sebastiaan kerkvliet n.
Download
Skip this Video
Loading SlideShow in 5 Seconds..
DE NEDERLANDSE OPSTAND / de 80-jarige oorlog: 1568-1648 PowerPoint Presentation
Download Presentation
DE NEDERLANDSE OPSTAND / de 80-jarige oorlog: 1568-1648

Loading in 2 Seconds...

play fullscreen
1 / 39

DE NEDERLANDSE OPSTAND / de 80-jarige oorlog: 1568-1648 - PowerPoint PPT Presentation


  • 486 Views
  • Uploaded on

Sebastiaan Kerkvliet. DE NEDERLANDSE OPSTAND / de 80-jarige oorlog: 1568-1648. Kenmerkende aspect:. Het conflict in de Nederlanden dat resulteerde in de stichting van de Nederlandse staat. Inhoud examenkatern:. Waardoor brak er een opstand uit in de Nederlanden, 1515-1572?

loader
I am the owner, or an agent authorized to act on behalf of the owner, of the copyrighted work described.
capcha
Download Presentation

PowerPoint Slideshow about 'DE NEDERLANDSE OPSTAND / de 80-jarige oorlog: 1568-1648' - jamil


An Image/Link below is provided (as is) to download presentation

Download Policy: Content on the Website is provided to you AS IS for your information and personal use and may not be sold / licensed / shared on other websites without getting consent from its author.While downloading, if for some reason you are not able to download a presentation, the publisher may have deleted the file from their server.


- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - E N D - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -
Presentation Transcript
kenmerkende aspect
Kenmerkende aspect:
  • Het conflict in de Nederlanden dat resulteerde in de stichting van de Nederlandse staat
inhoud examenkatern
Inhoud examenkatern:
  • Waardoor brak er een opstand uit in de Nederlanden, 1515-1572?
  • Waardoor resulteerde de Opstand in het ontstaan van de Republiek, 1572-1588?
  • Waardoor ontstond in de Republiek de Gouden Eeuw, 1588-1648?
karel v 1515 1555
Karel V (1515-1555):
  • Eigenaar van “het rijk waar de zon nooit onderging”
  • Betekende: VEEL oorlogen!
ontstaan van de bourgondische nederlanden
Ontstaan van de BourgondischeNederlanden:

1523/4

1536

  • Relatief ‘nieuw’ land
  • 17 ‘staatjes’: gewesten

Personeleunie

1428

1528

1528

1543

1384

1430

1384

1521

1430

1421

1428

1451

de nederlanden een verdeeld land op politiek sociaal cultureel economisch en religieus gebied
De Nederlandeneenverdeeld land op politiek, sociaal-cultureel, economisch en religieusgebied:
  • Politiek:
    • 17 afzonderlijkegewesten
    • Gewestelijkparticularisme (beschermeneigengewoonten + rechtsregels)
  • Sociaal-cultureel:
    • Grote verschillen west (verstedelijking) <-> oost (platteland)
    • Verschillendetalen en dialecten
    • Communicatieslecht: waterwegenbelangrijk!
  • Economisch:
    • 16e eeuw: opkomsthandelskapitalisme (belangkapitaal↑)
      • Antwerpenstapelmarkt
      • Holland + Zeeland internationalehandel in massagoederen
    • Internationalehandel boeren in Holland gaanzichspecialiseren

 graanuitOostzeegebied

  • Religieus:
    • Katholicisme vs. Reformatie ca. 1520
taalgebieden
Taalgebieden
  • Taalgebieden Habsburgse Nederlanden:
    • Fries
    • Oosters (Oost-Nederlands)
    • Laag-Duits
    • West-Nederlands
    • Frans, Waals en Picardisch
grote problemen binnen de zeventien provinci n
Grote problemen binnen de zeventien provinciën:
  • Politiek:
  • GEEN EENHEID!
  • Oplossing: centralisatie!
  • Brussel politiek centrum
  • Collaterale Raden (1531)
  • Verzet van gewesten
  • Verzet van steden
  • willen behoud van privileges!

Religieus:

REFORMATIE!

Oplossing: kettervervolging!

Boodschap spreekt alle lagen

van de bevolking aan:

Zelf Bijbel lezen

Terug naar oorspronkelijke geloof

Bijbel in volkstaal

beleid karel v en filips ii
BeleidKarel V en Filips II
  • Karel V:
    • Centralisatie Brussel
      • Gaat in tegengewestelijkemacht

(eigenrechtspraak, eigenwetten, etc.)

