1 / 81

SERMAYE PİYASASI Üçüncü Bölüm

SERMAYE PİYASASI Üçüncü Bölüm. 1)SERMAYE PİYASASI NIN YASAL OLARAK DÜZENLENMESİ.

dustin-cote
Download Presentation

SERMAYE PİYASASI Üçüncü Bölüm

An Image/Link below is provided (as is) to download presentation Download Policy: Content on the Website is provided to you AS IS for your information and personal use and may not be sold / licensed / shared on other websites without getting consent from its author. Content is provided to you AS IS for your information and personal use only. Download presentation by click this link. While downloading, if for some reason you are not able to download a presentation, the publisher may have deleted the file from their server. During download, if you can't get a presentation, the file might be deleted by the publisher.

E N D

Presentation Transcript


  1. SERMAYE PİYASASI Üçüncü Bölüm

  2. 1)SERMAYE PİYASASI NIN YASAL OLARAK DÜZENLENMESİ • Sermaye piyasası, 2499 sayılı Sermaye Piyasası Kanununun (SPKn veya Kanun)yürürlüğe girdiği 1981 yılına kadar Türk Ticaret Kanunu, Medeni Kanun ve BorçlarKanununun genel hükümleri ve Merkez Bankası tebliğleri ile düzenlenmekteydi. • Sermaye Piyasası ve menkul kıymetler konusunun esas yasal kaynağı olan SPKn'nun amacı, tasarrufların menkul kıymetlere yatırılarak, halkın iktisadi kalkınmaya etkin ve yaygın bir şekilde katılmasını sağlamaktır. • SPKn çerçeve kanun olarak yapıldığından, düzenlediği konularda temel ilkeleri belirlemiş ve daha detaylı düzenlemelerin yönetmelik veya tebliğ olarak yapılması konusunda başta Bakanlar Kurulu ve Sermaye Piyasası Kurulu olmak üzere çeşitli kamu • kuruluşlarına yetki vermiştir

  3. Sermaye Piyasası Mevzuatı temel olarak Sermaye Piyasası Kanunu (SPKn veya Kanun) ve bu kanunun verdiği yetkiye dayanarak çıkarılan yönetmelik, tebliğlerden • oluşmaktadır. Sermaye Piyasası Kurulu Kanunla kendine verilen düzenleme yapma yetkisini tebliğler yayımlayarak da kullanabilmektedir. Kurulca Seri:VIII, No:1 sayılı tebliğ ile yayımlanmış ve yayımlanacak tebliğlerin aşağıdaki konu başlıklarına göre gruplara ayrılacağı belirlenmiştir:

  4. Seri I : Hisse senetleri • Seri II : Tahviller • Seri III : Sair menkul kıymetler • Seri IV : Menkul kıymetleri halka arz olunan anonim ortaklıklara ilişkin hususlar • Seri V : Aracı kurumlar • Seri VI : Yatırım ortaklıkları • Seri VII : Yatırım fonları • Seri VIII : Çeşitli konular • Seri IX : Menkul kıymetler borsaları • Seri X : Bağımsız dış denetleme • Seri XI : Muhasebe standartları • Seri XII : Açıklama tebliğleri

  5. Sermaye piyasası faaliyetleri • Kurul kaydına alınacak sermaye piyasası araçlarının ihraç veya halka arz yoluyla satışına aracılık, • Daha önce ihraç edilmiş olan sermaye piyasası araçlarının aracılık amacıyla alım satımı, • Ekonomik ve finansal göstergelere, sermaye piyasası araçlarına, mala, kıymetli madenlere ve dövize dayalı vadeli işlem ve opsiyon sözleşmeleri dahil her türlü türev araçların alım satımının yapılmasına aracılık, • Sermaye piyasası araçlarının geri alım veya satım taahhüdü ile alım satımı, • Yatırım danışmanlığı, • Portföy işletmeciliği veya yöneticiliği, • Diğer sermaye piyasası kurumları faaliyetlerini yürütmek.

