limfadenopatia n.
Download
Skip this Video
Loading SlideShow in 5 Seconds..
Limfadenopatia PowerPoint Presentation
Download Presentation
Limfadenopatia

Loading in 2 Seconds...

play fullscreen
1 / 35

Limfadenopatia - PowerPoint PPT Presentation


  • 695 Views
  • Uploaded on

Limfadenopatia. Limfadenopatia-definicja (gr. lymphadenopathia). Limfadenopatia. Powiększenie węzłów chłonnych. Limfadenopatia. Jako powiększone węzły chłonne traktuje się: węzły > 10 mm w największym wymiarze z wyjątkiem: łokciowych powierzchownych (> 5 mm) pachwinowych (> 15 mm)

loader
I am the owner, or an agent authorized to act on behalf of the owner, of the copyrighted work described.
capcha
Download Presentation

Limfadenopatia


An Image/Link below is provided (as is) to download presentation

Download Policy: Content on the Website is provided to you AS IS for your information and personal use and may not be sold / licensed / shared on other websites without getting consent from its author.While downloading, if for some reason you are not able to download a presentation, the publisher may have deleted the file from their server.


- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - E N D - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -
Presentation Transcript
limfadenopatia definicja gr lymphadenopathia
Limfadenopatia-definicja(gr. lymphadenopathia)

Limfadenopatia

Powiększenie węzłów chłonnych

slide3

Limfadenopatia

Jako powiększone węzły chłonne traktuje się:

    • węzły > 10 mm w największym wymiarze z wyjątkiem:
      • łokciowych powierzchownych (> 5 mm)
      • pachwinowych (> 15 mm)
  • Norma: wyczuwalne małe węzły szyjne, pachowe pachwinowe
  • Nieprawidłowe: każde powiększenie węzłów: zausznych, łokciowych powierzchownych, nadobojczykowych
dane z wywiadu
Dane z wywiadu

Limfadenopatia

Tło powiększenia węzłów

Rozrostowe

Zapalne

dane z wywiadu1
Nagły początek

Gorączka

Objawy choroby zakaźnej lub zakażenia miejscowego

Węzły zwykle miernie powiększone, bolesne, nie zrastają się w pakiety, przesuwalne wobec skóry i podłoża

Miejscowe powiększenie: przy wrotach zakażenia

Uogólnione powiększenie: choroby zakaźne

Dane z wywiadu

Limfadenopatia

Tło powiększenia węzłów

Rozrostowe

Zapalne

dane z wywiadu2
Początek bez objawów infekcji

Nawracające gorączki

Brak bolesności i twarda konsystencja węzłów

Duże rozmiary węzłów, mała ruchomość wobec otaczających tkanek

Łączenie się w pakiety

Dane z wywiadu

Limfadenopatia

Tło powiększenia węzłów

Rozrostowe

Zapalne

badania dodatkowe poz
Morfologia krwi obwodowej z rozmazem manualnym:

Leukocytoza/Leukopenia:

Limfocytoza – choroby wirusowe,

Granulocytoza- choroby bakteryjne, choroba Hodgkina,

Monocytoza –kiła,

Eozynofilia, monocytoza – przewlekła białaczka szpikowa,

Monnukleary, atypowe limfocyty – mononukleoza zakaźna,

Czy towarzyszy niedokrwistość?

Czy towarzyszy małopłytkowość/nadpłytkowość?

CRP

LDH

Kwas moczowy

Badania dodatkowe - POZ

Limfadenopatia

badania dodatkowe poz1
USG węzłów*:

ma zatokę – raczej odczynowy, brak zatoki – podejrzany

zachowana struktura – raczej odczynowy, struktura zmieniona –podejrzany

występowanie w pakietach, trudne do odróżnienia między sobą – podejrzany

wzmożony przepływ w węźle – raczej podejrzany

USG jamy brzusznej

Jaka wątroba, śledziona, węzły krezkowe, węzły okołoaortalne?

RTG klatki piersiowej:

Policykliczne wnęki: chłoniaki, sarkoidoza

Inne badania (NIE w POZ): TK, MRI, PET

Badania dodatkowe - POZ

Limfadenopatia

*brak w pakiecie świadczeń podstawowych lekarza POZ

etiologia
Choroby powodujące „odwracalne” powiększenie węzłów chłonnych,

Powiększenie węzłów chłonnych o niejasnym patomechanizmie,

Choroby rozrostowe układu limfatycznego – chłoniaki,

Powiększenie węzłów chłonnych w przerzutach nowotworowych,

Choroby ze spichrzania.