    • Centralisatie  kerk
      • 1559: kerkelijkeherindeling
    • Allemensenkatholiek
  • Filips II:
    • BeleidKarel V voortzetten
    • Margaretha van Parma (1559-1567)
groeiende ontevredenheid
Groeiendeontevredenheid
  • Groeiendeontevredenheidonderallelagen van de bevolking:
    • Edelen
      • Tegencentralisatie
    • Rijke burgers in steden
      • Tegencentralisatie
    • Arbeiders/ ambachtslieden
      • Belastingdrukhoog: oorlogvoeringvorsttegenFransen, Turken, etc
      • Lonenlaag misluktegraanoogsten: prijzen↑

Bevolking bang voorstrengegeloofsvervolging! (1522: inquisitie)

ReactieBrussel: weinig vervolgingprotestanten (1550: bloedplakkaten!)

centralisatiepolitiek karel v en filips ii
CentralisatiepolitiekKarel V en Filips II

Vorst: Karel V/ Filips II

Landvoogd

Raad van State

GeheimeRaad

Raad van Financiën

Staten-Generaal

Algemene

politiek

Juristen: rechten van de steden

rekenkamer

CollateraleRaden: adviesraden, per 1531!

Eerst: bede!

Later: Oorlog + landsverdediging

Collaterale raden:

Zwaardadel versus Toga-adel!

Afgevaardigden van de gewesten

belangrijkste macht op het niveau van het gewest
Belangrijkstemacht op het niveau van het gewest!

vorst

stadhouder

Gewestelijke Staten

baljuws

Schoutschepenen

Burgemeesters/ vroedschappen

steden

geestelijkheid

adel

karel v gedoogd tegenover filips ii weerstand
Karel V (gedoogd) tegenoverFilips II (weerstand):
  • Filips II meeruitheemseindruk
  • VoortdurendeafwezigheidFilips II  1559
  • TijdensFilips II: toenemendeonvrede op politiek, religieus en sociaal-economischgebied
3 van verzet naar opstand 1560 1575
3. Van verzetnaarOpstand (1560-1575)

1555 Filips II Heer der Nederlanden

1559 Landvoogdes: Margaretha van Parma

Groeiendeonvrede

Hogeadel: Liga (1559-1565)

Lageadel: Compromis (1565)

april 1566 Smeekschrift

het smeekschrift kettingreactie
Het smeekschrift(Kettingreactie)

Lagere edelen vragen matiging godsdienstvervolgingen

Margaretha zegt toe

(in afwachting van antwoord Filips II)

Hagenpreken (Calvinisme komt bovengronds)

(+ economische ellende: honger/armoede)

Beeldenstorm (1566)

beeldenstorm
Beeldenstorm

Beeldenstorm

Filips II woedend

Stuurt Hertog van Alva

Compromis opgeheven: vlucht edelen (o.a. Willem van Oranje)

Hoge edelen onthoofd

hertog van alva 1567 1573
Hertog van Alva (1567-1573)
  • Raad van Beroerten = Bloedraad (bestrijdenketters)
  • Centralisatie
  • Tiende penning (10% op handel in roerendegoederen)

nieuweonvrede!

begin van de opstand 1
Begin van de Opstand (1)

ca. 50.000 Nederlandsevluchtelingen (1568)

w.o. veelcalvinisten

geuzen: gewapendebendewerkensamen

met Willem van Oranje

Doel: Alva verdrijven

begin van de opstand 2 eerste inval 1568
Begin van de Opstand (2): eersteinval: 1568

Willem van Oranje + broers vanuit Duitsland

inval met leger 1568

Begin Nederlandse Opstand = 80-jarige oorlog

Alva slaat aanval af

begin van de opstand 3 tweede inval 1572
Begin van de Opstand (3): tweedeinval: 1572

1572: Willem van Oranjenieuw plan:

Geuzen Willem van OranjeFransHugenotenleger

NoordzeevanuitDuitslandvanuitFrankrijk

Den Briel(apr 1572)

mislukt

Steden in de Lage Landen sluitenzichaanbij Willem van Oranje

1572 willem van oranje leider
1572: Willem van Oranje leider

Juli 1572: ‘vrijeStatenvergadering’

Willem van Oranjestadhouder

reactie alva 1572
Reactie Alva (1572)

Franse inval 1572 mislukt

Reactie Alva: strafexpeditie

strafexpeditie 5 keerpunt
Strafexpeditie (5): KEERPUNT

Haarlem valt; echter niet zonder slag of stoot!

Kenau

strafexpeditie 6
Strafexpeditie (6):

Strafexpeditie Alva tot stilstand gebracht

Alkmaar ontzet Leiden ontzet

21 aug – 8 okt 1573 okt 1573 – okt 1574

Spaanse schatkist uitgeput!