pensj nsn skipan 2012 ein haldf r pensj nsskipan fyri f royar n.
Download
Skip this Video
Loading SlideShow in 5 Seconds..
Pensjónsnýskipan 2012 – ein haldfør pensjónsskipan fyri Føroyar PowerPoint Presentation
Download Presentation
Pensjónsnýskipan 2012 – ein haldfør pensjónsskipan fyri Føroyar

Loading in 2 Seconds...

play fullscreen
1 / 16

Pensjónsnýskipan 2012 – ein haldfør pensjónsskipan fyri Føroyar - PowerPoint PPT Presentation


  • 103 Views
  • Uploaded on

Pensjónsnýskipan 2012 – ein haldfør pensjónsskipan fyri Føroyar. 19. februar 2011. Talið av eldri fólki í Føroyum er skjótt veksandi, meðan talið av arbeiðsførum verður nærum óbroytt. Hetta fer at seta føroysku pensjónsskipanina og vælferðartænasturnar undir stórt trýst. Innihald.

loader
I am the owner, or an agent authorized to act on behalf of the owner, of the copyrighted work described.
capcha
Download Presentation

PowerPoint Slideshow about 'Pensjónsnýskipan 2012 – ein haldfør pensjónsskipan fyri Føroyar' - keane-bullock


An Image/Link below is provided (as is) to download presentation

Download Policy: Content on the Website is provided to you AS IS for your information and personal use and may not be sold / licensed / shared on other websites without getting consent from its author.While downloading, if for some reason you are not able to download a presentation, the publisher may have deleted the file from their server.


- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - E N D - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -
Presentation Transcript
pensj nsn skipan 2012 ein haldf r pensj nsskipan fyri f royar

Pensjónsnýskipan 2012 – ein haldfør pensjónsskipan fyri Føroyar

19. februar 2011

Talið av eldri fólki í Føroyum er skjótt veksandi, meðan talið av arbeiðsførum verður nærum óbroytt. Hetta fer at seta føroysku pensjónsskipanina og vælferðartænasturnar undir stórt trýst.

innihald
Innihald
  • Framskrivingar – Tí er ein nýskipan neyðug
  • Politisk semja
  • Bundin persónlig uppsparing
  • Almannapensjón
  • Praktiskar avleiðingar
  • Fíggjarlig ávirkan hjá einstaka pensjónistinum
  • Búskaparliga ávirkanin av pensjónsnýskipanini
  • Ávirkan á kommunubúskap
rliga halli f ggjarl gini ver ur 1 3 mia kr
Árliga hallið á fíggjarlógini verður 1,3 mia. kr.
  • Skattatrýstið er nú umleið 50 % av BTÚ. Um einki verður gjørt, so veksur skattatrýstið upp til 60 % av BTÚ.
  • Eldraútreiðslurnar fevna um útreiðslur til fólkapensjónir, SAMEG, almannaútreiðslur og heilsuútreiðslur.
semja tryggja framt ar v lfer f royum
Semja – Tryggja framtíðar vælferð í Føroyum

Fyri at tryggja vælferðarsamfelagið í framtíðini hava politisku flokkarnir gjørt uppskot til semju um pensjónsnýskipan:

