slide1 n.
Download
Skip this Video
Loading SlideShow in 5 Seconds..
Psychosociaal welzijn BEMIDDELING PowerPoint Presentation
Download Presentation
Psychosociaal welzijn BEMIDDELING

Loading in 2 Seconds...

play fullscreen
1 / 74

Psychosociaal welzijn BEMIDDELING - PowerPoint PPT Presentation


  • 168 Views
  • Uploaded on

Psychosociaal welzijn BEMIDDELING. WORKSHOP GO! PREVENTIE DAG VAN DE CONTACTPERSONEN. Inhoud. Wetgeving Bemiddeling Wat is bemiddeling? Wat is bemiddeling NIET? Jouw rol als bemiddelaar Belangrijkste principes en voorwaarden Het bemiddelingstraject in 7 fasen.

loader
I am the owner, or an agent authorized to act on behalf of the owner, of the copyrighted work described.
capcha
Download Presentation

PowerPoint Slideshow about 'Psychosociaal welzijn BEMIDDELING' - arne


An Image/Link below is provided (as is) to download presentation

Download Policy: Content on the Website is provided to you AS IS for your information and personal use and may not be sold / licensed / shared on other websites without getting consent from its author.While downloading, if for some reason you are not able to download a presentation, the publisher may have deleted the file from their server.


- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - E N D - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -
Presentation Transcript
psychosociaal welzijn bemiddeling

PsychosociaalwelzijnBEMIDDELING

WORKSHOP

GO! PREVENTIE

DAG VAN DE CONTACTPERSONEN

inhoud
Inhoud
  • Wetgeving
  • Bemiddeling
    • Wat is bemiddeling?
    • Wat is bemiddeling NIET?
    • Jouw rol als bemiddelaar
    • Belangrijkste principes en voorwaarden
    • Het bemiddelingstraject in 7 fasen

GO! Preventie - Dag van de contactpersonen

Ann Goeman – Psychosociaal Welzijnk: bemiddeling - 2011

1 wetgeving
1. wetgeving
  • Wettelijk kader

1.1 Wetgeving psychosociale belasting1.2 Definitie pesten op het werk1.3 Definitie geweld op het werk1.4 Definitie ongewenst seksueel gedrag op het werk1.5 Wet van 10 januari 2007

  • Rol van de betrokken partijen
  • Procedures
  • Wat als er derden bij betrokken zijn?
  • Register van feiten van geweld
deel 1 wetgeving
Deel 1: wetgeving
  • Jaarverslag
  • Wie geniet er ontslagbescherming?
  • Bij wie kan het personeelslid nog terecht?
  • Interne vertrouwenspersoon of externe preventieadviseur?
1 wettelijk kader
1. Wettelijk kader
  • Wet van 4 augustus 1996: wet betreffende het welzijn van de werknemers bij de uitvoering van hun werk
  • Wet van 11 juni 2002 + KB van 11 juli 2002: wet ter bescherming van werknemers tegen geweld, pesten en ongewenst seksueel gedrag op het werk
  • Wet van 10 januari 2007: Wet tot wijziging van verschillende bepalingen betreffende bescherming werknemers tegen geweld, pesten en ongewenst seksueel gedrag op het werk
  • Wet van 6 februari 2007: Wijziging wet 4 augustus 1996 betreffende de gerechtelijke procedures KB van 17 mei 2007: wijziging KB 11 juli 2002
1 1 wettelijk kader wetgeving psychosociale belasting 1
1.1 Wettelijk kader: wetgeving psychosociale belasting (1)
  • Wet van 10 januari 2007: wijziging van verschillende bepalingen betreffende het welzijn van de werknemers bij de uitvoering van hun werk (dit impliceert een wijziging van de Welzijnswet van 4 augustus 1996)
  • K.B. van 17 mei 2007 betreffende de voorkoming van psychosociale belasting veroorzaakt door het werk waaronder geweld, pesterijen en ongewenst seksueel gedrag

