การประเมินผลกระทบจาก
Download
1 / 43

การประเมินผลกระทบจาก - PowerPoint PPT Presentation


  • 110 Views
  • Uploaded on

การประเมินผลกระทบจาก การปรับนโยบายค่าจ้างขั้นต่ำ 300 บาท Impact evaluation of the minimum wage policy (300 Baht) on labor market outcomes. ดร.ศุภชัย ศรีสุชาติ คณะเศรษฐศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์. วัตถุประสงค์.

loader
I am the owner, or an agent authorized to act on behalf of the owner, of the copyrighted work described.
capcha
Download Presentation

PowerPoint Slideshow about ' การประเมินผลกระทบจาก' - yachi


An Image/Link below is provided (as is) to download presentation

Download Policy: Content on the Website is provided to you AS IS for your information and personal use and may not be sold / licensed / shared on other websites without getting consent from its author.While downloading, if for some reason you are not able to download a presentation, the publisher may have deleted the file from their server.


- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - E N D - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -
Presentation Transcript

การประเมินผลกระทบจาก

การปรับนโยบายค่าจ้างขั้นต่ำ 300 บาทImpact evaluation of the minimum wage policy (300 Baht) on labor market outcomes

ดร.ศุภชัย ศรีสุชาติ

คณะเศรษฐศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์


วัตถุประสงค์

  • เพื่อศึกษาผลกระทบของนโยบายการปรับค่าจ้างขั้นต่ำ 300 บาท ที่มีต่อผลลัพธ์ในตลาดแรงงานไทย (labor market outcomes) ภาคอุตสาหกรรม การแข่งขันของประเทศ และผลกระทบต่อตัวแปรทางเศรษฐกิจและสังคมที่สำคัญ

  • เพื่อศึกษาการปรับตัวของแรงงาน ผู้ประกอบการ และผู้กำหนดนโยบาย ที่มีต่อนโยบายการปรับค่าจ้างขั้นต่ำ 300 บาท

  • เพื่อจัดทำข้อเสนอแนะเชิงนโยบายที่เกี่ยวข้องกับการปรับตัวและการกำหนดค่าจ้างขั้นต่ำของประเทศไทย


ความสำคัญของปัญหา

  • “ดำเนินการให้แรงงานมีรายได้วันละไม่น้อยกว่า 300 บาทและผู้ที่จบการศึกษาในระดับปริญญาตรีมีรายได้เดือนละไม่น้อยกว่า 15,000 บาท อย่างสอดคล้องกับผลิตภาพและประสิทธิภาพของบุคลากร รวมทั้งมีมาตรการเพื่อลดภาระแก่ผู้ประกอบการ ที่ได้รับผลกระทบเพื่อให้แรงงานและบุคลากรสามารถดำรงชีพได้อย่างมีศักดิ์ศรีและมีคุณภาพชีวิตที่ดี”

  • การปรับขึ้นในวันที่ 1 เมษายน 2555 นั้น จังหวัดที่มีการปรับค่าจ้างสูงสุดมีการปรับขึ้นถึงร้อยละ 40 และน้อยที่สุดที่ร้อยละ 36 และมีการปรับอีกครั้งในวันที่ 1 มกราคม 2556 โดยจังหวัดที่มีการปรับมากที่สุดอีกร้อยละ 35 ทำให้การปรับค่าจ้างขั้นต่ำทั้งสองครั้งมีการปรับค่าจ้างขั้นต่ำโดยเฉลี่ยรายจังหวัดอยู่ที่ร้อยละ 72 ซึ่งเป็นการปรับสูงสุดตั้งแต่ประเทศไทยมีการใช้นโยบายค่าจ้างขั้นต่ำ


การปรับค่าจ้างขั้นต่ำแบบก้าวกระโดดการปรับค่าจ้างขั้นต่ำแบบก้าวกระโดด

1 ม.ค. 2556

1 เม.ย. 2555

กรุงเทพ และปริมณฑล

215 บาท

ภูเก็ต 221 บาท

พะเยา 159 บาท

ปรับขึ้น เป็น 300 บาทใน 7 จังหวัด คือ กทม.