Etiologia

Limfadenopatia

etiologia1
Choroby powodujące „odwracalne” powiększenie węzłów chłonnych

Zakażenia z objawami powiększenia węzłów chłonnych

Zmiany bakteryjne lokalne

np. powiększenie ww. chłonnych szyjnych w anginie, regionalnych w kile pierwotnej.

Zmiany uogólnione

np. choroby zakaźne: mononukleoza zakaźna, odra, krztusiec, kiła II-rzędowa, bruceloza, listerioza, HIV (zwykle towarzyszy im powiększenie śledziony)

Choroby spowodowane przez pierwotniaki

Wrodzona i nabyta toksoplazmoza, amebioza, przewlekła schistomatoza, ch. Kalar-azar. (zwykle towarzyszy im powiększenie śledziony)

Zakażenia grzybicze

Histoplazmoza (zwykle towarzyszy jej powiększenie śledziony), blastomykoza, sporotrichoza, toruloza.

Etiologia

Limfadenopatia

etiologia2
Choroby powodujące „odwracalne” powiększenie węzłów chłonnych

Swoiste zapalenie węzłów chłonnych:

gruźlicze (z przetokami i mostkowatymi blizanami), promienicze (przetoki), węzłowe postacie tularemii i toksoplazmozy

Etiologicznie niejasne procesy zapalne:

Sarkoidoza (w 80% powiększenie węzłów chlonnych, w 25% powiększenie śledziony, czasem zespół Mikulicza)

Odczynowe powiększenie węzłów chłonnych

Towarzyszą kolagenozom i chorobom autoimmunologicznym, np.: RZS, SLE, MIZS, niedokrwistość autoimmunohemolityczna.

Reakcje polekowe:

hydantoina, PAS, preparaty żelaza (i.m.), fenytoina, mefenytoina, pyrimetamina, leki przeciw trądowe, tyreostatyki, fenylobutazon, allopurynol, izoniazyd.

Etiologia

Limfadenopatia

etiologia3
Choroby powodujące „odwracalne” powiększenie węzłów chłonnych

Inne rzadkie przyczyny:

Miejscowe powiększenie węzłów chłonnych po wysiłkach

Powiększenie węzłów chłonnych u osób młodych, po przebytych infekcjach utrzymujące się długo, ale nie postępujące, spowodowane czynnościową hiperplazją

Powiększenie węzłów chłonnych w hipertyreozie.

Etiologia

Limfadenopatia

etiologia4
Powiększenie węzłów chłonnych o niejasnym patomechanizmie (stany te sprawiają trudności różnicowania z chłoniakami, ich tłem wydaje się nadmierna reakcja immunologiczna powodująca hiperplazję)

Limfadenopatia immunoblatyczna,

Ziarnica nabłonkowata Lannerta,

Limfadenopatia immunoblatyczna Rappaporta,

Łagodny chłoniak Castlemana.

Etiologia

Limfadenopatia

etiologia5
Choroby rozrostowe układu limfatycznego - chłoniaki

Choroba Hodgkina (HD)

Chłoniaki nieziarnicze (NHL)

Chłoniaki z komórek B

Chłoniaki z komórek T

Etiologia

Limfadenopatia

slide15

Limfadenopatia

limfadenopatia

miejscowa

uogólniona

etiologia miejscowego powi kszenia w z w
Etiologia miejscowego powiększenia węzłów

Limfadenopatia

  • Węzły potyliczne
    • miejscowy stan zapalny: wszawica, grzybica, łojotokowe zapalenie skóry głowy.
  • Węzłyprzeduszne
    • zespół oczno - gruczołowy: chlamydie, adenowirusy, tularemia, listerioza, prątki gruźlicy, kiła, grzybica sporotrychowa, choroba kociego pazura, HSV.
  • Węzły podżuchwowe i kąta żuchwy
    • miejscowy stan zapalny – próchnica zębów,
    • kiła drugorzędowa,
    • choroba kociego pazura,
    • gronkowiec złocisty,
    • Mycoplasmahominis.
etiologia miejscowego powi kszenia w z w1
Węzły szyjne

Infekcje:

Wirusowe: infekcje górnych dróg oddechowych, zespół mononukleozy .