welzijn werkt

1 1 wettelijk kader wetgeving psychosociale belasting 2
1.1 Wettelijk kader: wetgeving psychosociale belasting (2)
  • Psychosociale belasting veroorzaakt door het werk:
    • elke belasting van psychosociale aard die
    • haar oorsprong vindt in de uitvoering van het werk of
    • die voorkomt naar aanleiding van de uitvoering van het werk en
    • die schadelijke gevolgen heeft voor de
      • Lichamelijke of
      • Psychische gezondheid van de persoon
1 1 wettelijk kader wetgeving psychosociale belasting 3
1.1 Wettelijk kader: wetgeving psychosociale belasting (3)
  • Er is sprake van een integratiebeweging: de problematiek rond geweld, pesterijen en ongewenst seksueel gedrag op het werk wordt geïntegreerd in het domein van psychosociale belasting op het werk
  • Doel van deze integratiebeweging (signaal van de wetgever): voorkomen dat psychosociale aspecten escaleren tot OGGW (OnGewenst Gedrag op het Werk)!
  • Deze beweging sluit nauw aan bij de realiteit:
    • overlapping tussen beide domeinen is enorm groot
    • onderzoek van klachten legt vaak andere problemen bloot
1 1 wettelijk kader wetgeving psychosociale belasting 4
1.1 Wettelijk kader: wetgeving psychosociale belasting (4)
  • De werkgever moet niet alleen aandacht besteden aan OGGW; hij moet voortaan ook preventieacties ontwikkelen voor alle arbeidsomstandigheden die een psychosociale belasting kunnen veroorzaken
  • Risicoanalyse psychosociale belasting die moet leiden tot preventieve maatregelen op basis van de 4 A’s:
    • Arbeidsinhoud
    • Arbeidsvoorwaarden
    • Arbeidsomstandigheden
    • Arbeidsverhoudingen

art.2 van het KB van 17 mei 2007

1 2 wettelijk kader definitie pesten op het werk 1
1.2 Wettelijk kader: definitie pesten op het werk (1)
  • meerdere gelijkaardige of uiteenlopende onrechtmatige gedragingen

handelingen, gebaren, woorden, bedreigingen, eenzijdige geschriften

Mogelijk verband met discriminatiegronden zoals godsdienst of overtuiging, handicap, leeftijd, seksuele geaardheid, geslacht, ras of etnische afstamming.

  • buiten of binnen de organisatie
  • gedurende een bepaalde tijd
1 2 wettelijk kader definitie pesten op het werk 2
1.2 Wettelijk kader: definitie pesten op het werk (2)

Doel of gevolg

  • Voor de persoon

Aantasting van de persoonlijkheid, de waardigheid of de fysieke of psychische integriteit

  • Voor het werk

Aantasting uitvoering van het werk, zijn betrekking wordt in gevaar gebracht

  • Voor de omgeving

Ontstaan van een bedreigende, vijandige, beledigende, vernederende of kwetsende omgeving

art. 32 ter van de wet van 4 augustus 1996

1 3 wettelijk kader definitie geweld op het werk
1.3 Wettelijk kader: definitie geweld op het werk
  • Elke feitelijkheid
  • waarbij een persoon
  • psychisch of fysiek
  • wordt bedreigd of aangevallen
  • bij de uitvoering van het werk.
  • Lastiggevallen is geschrapt

art. 32 ter van de wet van 4 augustus 1996

1 4 wettelijk kader definitie ongewenst seksueel gedrag op het werk
1.4 Wettelijk kader: definitie ongewenst seksueel gedrag op het werk
  • elke vorm van ongewenst gedrag:
    • verbaal, non-verbaal of lichamelijk
    • met een seksuele connotatie
  • met als doel of gevolg
    • aantasting waardigheid van een persoon
    • een bedreigende, vijandige, beledigende, vernederende of kwetsende omgeving

art. 32 ter van de wet van 4 augustus 1996

1 5 wettelijk kader wet van 10 januari 2007
1.5 Wettelijk kader: wet van 10 januari 2007
  • Doel: preventie en bescherming
  • Acties (samengevat)
    • Opstellen globaal preventieplan en jaaractieplan
    • Aanduiden preventieadviseur
    • Opstellen beginselverklaring
    • Uitwerken procedures intern + extern oggw
    • Aanpassing arbeidsreglement
1 5 wettelijk kader wet van 10 januari 2007 2
1.5 Wettelijk kader: wet van 10 januari 2007 (2)
  • Acties (samengevat)
    • Opleiding en sensibiliseren personeelsleden + HL
    • Uitvoeren risicoanalyse
    • Nemen van preventiemaatregelen
    • Evaluatie en terugkoppeling
1 5 wettelijk kader wet van 10 januari 2007 3
1.5 Wettelijk kader: wet van 10 januari 2007 (3)
  • Betrokken partijen
    • personeelsleden
    • Leidinggevende (TA, TAC, instellingshoofd, …)
    • Werkgever (Algemeen directeur, instellingshoofd)
    • Vertrouwenspersoon (VP)
    • Preventieadviseur psychosociale aspecten (PAPA)
    • Preventieadviseur – arbeidsgeneesheer
    • Toezicht op het welzijn op het werk
    • Mogelijke externen
2 rol van de betrokken partijen 2 1 verplichtingen voor de werkgever 1
2. Rol van de betrokken partijen 2.1 Verplichtingen voor de werkgever (1)
  • Preventiebeleid voeren ter voorkoming van psychosociale belasting veroorzaakt door het werk
    • onderdeel van het algemeen welzijnsbeleid van de onderneming
    • dynamisch risicobeheersingssysteem
    • algemene preventiebeginselen
    • preventiemaatregelen o.b.v. risicoanalyse
    • onderdeel van het globaal preventieplan – jaarlijks actieplan
2 rol van de betrokken partijen 2 1 verplichtingen voor de werkgever 2
2. Rol van de betrokken partijen 2.1 Verplichtingen voor de werkgever (2)