  • Øll skulu spara upp til egna eftirløn. Hetta er eitt av høvuðselementunum fyri at tryggja eina pensjónskipan, sum er haldfør, tá talið av eldri fólki veksur.
  • Broytingar verða gjørdar í almannapensjónunum, soleiðis at fólk við góðari inntøku frá arbeiði og eftirlønaruppsparing ikki fáa so nógv frá almennu kassunum. Fólk við ongari uppsparing fara framvegis at fáa fulla pensjón frá tí almenna.
  • Ein minni vøkstur í fólkapensjónsútreiðslunum gevur landskassanum møguleika at økja útreiðslurnar til vælferðartænastur í eldrarøktini, sum ellisheim, heimahjálp og heilsutænastur til eldri.
bundin pers nlig eftirl naruppsparing
Bundin persónlig eftirlønaruppsparing
  • 15% av inntøkuni skal gjaldast til eftirløn.
  • Tryggingar kunnu eisini keypast við skattafrádrátti. Málið er, at minst 2/3 av inngjaldinum fer til uppsparing.
  • Eftirlønaruppsparingin kann í fyrsta lagi koma til útgjaldingar frá og við almenna pensjónsaldrinum og í seinasta lagi við 70 ára aldur.
  • Í mesta lagi 10 % kann gjaldast út sum kapitalútgjald. Kapitalútgjald verður skattað við 45%.
  • Av restini, skal minst 50% nýtast til eina lívlanga veiting og í mesta lagi 50% til eina ratueftirløn yvir í minsta lagi 10 ár.
  • Er uppsparingin við pensjónsaldur minni enn 100.000 kr., kann hon øll gjaldast sum kapitalútgjald. Er uppsparingin minni enn 400.000 kr., kann øll uppsparingin gjaldast sum ratueftirløn.
  • Uppsparingin fer fram hjá eftirlønarveitara (tryggingarfelagi, eftirlønarkassa ella peningastovni) eftir egnum vali.
  • Tað er loyvt at gera sjálvbodna uppsparing omanfyri 15%. Uppsparingin fær sama skattafrádrátt sum lógarbundna uppsparingin og útgjaldið fer fram eftir somu reglum sum tann lógarbundna uppsparingin.
  • Uppsparingin er persónlig og hevur einki við landskassan at gera.
ein f lkapensj n
Ein fólkapensjón
  • Grundupphædd, viðbót og viðbót til ávísar pensjónistar verða lagdar saman til eina fólkapensjón.
  • Fólkapensjónin verður skattskyldug og upphæddin verður bruttofiserað.
  • Arbeiðsinntøka og eftirlønarinntøka verður mótroknað í fólkapensjónini, men ikki í samhaldsfasta.
  • SAMEG verður hækkaður frá 2.600 kr./mð. í dag til 3.000 kr./mð. frá 2011. Hækkingin verður goldin við at hækka gjaldið til SAMEG við 0,25%.
skiftisskipan fyri m trokning
Skiftisskipan fyri mótrokning

Mótrokning:

  • Mótrokningarfría upphæddin lækkar frá 59.800 kr./ár í 2010 til 10.000 kr./ár í 2025. Samstundis lækkar mótrokningarprosentið frá 60% niður í 20%.
  • Skiftisskipan fyri mótrokningina verður galdandi frá 2011 til 2025.
  • Frá 2020 er mótrokningarskipanin komin á mál. Tá verður mótroknað við 30 % av allari inntøku yvir 30.000 kr./ár.
  • Eitt lágt mótrokningarprosent tryggjar ein rímuliganmarginalskatt hjá pensjónistum. Við verandi skipan er samlaða mótrokningar- og skattaprosentið 75 %. Í 2020 er samlaða mótrokningar- og skattaprosentið komið niður á 59%.
slide9

So hvørt sum egininntøkan hjá pensjónistinum veksur(grøna arealið), so minkar almannapensjónin (sólgula arealið). Pensjónisturin fær altíð fulla upphædd frá SAMEG(bláa arealið). Samlaða inntøkan hjá persónum veksur javnt og uttan lop – t.e. persónurin fær altíð vinning av at hava eina eyka inntøku frá arbeiði ella egnari eftirløn.

tlendskir eftirl narveitarar
Útlendskir eftirlønarveitarar

Tey, sum eru fødd áðrenn 1. januar 1956 (fólk, sum eru 55 ár og eldri) og sum hava eftirlønarskipan hjá donskum eftirlønarveitara, kunnu halda fram at gjalda til donsku skipanina

Øll onnur skulu hava eftirlønarskipan í Føroyum (fyri inngjøld frá og við 2012)

t kilig tilt k hj l ntakarum og arbei sgevarum
Ítøkilig tiltøk hjá løntakarum og arbeiðsgevarum