  6. 2) SERMAYE PİYASASI ARAÇLARININ KURUL KAYDINA ALINMASI, İHRACI, HALKA ARZI VE SATIŞI • Sermaye piyasası araçlarının, ihracını, halka arz ve satışının şartlarını düzenlemek, ihraç veya halka arzolunacak sermaye piyasası araçlarını Kurul kaydına almak ve kamu yararının gerektirdiği hallerde sermaye piyasası araçlarının halka arz ve satışını geçici durdurmak Kurulun görev ve yetkileri arasındadır. • Kurul kaydına alınma, sermaye piyasası araçlarının ihraç veya halka arzından önce Kurulun tebliğlerinde yer alan belge ve bilgilerle Kurula başvurulmasıdır. Kurula başvuruda bulunulması söz konusu sermaye piyasası aracının Kurul kaydına alınması anlamında değildir. Bu nedenle Kurulca yapılacak incelemeler sonucunda açıklamaların yeterli olmadığı ve gerçeği dürüst bir biçimde yansıtmayarak halkın istismarına yol açacağı sonucuna varılırsa, gerekçe gösterilerek, başvuru konusu sermaye piyasası • aracının Kurul kaydına alınmasından imtina edilebilir.

  7. İhraç, sermaye piyasası araçlarının ihraçcılar tarafından çıkarılıp, halka arz edilerek veya halka arz edilmeksizin satışını ifade eder. İhraçcılar; anonim ortaklıklar, özelleştirme kapsamına alınanlar dahil kamu iktisadi teşebbüsleri, mahalli idareler ile bunlarla ilgili özel mevzuatları uyarınca faaliyet gösteren kuruluş, idare ve işletmelerdir. • Kurul, SPKn’na tabi ihraççıların kaydını tutar.

  8. Halka arz, sermaye piyasası araçlarının satın alınması için her türlü yoldan halka çağrıda bulunulmasını; halkın bir anonim ortaklığa katılmaya veya kurucu olmaya davet edilmesini; hisse senetlerinin borsalar veya teşkilatlanmış diğer piyasalarda işlem görmesini; SPKn’na göre halka açık anonim ortaklıkların sermaye artırımı dolayısıyla paylarının veya hisse senetlerinin satışını ifade eder. • Ayrıca Sermaye Piyasası Kanunu’nun 11 inci maddesinde pay sahibi sayısı 250’yi aşan anonim ortaklıkların hisse senetlerinin halka arz olunmuş sayılacağı ifade edilerek halka arz kavramı genişletilmiştir.

  9. Halka açılma veya payların halka arz edilmesi, bir anonim ortaklığın kaynak ihtiyacını karşılamada başvurduğu bir “doğrudan finansman” yöntemidir. • Önceden hisse senetlerini halka arz etmiş ortaklıkların, tekrar hisse senedi arz etmelerine yeni hisse senedi arzı veya ikincil halka arz denilmektedir. Eğer payların halka arzı, halka kapalı bir anonim ortaklık tarafından ilk defa yapılırsa, bu halka açılma olarak ifade edilmektedir.

  10. Sermaye piyasası mevzuatında halka arz edilecek sermaye piyasası araçlarının kayda alınması için öngörülen sistem temel olarak aşağıdaki aşamalardan oluşmaktadır. • Şirketin yetkili organınca (genel kurul veya yönetim kurulu) karar alınması, • Halka arz edilecek sermaye piyasası araçlarının Kurul kaydına alınması, • İzahnamenin Ticaret Siciline tescili ve Türkiye Ticaret Sicili Gazetesi’nde ilanı, • Sirkülerin yayımlanması, • Kısıtlanmamışsa, yeni pay alma hakkının kullandırılması, (Hisse senetleri için) • Sermaye piyasası araçlarının satışı, • Sermaye piyasası araçlarının satın alan kişilere teslim edilmesi, • Satış sonrası işlemleri.

