kenning um rvinnslu ekkingar l.
Download
Skip this Video
Loading SlideShow in 5 Seconds..
Kenning um úrvinnslu þekkingar PowerPoint Presentation
Download Presentation
Kenning um úrvinnslu þekkingar

Loading in 2 Seconds...

play fullscreen
1 / 22

Kenning um úrvinnslu þekkingar - PowerPoint PPT Presentation


  • 201 Views
  • Uploaded on

Kenning um úrvinnslu þekkingar. Nemandinn er virkur, framkvæmir og skiptir sér af áreitum áherslan er á samvirkni nemans og umhverfisins A) þekking verður til í þrepum að taka eftir áreiti að bera kennsl á áreitið umbreyta því hugræna mynd, bera saman við efni úr minni gefa því merkingu

loader
I am the owner, or an agent authorized to act on behalf of the owner, of the copyrighted work described.
capcha
Download Presentation

PowerPoint Slideshow about 'Kenning um úrvinnslu þekkingar' - daria


An Image/Link below is provided (as is) to download presentation

Download Policy: Content on the Website is provided to you AS IS for your information and personal use and may not be sold / licensed / shared on other websites without getting consent from its author.While downloading, if for some reason you are not able to download a presentation, the publisher may have deleted the file from their server.


- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - E N D - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -
Presentation Transcript
kenning um rvinnslu ekkingar
Kenning um úrvinnslu þekkingar
  • Nemandinn er virkur, framkvæmir og skiptir sér af áreitum
  • áherslan er á samvirkni nemans og umhverfisins
  • A)þekking verður til í þrepum
    • að taka eftir áreiti
    • að bera kennsl á áreitið
    • umbreyta því hugræna mynd, bera saman við efni úr minni
    • gefa því merkingu
    • bregðast við

Biehler/Snowman, 9. kafli

kenning frh
Kenning….frh.
  • B) aðeins er hægt að koma fyrir takmörkuðu magni af þekkingu á hverju þrepi
    • endanllegt magn sem hægt er að læra virðist takmarkalaust
    • þekking innbyrðist aðeins smám saman
  • C) úrvinnsla þekkingar er samvirkandi
    • skynjun verður fyrir áhrifum frá upplýsingum sem þegar eru til í minninu
    • þekking sem þegar er til í minninu verður fyrir áhrifum frá skynjun

Biehler/Snowman, 9. kafli

kenn frh
Kenn…..frh.
  • Það er mikilvægt að muna að mörg áreiti berjast um athygli nemandans á sama tíma. Því meir sem þú veist um hvernig nemendurnir vinna, geyma í minni og nota þekkingu, þeim mun skilvirkari geturðu orðið við að hafa áhrif á þessa samkeppni.

Biehler/Snowman, 9. kafli

sj fl irit bls 319 8 tg 252 9 tg
Sjá flæðirit, bls.319(8.útg), 252(9.útg)
  • Minnishólfin þrjú eru skynminni (SR), skammtímaminni (STM) og langtímaminni (LTM)
    • hólfin hvað varðar geymsluþol, bæði magn uppl. og tíma
  • uppi eru tvær andstæðar skoðanir, annars vegar
    • aðhyllast sumir menn fjölhólfakenninguna, hins vegar aðhyllast aðrir einhólfakenningu, fjölhólfakenningin er enn ofan á og hentar kennurum
  • umkóðun upplýsinga og flæði milli hólfa er stjórnað af “control processes”sem hver um sig tengist sérstöku hólfi: að bera kennsl á, athygli, æfing til viðhalds minnis, merkingaræfing, líka kallað umkóðun merkingar, og endurheimt úr minni

Biehler/Snowman, 9. kafli

slide5
“Control processes” eru afar mikilvægir:
    • þeir ákvarða hve margar upplýsingar (hve mikil þekking) fara í vinnslu og hve vel unnið er úr þeim
    • sá/sú sem lærir ákveður hvernig og hvenær þekkingin skuli notuð

Biehler/Snowman, 9. kafli

skynminni og hrifaferlar ess
Skynminnið og áhrifaferlar þess
  • Geymir upplýsingar í 1-3 sek.
      • Þá annað hvort týnist upplýsing eða fer í frekari vinnslu
  • eðli aðferða við að endurheimta úr minni
      • ef fyrirbærið er óljóst eða nema vantar nauðsynlega grunnþekkingu, þá líður frekari úrvinnsla fyrir það
      • hefur þá þýðingu að yngri börn þurfa meiri verkefnastýringu en eldri, þau hafa takmarkaðan forða þekkingar og einnig takmarkaðri ályktunarhæfni til að tengja áunna þekkingu nýju verkefni

