geschiedenis van het nederlands n.
Download
Skip this Video
Loading SlideShow in 5 Seconds..
Geschiedenis van het Nederlands PowerPoint Presentation
Download Presentation
Geschiedenis van het Nederlands

Loading in 2 Seconds...

play fullscreen
1 / 42

Geschiedenis van het Nederlands - PowerPoint PPT Presentation


  • 255 Views
  • Uploaded on

Geschiedenis van het Nederlands. Oudnederlands. Geschiedenis van het Nederlands  Oudnederlands. Geschiedenis van het Nederlands  Oudnederlands. Proto-Indo-Europees. Keltisch, Italisch, Baltisch, Slavisch , Grieks, Albanees, Armeens, Hettitisch, Indo-Iraans, Tochaars. Proto-Germaans

loader
I am the owner, or an agent authorized to act on behalf of the owner, of the copyrighted work described.
capcha
Download Presentation

PowerPoint Slideshow about 'Geschiedenis van het Nederlands' - elvina


An Image/Link below is provided (as is) to download presentation

Download Policy: Content on the Website is provided to you AS IS for your information and personal use and may not be sold / licensed / shared on other websites without getting consent from its author.While downloading, if for some reason you are not able to download a presentation, the publisher may have deleted the file from their server.


- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - E N D - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -
Presentation Transcript
geschiedenis van het nederlands oudnederlands1
Geschiedenis van hetNederlandsOudnederlands

Proto-Indo-Europees

Keltisch, Italisch, Baltisch, Slavisch,

Grieks, Albanees, Armeens, Hettitisch,

Indo-Iraans, Tochaars

Proto-Germaans

Gemeengermaans

Oer-West-Germaans

Ingweoons Oudwest-Germaans Continentaal Oudwest-Germaans

Oer-Noord-Germaans Oer-Oost-Germaans

Ingweoons

kustdialect

Oudnederfrankische

dialecten

Oudhoogduitse

dialecten

Angelsaksische

dialecten

Oudfriese

dialecten

Oudsaksische

dialecten

OUDNEDERLANDS

geschiedenis van het nederlands oudnederlands2
Geschiedenis van hetNederlandsOudnederlands
  • Oudnederlands: wat?
  • verzamelbegrip voor de dialecten van enkele Germaanse stammen die zich na de Volksverhuizingen (4de – 6de eeuw) in de Lage Landen hebben gevestigd.
geschiedenis van het nederlands oudnederlands3
Geschiedenis van hetNederlandsOudnederlands
  • Oudnederlands
  • Afbakeningsproblemen (geografisch, temporeel,…)
geschiedenis van het nederlands oudnederlands4
Geschiedenis van hetNederlandsOudnederlands
  • Germaanse Volksverhuizingen (4de – 6de eeuw)
  • Invallen van Hunnen
  • Verdwijnen Romeinse macht
  • => talrijke stammen en volkeren verhuizen
geschiedenis van het nederlands oudnederlands5
Geschiedenis van hetNederlandsOudnederlands
  • Oudnederlands: wie?
  • Ingweoonse Germanen = Kustgermanen
  • Frankische Germanen
geschiedenis van het nederlands oudnederlands6
Geschiedenis van hetNederlandsOudnederlands
  • Ingweoonse Germanen = Kustgermanen
geschiedenis van het nederlands oudnederlands7
Geschiedenis van hetNederlandsOudnederlands
  • De Franken

“Monsters, waarvan de kop wordt bekroond

door naar voren gekamd haar, terwijl de nek,

Die op die manier van bekleding is ontbloot,

sterk glimt. […] Reeds in de jeugdjaren is hun

Liefde voor de strijd al tot volle wasdom

gekomen.” (Sidonius Apollinaris)