Preventiemaatregelen o.b.v. risicoanalyse

  • Primaire preventiemaatregelen
    • materiële en organisatorische maatregelen;
    • de aanwijzing van de preventieadviseur en de eventuele vertrouwenspersonen;
    • De vaststelling van de verplichtingen van de leden van de hiërarchische lijn betreffende de preventie;
    • de informatie en de vorming van de werknemers;
    • de voorlichting van het basisoverlegcomité
2 rol van de betrokken partijen 2 1 verplichtingen voor de werkgever 21
2. Rol van de betrokken partijen2.1 Verplichtingen voor de werkgever (2)
  • Secundaire en tertiaire preventiemaatregelen

het opstellen van een procedure intern aan de instelling die het mogelijk maakt dat een personeelslid die meent het voorwerp te zijn van onrechtmatig gedrag:

    • onthaald wordt en de nodige adviezen ontvangt;
    • een snelle en onpartijdige interventie verkrijgt van de vertrouwenspersoon en de preventieadviseur;
    • geïnformeerd wordt over de wijze waarop hij/zij een beroep kan doen op de bevoegde PAPA of de VP;
    • een snel en volledig onpartijdig onderzoek krijgt van de feiten van geweld;
    • het begeleid wordt.
2 rol van de betrokken partijen 2 2 verplichtingen voor de personeelsleden
2. Rol van de betrokken partijen 2.2 Verplichtingen voor de personeelsleden
  • op positieve wijze bijdragen tot het preventiebeleid
  • zich onthouden van geweld, pesterijen en OSGW op het werk
  • de klachtenprocedure niet wederrechtelijk gebruiken
2 rol van de betrokken partijen 2 3 preventieadviseur psychosociale aspecten papa
2. Rol van de betrokken partijen 2.3 Preventieadviseur Psychosociale Aspecten (PAPA)
  • Verplichting
  • Keuze voor interne of externe dienst
  • Opleiding van PA in interne dienst = opleiding PA in externe dienst
  • Personen aangewezen voor inwerkingtreding wet
    • Hoofdzakelijk belast met opdrachten inzake psychosociale belasting
    • Drie jaar ervaring inzake psychosociale belasting
2 rol van de betrokken partijen 2 4 vertrouwenspersoon vp 1
2. Rol van de betrokken partijen 2.4 Vertrouwenspersoon (VP) (1)
  • Mogelijkheid
  • Structuur
    • intern of extern
    • steeds intern indien :
      • PAPA behoort tot externe dienst
      • werkgever meer dan 20 werknemers tewerk stelt
  • Statuut
      • intern : personeelslid of statutair
      • extern : personeelslid van (externe) dienst of zelfstandige
2 rol van de betrokken partijen 2 4 vertrouwenspersoon 2
2. Rol van de betrokken partijen 2.4 Vertrouwenspersoon (2)
  • Aanduiding en verwijdering uit functie na akkoord werknemers-vertegenwoordigers Basisoverlegcomité
  • AUTONOMIE VAN DE FUNCTIE
    • Rechtstreeks toegang tot persoon belast met dagelijks beheer
    • Nodige tijd
    • Passend lokaal : (vertrouwelijkheid)
    • Alle contacten met PAPA
    • Bekwaamheid en mogelijkheid om vorming te volgen
    • Geen druk op VP door andere personen (bekomen info)
  • GEEN NADEEL DOOR FUNCTIE
2 rol van de betrokken partijen 2 4 vertrouwenspersoon 3
2. Rol van de betrokken partijen 2.4 Vertrouwenspersoon (3)

voorwaarden

  • Opleiding volgens de wettelijke bepalingen (KB 17 mei 2007)
  • wie in toepassing van de vroegere wetgeving werd aangewezen mag de functie verder blijven uitoefenen
    • Kosten van opleiding en verplaatsingskosten ten laste van werkgever
    • Tijd = arbeidstijd
2 rol van de betrokken partijen 2 4 vertrouwenspersoon 4
2.Rol van de betrokken partijen 2.4 Vertrouwenspersoon (4)