นนทบุรี สมุทรปราการ นครปฐม สมุทรสาคร

ปทุมธานี และ ภูเก็ต

และจังหวัดที่เหลือ ขึ้นในอัตราร้อยละ 40 ของ

ค่าจ้างขั้นต่ำเดิม น้อยสุดคือ พะเยา ที่ 222

ทุกจังหวัดมีการปรับขึ้นเป็น 300 บาท

ผลกระทบครั้งที่ 1

ผลกระทบครั้งที่ 2


ความสำคัญของปัญหาการปรับค่าจ้างขั้นต่ำแบบก้าวกระโดด

  • การการประเมินผลกระทบของค่าจ้างขั้นต่ำจึงมีความสำคัญและจำเป็นต่อการประเมินว่านโยบายที่ใช้นั้นมีผลอย่างไรต่อตัวแปรต่างๆในตลาดแรงงาน และการปรับตัวที่เกิดขึ้นตามระยะเวลาในตลาดแรงงานเป็นอย่างไร

  • การสำรวจเชิงคุณภาพมากกว่าการใช้การใช้ข้อมูลเชิงปริมาณ เพื่อมาระบุผลกระทบของนายจ้างและแรงงาน ซึ่งปัญหาที่เกิด คือ ต่างฝ่ายก็ย่อมมีแนวคิดที่สนับสนุนประโยชน์ในฝ่ายตนเองอยู่แล้ว ดังนั้นการผลของสำรวจจึงขั้นอยู่กับกลุ่มตัวอย่างที่เลือกมาทำการศึกษา


ข้อสังเกตการปรับค่าจ้างขั้นต่ำแบบก้าวกระโดด

  • การประเมินทั้ง Package ของนโยบาย

  • Package ที่รัฐสนับสนุน

    • การเสริมสภาพคล่อง เพิ่มวงเงิน ลดต้นทุน ผ่านกระบวนการให้สินเชื่อ

    • การลดต้นทุนผู้ประกอบการผ่านกระบวนการทางภาษีและเงินสมทบประกันสังคม

    • เพิ่มผลิตภาพแรงงานให้ผู้ประกอบการ

    • เพิ่มรายได้ให้ผู้ประกอบการโดยการทบทวนค่าใช้จ่ายของภาครัฐให้เหมาะสมกับสถานการณ์

    • กระตุ้นและส่งเสริมการขายผ่านการบริโภค


ความสำคัญของปัญหา การปรับค่าจ้างขั้นต่ำแบบก้าวกระโดด- CIPP

  • กระบวนการ (Process)

    • การประกาศนโยบายแห่งรัฐ

    • การปรับค่าจ้างขั้นต่ำครั้งที่ 1 และ 2

    • มาตรการเสริม

    • การสร้างความเข้าใจ สื่อสาร

  • ผลผลิต (Products)

    • การจ้างงาน ความครอบคลุม

    • ผลิตภาพ ความสามารถในการแข่งขัน

    • การยกระดับคุณภาพชีวิต

    • การกระตุ้นเศรษฐกิจ

  • บริบท (Context)

    • ค่าจ้างขั้นต่ำที่ต่ำเป็นเวลานาน ไม่เหมาะสม + ความเหลื่อมล้ำ

    • ความต้องการกระตุ้นเศรษฐกิจ

    • เพิ่มผลิตภาพของแรงงาน

    • ยกระดับคุณภาพชีวิตของแรงงาน + Definition

    • Redistribution Policy

  • ปัจจัยนำเข้า ทรัพยากร (Inputs)