Biehler/Snowman, 9. kafli

skynminni frh
Skynminni…frh.
  • Þýðing athyglinnar, sem einungis beinist að einu atriði á kostnað annars
      • einstaklingsmunur með tilliti til einbeitingarhæfileika
      • það má að hluta skýra með SKEMUM sem gera okkur kleift að gera ráð fyrir upplýsingum, þekkingu. Þessi skemu, eða munstur hugsana sem byggja á nýrri þekkingu, viðhorfum og skoðunum, hafa langtímaverkan. Þannig hefur fyrri hugsun okkar um hvað var mikilvægt- áhrif á hvað okkur finnst mikilvægt nú eða í framtíðinni
      • því er nauðsynlegt að kennarinn sannfæri nemendur um gildi námsins til að ná athygli þeirra

Biehler/Snowman, 9. kafli

skammt maminni og hrifaferlar ess
Skammtímaminni og áhrifaferlar þess
  • Um leið og athygli er vakin fer upplýsingin inn á STM
      • STM getur geymt í einu allt að 7 óskyld atriði (plús/mínus tvö) í 20 sek.
      • STM er stundum nefnt vinnsluminnið því það grípur upplýsingarnar hvenær sem er
  • Æfing; upplýsingar í STM hverfa fljótt ef ekki er unnið úr frekar
    • æfing ýmist kemur efninu fyrir í LTM eða til brúks á staðnum
    • viðhaldsæfing, endurtekning heldur uppl. í STM
    • merkingaræfing tengir nýjar upplýsingar gamalli þekkingu
    • val á aðferð fer eftir þörfum
    • leikskólabörn æfa sjaldan óbeðin, 7 ára börn endurtaka einstök atriði óbeðin, en 10 ára eru sem fullorðin, nota merkingaræfingar

Biehler/Snowman, 9. kafli

stm og frh
STM og…..frh.
  • Flokkun, sjá mynd bls. 324
      • tvöfalt meiri upplýsingar komast fyrir í minni ef þær eru flokkaðar
        • einingarnar eru færri, auk þess sem þær tengjast innbyrðis og minna þannig hver á aðra
        • hefur þá þýðingu fyrir kennslu að vel skipulagt og flokkað námsefni hjálpar nemendum að halda í minni
  • þýðing/vægi námsefnis, í beinum tengslum viðhvort það tengist vitsmunagetu nemandans
        • lærist betur ef efnið getur tengst því sem nemar kunna fyrir
        • kennari þarf að hafa fyrir að hjálpa nemendum að tengja nýtt/gamalt

Biehler/Snowman, 9. kafli

langt maminni
Langtímaminni
  • Eðli LTM:margir trúa því að endalaust sé hægt að geyma í minni og að allt sé þar skráð. Þessi kenning er studd eftirfarandi rökum:
    • kanadískur taugaskurðlæknir, Penfield, gerði aðgerðir á heila á rúmlega 100 sjúklingum, áreitti yfirborð mismunadi hluta heilans og fékk fram löngu liðnar minningar frá sjúkl.
    • Tilraunir: sjá bls. 326
    • minningar dregnar fram við dáleiðslu, þetta atriði er þó umdeilt
  • Hvernig geymast upplýsingar LTM?….:flokkun er mikilvæg m.t.t. hvernig við náum aftur efni frá LTM

Biehler/Snowman, 9. kafli

ltm frh
LTM…frh
  • Ein kennig er að efnið sé geymt í skemum, skylt hugtaki Piagets
  • væntingar eru taldar skipta máli. Ef upplifanir, ný reynsla fellur að væntingum okkar (skemum)þá skiljum við, að öðrum kosti getum við lent í vandræðumvarðandi skilning og minni, jafnvel einnig hegðun
  • við skiljum okkar skilningi og munum þannig, þarf ekki að vera eins og raunverulegur atburður var

Biehler/Snowman, 9. kafli

ekking eigin hugsun metacognition
Þekking á eigin hugsunmetacognition
  • Eðli hennar og þýðing:
      • útskýrir hvers vegna, ef tvenns konar aðferðir við nám eru kenndar, önnur áhrifarík en hin síður, 7 ára barn velur handahófskennt aðferð en 10 ára barnið velur þá áhrifaríku. Þekkingin þroskast með aldrinum
      • Flavell heldur því fram að þessi þekking sé háð þekkingu almennt um eigin getu, og á hvernig verkefni eru ólík auk þekkingar á ólíkum námsaðferðum

Biehler/Snowman, 9. kafli

ekking og aldur
Þekking …… og aldur
  • Yngri börn meta ekki þyngd verkefna með nákvæmni
    • 6 ára veit að þekkt efni er auðlærðara en óþekkt, en áttar sig ekki á að hve mikla þekkingu þau muna í beinu framhaldi af námi fyrr en um 9 ára aldur
  • þekking barna á eigin hugsun varðandi lestur er í beinum tengslum við hvernig þau bera sig að við lesturinn
    • þannig veit 6 ára barn að lengd sögu hefur áhrif á skilning þess á sögunni, en er sér þess ómeðvitað að lestrsraðferðir hafa einnig áhrif á skilning. Sjöttu bekkingar eru sér fullmeðvitaðir um að lestrartækni, svo sem flokkun hugmynda, hefur áhrif á skilning og þau eru líklegri til að leasa að greinarskilum á meðan yngri börnin lesa gjarnan að punkti.
  • Eldri börn átta sig betur á minni sínu en þau yngri
    • þannig byggja yngri börn hugmyndir sínar um skilning á óraunhæfum persónulegum sérkennum,s.s. “ég er góður” þegar eldri börn beina athyglinni að hvernig þau leysa verkefni

