makroekonomija n.
Download
Skip this Video
Loading SlideShow in 5 Seconds..
Makroekonomija PowerPoint Presentation
Download Presentation
Makroekonomija

Loading in 2 Seconds...

play fullscreen
1 / 20

Makroekonomija - PowerPoint PPT Presentation


  • 205 Views
  • Uploaded on

Makroekonomija. II Predavanje. Mjerenje makroekonomske aktivnosti. Makroekonomski agregati su ekonomske veličine u kojima su zbirno (agregatno) izraženi rezultati i resursi privrede jedne zemlje.

loader
I am the owner, or an agent authorized to act on behalf of the owner, of the copyrighted work described.
capcha
Download Presentation

PowerPoint Slideshow about 'Makroekonomija' - deacon


An Image/Link below is provided (as is) to download presentation

Download Policy: Content on the Website is provided to you AS IS for your information and personal use and may not be sold / licensed / shared on other websites without getting consent from its author.While downloading, if for some reason you are not able to download a presentation, the publisher may have deleted the file from their server.


- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - E N D - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -
Presentation Transcript
makroekonomija

Makroekonomija

II Predavanje

mjerenje makroekonomske aktivnosti
Mjerenje makroekonomske aktivnosti
  • Makroekonomski agregati su ekonomske veličine u kojima su zbirno (agregatno) izraženi rezultati i resursi privrede jedne zemlje.
  • Rezultati su svi proizvodi i usluge koji nastaju ekonomskom aktivnošću i upotrebom resursa, i koji u agregatnom izrazu predstavljaju društveni proizvod i društveni dohodak.
sistem nacionalnih ra una
Sistem nacionalnih računa
  • Sistem nacionalnih računa prikazuje i klasificira sve ekonomske transakcije između ovih subjekata, pri čemu se transakcije pojedinih subjekata grupiraju u sintetičke kategorije – makroekonomske agragate.
  • Osnovna funkcija sistema nacionalnih računa je da prikažu šta se dešava u ekonomiji jedne zemlje u određenom periodu.
odnos realne i monetarne ekonomije
Odnos realne i monetarne ekonomije
  • Sve makroekonomske procese – ekonomske transakcije, koje evidentira društveno računovodstvo, u nacionalnim ekonomijama dijelimo na:
  • Tokove roba (realna ekonomija), koja se izražava i mjeri u količinama proizvedenog ili prirodnog bogatstva, broju zaposlenih, količini instaliranih kapaciteta i sl.
  • Tokove novca (novčana ili monetarna ekonomija) izražava se u količini i kretanju novca (u obliku novčane mase, plaća, kamata, profita i td.).
dru tveni proizvod u sistemu nacionalnih ra una
Društveni proizvod u sistemu nacionalnih računa
  • Vrijednost društvenogproizvoda obuhvata vrijednost proizvodnje svih materijalnih dobara i usluga koje se realiziraju na tržištu u određenom periodu.
  • Mjera ukupnog proizvoda u sistemu nacionalnih računima je bruto domaći proizvod (GDP).
  • GDP je osnovni makroekonomski pokazatelj i najsveobuhvatnija mjera finalnog outputa ekonomije (ukupna proizvodnja dobara i usluga) u jednoj državi, za određeni vremenski period.
gdp kao suma finalnih prodaja proizvoda i usluga
GDP kao suma finalnih prodaja proizvoda i usluga
  • Kao suma finalnih proizvoda i usluga, GDP se iskazuje uključivanjem svih finalnih dobara i usluga koje potrošači kupuju i troše.
  • Ekonomski subjekti (domaćinstva, preduzeća i država) troše svoje dohotke na kupovinu ovih dobara, pa se GDP dobija sabiranjem komponenti svih potrošnji u obračunskom periodu od jedne godine.
problem dvostrukog obra unavanja
Problem «dvostrukog obračunavanja»
  • Isti proizvod ne može dva ili više puta biti uključen u obračun GDP, što znači da je je nužno isključivanje međufazne prodaje i tzv. intermedijarnih dobara.
  • Međufazne prodaje su one koji kupuju kupci koji nisu krajnji korisnici nego su to dalji preprodavci – dileri.
  • Intermedijarna dobra su dobra koja se upotrebljavaju u izradi nekog dobra u cijelom lancu njegove proizvodnje.
gdp kao suma dodatih vrijednosti
GDP kao suma dodatih vrijednosti
  • Da bi se izbjeglo dvostruko mjerenje uzima se u obzir samo vrijednost finalnih dobara i usluga, a izostavljaju transakcije intermedijarnim proizvodima, koji se dalje prerađuju ili preprodaju.