geschiedenis van het nederlands oudnederlands8
Geschiedenis van hetNederlandsOudnederlands
  • De Franken
  • Verzamelnaam voor onderling verwante kleinere volkeren
geschiedenis van het nederlands oudnederlands9
Geschiedenis van hetNederlandsOudnederlands
  • De Franken
  • Oorspronkelijk woongebied: tussen de Rijn en de Weser
geschiedenis van het nederlands oudnederlands10
Geschiedenis van hetNederlandsOudnederlands
  • De Franken
    • De Saliërs
    • De Ripuariërs (< ripa = oever)
geschiedenis van het nederlands oudnederlands13
Geschiedenis van hetNederlandsOudnederlands
  • Karel de Grote (768-814)
  • In 771 werd hij koning van het rijk der Franken, dat ook de latere Nederlanden omvatte.
geschiedenis van het nederlands oudnederlands14
Geschiedenis van hetNederlandsOudnederlands
  • Oudnederlands: wanneer?
  • Ca. 8ste eeuw tot ca. 1150
geschiedenis van het nederlands oudnederlands15
Geschiedenis van hetNederlandsOudnederlands
  • Oudnederlands: heel weinig taalmateriaal. Waarom?
geschiedenis van het nederlands oudnederlands16
Geschiedenis van hetNederlandsOudnederlands
  • Oudnederlands: heel weinig taalmateriaal. Waarom?
    • Verloren gegaan (oorlog, brand, plunderingen, natuurrampen)
geschiedenis van het nederlands oudnederlands17
Geschiedenis van hetNederlandsOudnederlands
  • Oudnederlands: heel weinig taalmateriaal. Waarom?
    • Verloren gegaan (oorlog, brand, plunderingen, natuurrampen)
    • In de vroege Middeleeuwen was de schrijftaal Latijn – de volkstaal werd mondeling overgeleverd, teksten voorgedragen/gezongen
geschiedenis van het nederlands oudnederlands18
Geschiedenis van hetNederlandsOudnederlands

Proto-Indo-Europees

Keltisch, Italisch, Baltisch, Slavisch,

Grieks, Albanees, Armeens, Hettitisch,

Indo-Iraans, Tochaars

Proto-Germaans

Gemeengermaans

Oer-West-Germaans

Ingweoons Oudwest-Germaans Continentaal Oudwest-Germaans

Oer-Noord-Germaans Oer-Oost-Germaans

Ingweoons

kustdialect

Oudnederfrankische

dialecten

Oudhoogduitse

dialecten

Angelsaksische

dialecten

Oudfriese

dialecten

Oudsaksische

dialecten

OUDNEDERLANDS

geschiedenis van het nederlands oudnederlands19
Geschiedenis van hetNederlandsOudnederlands

Ingweoonse kustdialecten

  • geen restanten
  • (Opm.: wel in het Nederlands en enkele dialecten van het Nederlands, zie vorig college)
geschiedenis van het nederlands oudnederlands20
Geschiedenis van hetNederlandsOudnederlands

Oudoostnederfrankisch

  • Enkele woorden en fragmenten
  • De Wachtendonckse psalmen (in kopie overgeleverd)
    • Arnold Wachtendonck (bezat die kopie)
geschiedenis van het nederlands oudnederlands21
Geschiedenis van hetNederlandsOudnederlands

Oudoostnederfrankisch

  • De Wachtendonckse psalmen (in kopie overgeleverd)

Herta min gidruouit ist an mi

In forta dodis fiel ouir mi

Mijn hart is bedroefd in mij en

De vrees voor de dood viel over mij

geschiedenis van het nederlands oudnederlands22
Geschiedenis van hetNederlandsOudnederlands

Oudoostnederfrankisch

  • De Wachtendonckse psalmen (in kopie overgeleverd)

<herta> hart

<geuan, geuon // geuen> geven

geschiedenis van het nederlands oudnederlands23
Geschiedenis van hetNederlandsOudnederlands

Oudwestnederfrankisch

  • Enkele woorden en fragmenten
  • Glos/glosse (mv: glossen) = verklarende aantekening of vertaling van een woord tussen de regels of in de marge van een tekst
geschiedenis van het nederlands oudnederlands24
Geschiedenis van hetNederlandsOudnederlands
  • Hebben olla uogala
  • u = v
  • => Hebban olla vogala nestas hagunnan hinase hic enda thu wat unbidan we nu
  • http://www.literatuurgeschiedenis.nl/literatuurgeschiedenis.asp?ID=1
  • http://entoen.nu/media.aspx?id=163
geschiedenis van het nederlands oudnederlands25
Geschiedenis van hetNederlandsOudnederlands

van “Thiudiska” tot “Nederlands”

naamgeving

geschiedenis van het nederlands oudnederlands26
Geschiedenis van hetNederlandsOudnederlands
  • Historische ontwikkeling

thiudiska

(“van het volk”)

vs. Latijn

diets

(Vlaanderen;