Bakteryjne: gronkowiec złocisty, bruceloza, paciorkowiec beta-hemolizujący gr. A, HiB, błonica, tbc, prątki atypowe, trąd, tularemia

Nowotwory:

HD, NHL, białaczki,

Neuroblastoma,

Przerzuty nowotworów narządowych.

Histiocytozy (LCH),

Różne:

choroba Kawasaki,

limfadenopatia poszczepienna.

Etiologia miejscowego powiększenia węzłów

Limfadenopatia

etiologia miejscowego powi kszenia w z w2
Węzły nadobojczykowe

Lewe – proces (rozrostowy) w obrębie nadbrzusza,

Prawe - proces (rozrostowy) w obrębie klatki piersiowej.

Węzły śródpiersia

Bakteryjne: tbc, atypowe;

Grzybicze: kokcidomykoza, histoplazmoza, pneumoconicosis;

Nowotwory: NHL, białaczki, nowotwory przerzutowe;

Różne: mukowiscydoza, sarkoidoza, łagodny przerost węzłów chłonnych.

Etiologia miejscowego powiększenia węzłów

Limfadenopatia

etiologia miejscowego powi kszenia w z w3
Węzły pachowe

Miejscowy stan zapalny w obrębie kończyny górnej,

Nowotwory: NHL, HD, histiocytoza,

Różne : po szczepieniu BCG - noworodki, choroba kociego pazura.

Węzły łokciowe

Miejscowy stan zapalny w obrębie kończyny górnej,

Kiła II-rzędowa,

Choroba kociego pazura,

Tularemia,

Grzybica sporotrychowa.

Etiologia miejscowego powiększenia węzłów

Limfadenopatia

etiologia miejscowego powi kszenia w z w4
Węzły brzucha i miednicy

miejscowy stan zapalny,

ostre zapalenie węzłów chłonnych krezki,

NHL, HD, neuroblastoma.

Węzły biodrowe

infekcje bakteryjne

Etiologia miejscowego powiększenia węzłów

Limfadenopatia

etiologia miejscowego powi kszenia w z w5
Węzły pachwinowe

Miejscowy stan zapalny w obrębie kończyny dolnej, cewki moczwej,

Ziarniniak weneryczny i zmiana pierwotna (kiła),

NHL, LCH,

Sklerodermia i riketsjozy.

Węzły podkolanowe

Miejscowy stan zapalny w obrębie kończyny dolnej

Etiologia miejscowego powiększenia węzłów

Limfadenopatia

miejscowe powi kszenie w z w ch onnych leczenie
Miejscowe powiększenie węzłów chłonnych - leczenie

Limfadenopatia

Amox/Amox+KwKl*

7-10 dni

Brak poprawy

Makrolid/Klindamycyna*

7-10 dni

Brak poprawy

Poradnia Hematologiczna /Oddział Hematologii

– poszerzenie diagnostyki/biopsja węzła

*w maksymalnych dawkach

miejscowe powi kszenie w z w ch onnych leczenie1
Miejscowe powiększenie węzłów chłonnych - leczenie

Limfadenopatia

Wskazania do badania histopatologicznego

węzła chłonnego

  • -powiększenie węzła lub węzłów chłonnych dłużej niż 2-3 tygodnie
  • -węzły chłonne, które nie powiększają się, ale i nie zmniejszają się po 5–6 tygodniach lub nie wracają do normy w czasie 10–12 tygodni
  • -wczesna biopsja gdy:
  • -towarzyszy gorączka o niejasnej etiologii
  • -utrata masy ciała, hepatosplenomegalia
  • -powiększenie węzłów nadobojczykowych lub szyjnych
choroby o kt rych warto pami ta
Choroby o których warto pamiętać

Limfadenopatia

Choroba kociego pazura:

  • Etiologia: bakteria G(-) Bartonella henselae lub Bartonella clarridgeiae
  • Nosiciel: kot
  • Zakażenie: zadrapanie/ugryzienie przez kota
  • Pacjenci: dzieci i młodzi dorośli
  • Klinicznie obserwuje się:
    • powiększone węzły chłonne regionalne do miejsca uszkodzenia skóry,
    • zmiana pierwotna (występuje tylko w 50% przypadków): pęcherzyk, grudka, krosta, niewielkie owrzodzenie w miejscu wniknięcia bakterii (zadrapania przez kota),
    • objawy ogólne: niewielka gorączka, uczucie rozbicia, bóle mięśniowe, sporadyczne wysypki – mijają z reguły same w ciągu 10 dni niezależnie od stosowanego leczenia.
  • Leczenie: chinolony/tetracykliny
choroby o kt rych warto pami ta1
Choroby o których warto pamiętać

Limfadenopatia

Choroba Kawasaki (zespół Kawasaki, skórno-śluzówkowy zespół węzłów chłonnych, morbus Kawasaki, Kawasaki disease):

  • ostra choroba zapalna małych i średnich naczyń o nieznanej etiologii
  • W przebiegu choroby Kawasaki obserwuje się przede wszystkim zapalenie naczyń wieńcowych z ich następowym poszerzeniem, tworzeniem zmian tętniakowatych i niedokrwienie mięśnia sercowego
  • Szczyt zachorowania < 5r.ż.
  • Chłopcy > dziewczynki
  • Sezonowość występowania: wiosna/jesień
choroby o kt rych warto pami ta2
Choroby o których warto pamiętać

Limfadenopatia

Choroba Kawasaki

  • Rozpoznanie choroby Kawasaki stawiane jest w przypadku gorączki utrzymującej się przez co najmniej 5 dni i w obecności ≥4 kryteriów:
    • obustronnego nieropnego przekrwienia spojówek,
    • zmian w śluzówkach jamy nosowo-gardłowej (zapalenie gardła, spieczone, suche wargi, malinowy język),
    • obrzęku i (lub) rumienia na dłoniach lub stopach, złuszczania skóry okolicy przypaznokciowej,
    • różnokształtnej, niepęcherzykowej wysypki na tułowiu,
    • powiększenia węzłów chłonnych szyjnych.
choroby o kt rych warto pami ta3
Choroby o których warto pamiętać

Limfadenopatia

  • Choroba Kawasaki – leczenie szpitalne
    • Choroba ma w zdecydowanej większości wypadków przebieg łagodny i w zasadzie nie wymagałaby leczenia, gdyż ustępuje samoistnie pomimo jego braku. Jednakże celem zapobiegania wystąpieniu zapalenia naczyń wieńcowych polecane jest podawanie dużych dawek (2 g/kg) immunoglobulin dożylnie, oraz dużych dawek kwasu acetylosalicyloweg (początkowo przez 2 tygodnie 100 mg/kg/dobę, następnie 3-5 mg/kg/dobę przez kilka tygodni).
etiologia uog lnionego powi kszenia w z w
Infekcyjne: wirusowe (CMV, EBV), pierwotniakowe (Toksoplazmoza), bakteryjne, grzybicze;

Schorzenia immunologiczne: RZS, MIZS, toczeń, choroba posurowicza;

Nowotwory: układu krwiotwórczego i chłonnego (ALL, AML, CML, CLL), nowotwory przerzutowe.

Etiologia uogólnionego powiększenia węzłów

Limfadenopatia

etiologia uog lnionego powi kszenia w z w1
Choroby reumatyczne: RZS, toczeń

Choroby spichrzeniowe: Niemana - Picka, Gauchera

Odczyny polekowe (fenytoina, mefenytoina, pyrimetamina, leki: przeciw trądowe, tarczycowe, fenylobutazon, allopurinol, izoniazyd)

AIDS

Przewlekła limfadenopatia rzekomochłoniakowa

Przewlekła dysgammaglobulinemia z limfadenopatią

Limfadenopatia angioimmunoblastyczna

Nadczynność tarczycy (rzadko)

Wywołane infekcją EBV po transplantacji

Etiologia uogólnionego powiększenia węzłów

Limfadenopatia

choroby o kt rych warto pami ta4
Mononukleoza zakaźna (inne nazwy: gorączka gruczołowa, angina monocytowa, choroba Pfeiffera, choroba pocałunków)

Etiologia: EBV (Wirus Ebstein-Barr)

Szczyt zachorowań < 18 r. ż.

Istotą choroby jest podlegający samoczynnemu zahamowaniu proces limfoproliferacyjny.

Droga zakażenia: ślina (dlatego potocznie zwana jest często "chorobą pocałunków"), ale może nastąpić także innymi drogami (np. drogą kropelkową).

