slide1 n.
Download
Skip this Video
Loading SlideShow in 5 Seconds..
ระบบขับถ่าย PowerPoint Presentation
Download Presentation
ระบบขับถ่าย

Loading in 2 Seconds...

play fullscreen
1 / 18

ระบบขับถ่าย - PowerPoint PPT Presentation


  • 721 Views
  • Uploaded on

ระบบขับถ่าย.

loader
I am the owner, or an agent authorized to act on behalf of the owner, of the copyrighted work described.
capcha
Download Presentation

PowerPoint Slideshow about 'ระบบขับถ่าย' - eleanor-gay


An Image/Link below is provided (as is) to download presentation

Download Policy: Content on the Website is provided to you AS IS for your information and personal use and may not be sold / licensed / shared on other websites without getting consent from its author.While downloading, if for some reason you are not able to download a presentation, the publisher may have deleted the file from their server.


- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - E N D - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -
Presentation Transcript
slide2

สิ่งมีชีวิตต้องสามารถรักษาดุลยภาพของร่างกายไว้ให้ได้  การขับถ่ายเป็นกระบวนการสำคัญอย่างหนึ่งที่จะช่วยรักษาดุลยภาพของร่างกายเพราะภายในเซลล์ของสิ่งมีชีวิตมีปฏิกิริยาทางเคมีต่างๆ  เกิดขึ้นมากมาย   ทำให้เกิดผลิตภัณฑ์หลายชนิดทั้งที่เป็นประโยชน์ต่อเซลล์  และบางชนิดไม่ต้องการ จำเป็นต้องกำจัดออก  หรือมิฉะนั้นก็เปลี่ยนเป็นสารที่เป็นอันตรายน้อยลงแล้วกำจัดออกจากร่างกายภายหลัง  สารที่ร่างกายจำเป็นต้องกำจัดออกเหล่านี้เรียกว่า  ของเสียสิ่งมีชีวิตต้องสามารถรักษาดุลยภาพของร่างกายไว้ให้ได้  การขับถ่ายเป็นกระบวนการสำคัญอย่างหนึ่งที่จะช่วยรักษาดุลยภาพของร่างกายเพราะภายในเซลล์ของสิ่งมีชีวิตมีปฏิกิริยาทางเคมีต่างๆ  เกิดขึ้นมากมาย   ทำให้เกิดผลิตภัณฑ์หลายชนิดทั้งที่เป็นประโยชน์ต่อเซลล์  และบางชนิดไม่ต้องการ จำเป็นต้องกำจัดออก  หรือมิฉะนั้นก็เปลี่ยนเป็นสารที่เป็นอันตรายน้อยลงแล้วกำจัดออกจากร่างกายภายหลัง  สารที่ร่างกายจำเป็นต้องกำจัดออกเหล่านี้เรียกว่า  ของเสีย

slide3

การขับถ่ายของสิ่งมีชีวิตเซลล์เดียวการขับถ่ายของสิ่งมีชีวิตเซลล์เดียว

สิ่งมีชีวิตเซลล์เดียวส่วนใหญ่จะอาศัยอยู่ในสภาพแวดล้อมที่เป็นน้ำหรือมีน้ำเป็นส่วนประกอบอยู่มาก   ของเสียที่เกิดจากเมแทบอลิซึมจะสามารถแพร่ผ่านเยื่อหุ้มเซลล์

ออกสู่สิ่งแวดล้อม นอกจากนี้สภาพแวดล้อมที่เป็นแหล่งน้ำจืดจะสภาพเป็นไฮไพทนิก

เมื่อเปรียบเทียบกับความเข้มของสารภายในสิ่งมีชีวิตเซลล์เดียว   น้ำจากสิ่งแวดล้อมจะแพร่เข้าสู่เซลล์มากกว่าแพร่ออกจากเซลล์  สิ่งมีชีวิตเซลล์เดียว เช่น พารามีเซียม และอะมีบา จะมีออร์แกเนลล์ เรียกว่า คอนแทร็กไทล์แวคิวโอลช่วยรักษาสมดุลของน้ำและแร่ธาตุในเซลล์โดยการขับน้ำที่มากเกินไปของเสียบางส่วนก็จะถูกออกปนมากับน้ำ

slide4

การขับถ่ายของสัตว์

 ฟองน้ำและไฮดรา   ถึงแม้จะเป็นสิ่งมีชีวิตหลายเซลล์ก็ตามแต่เซลล์ทุกเซลล์สามารถสัมผัสกับน้ำได้โดยตรง   ของเสียพวกแอมโมเนียจึงถูกขับออกโดยการแพร่เข้าสู่สิ่งแวดล้อม

slide5

 หนอนตัวแบน  ที่อาศัยอยู่ในน้ำ เช่น พลานาเรียมี เฟลมเซลล์(flame cell) ทำหน้าที่กำจัดของเสีย   ซึ่งกระจายอยู่ทั้งสองข้างตลอดความยาวของสำตัวและการเชื่อมต่อกับช่องขับถ่ายที่ผนังลำตัวทางผิงหนังได้อีกด้วย

slide6

  ไส้เดือนดิน  เป็นสัตว์ที่มีลำตัวเป็นปล้อง มีอวัยวะขับถ่ายของเสียเรียกว่า

เนฟริเดียม (nephridiun) ปล้องละ 1 คู่ เป็นท่อขดไปมา   มีปลายเปิดสองข้างปลายข้างหนึ่ง