  11. Anonim ortaklıkların aşağıda belirtilen işlemler nedeniyle ihraç veya halka arz edilecek paylarının kayda alınması için Kurula başvurmaları zorunludur. • a) Mevcut payların halka arzı, • b) Halka açık olmayan ortaklıkların paylarının sermaye artırımı yoluyla halka arzı: Halka açık olmayan ortaklıklar, yapacakları sermaye artırımlarında, ortakların yeni pay alma haklarını kısmen veya tamamen kısıtlayarak paylarını halka arz edebilirler. Bu • ortaklıkların sermayelerinin tamamının ödenmiş olması zorunludur. • c) Halka açık ortaklıkların sermaye artırımları yoluyla halka arzı, • d) Pay sahibi sayısının 250'yi aşması nedeniyle hisse senetleri halka arz olunmuş sayılan anonim ortaklıkların Kurul kaydına alınması

  12. Sermaye artırımlarında prensip olarak artırılan sermayeden yeni pay alma hakkı eski ortaklara aittir ve eski ortaklar bu haklarını sermayedeki hisseleri oranında kullanabilirler, bu hakka rüçhan hakkı denir. • Rüçhan hakkı kullanıldıktan sonra satın alınmayan yeni payların tasarruf sahiplerine satılması sonucu şirketin ortak sayısı artmaktadır.

  13. İHRAÇÇILAR VE HALKA AÇIK ANONİM ORTAKLIKLAR Anonim ortaklıkların en belirgin özelliği ortakların kişisel sorumluluğunun bulunmamasıdır. Ortakların sorumlulukları yükümlendikleri sermaye tutarı ile sınırlıdır. Kanunumuz anonim şirketleri “Bir ünvana sahip, esas sermayesi muayyen paylara bölünmüş olan ve borçlardan dolayı yalnız mamelekiyle sorumlu bulunan şirket” olarak tanımlamıştır. Anonim şirket başlıca üç amaca erişebilmekteki rolü nedeniyle gelişmiş bir şirket Çeşididir: • Ortakların mali sorumluluğu sınırlandırılmıştır. • Paylar kolayca devredilebilir. • Büyük sermaye toplanması anonim şirketler vasıtasıyla mümkün olabilmektedir.

  14. TTK hükümleri uyarınca anonim şirketler iki biçimde kurulurlar. • a-Ani Kuruluş • b-Tedrici Kuruluş • Ani kuruluş, ortaklık paylarının yani esas sermayenin tamamının kurucular tarafındanyüklenilmesi ile, tedrici kuruluş ise bir kısım payların kurucular tarafından yüklenilmesi ve geri kalan kısım için ise halka açılması yolu ile olur. • Günümüzde şirketler ani olarak kurulmakta daha sonra sermaye artırımı yoluyla halka açılmaktadır. • YENİ TTK İLE TEDRİCİ KURULUŞ KALDIRILMIŞTIR.

  15. Sermaye piyasası araçlarını çıkaran şirketler Kanunda ihraçcı ve halka açık anonim ortaklık olarak tanımlanmıştır. Kanun bu iki kategoride yer alan şirketler için; - Genel kurul kararı gerektirmeden sermaye artırımı yapılmasını sağlayan kayıtlı sermaye sistemi, - Türk Ticaret Kanunu’ndaki limitlerin üzerinde tahvil ihraç limiti, • gibi haklar tanımakla beraber, bunlara - Kurulca belirlenen oranda kar payı dağıtma, - Mali tablolarını bağımsız denetime tabi tutma, - Mali tablolarını Kurulca belirlenen muhasebe standartlarına göre hazırlama ve ilan etme, - Kurulca belirlenen özel durumların gerçekleşmesi halinde kamuya bilgi verme, - Halka açık anonim ortaklıkların esas sözleşme değişiklikleri için Kuruldan izin alma, gibi yükümlülükler de getirmiştir.