Okres wylęgania wynosi 4–7 tygodni, a zaraźliwość utrzymuje się przeważnie do 5 dni od pojawienia się wysokiej gorączki, ale wirus EBV może utrzymywać się w ślinie osoby, która była chora, do pół roku.

Choroby o których warto pamiętać

Limfadenopatia

choroby o kt rych warto pami ta5
Mononukleoza zakaźna

Występuje bardzo wysoka gorączka, która może trwać od 1 do 2 tygodni,

Złe samopoczucie,

Utrata łaknienia,

Powiększone węzły chłonne, w tym pachwinowe

Angina,

Powiększenie wątroby i śledziony.

Obrzęk powiek

Bardzo często występują punkcikowate, krwotoczne plamki na granicy podniebienia miękkiego i twardego.

Choroby o których warto pamiętać

Limfadenopatia

choroby o kt rych warto pami ta6
Mononukleoza zakaźna

W okresie zdrowienia może pojawić się zespół przewlekłego zmęczenia (ang. chronic fatigue syndrome), charakteryzujący się trudnościami w koncentracji, uczuciem ciągłego zmęczenia, obniżeniem aktywności życiowej.

W niektórych badaniach wykazano, że u 80–90% osób z mononukleozą, którym podano antybiotyk (amoksycylina z kwasem klawulanowm, występuje rozsiana, czerwona wysypka).

Choroby o których warto pamiętać

Limfadenopatia

choroby o kt rych warto pami ta7
Mononukleoza zakaźna

W morfologii krwi obwodowej stwierdza się leukocytozę (10–20 tys./mm³) z limfocytozą i limfocytami atopowymi (mononukleary).

Wyrost ALAT,

Rutynowa diagnostyka serologiczna opiera się nadal na obecności w surowicy krwi przeciwciał heterofilnych (odczyn Paula-Bunnela-Davidsona).

Leczenie: objawowe.

Choroby o których warto pamiętać

Limfadenopatia

slide34

Przedawkowanie leków?

Reakcja polekowa

Dodatnie testy w kierunku

CMV, EBV, toksoplazmoza

dodatnie izolacje wirusów

zespół mononukleozowy

lub infekcja wirusowa

Dodatnie hodowle bakteryjne, mykobakteryjne, grzybów, kiłowe, brucelozowe

Uogólniona infekcja

Nierozpoznany rozrost odczynowy

Infekcja

Biopsja węzła, histologia, badania immunologiczne, mikroskopowe, cytogenetyczne

Nowotwór

Schorzenia immunologiczne, AIDS, sarkoidoza, limfadenopatia angioimmunoblastyczna

Limfadenopatia

Uogólnione powiększenie węzłów chłonnych - diagnostyka

warto pami ta cechy w z w ch onnych obwodowych nasuwaj cych podejrzenie choroby nowotworowej
Umiejscowienie: wyłącznie lub dominująco powiększone w dolnym odcinku szyi, szczególnie nadobojczykowe, położone za małżowiną uszną, pachowe, pachwinowe.

Rozmiary: większe niż 2,5 cm, szybko zwiększające się (w ostrych białaczkach i nieziarniczych chłoniakach złośliwych), wolne narastanie w chorobie Hodgkina i tendencja do zrastania się ze sobą – tworzenie pakietów.

Konsystencja: raczej twarde, niebolesne przy badaniu, niechełboczące, skóra nad nimi nie zmieniona zapalnie.

Czas trwania: powiększony węzeł lub węzły, które pozostają duże przez 2–3 tygodnie po uprzednim leczeniu antybiotykiem wobec objawów nasuwających wstępnie rozpoznanie zmian zapalnych, węzły nie zmniejszające się w ciągu 5–6 tygodni lub nie dochodzące do normalnych rozmiarów po 10–12 tygodniach, zwłaszcza jeżeli występują: nie wyjaśniona gorączka, zmniejszenie masy ciała, hepatosplenomegalia; węzły w dolnym odcinku szyi i nadobojczykowe wymagają pilnej biopsji węzła oraz badań (morfologia, rozmaz, płytki, rtg klatki piersiowej i in.).

Warto pamiętać Cechy węzłów chłonnych obwodowych nasuwających podejrzenie choroby nowotworowej

Limfadenopatia