Brabant;

West-Limburg)

duuts

(Hollands;

Oost-Limburg)

Vgl. Eng. “Dutch”

geschiedenis van het nederlands oudnederlands27
Geschiedenis van hetNederlandsOudnederlands
  • Historische ontwikkeling

13de/14de eeuw in Vlaanderen

diets

vlaemsch

geschiedenis van het nederlands oudnederlands28
Geschiedenis van hetNederlandsOudnederlands
  • Historische ontwikkeling

15de/16de eeuw

  • Bourgondische tijd
  • Groei van een Nederlands samenhorigheidsbesef
  • én van een Nederlands taalbewustzijn
geschiedenis van het nederlands oudnederlands29
Geschiedenis van hetNederlandsOudnederlands
  • Historische ontwikkeling

15de/16de eeuw

  • => behoefte tot profilering ten opzichte van het Duits
geschiedenis van het nederlands oudnederlands30
Geschiedenis van hetNederlandsOudnederlands
  • Historische ontwikkeling

15de/16de eeuw

  • => behoefte tot profilering ten opzichte van het Duits

= Overlantsch

geschiedenis van het nederlands oudnederlands31
Geschiedenis van hetNederlandsOudnederlands
  • Historische ontwikkeling

15de/16de eeuw

Overlantsch

(=> Duits)

Nederlantsch

(=> Nederlands)

vs

geschiedenis van het nederlands oudnederlands32
Geschiedenis van hetNederlandsOudnederlands
  • Historische ontwikkeling

16de-18de eeuw

Nederlantsch

(=> Nederlands)

Nederduytsch

(=> Nederlands)

en

geschiedenis van het nederlands oudnederlands33
Geschiedenis van hetNederlandsOudnederlands
  • Historische ontwikkeling

19de eeuw

Nederlands

geschiedenis van het nederlands oudnederlands34
Geschiedenis van hetNederlandsOudnederlands

2. Tegenwoordige naamgeving

Nederlands

Dutch, Niederländisch, néerlandais

geschiedenis van het nederlands oudnederlands35
Geschiedenis van hetNederlandsOudnederlands

2. Tegenwoordige naamgeving

  • Vlaams: verwarrende term
  • !De standaardtaalvariant(en) in Vlaanderen noemen we Nederlands (hoewel in de praktijk vaak Vlaams genoemd, in Noord en Zuid)
geschiedenis van het nederlands oudnederlands36
Geschiedenis van hetNederlandsOudnederlands

2. Tegenwoordige naamgeving

  • Vlaams: verwarrende term
  • In taalkundige zin: verzameling Nederlandse regionale taalvariëteiten gesproken in het gebied van het oude graafschap Vlaanderen
geschiedenis van het nederlands oudnederlands37
Geschiedenis van hetNederlandsOudnederlands

het oude graafschap Vlaanderen

geschiedenis van het nederlands oudnederlands38
Geschiedenis van hetNederlandsOudnederlands

2. Tegenwoordige naamgeving

  • Vlaams: verwarrende term
  • In taalkundige zin:
    • West-Vlaams
    • Oost-Vlaams
    • Zeeuws-Vlaams
    • Frans-Vlaams
geschiedenis van het nederlands oudnederlands39
Geschiedenis van hetNederlandsOudnederlands

Vragen bij dit college

  • Het is problematisch om het Oudnederlands af te bakenen. Wat moeten we verstaan onder Oudnederlands? Geef een indicatie wie deze taalvariëteit sprak, en waar en wanneer dat gebeurde.
  • Hoe komt het dat er zo weinig Oudnederlands taalmateriaal is overgeleverd?
  • In de Wachtendonckse psalmen vind je zowel de vorm <geuan> als <geuen> (= geven). Geef daar een verklaring voor. Situeer ook kort de Wachtendonckse psalmen.
  • Geef een historisch overzicht van de namen die aan de taal werden gegeven die tegenwoordig “Nederlands” wordt genoemd.