literacki i pozaliteracki tekst kultury na lekcjach j zyka polskiego n.
Download
Skip this Video
Loading SlideShow in 5 Seconds..
Literacki i pozaliteracki Tekst kultury na lekcjach języka polskiego PowerPoint Presentation
Download Presentation
Literacki i pozaliteracki Tekst kultury na lekcjach języka polskiego

Loading in 2 Seconds...

play fullscreen
1 / 15

Literacki i pozaliteracki Tekst kultury na lekcjach języka polskiego - PowerPoint PPT Presentation


  • 155 Views
  • Uploaded on

Literacki i pozaliteracki Tekst kultury na lekcjach języka polskiego. Konwersatorium Pozaliterackie teksty kultury dr Anna Adamczuk-Stęplewska. Tekst kultury w podstawie programowej.

loader
I am the owner, or an agent authorized to act on behalf of the owner, of the copyrighted work described.
capcha
Download Presentation

PowerPoint Slideshow about 'Literacki i pozaliteracki Tekst kultury na lekcjach języka polskiego' - gavin-strong


An Image/Link below is provided (as is) to download presentation

Download Policy: Content on the Website is provided to you AS IS for your information and personal use and may not be sold / licensed / shared on other websites without getting consent from its author.While downloading, if for some reason you are not able to download a presentation, the publisher may have deleted the file from their server.


- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - E N D - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -
Presentation Transcript
literacki i pozaliteracki tekst kultury na lekcjach j zyka polskiego

Literacki i pozaliteracki Tekst kultury na lekcjach języka polskiego

Konwersatorium

Pozaliterackie teksty kultury

dr Anna Adamczuk-Stęplewska

tekst kultury w podstawie programowej
Tekst kultury w podstawie programowej

W podstawie programowej kształcenia ogólnego w obszarze przedmiotu język polski na wszystkich etapach edukacji pojawia się pojęcie „tekst kultury”, rozumiany jako każdy wytwór kultury stanowiący całość, uporządkowany według określonych reguł.

strategia powrotu do rzeczywistej lektury w nowej podstawie programowej s j urek
Strategia powrotu do rzeczywistej lektury w nowej podstawie programowej (S.J.Żurek)
  • Intencją autorów nowej podstawy była zmiana sytuacji kulturowej, a szczególnie czytelniczej.
  • Strategia powrotu do rzeczywistej lektury w zakresie recepcji tekstów wyznacza hierarchię ważności:

1. utwory literackie, których podstawą jest myślenie

2. teksty kultury – pozaliterackie wspomagające

proces recepcyjny.

praca z tekstami kultury wspomagaj ca promocj czytelnictwa s j urek
Praca z tekstami kultury wspomagająca promocję czytelnictwa (S.J.Żurek)
  • wdrażać uczniów do czytania od najmłodszych klas, za pomocą atrakcyjnych tekstów literackich,dobrze dobranych, a więc odpowiadających zainteresowaniom w tym przedziale wiekowym,
  • wprowadzanie różnych gier i zabaw na kanwie przeczytanych tekstów literackich, a także stosowanie systemu nagradzania (np. współpraca z nauczycielem bibliotekarzem i informatykiem

w opracowaniu wielowariantowych tekstów weryfikujących rozumienie przeczytanego utworu),

  • w każdej szkole powołać do istnienia bibliotekę

mobilną, „na kółkach”,

praca z tekstami kultury wspomagaj ca promocj czytelnictwa s j urek c d
Praca z tekstami kultury wspomagająca promocję czytelnictwa (S.J.Żurek) c.d.
  • sięganie po teksty najnowsze pisanej językiem bliskim współczesnej młodzieży,
  • nie należy zaniedbywać pracy z tekstem literackim przy użyciu środków audiowizualnych (np. radiowego słuchowiska powstałego na kanwie powieści czy materiału edukacyjnego w internecie, hipertekstowych wydań utworów).

Godna polecenia jest tu np. witryna wolnelektury.pl wraz z zamontowanymi w niej nowoczesnymi urządzeniami z zakresu TI.

praca z tekstami kultury wspomagaj ca promocj czytelnictwa s j urek c d1
Praca z tekstami kultury wspomagająca promocję czytelnictwa (S.J.Żurek) c.d.
  • filmowe adaptacje dzieł literackich muszą być traktowane przede wszystkim jako autonomiczne dzieła sztuki (więc analizowane z uwzględnieniem narzędzi z zakresu filmoznawstwa), a nie jako sposób na ominięcie przymusu przeczytania dłuższego tekstu,
  • współpraca z rodzicami.

Wniosek:

Praca z pozaliterackim tekstem kultury ma na celu przede wszystkim przywrócenie lekturze czytelnika, a kulturze świadomego odbiorcę i uczestnika.

slide7
Pozaliterackie teksty kultury w podstawie programowej na II poziomie edukacyjnym (szkoła podstawowa kl. IV-VI)
  • Cele kształcenia – wymagania ogólne

1. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie zawartych w nich informacji:

„Uczeń (...) rozwija umiejętności poznawania dzieł sztuki; uczy się rozpoznawać różne teksty kultury, w tym użytkowe oraz stosować odpowiednie sposoby ich odbioru”.