  16. Halka Açık Anonim Ortaklıklar Kanunun uygulanmasında, Halka Açık Anonim Ortaklıklar; “Hisse senetleri halka arz edilmiş olan veya halka arz edilmiş sayılan anonim ortaklıklardır.” şeklinde tanımlanmaktadır. Kanun gereğince, pay sahibi sayısı 250’yi aşan anonim ortaklıkların hisse senetleri halka arzolunmuş sayılır ve bu ortaklıklar, halka açık anonim ortaklık hükümlerine tabi olurlar. Halka açık anonim ortaklık; - Hisse senetleri halka arz edilmiş olan, - Ya da ortak sayısı 250’yi aşan, anonim ortaklıklardır

  17. Az sayıda ortakla kurulan bir anonim şirketin ortak sayısı, şirketin paylarının zamanla veraset yoluyla birden fazla kişiye geçmesi ya da bazı ortakların hisselerini parça parça üçüncü şahıslara satmaları sonucunda, artabilir. Bu hüküm ile, hisse senetlerini kendi iradesiyle halka arz eden şirketler ile beraber, şirketin kendi iradesi dışında da halka açık hale gelebileceği ve bu şirketlerin de Kanuna tabi olarak Kurulun denetimine girecekleri belirtilmektedir

  18. KAYITLI SERMAYE SİSTEMİ • Kayıtlı sermaye sistemi, uzun süren formaliteleri en az düzeye indiren, taahhüt edilmemiş bir rakamdır. Yönetim kuruluna bu sınıra kadar, istediği zamanlarda, istediği miktarda hisse senedi ihraç etme yetkisi vermektedir.

  19. Kayıtlı sermaye sistemine geçecek HAAO için en az sermaye limiti Başlangıç Sermayesi olarak isimlendirilir. • Bu sistemde halka satışı yapılmış pay senetlerinin temsil ettiği sermaye Çıkarılmış Sermaye olarak tanımlanır. Bir başka deyişle, sistem içerisinde herhangi bir anda, ortaklığın ödenmiş sermayesini ifade etmektedir

  20. Kayıtlı sermaye sistemini kabul eden ortaklıklar, kabul ettikleri sermaye tavanı doluncaya kadar sadece yönetim kurulu karar ile sermaye artırabilmekte ve Kuruldan izin alarak istedikleri zaman bu sistemden çıkabilmektedirler. Ancak sistemden çıkan veya çıkarılan ortaklıklar en az 2 yıl geçmeden yeniden sisteme kabul edilmemektedir.

  21. Kar Dağıtımı • Hisse senetleri borsada işlem gören anonim ortaklıklar genel kurullarının alacağı karara bağlı olarak kar paylarını; tamamen nakden dağıtma, tamamen hisse senedi olarak dağıtma, belli oranda nakit belli oranda hisse senedi olarak dağıtma ve kalanı ortaklık bünyesinde bırakma, nakit ya da hisse senedi olarak dağıtmadan ortaklık bünyesinde bırakarak dağıtmış olurlar.

  22. Bilançoda kar oluşması durumunda T.T.K. mad. 466’ya göre: • I. Tertip Yedek Akçe; Ödenmiş sermayenin beşte birini buluncaya kadar vergiden sonraki karın yirmide biri oranında I. Tertip Yedek Akçe ayrılması zorunludur. • Adi hisse senedi sahiplerine ödenmiş sermayenin %5’i oranında yasal birinci temettü dağıtılması zorunludur. • Birinci temettü ayrıldıktan sonra pay sahipleri ve kara iştirak eden diğer kişilere dağıtılması kararlaştırılan kısmın onda biri oranında II. Tertip Yasal Yedek Akçe ayrılması zorunludur.

  23. 4-KAMUYU AYDINLATMA • Kamuyu aydınlatma ilkesi, ortaklık pay sahipleri ve alacaklılarının menfaatlerini korumaya ve haklarını bilinçli ve etkili bir şekilde kullanmaya yardım eden; gelecekteki pay ve tahvil sahiplerinin ve sermaye piyasasının diğer ilgililerinin aldatılmalarını önleyip, ortaklık yararına kazanılmalarını sağlayan; özel ekonomik gücün, milli iktisadın gereklerine ve faydasına uygun çalışmasını gerçekleştiren; gerek iç, gerek dış denetim, kapsamı içine alan ilkelerin tümü olarak tanımlanabilir