อยู่ในช่องของลำตัวมีลักษณะเหมือนปากแตร เรียกว่า เนโฟรสโตน (nephrostome) 

ทำหน้าที่รับของเหลวจากช่องของลำตัว ส่วยปลายอีกด้านหนึ่งเป็นช่องเปิดออกสู่ภายนอก

ทางผิวหนัง   เนฟริเดียมจะทำหน้าที่ขัยถ่ายของเสียพวกแอมโมเนีย และยูเรีย

ส่วนน้ำและแร่ธาตุบางชนิดมีประโยชน์จะถูกดูดกลับโดยผนังท่อของเนฟริเดียมเข้าสู่

กระแสเลือด เนฟรีเดียมจึงทำหน้าที่ทั้งกรองและดูดสารกลับ   

ซึ่งลักษณะการทำงานของเนฟริเดียมคล้ายคลึงกับหน่วยไตของสัตว์ที่มีกระดูกสันหลัง

บางประเภท

slide7

 แมลง  มีอวัยวะขับถ่ายเรียกว่า ท่อมัลพิเกียน (Malpinghian tubule) ประกอบด้วยท่อเล็กๆ จำนวนมาก   ท่อเหล่านี้มีลักษณะคล้ายถุงยื่นออกมาจากทางเดินอาหารตรงบริเวณรอยต่อของทางเดินอาหารส่วนกลางกับส่วนท้าย   ปลายของท่อมัลพิเกียนจะลอยเป็นอิสระอยู่ในของเหลวภายในช่องของลำตัว    ในของเหลวจะมีของเสียน้ำและสารต่างๆ   ซึ่งจะถูกลำเลียงเข้าสู่ท่อมัลพิเกียนไปยังทางเดินอาหารโดยจะมีการดูดสารที่มีประโยชน์กลับเข้าสู่ระบบหมุนเวียนเลือด   ส่วนของเสียพวกสารประกอบไนโตรเจนจะเปลี่ยนเป็นผลึกกรดยูกริกขับออกมาพร้อมกากอาหาร

slide8

สัตว์ที่มีกระดูกสันหลังมี ไต (kidney)เป็นอวัยวะขับถ่ายทำหน้าที่ทั้งจำกัดของเสียและรักษาสมดุลของน้ำและแร่ธาตุ   โดยทำงานรวมกับระบบหมุนเวียนเลือดสัตว์ที่มีกระดูกสันหลังมี ไต (kidney)เป็นอวัยวะขับถ่ายทำหน้าที่ทั้งจำกัดของเสียและรักษาสมดุลของน้ำและแร่ธาตุ   โดยทำงานรวมกับระบบหมุนเวียนเลือด

slide9

 นกและสัตว์เลื้อยคลาน มีการขับถ่ายของเสียที่มีไนโตรเจนเป็นองค์ประกอบ

ในรูปกรดยูริก   ซึ่งใช้น้ำในการกำจัดน้อยมากสัตว์มีกระดูกสันหลังชนิดอื่นๆ ส่วนใหญ่