opleiding

  • Vaardigheden
    • Methodologie psychosociale interventies (basis)
    • Methode voor oplossen van problemen in organisaties (basis)
    • Analyse van conflicten
    • Conflictbeheersing volgens volgende dimensies :
      • Interindividueel
      • Groep
      • Organisatie
    • Technieken voor hulpverlenende gesprekken en adviesverlening
      • Beheersen emoties, actief luisteren, doeltreffende communicatie
2 rol van de betrokken partijen 2 4 vertrouwenspersoon 5
2.Rol van de betrokken partijen 2.4 Vertrouwenspersoon (5)

opleiding

  • Kennis
    • Partijen betrokken bij preventie en hun opdrachten
    • Dynamisch risicobeheersingssysteem
    • Specifieke opdrachten in het kader van de wetgeving rond grensoverschrijdend gedrag
    • Interne en externe maatregelen voor de slachtoffers
    • Definitie van geweld, pesterijen en osgw
    • Elementen van sociale psychologie
    • Deontologie
    • Rapporteringstechnieken
2 rol van de betrokken partijen 2 4 vertrouwenspersoon 6
2.Rol van de betrokken partijen 2.4 Vertrouwenspersoon (6)

Beroepsgeheim

  • Principieel beroepsgeheim met wettelijke uitzondering
  • Informatie meedelen aan deelnemers verzoeningsprocedure die nodig is voor het goede verloop ervan
  • Ten laste gelegde feiten meedelen aan aangeklaagde
  • Aan de werkgever het advies meedelen
  • Kopie meedelen van het document waarmee de werkgever op de hoogte werd gebracht van het bestaan van de bescherming
  • Kopie meedelen van vraag tot tussenkomst van TWW
  • Het individueel klachtendossier, met uitzondering van de verklaringen, ter beschikking houden van TWW
slide29
Preventieadviseur

advies over risicoanalyse en preventiemaatregelen

advies over gespecialiseerde diensten en instellingen die hulp bieden aan slachtoffers

Regelmatig overleg met vertrouwenspersoon

Vertrouwenspersoon

meewerken aan uitwerking procedures

Meedelen van gegevens aan PA van incidenten die zich bij herhaling voordoen

Regelmatig overleg met preventieadviseur

2. Rol van de betrokken partijen 2.5 Taken van de preventieadviseur en de vertrouwenspersoon2.5.1 het preventiebeleid
slide30
Preventieadviseur

Raad en opvang van personen

Informele procedure

ontvangen van met redenen omklede klacht

onderzoek van deze klacht

voorstellen van maatregelen aan de werkgever

Beroep op inspectie

Aan werkgever meedelen wie ontslagbescherming heeft

Vertrouwenspersoon

Raad en opvang van personen

Informele procedure

ontvangen van met redenen omklede klacht

de met redenen omklede klacht bezorgen aan de preventieadviseur

2. Rol van de betrokken partijen 2.5 Taken van de preventieadviseur en de vertrouwenspersoon 2.5.2 Individuele gevallen
slide31
Preventieadviseur

