slide1 n.
Download
Skip this Video
Loading SlideShow in 5 Seconds..
Θεόδωρος Μεταξάς, Γιώργος Πετράκος PowerPoint Presentation
Download Presentation
Θεόδωρος Μεταξάς, Γιώργος Πετράκος

Loading in 2 Seconds...

play fullscreen
1 / 27

Θεόδωρος Μεταξάς, Γιώργος Πετράκος - PowerPoint PPT Presentation


  • 65 Views
  • Uploaded on

ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΤΙΚΟΤΗΤΑ ΠΟΛΕΩΝ και ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΤΙΚΟΤΗΤΑ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ: Οι περιπτώσεις των πόλεων της Βάρνας (Βουλγαρία) και του Μπάρι (Ιταλία). Θεόδωρος Μεταξάς, Γιώργος Πετράκος Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας, Τμήμα Μηχανικών Χωροταξίας, Πολεοδομίας και Περιφερειακής Ανάπτυξης 7ο Εθνικό Συνέδριο

loader
I am the owner, or an agent authorized to act on behalf of the owner, of the copyrighted work described.
capcha
Download Presentation

PowerPoint Slideshow about 'Θεόδωρος Μεταξάς, Γιώργος Πετράκος' - karly-mendez


An Image/Link below is provided (as is) to download presentation

Download Policy: Content on the Website is provided to you AS IS for your information and personal use and may not be sold / licensed / shared on other websites without getting consent from its author.While downloading, if for some reason you are not able to download a presentation, the publisher may have deleted the file from their server.


- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - E N D - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -
Presentation Transcript
slide1

ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΤΙΚΟΤΗΤΑ ΠΟΛΕΩΝ και ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΤΙΚΟΤΗΤΑ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ: Οι περιπτώσεις των πόλεων της Βάρνας (Βουλγαρία) και του Μπάρι (Ιταλία)

Θεόδωρος Μεταξάς, Γιώργος Πετράκος

Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας, Τμήμα Μηχανικών Χωροταξίας, Πολεοδομίας και Περιφερειακής Ανάπτυξης

7ο Εθνικό Συνέδριο

‘Περιφερειακή Επιστήμη και Πολιτική: Ελλάδα και Βαλκάνια’

Ελληνικό Τμήμα ERSA

7-8 Μάίου - Αθήνα

slide2
1. Ανταγωνισμός Πόλεων: Βασικές προσεγγίσεις

1η:(Cheshire & Gordon 1996,1998, Budd 1998,Tomaney & Klink 2001).O ανταγωνισμός των πόλεων εκφράζεται ως μια διαδικασία όπου οι παραγωγικές δυνάμεις στο εσωτερικό περιβάλλον των πόλεων, προωθούν τον οικονομικό χαρακτήρα των πόλεων ως ‘τόπο’ για την ανάπτυξη οικονομικών δραστηριοτήτων.

Μειονέκτημα:η χρησιμοποίηση μόνο οικονομικών παραγόντων / μεταβλητών

2η:(Hubbard 1995, Wong 1998, 2001, Barnett 2001, Kowalska & Funk 2000).Ανάδειξη των soft παραγόντων (ποιότητα ζωής, πολιτισμός, ιστορική κληρονομιά).Μειονέκτημα:η έλλειψη στρατηγικού πλαισίου προκειμένου να διερευνηθεί και να αξιολογηθεί η σημαντικότητα του κάθε παράγοντα.

slide3
3η: (Αshworth & Voogd 1990, Kotler κ.α 1993,1999, Gold κ.α 1997, Urban 2002, Ulaga κ.α 2002).Αποδίδουν την έννοια του ‘προιόντος’ ή ‘αγαθού’ στην πόλη, όπου μέσω του στρατηγικού σχεδιασμού (Place Marketing), η ‘εικόνα’ της πόλης προωθείται στις δυνητικές αγορές στόχους.

Μειονέκτημα:η σαφής ανάλυση του περιβάλλοντος των πόλεων, η έλλειψη τεχνογνωσίας, ο σαφής προσδιορισμός των αγορών στόχων, ο έλεγχος και η αξιολόγηση άσκησης πολιτικών.

Οδηγεί: ύπαρξη φαινομένου Waste strategies

slide4
4η: (Krugman, 1994,1996):Δεν ανταγωνίζονται οι ΠΟΛΕΙΣ αλλά οι ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΙΣπου είναι εγκατεστημένες στις πόλεις.