  24. 5- İÇERİDEN ÖĞRENENLERİN TİCARETİ • Uluslararası çevrelerde “insider trading” olarak bilinen içeriden öğrenenlerin ticareti S.P.K.’nun 47.mad.’sinde şu şekilde tanımlanmıştır; sermaye piyasası araçlarının değerini etkileyebilecek, henüz kamuya açıklanmamış bilgileri kendisine veya üçünü kişilere menfaat sağlamak amacıyla kullanarak sermaye piyasasında işlem yapanlar arasındaki fırsat eşitliğini bozacak şekilde mameleki yarar sağlamak veya bir zararı bertaraf etmektir. İçeriden öğrenenlerin ticaretinde ana tema, fiyata etki gücüne sahip ve henüz açıklanmamış bir bilgiye diğer tarafların sahip olmadığı bilgiye sahip olmaktır.

  25. Manipülasyon • Yapay olarak sermaye piyasası araçlarının, arz ve talebini etkilemek, büyüyen bir piyasa olduğu izlenimi yaratmak, fiyatlarını aynı seviyede tutmak, artırmak veya azaltmak amacıyla alım satım yapmak da (manipülasyon) suç kabul edilmektedir.

  26. Manipülasyonun temel unsurları • Menkul kıymet arz ve talebini ve fiyatlarını etkileyemeye yönelik birimlerin olması, • Menkul kıymetlerin fiyatlarının olduğundan daha farklı gösterilmeye çalışılması, • Diğer katılımcıları da ilgili menkul kıymeti alma ya da satma yönünde teşvik edilmesi şeklinde sıralanabilir.

  27. Manipülasyon • insanları kandırarak bir menkul kıymeti almaya ve satmaya veya • menkul kıymetin fiyatını yapay bir seviyede tutmaya yönelik davranışlar olarak ifade edilmektedir.

  28. MANİPÜLASYON TÜRLERİ • Bilgi Bazlı Manipülasyon(Information-based) • İşlem Bazlı Manipülasyon(Trade-based)

  29. Manipülasyon Suçuna İlşikin Yasal Düzenlemeler: S.P.Kanunu’nun 47. maddesi A-2 bendi: ‘Yapay olarak sermaye piyasası araçlarının arz ve talebini etkilemek, aktif bir piyasanın varlığı izlenimini uyandırmak, fiyatlarını aynı seviyede tutmak, arttırmak veya azaltmak amacıyla alım ve satımını yapan gerçek kişilerle , tüzel kişilerin yetkilileri ve bunlarla birlikte hareket edenler….. cezalandırılır.’

  30. S.P.Kanunu’nun 47. maddesi A-3 bendi: ‘Sermeye piyasası araçlarının değerini etkileyebilecek yalayanlı, yanıltıcı, mesnetsiz bilgi veren, haber yayan, yorum yapan ya da açıklamakla yükümlü oldukları bilgileri açıklamayan gerçek kişilerle , tüzel kişilerin yetkilileri ve bunlarla birlikte hareket edenler….. cezalandırılır. ’

  31. 6- SERMAYE PİYASASINDA PİYASA TÜRLENMELERİ • Birincil Piyasa-doğrudan ve dolaylı • İkincil Piyasa • Üçüncül Piyasa • Dördüncül Piyasa

  32. BİRİNCİL PİYASALAR • Finansman gereksinimlerini karşılamak amacıyla ihraçları planlanan menkul kıymetlerin ilk satışının gerçekleştiği piyasalardır. • Birincil piyasalarda menkul kıymet satışının gerçekleştirilmesi, ihracı yapan şirket veya kuruma nakit girişi sağlar. • Birincil piyasalara ilk ihraç piyasası da denir.

  33. İKİNCİL PİYASALAR • Menkul kıymetler birinci el piyasada satıldıktan sonra, yatırımcıların almış oldukları menkul kıymetleri satmaları veya bir başka yatırımcıdan menkul kıymet almaları şeklinde gerçekleştirilen işlemlerin gerçekleştirilen işlemlerin yapıldığı piyasalara ikinci el piyasalar denir. • İkinci el piyasalar menkul kıymetlerin likiditelerini sağlar. • İkinci el piyasaların işleyişi sayesinde menkul kıymetlerin devamlı olarak bir piyasa fiyatının oluşması sağlanır.