individueel klachtendossier

Samenstellen en bijhouden

Pertinente gegevens meedelen aan de PA interne dienst voor jaarverslag

Vertrouwenspersoon

Pertinente gegevens meedelen aan de PA interne dienst voor jaarverslag

2. Rol van de betrokken partijen 2.5 Taken van de preventieadviseur en de vertrouwenspersoon 2.5.3 Administratieve elementen
2 rol van de betrokken partijen 2 6 raadpleging papa vp
2. Rol van de betrokken partijen 2.6 Raadpleging PAPA/VP
  • Tijdens de werkuren
  • Indien onmogelijk door gewone arbeidstijdregeling
  • Tijd voor raadpleging = arbeidstijd
  • Verplaatsingskosten ten laste van werkgever
3 procedures 1
3. Procedures (1)
  • VP hoort WN binnen een termijn van 8 kalenderdagen na het eerste contact en informeert hem/haar over de mogelijkheid om op informele wijze tot een oplossing te komen
  • VP kan enkel handelen mits akkoord van de WN. Ook een akkoord van de aangeklaagde is vereist bij een verzoeningspoging
  • Indien geen oplossing op informele wijze: indienen van een met redenen omklede klacht bij VP (enkel mogelijkheid indien er een persoonlijk onderhoud is geweest met VP of PAPA)
3 procedures 2
3. Procedures (2)
  • Opdracht VP bij start formele procedure= wijzen op de gevolgen van de procedure
      • bescherming tegen ontslag
      • formeel onderzoek
      • Gevolgen bij rechtsmisbruik:
      • arbeidsreglement
3 procedures 3
3. Procedures (3)
  • Document met redenen omklede klacht:inhoud
      • Beschrijving van de feiten
      • Verband met wettelijke definitie
      • Ogenblik en plaats van de feiten
      • Verzoek aan WG om passende maatregelen te treffen
      • Ondertekening en datering door werknemer
3 procedures 4
3. Procedures (4)
  • Document met redenen omklede klacht
      • Kopie meedelen aan werknemer als ontvangstbewijs
      • ondertekend door VP
      • vermelding van persoonlijk onderhoud
      • Klacht overhandigen aan preventieadviseur psychosociale aspecten
4 wat als er derden bij betrokken zijn
4. Wat als er derden bij betrokken zijn?
  • Optreden bij klacht van werknemer waarbij derde betrokken is
  • Indien werknemer van onderaannemer klacht heeft tegen werknemer opdrachtgever
    • Interne procedure bij werkgever opdrachtgever mogelijk
    • Indien permanent op arbeidsplaats
4 wat als er derden bij betrokken zijn 2
4. Wat als er derden bij betrokken zijn? (2)
  • Indien werknemer opdrachtgever klacht heeft tegen werknemer onderaannemer
      • Interne procedure bij werkgever opdrachtgever toepassen
      • Indien permanent op arbeidsplaats
      • Opdrachtgever legt contact met onderaannemer voor treffen van individuele maatregelen
5 register van feiten van geweld
5. Register van feiten van geweld
  • Bevat verklaringen over feiten waarbij derden betrokken zijn
        • Beschrijving
        • Data
        • Geen identiteit van de klager
  • Bijgehouden door:
        • VP of PAPA
        • Interne dienst PBW, indien PAPA extern en geen VP
  • Toegang: werkgever, PAPA, VP, inspectie
  • Bewaring: 5 jaar

welzijn werkt

6 jaarverslag
6. Jaarverslag
  • Collectieve preventiemaatregelen betreffende psychosociale belasting
  • Statistische gegevens over:
        • incidenten die zich bij herhaling voordoen
        • Meldingen aan VP/PA (informeel + formeel)
        • Register van feiten van geweld
7 wie geniet er ontslagbescherming
7. Wie geniet er ontslagbescherming?
  • Personeelslid dat met redenen omklede klacht indient
  • Personeelslid dat klacht indient bij de inspectie (TWW)
  • Personeelslid dat klacht indient bij politiedienst, openbaar ministerie, onderzoeksrechter
  • Personeelslid dat of voor wie rechtsvordering wordt ingesteld
  • Personeelslid dat officiële getuige is
      • In ondertekend en gedateerd document
      • Feiten die hij zelf heeft gezien of gehoord
      • Ter kennis brengen van de PA
      • Of die getuigt in rechte
8 bij wie kan het personeelslid nog terecht
8. Bij wie kan het personeelslid nog terecht?

Interne procedure (VP/PAPA)

  • VP of PAPA
  • Via arbeidsgeneesheer
  • Register extern geweld

personeelslid

klager

Toezicht Welzijn op het Werk

Gerechtelijke procedure

deel 3 bemiddeling
Deel 3: bemiddeling
  • Wat is bemiddeling?
  • Wat is bemiddeling NIET?
  • Rol als bemiddelaar
  • Belangrijkste principes en voorwaarden
  • Het bemiddelingstraject in 7 fasen
1 wat is bemiddeling
1. Wat is bemiddeling?
  • Basis elementen/opdracht
        • Betrokkenen aanvaarden de andere te ontmoeten in het vooruitzicht van een vreedzame oplossing
        • Interventie gebeurt door een derde die als neutraal wordt beschouwd (onpartijdig optreden en geen ideologie of waarden promoten)
        • Rechtstreekse dialoog en actieve betrokkenheid stimuleren

welzijn werkt

1 wat is bemiddeling 2
1. Wat is bemiddeling? (2)
  • Basis elementen/opdracht
        • Proces bewaken
        • Communicatie faciliteren
        • GEEN inhoudelijke inbreng
        • Verantwoordelijkheid voor oplossing bij de partijen leggen (partner en GEEN hersteller)
1 wat is bemiddeling 3
1. Wat is bemiddeling? (3)

Doel

Uitklaring van het spanningsveld/misverstanden

Probleem/kwestie oplossen

Relatie verbeteren

Begrip voor de ander ontwikkelen

Ontwikkelen van inzicht en vaardigheden om op andere manier met conflicten om te gaan

Komen tot afspraken: houding, gedrag, werk

Niet altijd mogelijk!

