su sredstva za proizvodnju. To su materijalni resursi.
  • Sredstva za proizvodnju kao materijalni elementi procesa reprodukcije su dvije komponente koje se razlikuju po namjeni i ponašanju u tom procesu.
  • Elementi reprodukcije po strukturi i dinamici moraju biti u odnosu na poslovni zadatak usklađeni: kvantitativno, kvalitativno i vremenski.
  • Svaki od elemenata proizvodnje troši se na specifičan način, s obzirom na različite uloge u procesu reprodukcije.

Ekonomika preduzeća 2006

slide4
Sredstva kojima preduzeće raspolaže ne reprodukuju se u jednom ciklusu reprodukcije nego u većem broju ciklusa čije se faze vremenski ne podudaraju. Zato se sredstva nalaze u svim oblicima u kojima se mogu javiti u procesu reprodukcije.
  • Sredstva po funkcionalnoj određenosti javljaju se kao:
    • Slobodna u odnosu na proizvodnju ili
    • Vezana za proces proizvodnje

Ekonomika preduzeća 2006

slide5
S obzirom na vrijeme njihovog angažovanja sredstva mogu biti:
    • u funkciji ili
    • izvan funkcije

Ekonomski kriterijumi za ocjenu načina na koji su sredstva upotrebljena nalazi se u odnosu između veličine sredstava i brzine njihovog kruženja, odnosno vremena njihovog angažovanja i rezultata reprodukcije.

Ekonomika preduzeća 2006

slide6
Sredstva preduzeća diferenciraju se i to:
    • Prema tehničkim pojavnim oblicima (naturalni aspekt)
    • Prema ekonomskim pojavnim oblicima (ekonomski aspekt)
  • Prema pojavnim oblicima i funkciji u proizvodnji sredstva se dijele na:
    • osnovni materijal na kojem se obavlja tehnološki proces,
    • Materijal za potpomaganje tehnološkog procesa
    • Materijal za organizovanje procesa rada i reprodukcije,
    • Sredstva za rad pomoću kojih se obavlja proces rada.

Ekonomika preduzeća 2006

slide7
Prema ekonomskim oblicima, vremenu transformacije i načinu njihovog reprodukovanja sredstva preduzeća se dijele na:
    • Stalna sredstva i
    • Obrtna sredstva

Ekonomika preduzeća 2006

oblici sredstava preduze a
OBLICI SREDSTAVA PREDUZEĆA
  • Stalna sredstva su ona koja u jednom ciklusu reprodukcije proizvoda, čijoj proizvodnji služe,samo djelimično prenose svoju vrijednost,zadržavajući upotrebne karakteristike do kraja svog funkcionalnog vijeka.
  • Obrtna sredstva su ona koja u jednom ciklusu reprodukcije potpuno gube svoju upotrebnu vrijednost i reprodukuju se u jednom ciklusu.

Ekonomika preduzeća 2006

uskla ivanje sredstava i zadataka
Usklađivanje sredstava i zadataka
  • Preduzeća iste grane imaju različitu strukturu sredstava. Ona zavisi od:vrste djelatnosti, karakteristika tehnološkog procesa, stepena tehničke opremljenosti rada, organizacije rada, obima i asortimana proizvodnje, stepena razvoja proizvodnih snaga i dr.
  • Za uspješno i efikasno obavljanje poslovne aktivnosti potrebno je da su obim i struktura sredstava usklađeni u odnosu na zadatak, tj. da postoji:
    • Kvalitativna usklađenost,
    • Kvantitativna usklađenost i
    • Vremenska usklađenost

Ekonomika preduzeća 2006

stalna sredstva
STALNA SREDSTVA
  • Stalna sredstva se koriste duži vremenski period, a najmanje godinu dana kao posrednici između rada i predmeta rada u procesu reprodukcije.
  • Ona cijelom upotrebnom supstancom učestvuju u procesu rada, a samo alikvotni dio svoje vrijednosti prenose na gotove proizvode u obliku amortizacije. Njihovo trošenje i reprodukovanje odvija se postepeno kroz više sukcesivnih procesa reprodukcije.
  • Koeficijent obrta je manji od 1.

Ekonomika preduzeća 2006

stalna sredstva11
STALNA SREDSTVA
  • Vrlo su heterogena i njihova struktura je različita u svakom preduzeću.
  • Struktura zavisi od: djelatnosti preduzeća, vrste i veličine preduzeća, stepena tehničke opremljenosti, razvoja proizvodnih snaga.
  • Stalna sredstva su širi pojam od sredstava za rad.
  • Trošenje sredstava može biti:
    • fizičko trošenje i
    • ekonomsko ili moralno rabaćenje.
  • Stalna sredstva obezbjeđuje se od osnivača, vlastitih izvora, kreditnih aranžmana, dobavljača, donatora i sl.
  • Važno je da preduzeće obezbjedi optimalnu količinu tih sredstava koja će zadovoljiti optimalnu kombinaciju drugih inputa u vrsti i kvalitetu.

Ekonomika preduzeća 2006

stalna sredstva mogu biti
Stalna sredstva mogu biti:
  • Materijalna sredstvaTo su sredstva koja imaju fizičku supstancu. Ovdje ubrajamo: zgrade, postrojenja, nekretnine, opremu, sredstva za rad.
  • Prirodni resursiZemljište nabavljeno zbog ekonomske vrijednosti rude, drveta, nafte ili plina, ili drugih resursa koje ono sadrži, rudnici, šume, naftna i plinska polja.
  • Nematerijalna sredstvaTo su sredstva koja nemaju fizičku supstancu, ali koja obično daju zakonska prava ili prednosti. Ovdje spadaju: patenti, autorska prava, trgovačke marke, goodwill i sl.
  • UlaganjaTu spadaju zemljišta koja se drže za buduću upotrebu, zgrade koje se trenutno ne koriste i sl.