  34. İKİNCİ EL PİYASALAR • İkinci el piyasalarda yapılan işlemler, birinci el piyasalarda yapılan işlemlerin aksine menkul kıymetleri ihraç etmiş olan şirketlere nakit girişi sağlamazlar. • İkinci el piyasalarında oluşan fiyatlar, piyasada işlem yapan yatırımcıların ilgili şirketleri nasıl değerlendirdiklerini gösteren bilgi taşırlar. • Menkul kıymetleri ikinci el piyasada işlem gören şirketlerin yöneticilerinin piyasada oluşan fiyatlara göre, ortaklarının refahını artırıcı yeni kararlar almaları ve uyguladıkları politikaları gözden geçirmeleri gerekir.

  35. İKİNCİ EL PİYASA TÜRLERİ • Aracı piyasaları (Dealer markets) • Mezat piyasaları (Auction markets) • Komisyoncu piyasalar (Broked markets) • Doğrudan arama piyasaları( Direct search markets)

  36. Aracı Piyasaları • Bu piyasalarda aracılık yapanlar aynı fiziksel ortamda bulunmazlar. • Farklı coğrafik konumda bulunmalarına rağmen iletişim araçları ile alım satım emri verirler. • Dealer olarak bu piyasaya katılanlar esas olarak kendi adlarına oluşturdukları menkul kıymet stokunu (portföyü) yönetirler. • Dealerlar, alım-satım emirlerini doğrudan doğruya borsaya ulaştırma olanağına sahiptirler.

  37. Aracı Piyasaları • Bir menkul kıymetler piyasasında aynı anda hem mezat işlemleri hem de dealer işlemleri yapılabilir. • Dealerlar, hem kendi adlarına hem de başkaları adlarına işlem yetkisine sahipken, brokerlar ise kendi adlarına işlem yapamamakta ancak başkalarına aracılık yapabilmektedirler.

  38. Mezat Piyasaları • Menkul kıymet piyasalar denildiğinde mezat piyasaları akla gelmektedir. • Bu piyasada, verilen alım-satım emirleri nihai olarak borsa çatısı altında fiziksel olarak bulunan aracılar tarafından yerine getirilmektedir. • Bu piyasalara mezat veya açık artırma piyasaları denilmesinin nedeni, menkul kıymet alıcı ve satıcı temsilcilerinin aynı ortamda bulunarak açık bir teklif süreci ile işlemleri gerçekleştirmekte olmalarıdır.

  39. Komisyoncu Piyasalar • Bu piyasalarda komisyoncu, özel bir satış veya alış gerçekleştirmek isteyen tarafın talebine bağlı olarak uygun bir karşı taraf bulmak üzere aracılık yapmaktadır. • Hisse senedi piyasalarında bu tür bir piyasa işlemi çoğunlukla blok olarak satış yapmak isteyen veya almak isteyen bir tarafın bulunması durumunda gerçekleştirilmektedir.

  40. Doğrudan Arama Piyasaları • Bu piyasa işlemleri bir bakıma alıcı ve satıcının amaçlarını gerçekleştirmek için kullandıkları en ilkel işlemlerdir. • Doğrudan arama piyasaları alıcı ve satıcının amacını gerçekleştirmek için bir aracı kullanmaksızın, borsa dışındaki girişimleri ile uygun karşı tarafı bulmak amacı ile yürüttüğü faaliyetler sonucunda gerçekleştirdiği işlemlerin yer aldığı piyasalardır.

  41. İKİNCİL PİYASALARDA ÖRGÜTLENME • Organize menkul kıymet borsaları • Tezgah üstü piyasalar (Üçüncü El Piyasalar)

  42. Organize Menkul Kıymet Piyasaları • Bu borsalar, belirli bir mekanda ve borsa yönetimi tarafından önceden belirlenmiş kurallara göre menkul kıymet almak veya satmak isteyen yatırımcıların alım satımlarını gerçekleştirdikleri piyasalardır. • İMKB, Tokyo borsası, Zürih borsası vs… • Bu piyasada işlem yapan alıcı ve satıcılar borsa, tarafından belirlenen kurallara uymak zorundadır, yatırımcılar kendi aralarında işlem yapamazlar.