1 wat is bemiddeling 4
1. Wat is bemiddeling? (4)

Belangrijkste valkuil

niet neutraal gepercipieerd worden!

Wanneer heb je een goed resultaat bereikt?

Er is een duidelijker zicht op ieders belangen en behoeften

Er is een verbetering van de onderlinge situaties opgetreden

De situatie is gedeblokkeerd

niet noodzakelijk oplossing van de kwesties

2 wat is bemiddeling niet
2. Wat is bemiddeling NIET?

Onderhandelen ( wel een onderdeel)

Oplossen: de bemiddelaar dicteert niet de inhoud van het akkoord, maar biedt wel hulp zodat de partijen daar zelf toe kunnen komen

Adviseren

Hanteren van conflicten

Coachen

3 rol als bemiddelaar
3. rol als bemiddelaar

Basisvaardigheden:

Actief luisteren

Spiegelen, parafraseren, samenvatten, positief heretiketteren

Verbindende taal spreken

Benadrukken dat er SAMEN naar een oplossing zal gezocht worden

Begrip voor elkaar losweken

Partijen ‘verbinden’ zodat ze op een positieve manier kunnen samen zitten.

vb.: “partij x, wat heb jij nodig om terug samen te kunnen werken?”

3 rol als bemiddelaar 2
3. rol als bemiddelaar (2)

Vragen stellen

Eerste fase: vragen ter verheldering

Opgelet: té veel vragen kunnen doen blokkeren!

Latere fasen: vragen om verandering te stimuleren

Meerzijdige partijdigheid

Basishouding:

Geen belang hebben bij inhoud of uitkomst conflict

Wisselende betrokkenheid met elke partij

Niet-aanwezigen aanwezig stellen

Maar ook: pendelbemiddeling

3 rol als bemiddelaar 3
3. rol als bemiddelaar (3)

Emoties hanteren

Emoties benoemen

Emoties kaderen als signaal

Emoties reguleren

Betekenis van emoties veranderen

Emoties op constructieve manier naar elkaar uiten

4 belangrijkste principes en voorwaarden
4. Belangrijkste principes en voorwaarden

Vrijwilligheid

Geen dwang (druk=stok achter de deur in bv. arbeidsrelatie)

Opstappen steeds mogelijk

Neutraliteit en onafhankelijkheid

Geen belang hebben bij inhoud of uitkomst conflict

Geen voorkeur voor partijen: meerzijdige partijdigheid (onpartijdig is moeilijk)

Aanvaard worden door alle partijen

4 belangrijkste principes en voorwaarden 2
4. Belangrijkste principes en voorwaarden (2)

Faciliterend

Transparantie doorheen ganse traject

Vertrouwelijkheid

Partijen:

voldoende bereid en gemotiveerd

communicatievaardigheden

geen te groot machtsonevenwicht

5 bemiddelingstraject zeven fasen
5. BEMIDDELINGSTRAJECT:Zeven fasen

Fase 1: Eerste contacten met partijen en opdrachtgever

Fase 2: Kennismaking en kader schetsen met de partijen

Fase 3: Beeldvormingsfase

Fase 4: Verbindingsfase

Fase 5: Onderhandelingsfase

Fase 6: Afsluitingsfase

Fase 7: Opvolgingsfase

5 1 bemiddelingstraject fase 1
5.1 BEMIDDELINGSTRAJECT: Fase 1

Eerste contacten partijen

Zicht krijgen op de vraag en verwachtingen

Licht bemiddeling toe op een positieve manier

Check 4 JA’s:

Probleem erkennen?

Het willen aanpakken?

Via bemiddeling?

U als bemiddelaar

5 1 bemiddelingstraject fase 1 2
5.1 BEMIDDELINGSTRAJECT: Fase 1 (2)

Eerste contacten partijen

Maak geen beloften

Werk reeds nu aan het vertrouwen

Hou het kort

Ga niet in op de inhoud van het conflict

Geef eventueel informatie mee op papier

Verhelderen van de vraag en eerste probleemschets

Wederzijdse verwachtingen aftoetsen

Bemiddeling en rol bemiddelaar toelichten

5 1 bemiddelingstraject fase 1 3
5.1 BEMIDDELINGSTRAJECT: Fase 1 (3)