Biehler/Snowman, 9. kafli

ekking aldur
Þekking…..aldur
  • Yngri börn flokka ekki verkefni kerfisbundið, gera námsáætlanir, né nota þau aðferðir til að auka skilning og minni
  • með aldri og auknum þroska bregðast börn við flóknari verkefnum, átta sig smám saman á eigin hugsun og hvernig hún tengist náminu í skólastofunni

Biehler/Snowman, 9. kafli

a kenna skipul g vinnubr g
Að kenna skipulögð vinnubrögð
  • Flestir eru óskipulagðir í námi, bæði börn og fullorðnir: tilraunir til að umskrá upplýsingar ná sjaldnast lengra en til einfaldra endurtekninga og einfaldrar flokkunar
    • námsáætlun er mikilvæg,- að stefna að markmiðum
    • námsaðferðir eru jafn mikilvægar, að þekkja hvaða leiðir eru færar og gefa besta raun
  • hvort tveggja þarf að leiðbeina nemendum með

Biehler/Snowman, 9. kafli

n mst kni
Námstækni
  • Tækni sem snýr að minni;nákvæmni við geymslu og endurheimtingu úr minni
    • æfing
    • minnishjálp
  • tækni sem snýr að skilningi; að skilja þýðingu og tengsl hugmynda
    • sjálfs-spurningar
    • glósur

Biehler/Snowman, 9. kafli

slide17
Æfing
  • Einfaldasta form æfingar er að endurtaka einstök atriði upphátt.Er nytsamlegra fyrir STM en LTM
    • fæst börn yngri en 6 ára nota þessa aðferð
    • byrja á einfaldan hátt um 7 ára aldur
    • um 8 ára æfa börn atriði í flokkum
  • safnæfing (cumulative rehearsal) er aðeins flóknari æfing, sleppa lærðum atriðum og bæta inn nýjum
  • unglingar eru færir um að flokka og skipuleggja upplýsingar og æfa þannig

Biehler/Snowman, 9. kafli

minnishj lp
Minnishjálp
  • Hjálpar nema að umbreyta upplýsingum eða skipuleggja þannig að auðveldara verði að ná þeim úr minni
    • rímuð minnishjálp, s.s. a,b,c,d…
    • búa til orð úr fyrstu stöfumt.d. vatna, fjalla …
    • búa til setningu úr fyrstu stöfum
    • “loci” aðferðin (frb.lósæ), þýðir staður. Nota þekktan stað, kemur því fyrir sem þú vilt muna í hverju herberginu á fætur öðru og ferð í huganum í gegnum staðinn þegar þú vilt draga úr minni
    • lykilorð, dæmi úr tungumálanámi (motor car)

Biehler/Snowman, 9. kafli

hvers vegna virka essar a fer ir
Hvers vegna virka þessar aðferðir?
  • Gefa manni samhengi með annars óskyld atriði
  • þýðing hins nýja eykst við tengsl þekktra atriða
  • gefa vísbendingar sem hjálpa við endurheimt úr minni
  • nemandinn er virkur

Biehler/Snowman, 9. kafli

a spyrja sj lfa n sig
Að spyrja sjálfa/n sig
  • Að búa til spurningar er góð tækni
    • búa til svipaðar spurningar og maður býst við t.d. á prófi. Skilningsspurningar leiða til notkunar, greiningartengingar og mats
    • virkar vel frá fjórða bekk. Gagnsemi slíkra spurninga fer eftir eftirfarandi:
      • havð menn vita um efnið
      • hvaða þekkingu menn hafa um eigin hugsun
      • hve skýr fyrirmælin eru
      • vinnuaðferðin- best ef unnið er í hópum og gagnkvæmt mat
      • hve oft slík aðferð er notuð
      • hve langan tíma nemar fá til að vinna á þennan hátt

Biehler/Snowman, 9. kafli

n ms tlun
Námsáætlun
  • Gerð námsáætlunar felur í sér eftirfarandi:
      • lágmarks þekkingu á eigin hugsun
        • geta skilgreint námsstöðuna
        • orðað námáætlun
        • kunna að nota mismunandi tækni
        • meta framfarir
        • aðlagað áætlun og breytt ef út af ber
        • vita hvernig, hvenær og hvers vegna þau nota hvert þessara atriða

Biehler/Snowman, 9. kafli