  43. Over the Counter (OTC) piyasalar(Üçüncü El Piyasalar) • Organize borsalara göre, sınırlamaları çok daha az olan esnek özellikle piyasalardır. • Bu piyasalarda fiziksel bir mekan yoktur. • Bu piyasalarda genellikle organize borsalarda işlem görmeyen küçük işletmelerin hisse senetleri işlem görmektedir. • Herhangi bir alıcı ve satıcının herhangi bir şekilde bir araya gelerek kendilerinin belirlediği koşullara göre alım satım yapmaları halinde yaptıkları işlemler de organize olmayan veya tezgahüstü piyasası işlemi olarak kabul edilmektedir.

  44. İKİNCİ EL PİYASALARINDA İŞLEM SÜRECİ • İkinci el işlemler, hem organize hem de organize olmayan piyasalarda yapılabilir. • İlk alıcının satmak istediği menkul kıymet veya varlık artık ikinci el piyasada işlem görecektir. • Organize olmayan piyasalarda gerçekleştirilen ikinci el işlemler için özel bir işleyiş süreci tanımlanmaz çünkü alıcı ve satıcı istediği koşullarda işlem yapabilir. • Organize piyasalarda gerçekleştirilen ikinci el işlemler için alım satıma konu olan varlıkların borsaya kote edilmiş olmaları şarttır.

  45. Bir menkul kıymetin borsada işlem görebilmesi için borsanın yetkili organı tarafından ilgili menkul kıymetin borsada işlem görmesine izin verilmelidir. • Borsalar hangi menkul kıymetlerin borsada işlem görebileceklerine ilişkin kuralları önceden açıklarlar. Bu kurallara kotasyon koşulları denir. • Şirketin borsa kotasyonu şartlarına uygun bulunarak, menkul kıymetlerin borsada işlem görmesine izin verilmesi halinde menkul kıymet borsaları borsaya kote edilmiş olur.

  46. Dördüncü El Piyasalar • Finansal yatırımcılar arasında doğrudan menkul kıymet aktarımının yapıldığı, blok alıcı ve satıcılar arasındaki iletişim ağı ile çalışan piyasa dördüncü el piyasadır. • Blok deyimi, tek işlemde büyük sayıda hisse senedinin aktarıma konu olmasıdır. • Bu piyasaya katılanlar normal satıcı hizmetlerini değerlendirme dışı tutmaktadırlar. • Dördüncü el piyasa örgütlenmesi karşılığında sadece küçük bir komisyon veya yıllık ödenti ödenir. • Böylece blok aktarmanın maliyeti çok düşük kalır.

  47. Dördüncü El Piyasalar İşlem Süreci • Firmanın alım ya da satım yapmak isteyen abone müşterisi, işleme bilgisayarından cari piyasa fiyatlarını sorarak başlar. • Abone müşteri, işlem yapmak istediği için istediği hisse senedinin adını, teklif edilen veya istenen fiyatı, arz edilen sayıyı bilgisayar ağına kendi şifresiyle girer. • Bu giriş piyasayı örgütleyen firmanın bilgisayar ağında bir alım veya satım teklifi olarak yazılır. • İşlem yapmak isteyen diğer aboneler, ilk abone ile temas kurup pazarlığı gerçekleştirebilirler. • Karşılıklı anlaşma sonucunda işlem gerçekleşir. • Bu sistemde alıcı ve satıcı aboneler karşılıklı kimliklerini öğrenmeden işlemlerini gerçekleştirebilirler.

  48. SERMAYE PİYASASI KURUMLARI • Aracı Kuruluşlar • Yatırım Fonları • Yatırım Ortaklıkları • Borsa Yatırım Fonları • Konut Finansmanı • Diğer Sermaye Piyasası Kurumları • Derecelendirme Kuruluşları • Gayrimenkul Değerleme Şirketleri • Takas ve Saklama Merkezi • Merkezi Kayıt Kuruluşu • Portföy Yönetim Şirketleri • Bağımsız Denetim Kuruluşları

More Related