Eerste contacten opdrachtgever

Voorwaarden bemiddeling bespreken

vrijwillige deelname

tijd en ruimte

budget en autonomie

geen resultaatsverbintenis

verantwoordelijkheid partijen

‘stok achter de deur’

vertrouwelijkheid en terugkoppeling

Praktische afspraken

5 1 bemiddelingstraject fase 1 4
5.1 BEMIDDELINGSTRAJECT: Fase 1 (4)

Eerste contacten opdrachtgever

Valkuilen:

Naar de partijen:

Te veel beloften doen

Mee laten slepen in het verhaal van de persoon die je contacteert

Onvoldoende transparantie naar de anderen

Te snel bemiddeling als methode voorstellen

Naar de opdrachtgever:

Te snel ervan uitgaan dat opdrachtgever weet wat bemiddeling is

Te snel bemiddeling als methode voorstellen

Al te veel ‘weten’

Laten onder druk zetten

Onvoldoende tijd en budget

5 2 bemiddelingstraject fase 2
5.2 BEMIDDELINGSTRAJECT: Fase 2

Kennismaking en afspraken met partijen

Hoe?

Heet de partijen welkom en stel jezelf voor

Waardeer hun aanwezigheid (bereidheid?)

Leg uit wat bemiddeling en jouw rol is

Expliciteer het doel: helpen komen tot billijke afspraken, relatie uitklaren, gesprek op gang brengen, …

Wees transparant over afspraken met opdrachtgever en ‘stok achter de deur’

Toets opnieuw de bereidheid ( de 4 ja’s)

Maak afspraken (bv. Vertrouwelijkheid)

Installeer basisregels voor communicatie

Empowermentgedachte: de oplossing komt van de partijen

Duid het belang van de groep en de organisatie

5 3 bemiddelingstraject fase 3
5.3 BEMIDDELINGSTRAJECT: Fase 3

Beeldvormingsfase:

Doel: verschillen aan bod laten komen – ‘topje van de ijsberg’

Ieder krijgt de kans om zijn standpunt te verduidelijken (inhoud)

Plaats voor emoties (beleving)

De verschillende visies en verhalen naast elkaar

De gemeenschappelijke zaken eruit halen

Naar een gemeenschappelijke diagnose van het conflict: de belangrijke thema’s van het conflict identificeren – probleemformulering waarin ieder zich herkent

5 3 bemiddelingstraject fase 3 2
5.3 BEMIDDELINGSTRAJECT: Fase 3 (2)

Beeldvormingsfase:

Hoe?

Belang van meerzijdige partijdigheid

Explorerende vragen stellen

De partijen helpen om elkaars verhaal te kunnen horen, laten zien dat dezelfde situatie op een andere manier kan beleefd worden

Resultaat? Partijen hebben een genuanceerder beeld van de situatie en kennen het standpunt van de ander

5 3 bemiddelingstraject fase 3 3
5.3 BEMIDDELINGSTRAJECT: Fase 3 (3)

Valkuilen:

Ontkennen, minimaliseren, negeren van kwesties en emoties

Gevoelige punten uit de weg gaan

Te diep willen graven

Zich het verhaal laten trekken

Eigen emoties moeilijk onder controle kunnen houden

Partij kiezen

Zich laten afschrikken door de patstelling

Te weinig de leiding nemen, dingen op hun beloop laten

Te snel denken dat men het probleem kent

Te snel een oplossing willen vinden (onvoldoende probleem verkennen)

5 4 bemiddelingstraject fase 4
5.4 BEMIDDELINGSTRAJECT: Fase 4

Verbindingsfase:

Doel: wederzijds begrip stimuleren + partijen helpen om weer met elkaar te praten

Wat schuilt er achter de standpunten van de partijen? Belangen, wensen, behoeften, waarden? De ’point’, waar gaat het echt om?

Welke gemeenschappelijke belangen?

Faciliteren van de communicatie tussen de partijen

Hoe willen ze in de toekomst samenwerken? Appel op actie

Resultaat: proces van wederzijdse erkenning

5 4 bemiddelingstraject fase 4 2
5.4 BEMIDDELINGSTRAJECT: Fase 4 (2)

Verbindingsfase:

Hoe?

Open verbindingsvragen stellen (zichzelf en de ander): partijen aan elkaar laten verwoorden wat voor hen belangrijk is - wederzijdse afhankelijkheid

Vb ‘ Wat is hier zo belangrijk aan voor jou?’ ‘ Wat vind je waardevol?’

Vb ‘ Wat heb je nodig om te kunnen functioneren?’

Vb ‘ Hoe denk je dat dat bij haar is overgekomen?’

Vb ‘ welk effect zou dat hebben …?

Vb ‘Stel dat…, hoe zal dat dan zijn voor jou?’