2. Analiza i interpretacja tekstów kultury

„Uczeń poznaje teksty kultury (…); rozpoznaje ich konwencje gatunkowe; uczy się je odbierać świadomie i refleksyjnie; (…) rozwija zainteresowania różnymi dziedzinami kultury; poznaje specyfikę literackich i pozaliterackich sposobów wypowiedzi (…)”.

3. Tworzenie wypowiedzi

„Uczeń rozwija umiejętność wypowiadania się w mowie i piśmie na tematy (…) związane z tekstami kultury (…)”.

slide8
Pozaliterackie teksty kultury w podstawie programowej na II poziomie edukacyjnym (szkoła podstawowa kl. IV-VI)

Treści nauczania i umiejętności – wymagania szczegółowe.

Uczeń:

  • identyfikuje wypowiedź jako tekst informacyjny, literacki, reklamowy,
  • rozpoznaje formy gatunkowe (zaproszenie, życzenia i gratulacje, zawiadomienie i ogłoszenie, instrukcję w ty przepis),
  • wyodrębnia elementy składające się na: widowisko teatralne, dzieło filmowe i telewizyjne,
  • identyfikuje opowiadanie, powieść, baśń, legendę, mit, bajkę, fraszkę, wiersz, przysłowie, komiks,
  • tworzy wypowiedzi pisemne w zróżnicowanych formach.
slide9
Pozaliterackie teksty kultury w podstawie programowej na II poziomie edukacyjnym (szkoła podstawowa kl. IV-VI)

Teksty kultury:

wybór:

- lektur spośród literatury dla dzieci i młodzieży (obowiązkowo 4 pozycje książkowe w roku),

- kolęd i pieśni patriotycznych (akademie okolicznościowe),

  • filmu i widowiska teatralnego z repertuaru dziecięcego (wycieczka edukacyjna),
  • programu telewizyjnego.
pozaliterackie teksty kultury w podstawie programowej na iii poziomie edukacyjnym gimnazjum
Pozaliterackie teksty kultury w podstawie programowej na III poziomie edukacyjnym (gimnazjum)

Uczeń:

  • czyta lektury z zakresu literatury popularnej i młodzieżowej, stopniowo poznaje też dzieła ważne dla kultury polskiej i światowej,
  • rozróżnia gatunki publicystyczne, prasowe, radiowe i telewizyjne (artykuł, wywiad, reportaż),
  • zna teksty literackie i inne teksty kultury wskazane przez nauczyciela,
  • rozpoznaje odmiany gatunkowe lit.popularnej (powieść, opowiadanie obyczajowe, przygodowe, detektywistyczne, s-f, fantasy),
  • wskazuje elementy dramatu,
pozaliterackie teksty kultury w podstawie programowej na iii poziomie edukacyjnym gimnazjum c d
Pozaliterackie teksty kultury w podstawie programowej na III poziomie edukacyjnym (gimnazjum) c.d.
  • w tekstach współczesnej kultury popularnej znajduje nawiązania do tradycyjnych wątków literackich i kulturowych; wskazuje przykłady mieszania gatunków,
  • uwzględnia w analizie specyfikę tekstów kultury przynależnych do następujących rodzajów sztuki: literatura, teatr, film, muzyka, sztuki plastyczne, sztuki audiowizualne.
pozaliterackie teksty kultury w podstawie programowej na iii poziomie edukacyjnym gimnazjum c d1
Pozaliterackie teksty kultury w podstawie programowej na III poziomie edukacyjnym (gimnazjum) c.d.

Teksty kultury:

  • nie mniej niż 5 pozycji książkowych w roku z wyboru literatury młodzieżowej i popularnej oraz wskazanych tekstów z kanonu klasyki,
  • wybór publicystyki z prasy i innych środków społecznego przekazu,
  • wybrany komiks,
  • wybrane programy telewizyjne.
slide13
Pozaliterackie teksty kultury w podstawie programowej na IV poziomie edukacyjnym (szkoła ponadgimnazjalna)

Uczeń:

  • wykorzystuje wiedzę o kontekstach podczas interpretacji tekstu literackiego,
  • rozpoznaje manipulację językową w tekstach reklamowych, języku polityków i dziennikarzy,
  • w tekstach kultury dostrzega obecne wartości narodowe i uniwersalne
slide14
Pozaliterackie teksty kultury w podstawie programowej na IV poziomie edukacyjnym (szkoła ponadgimnazjalna) c.d.

Teksty kultury:

  • nie mniej niż 13 pozycji książkowych w ciągu 3 lat nauki,
  • na PP (poziomie podstawowym): wybrane filmy polskich reżyserów, homilia Jana Pawła II (1979) – nagranie TV,
  • na PR (poziomie rozszerzonym): wybrane filmy z klasyki kinematografii światowej, spektakle teatralne w tym Teatru TV (jeden w roku), stała lektura gazety codziennej, tygodnika opinii, miesięcznika, kwartalnika.
podsumowanie
podsumowanie

Wprowadzenie pozaliterackiego tekstu kultury do edukacji polonistycznej na II, III i IV poziomie ma za zadanie:

  • stopniowo rozwijać kompetencje kulturowe,
  • przyczyniać się do promocji czytelnictwa,
  • uatrakcyjniać odbiór literatury poprzez rozmaite konteksty kulturowe,
  • wskazywać na wieloaspektowy odbiór kultury.