Ωστόσο υπάρχει αποδοχή ότι ορισμένα χαρακτηριστικά των πόλεων μπορούν να επιδράσουν στην ανταγωνιστικότητα των επιχειρήσεων. Τα χαρακτηριστικά αυτά αναφέρονται κυρίως στα κριτήρια επιλογής τόπου εγκατάστασης των επιχειρήσεων (γεωγραφική θέση, μέγεθος αγοράς, παραγωγική διάρθρωση κ.α)

5η: (Cheshire 1996, 1999; Turok 2004):Ό ανταγωνισμός των πόλεων εκφράζεται μέσα από τον ανταγωνισμό των δημόσιων και ιδιωτικών οργανισμών και ομάδων (policy units)λήψης αποφάσεων και των συμφερόντων που εξυπηρετούν

slide5
2. Ανταγωνιστικότητα Πόλεων
  • Οι Webster και Muller (2000):Ηικανότητα μιας αστικής περιοχής να παράγει και να διαπραγματεύεται ένα σύνολο από αγαθά (προϊόντα και υπηρεσίες), τα οποία αντιπροσωπεύουν καλή αξία σε σχέση με άλλα συγκρίσιμα προϊόντα άλλων αστικών περιοχών.
  • Bailey κ.α(1999:8): ορίζουν την ανταγωνιστικότητα των πόλεων ως αποτέλεσμα της αστικής παραγωγικότητας καθώς η ανταγωνιστικότητα μιας πόλης ορίζεται ως η ικανότητα της να παράγει το μεγαλύτερο δυνατό οικονομικό αποτέλεσμα (εκροή) σε σχέσημε άλλες πόλεις.
slide6
3. Μέτρηση της Ανταγωνιστικότητας των πόλεων/ περιφερειών – Εμπειρικές Προσεγγίσεις

Περίοδος 1980-90:Cheshire et al (1986, 1988), Cheshire and Hay (1989), Cheshire (1990) στοχεύουν στη δόμηση δεικτών για την εξέταση χωρικών οικονομικών και κοινωνικών διαφοροποιήσεων.

Περιοχή μελέτης:117 FURs (Functional Urban Regions).Mεταβλητές:κ.κ ΑΕΠ, ανεργία, μετανάστευση, τουριστική ζήτηση.Στοιχεία1971-88.

slide7
Μετά το 1996: Στροφή προς τις πολιτικές

Cheshire & Magrini (1999, 2001), Cheshire, κ.α (2000),

Βελτίωση του υπάρχοντος μοντέλου με την δημιουργία της μεταβλητής‘public capacity’μετρήσιμη ως % του συνολικού πληθυσμού της FUR, ως προς τον πληθυσμό της μεγαλύτερης διοικητικής μονάδας στη FUR, για το 1981 ( 1978-80 και 1992-94)

Αποτέλεσμα:ηικανότητατης εφαρμογής στρατηγικών πολιτικών προώθησης της οικονομικής ανάπτυξης δεν είναι τυχαία, αλλά εξαρτάται από τηδομή και την ικανότητα της τοπικής αυτοδιοίκησης.

slide8
3. Ανταγωνιστικότητα Επιχειρήσεων
  • Η ανταγωνιστικότητα των επιχειρήσεων εκφράζεται κυρίως ως προς την παραγωγικότητα τους (Porter, 1999;2000;2001). Δηλαδή:

Q/L ή Δ (Q/L)

Η ύπαρξη στοιχείων από 3 χρονικές περιόδους (2000,2003,2004) μας δίνει τη δυνατότητα της μεταβολής της δυναμικής τους

Επίσης θα χρησιμοποιηθούν όλα τα στοιχεία που αφορούν τις επιχειρήσεις

YFC = f (Q/L, experience, expectations, policies, ….)

slide9
Στόχος…

Η διαμόρφωση ενός Σύνθετου Δείκτη Αποτελεσματικότητας (Ανταγωνιστικότητας) των επιχειρήσεων με την μορφή:

ΣΔΑi = Σi (Xi )/ N

όπου Xi είναι η τυποποιημένη μεταβλητή που προκύπτει από τον τύπο:

Xi = 100 [ xi - x min ] / [ x max - x min ]

Πρόβλημα και Αναγκαιότητα:

Είναι αναγκαία η τυποποίηση των μεταβλητών έτσι ώστε να λαμβάνουν τιμές στο διάστημα (0,100) και να είναι αθροίσιμες. Η τυποποίηση θα αναδείξει το ειδικό βάρος της κάθε μεταβλητής, έτσι ώστε να προσδιοριστεί η σημασία της καθεμιάς στην διαμόρφωση της ανταγωνιστικότητας των επιχειρήσεων.