  • Kada krajnji kupac kupi finalni proizvod, u cijenu će biti uključena ukupna dodata vrijednost koja se stvara u svim fazama proizvodnog procesa, pa dodata vrijednost neće biti dvostruko obračunata.
bruto nacionalni proizvod gnp
Bruto nacionalni proizvod (GNP)
  • GNP se dobija dodavanjem GDP-u prihoda od ulaganja u inozemstvu i oduzimanjem plaćanja strancima za njihova ulaganja.
  • GNP predstavlja dodatu vrijednost koju su stvorili faktori proizvodnje u vlasništvu rezidenta jedne zemlje, bilo da su locirani u zemlji ili inostranstvu.
  • Razlika između GNP i GDP naziva se neto inozemno faktorsko plaćanje.
siva ekonomija problemi realnog obra una gdp
Siva ekonomija: Problemi realnog obračuna GDP
  • Različiti su oblici ispoljavanja sive ekonomije:
  • umanjivanje ili izbjegavanje prijavljivanja i plaćanja poreza na prihode poreskih obveznika (firmi i pojedinaca),
  • rad i prodaja na crno (ulične tezge, ne prijavljeni, radnici, sitne zanatske usluge),
  • aktivnosti «uradi sam» (poslovi domaćica, kućne popravke, rad na njivi),
  • nedozvoljene radnje kao što su prodaja droge ili druge kriminalne aktivnosti.
inflacija
Inflacija
  • Inflacija je opći rast cijena (ili rast općeg nivoa cijena), odnosno pad vrijednosti novca.
  • Inflacija, ekonomski, predstavlja poremećaj u robno-novčanim odnosima kada količina novca u opticaju znatno prekorači veličinu robnih fondova.
  • Stopa inflacije se izračunava korištenjem indeksa cijena.
pojam nominalnog i relnog gdp
Pojam nominalnog i relnog GDP
  • Ukoliko vrijednost finalnih proizvoda i usluga koji ulaze u obračun GDP izrazili u tekućim, tržišnim cijenama dobivamo nominalni GDP.
  • Realni GDP se obračunava pomoću cijena iz zadate bazne godine (mjeseca), što znači da koristi konstantne cijene.
gdp deflator
GDP deflator
  • Realni GDP dobijamo tako što nominalni GDP podijelimo indeksom cijena (koji nazivamo deflator GDP) u postupku koji označavano kao deflacioniranje.
  • Deflator GDP = index cijena kojim se vrši korekcija novčane vrijednosti svih roba i usluga koje ulaze u sastav GDP usljed promjena cijena.
potencijalni i stvarni gdp
Potencijalni i stvarni GDP
  • Potencijalni GDP je dugoročni trend realnog GDP i predstavlja dugoročne proizvodne mogućnosti koju nacionalna ekonomija može ostvariti uz održavanje stabilnih cijena.
  • Stvarni GDP je obično manji od potencijalnog GDP-A.
  • Razlika između potencijalnog i stvarnog GDP-A naziva se GDP jaz (GDP gap).
ukupno ostvareni gdp i gdp per capita
Ukupno ostvareni GDP i GDP per capita
  • GDP kao ukupna vrijednost svih outputa (finalnih proizvoda i usluga, odnosno svih faktorskih dohodaka) u jednoj zemlji tokom jedne godine predstavlja ukupno ostvareni GDP.
  • Ako se ukupno ostvareni GDP stavi u odnos sa ukupnim brojem stanovnika dobije se GDP po stanovniku (GDP per capita).
gdp kao pokazatelj ekonomskog rasta
GDP kao pokazatelj ekonomskog rasta
  • Rast GDP jedan je od osnovnih makroekonomskih ciljeva.
  • Uvećanje realnog GDP predstavlja ekonomski rast.
  • Rast realnog GDP moguće je jednostavno mjeriti upoređivanjem prirasta realnog GDP u ovoj u odnosu na prošlu godinu.
gdp i ekonomsko blagostanje 1
GDP i ekonomsko blagostanje (1)
  • Iako važi kao najsveobuhvatnija mjera ekonomske aktivnosti makroekonomije u jednoj zemlji, GDP ne predstavlja savršeno mjerilo blagostanja.
  • GDP ima i određene slabosti (nedostatke), zbog toga što:
  • Promjene veličine GDP ne govori o cilju proizvodnje u makroekonomiji;
gdp i ekonomsko blagostanje 2
GDP i ekonomsko blagostanje (2)
  • U GDP nije uračunata vrijednost dobara i usluga – ekonomskih aktivnosti koje nisu registrirane.
  • GDP «ništa ne govori o kvalitetu života»
  • GDP «ne govori ništa o socijalnim nejednakostima».
kru ni tok dohotka i proizvodnje
Kružni tok dohotka i proizvodnje
  • Ciklični tok tražnje, proizvodnje, dohodaka i, ponovo, tražnje prema proizvodnji predstavlja kružni tok dohotka i proizvodnje u ekonomskom sistemu.
  • Subjekti ovog kružnog toka su sektori proizvodnje i potrošnje a veze između njih se iskazuju kao ekonomske transakcije subjekata u sistemu nacionalnih računa.