รวมทั้งสัตว์เลี้ยงลูกด้วยนมจะมีการจำกัดของเสียในรูปของยูเรีย   การขับถ่ายของเสีย

ประเภทสารประกอบไนโตรเจนของสัตว์ที่กล่าวมาแล้ว สามารถสรุปได้ดังนี้ 

slide10

ระบบขับถ่ายของคน

ระบบขับถ่ายเป็นระบบที่ร่างกายขับถ่ายของเสียออกไปของเสียในรูปแก๊ส คือ ลมหายใจ

 ของเหลว คือเหงื่อและปัสสาวะ  ของเสียในรูปของแข็ง คือ อุจจาระ

slide11

การขับถ่ายของเสียทางลำไส้ใหญ่การขับถ่ายของเสียทางลำไส้ใหญ่

การย่อยอาหารจะสิ้นสุดลงบริเวณรอยต่อระหว่างลำไส้เล็กกับลำไส้ใหญ่

เนื่องจากอาหารที่ลำไส้เล็กย่อยแล้วจะเป็นของเหลว หน้าที่ของลำไส้ใหญ่ครึ่งแรก

คือดูดซึมของเหลว น้ำ เกลือแร่และน้ำตาลกลูโคสที่ยังเหลืออยู่ในกากอาหาร

ส่วนลำไส้ใหญ่ครึ่งหลังจะเป็นที่พักกากอาหารซึ่งมีลักษณะกึ่งของแข็ง ลำไส้ใหญ่

จะขับเมือกออกมาหล่อลื่นเพื่อให้อุจจาระเคลื่อนไปตามลำไส้ใหญ่ได้ง่ายขึ้น

ถ้าลำไส้ใหญ่ดูดน้ำมากเกินไปเนื่องจากกากอาหารตกค้างอยู่ในลำไส้ใหญ่หลายวัน

จะทำให้กากอาหารแข็งเกิดอาการท้องผูก

slide12

การขับถ่ายของเสียทางปอดการขับถ่ายของเสียทางปอด

ปอดคืออวัยวะที่ทำหน้าที่แลกเปลี่ยนก๊าซ น้ำ และก๊าซคาร์บอนไดออกไซด์

ซึ่งเป็นสิ่งที่ร่างกายไม่ต้องการแล้วจะออกจากเซลล์แพร่เข้าไปในเส้นเลือด

แล้วลำเลียงไปยังปอดเกิดการแพร่ของน้ำและก๊าซคาร์บอนไดออกไซด์

เข้าสู่ถุงลมปอดแล้วเคลื่อนผ่านหลอดลมออกจากร่างกายทางจมูก

slide13

การขับถ่ายของเสียทางผิวหนังการขับถ่ายของเสียทางผิวหนัง

ผิวหนังของคนเราสามารถขับถ่ายของเสียออกจากร่างกายทางรูขุมขน

ซึ่งสิ่งที่ถูกขับออกมาคือ เหงื่อ เหงื่อที่ถูกขับออกมาทางต่อมเหงื่อ เหงื่อประกอบด้วย

น้ำประมาณ 99 เปอร์เซ็นต์ สารอื่นๆ อีก 1 เปอร์เซ็นต์ เป็นพวกเกลือโซเดียมคลอไรด์

สารอินทรีย์พวกยูเรีย และมีน้ำตาล  แอมโมเนีย กรดแล็กติก และกรดอะมิโนอีกเล็กน้อย

slide14

การขับถ่ายของเสียทางไตการขับถ่ายของเสียทางไต

ไต (Kidney) ทำหน้าที่กำจัดของเสียในรูปของน้ำปัสสาวะ มี 1 คู่ รูปร่างคล้ายเม็ดถั่วดำ

อยู่ในช่องท้องสองข้างของกระดูกสันหลังระดับเอว ถ้าผ่าตามยาวจะพบว่าไตประกอบด้วยเนื้อเยื่อ 2 ชั้น

คือ เปลือกไตชั้นนอกกับเปลือกไตชั้นใน มีขนาดยาวประมาณ 10 เซนติเมตร กว้างประมาณ 6 เซนติเมตร

และหนา 3 เซนติเมตร บริเวณตรงกลางของไตมีส่วนเว้าเป็นกรวยไต มีท่อไตต่อไปยังกระเพาะปัสสาวะ

ไตแต่ละข้างประกอบด้วยหน่วยไตนับล้านหน่วย เป็นท่อที่ขดไปมาโดยมีปลายท่อข้างหนึ่งตัน

เรียกปลายท่อที่ตันนี้ว่า “โบว์แมนส์แคปซูล(Bowman’s Capsule)”  ซึ่งมีลักษณะเป็นแอ่งคล้ายถ้วย

ภายในแอ่งจะมีกลุ่มหลอดเลือดฝอยพันกันเป็นกระจุก เรียกว่า “โกลเมอรูลัส (Glomerulus)”

ซึ่งทำหน้าที่กรองของเสียออกจากเลือดที่ไหลผ่านไต

slide15

การรักษาดุลยภาพ

ที่บริเวณของหน่วยไตมีการดูดซึมสารที่เป็นประโยชน์ต่อร่างกาย เช่น แร่ธาตุ น้ำตาลกลูโคส

กรดแอมิโน รวมทั้งน้ำกลับคืนสู่หลอดเลือดฝอยและเข้าสู่หลอดเลือดดำ ส่วนของเสียอื่นๆ

ที่เหลือก็คือ ปัสสาวะ จะถูกส่งมาตามท่อไตเข้าสู่กระเพาะปัสสาวะ ซึ่งมีความจุประมาณ

500 ลูกบาศก์เซนติเมตร แต่กระเพาะปัสสาวะสามารถที่จะหดตัวขับปัสสาวะออกมาได้

เมื่อมีปัสสาวะมาขังอยู่ประมาณ 250 ลูกบาศก์เซนติเมตรในแต่ละวันร่างกายจะขับปัสสาวะ

ออกมาประมาณ 1-1.5 ลิตร

เมื่อไตผิดปกติจะทำให้สารบางชนิดออกมาปนกับปัสสาวะ เช่น เม็ดเลือดแดง

กรดแอมิโน น้ำตาลกลูโคส ปัจจุบันแพทย์มีการใช้ไตเทียมหรืออาจจะใช้การปลูกถ่ายไต

ให้กับผู้ป่วยที่ไตไม่สามารถทำงานปกติได้