Ekonomika preduzeća 2006

sredstva za rad
SREDSTVA ZA RAD

Ekonomika preduzeća 2006

stalna sredstva u obliku stvari
Stalna sredstva u obliku stvari
  • Prema ekonomskoj funkciji u procesu reprodukcije stalna sredstva u obliku stvari dijele se na:
    • stalna sredstva u upotrebi
    • stalna sredstva u pripremi (nedovršene zgrade, investiciona ulaganja u toku i sl.)
    • stalna sredstva van upotrebe (nekada su bila u upotrebi bez perspektive daljeg korištenja; obično se rashoduju ili prodaju).

Ekonomika preduzeća 2006

evidencija stalnih sredstava
Evidencija stalnih sredstava
  • U preduzećima stalna sredstva predstavljaju velike vrijednosti.
  • Evidencija stalnih sredstava vrši se u naturalnim i vrijednosnim pokazateljima.
  • Vrijednosni način može biti preko:
    • fakturne vrijednosti, tj. vrijednost prema fakturi ili računu prodavca,
    • nabavne vrijednosti (fakturna vrijednost + troškovi prevoza, montaže),
    • neotpisane vrijednosti
    • revalorizacione vrijednosti

Ekonomika preduzeća 2006

amortizacija stalnih sredstava
Amortizacija stalnih sredstava
  • Zadaci amortizacije su:
    • da odrazi trošenje stalnih sredstava i smanjivanje njihove vrijednosti
    • služi kao sredstvo za određivanje dijela vrijednosti stalnih sredstava koji je prešao na gotov proizvod
    • da osigura mogućnost obnavljanja, zamjene dotrajalih stalnih sredstava
  • Amortizacija, obično, predstavlja kalkulativni, procjenjeni iznos trošenja.

Ekonomika preduzeća 2006

osnovica za obra un amortizacije
Osnovica za obračun amortizacije
  • Osnovica za obračun amortizacije može biti: nabavna, revalorizovana i reprodukciona vrijednost stalnih sredstava.
  • Stopa amortizacije je procenat istrošenosti stalnog sredstva. U okviru vijeka trajanja stalno sredstvo treba biti 100% amortizovano.
  • U Nomenklaturi sredstava za amortizaciju stalna sredstva su grupisana u amortizacione grupe, gdje je za svaku grupu propisana stopa amortizacije.

Ekonomika preduzeća 2006

vremenski sistem obra una amortizacije
Vremenski sistem obračuna amortizacije
  • Ovaj sistem kao bazu za obračun uzima vrijeme, tj. vijek trajanja stalnih sredstava.
  • Kod ovog sistema razlikujemo sljedeće metode:
    • Metod ravnomjerne ili konstantne amortizacije.Ovdje su amortizacioni iznosi ravnomjerni – linearni što omogućuje planiranje iznosa amortizacije i jednostavno vođenje evidencije. Nedostatak ove metode je njena linearnost – konstantnost, obzirom da se stalna sredstva ne troše uvijek isto.

Ekonomika preduzeća 2006

vremenski sistem obra una amortizacije20
Vremenski sistem obračuna amortizacije
  • Metod progresivne amortizacije podrazumijeva da iznos amortizacije u periodu korištenja stalnog sredstva progresivno raste. Kod ove metode razlikujemo obračun amortizacije pomoću različite stope na istu osnovu i metod dijelova.
  • Metod degresivne amortizacije. Prema ovoj metodi, obračun amortizacije u prvim godinama korištenja stalnog sredstva amortizacija je najveća, a svake naredne godine njen iznos se smanjuje, tj. ima degresiju

Ekonomika preduzeća 2006

vremenski sistem obra una amortizacije21
Vremenski sistem obračuna amortizacije

Pristalice degresivne metode smatraju da su u početku vijeka korištenja stalna sredstva najsposobnija, da daju najveće efekte, pa ih treba najviše amortizovati.

Obračun amortizacije može biti na osnovu:

- opadajuće stope i

- opadajućih dijelova.

Ekonomika preduzeća 2006

funkcionalni sistem amortizacije
Funkcionalni sistem amortizacije
  • Funkcionalni sistem obračuna amortizacije za osnovicu obračuna uzima učinak, funkciju koju je ostvarilo stalno sredstvo.
  • Ovaj sistem ima za cilj da približi amortizaciju fizičkom trošenju sredstva.
  • Može biti:
    • metod na osnovu proizvedene količine učinaka i
    • metoda prema satima rada.
  • Iznos amortizacije zavisi od upotrebe stalnog sredstva, a obračunata amortizacija izražava realno utrošenu vrijednost sredstava u procesu reprodukcije.

Ekonomika preduzeća 2006

kombinovani sistem
Kombinovani sistem
  • Kod ovog sistema prije obračuna amortizacije kombinuju se metode vremenskog i funkcionalnog sistema. Cilj je da se što realnije obračuna amortizacija stalnih sredstava.
  • Ovaj način obračuna primjenjuju preduzeća koja koriste stalna sredstva u više smjena.
  • Sistemi i metode obračuna amortizacije kao i rokove obračuna, te stope amortizacije, preduzeće određuje u svojim aktima.

Ekonomika preduzeća 2006