Η διαδικασία αυτή βρίσκεται σε εξέλιξη…

slide10
4.Βασικά ερωτήματα – Συγκριτικά αποτελέσματα - Πίνακες

1ο: Πως αξιολογούν οι επιχειρήσεις τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά των πόλεων, όπου είναι εγκατεστημένες;

2o: Τα χαρακτηριστικά των πόλεων (πλεονεκτήματα/ μειονεκτήματα) μπορούν να επηρεάσουν την ανταγωνιστικότητα των επιχειρήσεων που είναι εγκατεστημένες στις πόλεις αυτές; (Begg, 1999; Krugman 1996)

3ο: Πως αξιολογούν την εφαρμογή και την αποτελεσματικότητα άσκησης πολιτικών από τους τοπικούς φορείς, για την ανταγωνιστικότητα των πόλεων

slide11
4ο: Οι πολιτικές ανταγωνιστικότητας/ ανάπτυξης επηρεάζουν την ανταγωνιστικότητα των επιχειρήσεων (Cheshire et al, 2000);

5ο: Η ικανότητα των δημόσιων φορέων να σχεδιάσουν και να εφαρμόσουν πολιτικές ανάπτυξης/ ανταγωνιστικότητας επηρεάζει την ανταγωνιστικότητα των Πόλεων;

6o: Η ικανότητα των δημόσιων φορέων να σχεδιάσουν και να εφαρμόσουν πολιτικές ανάπτυξης/ ανταγωνιστικότητας επηρεάζει την ανταγωνιστικότητα των επιχειρήσεων;

slide12
5. Μεθοδολογία έρευνας
  • Βασικό εργαλείο: Ερωτηματολόγιο

Χαρακτηριστικά:

  • Πρωτογενής έρευνα υπό μορφή συνέντευξης σε επιχειρήσεις όλων των παραγωγικών τομέων (6), > των 20 ατόμων σε 4 πόλεις (ΒΑΡΝΑ, ΜΠΑΡΙ, ΛΑΡΙΣΑ, ΒΟΛΟΣ). Αριθμός επιχειρήσεων:

max 350….min 300

  • Χρησιμοποιήθηκαν ‘κλειστές ερωτήσεις’, όλες σε Linker scale (1-10)
  • Οι ερωτήσεις χωρίστηκαν σε 5 μεγάλες ομάδες
  • Προέκυψαν 178 μεταβλητές
slide13
6. Αδυναμίες - Περιορισμοί
  • Ο ποσοτικός ορισμός της ‘Αστικής ανταγωνιστικότητας’

Το πρόβλημα θα αντιμετωπιστεί με δευτερογενή στοιχεία σε επίπεδο NUTS III (Eurostat)

  • Ο μικρός αριθμός των πόλεων

Στην περίπτωση αυτή θα χρησιμοποιηθεί μια ψευδομεταβλητή.

Σχόλιο1:Η έρευνα αποσκοπεί να παρουσιάσει ένα μεθοδολογικό εργαλείο και όχι να δώσει συμπεράσματα για το σύνολο των πόλεων με τα ίδια χαρακτηριστικά των πόλεων της έρευνας

slide14
Η έρευνα αφορά πρωτογενή δεδομένα από 4 case studies. Κατά συνέπεια υπάγεται στους κανόνες περί αξιοπιστίας, δυσκολίας συλλογής, οργανωμένης βάσης δεδομένων κ.α, που χαρακτηρίζουν τέτοιου είδους έρευνες.
  • Ο χαρακτήρας της είναι καινοτομικός, λόγω της δυσκολίας που παρουσιάζει αλλά και της μη ύπαρξης αντίστοιχων αναλύσεων σε επίπεδο πόλεων, γεγονός που ίσως να την κάνει ευάλωτη σεκριτικές
  • Η έλλειψη πρωτογενών δεδομένων σε επίπεδο NUTS IV
slide15
7. Οι περιοχές μελέτης
  • Οι πόλεις επιλέχτηκαν με βάση κάποια κοινά χαρακτηριστικά

1ο: όλες οι πόλεις (Βάρνα, Μπάρι, Λάρισα και Βόλος) ανήκουν σε περιφέρειες του Στόχου 1 της ΕΕ

2ο: όλες είναι μεσαίου πληθυσμιακού μεγέθους (100.000 – 300.000) κάτοικοι

3ο: λόγω γεωγραφικής θέσης (οι 3 εκ των 4 είναι σημαντικά λιμάνια στις χώρες όπου ανήκουν, ενώ η Λάρισα είναι μια ειδική περίπτωση, σε άμεση γειτνίαση με το Βόλο και το μεγαλύτερο αγροτικό κέντρο της Ελλάδας)