Verbindende taal spreken vb ‘samen’, ‘jullie’

De gehoorde belangen en gezamenlijke probleemformulering samenvatten aftoetsen (overgaan naar onderhandelen)

5 4 bemiddelingstraject fase 4 3
5.4 BEMIDDELINGSTRAJECT: Fase 4 (3)

Valkuilen

Teveel vanuit één partij werken

Te centraal als bemiddelaar blijven staan

Onvoldoende verbinden en te snel overstappen naar ‘oplossingen’

5 5 bemiddelingstraject fase 5
5.5 BEMIDDELINGSTRAJECT: Fase 5

Onderhandelingsfase:

Doel:

Onderhandelingsagenda opstellen

Oplossingen door partijen stimuleren

Onderhandelingsruimte vergroten

Hoe?

Samenvatten van de problemen (inventaris van misverstanden, verschillende waarden, wederzijdse bijdragen, uiteenlopende visies en behoeften van elke partij)

Hoofd- en bijzaken

Punten van overeenstemming en discussiepunten

Partijen kiezen waarover ze eerst willen onderhandelen

Ordenen, punt per punt vb ‘laten we eerst stilstaan bij…’

Wijzen op hun overeenkomsten

5 5 bemiddelingstraject fase 5 2
5.5 BEMIDDELINGSTRAJECT: Fase 5 (2)

Onderhandelingsfase:

Circulaire vragen vb ‘Wat heb je van haar nodig om verder te kunnen?’

Hypothetische vragen vb ‘Wat zou er anders zijn als het probleem is opgelost?’

Brainstormen rond opties d.w.z. zvm oplossingen inventariseren vb ‘Wat zou een goed resultaat zijn? Wat zou u nog meer willen bereiken?’

Alle opties toetsen op belangen en behoeften

Voordelen, nadelen en gevolgen van de gekozen oplossingen nagaan.

Haalbaarheid en uitvoerbaarheid nagaan via hypothetische vragen.

Hun oplossingen toetsen aan organisatiebelangen (organisatie als afwezige partij)

Slechts tussenkomen indien nodig vb ‘ik stel voor dat we dit punt meenemen naar de volgende afspraak.’

5 5 bemiddelingstraject fase 5 3
5.5 BEMIDDELINGSTRAJECT: Fase 5 (3)

Valkuilen

Irritatie laten blijken als het niet vooruitgaat

Onvoldoende op de achtergrond kunnen blijven als beslissingen worden genomen

Oplossingen suggereren

Te sterk sturen naar bepaalde oplossingen

Inhoudelijke suggesties doen

Te snel ervan uitgaan dat partijen akkoord zijn

5 6 bemiddelingstraject fase 6 2
5.6 BEMIDDELINGSTRAJECT: Fase 6 (2)

Valkuilen:

Onvoldoende concrete afspraken

Onvoldoende bij partijen aftoetsen of ze er volledig achterstaan

Onduidelijkheid over de feedback en de opvolging

5 7 bemiddelingstraject fase 7
5.7 BEMIDDELINGSTRAJECT: Fase 7

Opvolgingsfase:

Hoe loopt het voor de partijen?

Wat is positief?

Wat is negatief?

Terugkoppeling wat je zelf hebt opgemerkt:

Positieve punten (aanmoedigen)

Negatieve punten

Eventueel herhalen van de gemaakte afspraken

Eventueel nieuwe afspraken maken

5 6 bemiddelingstraject fase 6
5.6 BEMIDDELINGSTRAJECT: Fase 6

Afsluitingsfase:

Doel:

Het formaliseren van gemaakte afspraken: acties, principes of gedragsregels

Terugkoppeling

Zorgen voor opvolging

Hoe?

Afspraken moeten concreet en opvolgbaar zijn

Nagaan of iedereen tevreden is

Eventueel op papier zetten

De opvolging vastleggen met de partijen

Terugkoppeling naar de opdrachtgever: wat en hoe?

5 8 bemiddelingstraject aandachtspunten
5.8 BEMIDDELINGSTRAJECT:Aandachtspunten

Wees realistisch: niet alles is oplosbaar

Neem de nodige tijd

Zie en benoem vooruitgang vb ‘Ik heb de indruk dat jullie elkaars verhaal nu beter begrijpen’

Evalueer na een drietal gespreken vb ‘Merken jullie hoeveel rustiger jullie nu met elkaar kunnen praten dan twee maanden geleden?’

5 9 bemiddelingstraject evaluatie
5.9 BEMIDDELINGSTRAJECT:Evaluatie

Wat zijn de belangrijke leerpunten voor jou?

Over welke kwaliteiten beschik je reeds?