Løntakari (um hann ikki hevur eftirlønarskipan):

Venda sær til arbeiðsgevara og gera avtalu um eftirlønargjald og um býti av eftirlønargjaldi

Venda sær til góðkendan eftirlønarveitara og stovna eftirlønarskipan

Boða arbeiðsgevara frá, hvar eftirlønin skal gjaldast

Arbeiðsgevari:

Venda sær til løntakarar, sum gjalda minni enn 1,5 % til eftirløn og gera avtalu um býti av eftirlønargjaldi

Gjalda í minsta lagi lógarkravda prosentið til eftirløn hjá løntakarum

Fráboða eftirlønarskipan gjøgnum heimasíðu hjá TAKS

Fyrireika seg til at hava fólk til arbeiðis, sum eru yvir 66 ár, kanska við at góðtaka at tey arbeiða minni enn fulla arbeiðstíð

inngjald
Inngjald

Løntakarar:

Inngjald 2012:

Fáa bruttoløn(løn íroknað eftirløn) gjøgnum lønarskipan. Afturhaldsskipanin tekur eftirløn av bruttolønini og flytir hana til góðkenda eftirlønarskipan hjá løntakaranum

Lønin kann ikki flytast um afturhaldsskipanina, um ikki løntakarin hevur gjørt avtalu um eftirløn við arbeiðsgevara og eftirlønarveitara

Lønin kann ikki flytast um afturhaldsskipanina, um ikki í minsta lagi 1,5 % verður goldið til eftirlønarendamál

Sjálvstøðug vinnurekandi/B-inntøkur :

Gjalda inn sambært forskotsskrásetta inntøku

pensj nsaldurin
Pensjónsaldurin

Pensjónsaldurinverðurikkiviðgjørdur á hesumsinni.

Ætlanin er, at politiski fylgibólkurin skal arbeiða víðari seinni við pensjónsaldrinum, m. a. at arbeiða við virknum eldrapolitikki og við at gera tað lættari hjá fólki at fáa eitt meira smidligt og stigvíst skifti frá arbeiðslívinum til pensjónistalívið.

slide14

Eldraútreiðslurnar verða 1.260 mió. kr./ár størri um onki verður gjørt.

Nýskipanin klárar at minka útreiðsluvøksturin við uml. 700 mió. kr., so eldraútreiðslurnar eftir nýskipanina “bert” veksa við uml. 560 mió. kr.

14

virkan kommunub skap
Ávirkan á kommunubúskap

Bruttofisering: Pensjónirverðaskattskyldugar og pensjóninhækkar

Pensjónsútreiðslurnar á fíggjarlóginihækka 192 mió. kr.

Kommunuskattainntøkurnarhækka 102 mió. kr.

Flyting av inntøkufrákommunum til landskassan

Hækking av landsskattaprosentumvið 1,25

Landskassinfær 100 mió. kr.

Lækking av kommunuskattaprosentumvið 1,25

Kommunurmissa 100 mió. kr.

Tilsamans koma kommunurhvørki at vinnaellamissa av umlegging

Fátækarkommunurfáameirinntøkur av umlegging

Ríkarkommunurfáaminniinntøkur av umlegging

(útgreining í skjali)

virkan kommunub skap1
Ávirkan á kommunubúskap

Kommunuskattahámarkfyripensjónistar

Pensjónirverðaskattskyldugar

Pensjónistar í háskattakommunummissa

Kommunuskattahámark á 21 prosent (19,75 eftirkommunuskattalækking) verðurásett , so at pensjónistar í háskattakommunumikkimissa

Kommunuskattahámarkið ger, at háskattakommunurmissa 6,6 mió. kr.

Háskattakommunurnarerufíggjarligaillafyriframmanundan

Landskassinjáttarháskattakommununum 6,6 mió. kr.

Háskattakommunurnarhvørkivinnaellamissa av umleggingini

(missaskattainntøkur, men fáajáttan á fíggjarlógini)

Kommunuskattahámarkiðverðurlíðandiavtikiðeftir 10 árum