4ο: όλες οι πόλεις βρίσκονται μακριά από τα κέντρα αποφάσεων της ΕΕ και ειδικά στη ζώνη ΝοτιοΑνατολική Ευρώπη-Βαλκάνια

5ο: Η έρευνα χρηματοδοτήθηκε από το πρόγραμμα ΗΡΑΚΛΕΙΤΟΣ και οι πόλεις που δέχτηκαν να συμμετέχουν στην έρευνα είναι αυτές οι 4

table 1 major business activity

Frequency

Percent

Valid

Manuf/Constr

58

31,7

Commercial

38

20,8

Services

33

18,0

Tourism

26

14,2

Cultural

2

1,1

Other

26

14,2

Total

183

100,0

Table 1: Major business activity (συνολικά Βάρνα-Μπάρι)
table 2 firm nature

Frequency

Percent

Valid

Domestic

160

87,4

Foreign Part

14

7,7

Foreign

9

4,9

Total

183

100,0

Table 2: Firm nature (συνολικά Βάρνα – Μπάρι)
table 3 number of employees

City

Number of employees 2000

Number of employees 2003

Number of employees 2004

VARNA

N

86

87

87

Mean

59,1279

67,8966

70,8046

Variance

11957,525

16173,885

14343,322

BARI

N

96

96

96

Mean

74,3542

86,6146

88,5000

Variance

42207,452

60277,545

61561,011

Total

N

182

183

183

Mean

67,1593

77,7158

80,0874

Variance

27826,599

39194,018

38989,630

Table 3: Number of employees
slide19

City

N

Mean

Variance

VARNA

87

3,8851

,405

BARI

96

4,0208

,315

Total

183

3,9563

,361

Table 4: Firm expectation the next 2 years

table 5 firm competitiveness in relation to

City

Other firms in the country

Other firms in South-East Europe

Other firms in Western Europe

VARNA

N

87

87

87

Mean

6,7126

5,2184

4,6207

Variance

2,230

2,731

2,029

BARI

N

96

96

96

Mean

7,5625

7,2917

6,5312

Variance

1,743

3,556

2,757

Total

N

183

183

183

Mean

7,1585

6,3060

5,6230

Variance

2,145

4,225

3,313

Table 5: Firm competitiveness in relation to…
slide21

City

N

Mean

Variance

VARNA

87

5,6092

,962

BARI

96

5,2500

1,011

Total

183

5,4208

1,014

Table 6: Evaluation of public policies

table 7 evaluation of the capacity of local authorities to

City

design and implement policies

build and manage partnerships

mobilize and manage resources

develop regulatory and legal frameworks

improve the operation of existing organisation

manage and control the local public investments

VARNA

N

87

87

87

87

87

87

Mean

6,3333

5,6322

5,8391

5,1379

5,8506

5,6667

Variance

2,271

2,445

3,253

3,492

3,082

4,760

BARI

N

96

96

96

96

96

96

Mean

6,6354

6,5000

6,6250

6,0313

6,2083

7,0104

Variance

2,403

3,200

2,637

3,146

2,904

3,168

Total

N

183

183

183

183

183

183

Mean

6,4918

6,0874

6,2514

5,6066

6,0383

6,3716

Variance

2,350

3,014

3,068

3,493

3,004

4,356

Table 7: Evaluation of the Capacity of local authorities to…
table 8 5

Βάρνα

Μπάρι

Σύνολο

Μεταβλητές

Μ.Τ

ΔΙΑΚ

ΤΑ

Μ.Τ

ΔΙΑΚ

ΤΑ

Μ.Τ

ΔΙΑΚ

ΤΑ

Τηλεπικοινωνίες

8.0

2.8

1.6

7.1

2.4

1.5

7.6

2.8

1.6

Ελκυστικότητα φυσικού περιβάλλοντος

8.1

2.5

1.6

6.4

3.2

1.7

7.2

3.5

1.9

Λιμενικό δίκτυο

7.7

3.3

1.8

6.5

2.4

1.5

7.0

3.2

1.8

Μέγεθος τοπικής αγοράς

7.6

3.6

1.9

6.5

2.6

1.6

7.0

3.4

1.8

Οδικό δίκτυο

6.9

4.0

2.0

6.4

2.6

1.6

6.7

3.3

1.8

Table 8: Τα 5 πιο σημαντικά πλεονεκτήματα των πόλεων…
table 9 5

Βάρνα

Μπάρι

Σύνολο

Μεταβλητές

Μ.Τ

ΔΙΑΚ

ΤΑ

Μ.Τ

ΔΙΑΚ

ΤΑ

Μ.Τ

ΔΙΑΚ

ΤΑ

 Ποιότητα κοινωνικών υπηρεσιών

4.9

3.0

1.7

5.2

2.1

1.4

5.0

2.5

1.6

Χαμηλό Κόστος εργασίας

4.5

5.7

2.4

5.1

3.0

1.7

4.8

4.4

2.0

Στάση αυτοδιοίκησης απέναντι στις επιχειρήσεις

4.1

1.9

1.4

5.3

3.4

1.8

4.7

3.1

1.7

 Χαμηλό Κόστος χρήσης γης

3.7

4.1

2.0

4.9

2.4

1.5

4.3

3.6

1.9

Χαμηλοί τοπικοί φόροι

3.7

2.0

1.4

4.7

2.8

1.6

4.2

2.7

1.6

Table 9: Τα 5 λιγότερο σημαντικά πλεονεκτήματα των πόλεων
table 10

D/IM

N

%

D/EFF

N

%

% of Firms

Promote co-operation with Academic Research Institutes

4/10

31/114

27

5/10

38/114

33

62 (114/183)

Participate with local actors in a marketing initiative

4/10

38/123

31

6/10

31/123

25

67 (123/183)

Seek EU competitive funds

4/10

44/149

30

6/10

37/123

30

81 (149/183)

Participate in networks with other cities

4/10

35/105

33

4/10

28/105

26

57

(105/183)

Promote co-operation with private sector

5/10

29/114

25

4/10

31/114

27

62

(114/183)

Promote the creation of a favorable business environment

4/10

28/106

26

6/10

28/106

26

58

(106/183)

Learning and support training programmes

4/10

29/115

25

6/10

29/115

25

63

(115/183)

Table 10: Βαθμός εφαρμογής και βαθμός αποτελεσματικότητας πολιτικών ανάπτυξης από τους τοπικούς φορείς
slide26
Πρώτα συμπεράσματα…

Στο παρόν άρθρο πραγματοποιήθηκε μια περιγραφική παρουσίαση ορισμένων αποτελεσμάτων από την έρευνα στη Βάρνα και το Μπάρι. Συγκεκριμένα:

  • Όσον αφορά το ανθρώπινο δυναμικό, οι επιχειρήσεις και των δυο πόλεων έχουν ένα μέσο όρο εργαζομένων στα 80 άτομα
  • Όσον αφορά τις προσδοκίες τους για το άμεσο μέλλον, εμφανίζονται αισιόδοξες, με μέσο όρο 4/5
  • Αισθάνονται περισσότερες ανταγωνιστικές σε σχέση με άλλες ισοδύναμες επιχειρήσεις σε εθνική κλίμακα (7/10) και λιγότερο ανταγωνιστικές με επιχειρήσεις πόλεων της Δυτ. Ευρώπης (5,6/10)
  • Εκτιμούν ότι οι πολιτικές ανάπτυξης που ασκούνται από τους δημόσιους φορείς, επηρεάζουν έως ένα βαθμό την ανταγωνιστικότητα των πόλεων (5,4/10)
  • Όσον αφορά στην ικανότητα άσκησης πολιτικών, οι επιχειρήσεις της Βάρνας δίνουν βαρύτητα στον σχεδιασμό και την εφαρμογή (6,3/10), ενώ οι επιχειρήσεις του Μπάρι, στην ικανότητα ελέγχου και διαχείρισης των δημοσίων επενδύσεων (7/10)
slide27
Ως σημαντικότερα πλεονεκτήματα των πόλεων, θεωρούν τις υποδομές σε τηλεπικοινωνίες και τα δίκτυα (οδικό και λιμενικό), την ελκυστικότητα του περιβάλλοντος και το μέγεθος της τοπικής αγοράς
  • Ως λιγότερο σημαντικά, εμφανίζονται οι παράγοντες κόστους, οι κοινωνικές υπηρεσίες και η στάση των τοπικών αυτοδιοικήσεων απέναντι στις επιχειρήσεις
  • Γενικότερα, οι επιχειρήσεις του Μπάρι εμφανίζουν μια σταθερή χωρίς μεγάλες διακυμάνσεις, τοποθέτηση στις απαντήσεις τους, σε αντίθεση με τις επιχειρήσεις της Βάρνας. Το γεγονός αυτό οφείλεται τόσο στο είδος των δραστηριοτήτων των επιχειρήσεων, όσο και στο γεγονός ότι οι επιχειρήσεις της Βάρνας, προσανατολίζονται προς συγκεκριμένους άξονες και τομείς ανάπτυξης, μέσα στην συνολικότερη προσπάθεια της προσαρμογής τους στα πρότυπα του νέου διεθνοποιημένου περιβάλλοντος και της Δυτ. Ευρώπης.