    • ผู้ประกอบการเอกชนรับภาระค่าจ้าง ที่เพิ่มขึ้น

    • มาตรการทางภาษี ประโยชน์


งานศึกษาของไทยที่เกี่ยวข้องงานศึกษาของไทยที่เกี่ยวข้อง

ประเมินแบบ Pre-Evaluation

  • ศูนย์บริการวิชาการเศรษฐศาสตร์ (2547)

  • สมศจี ศิกษมัต (2554)

  • สถาบันวิจัยเพื่อการพัฒนาประเทศไทย (2556)

  • สถาบันวิจัยเพื่อการพัฒนาประเทศไทย (2555) ผ่าน สำนักงานคณะกรรมการวิจัยแห่งชาติ

    ประเมินแบบ Post-Evaluation

  • เกียรติอนันต์ ล้วนแก้ว (2555, 2556)


ประเด็นปัญหา งานศึกษาของไทยที่เกี่ยวข้อง- ปฏิบัติ

  • โจทย์คำถามด้านแรงงาน (คน)

  • โจทย์คำถามด้านอุตสาหกรรม

  • โจทย์คำถามของประเทศ


ขอบเขตของการศึกษางานศึกษาของไทยที่เกี่ยวข้อง

  • กรอบช่วงเวลาที่ศึกษา คือ ช่วง Q1/2551 - Q1/2556 เพื่อให้ครอบคลุมช่วงก่อนมีการปรับค่าจ้างขั้นต่ำอย่างก้าวกระโดดและภายหลังจากมีการปรับค่าจ้างขั้นต่ำ 300 บาท ในช่วงแรกใน Q2/2555 และช่วงที่สองใน Q1/2556

ข้อมูล (ได้รับความอนุเคราะห์จาก NSO)

  • Labor Force Survey LFS Q1/2551 – Q1/2556

  • Socio-Economic Survey 2550 - 2555


Post evaluation
วิธีการศึกษา งานศึกษาของไทยที่เกี่ยวข้อง– Post Evaluation

  • การวิจัยเชิงปริมาณ

    • การแสดงค่าสถิติความสัมพันธ์ของค่าจ้างขั้นต่ำที่มีต่อตัวแปรทางทางเศรษฐกิจและสังคม

  • การวิจัยเชิงคุณภาพ

    • การสัมภาษณ์เชิงลึกกับตัวแทนของนายจ้างหรือผู้ประกอบการ ลูกจ้าง และหน่วยงานของราชการที่เป็นผู้กำหนดนโยบายที่เกี่ยวข้อง

    • การศึกษาเชิงลึกเกี่ยวกับนโยบายค่าจ้างขั้นต่ำที่มีการปรับตัวแบบก้าวกระโดดที่ศึกษาเชิงเปรียบเทียบ


การตอบโจทย์คำถามงานศึกษาของไทยที่เกี่ยวข้อง: ด้านแรงงาน

  • ความครอบคลุม ครบถ้วน – คนงานที่ได้รับค่าแรงานน้อยกว่า 300 บาท จำแนกตาม อุตสาหกรรม การศึกษา (LFS51Q1 – LFS56Q1)

  • การเลิกจ้าง – ข้อมูลประกันสังคม การเลิกจ้าง การลาออก ภาพรวมประเทศ จังหวัด

  • โครงสร้างรายได้ ประกอบด้วยรายได้หลักจากการทำงาน +Bonus+OT + Food + Other Money + House + Other Things มีการเปลี่ยนแปลงรูปแบบหรือไม่ (Distribution ก่อน/หลัง)

  • ดัชนีชี้ภาวะตลาดแรงงาน – ค่าจ้าง รายได้และการกระจายตัว โครงสร้างรายได้ รายได้เฉลี่ยที่แท้จริง


การเลิกจ้างงานศึกษาของไทยที่เกี่ยวข้อง

ช่วงเหตุการณ์น้ำท่วม

ตัวเลขการเลิกจ้างไม่ได้บ่งชี้ว่าผลกระทบมีความรุนแรง


การจ้างงาน เลิกจ้าง (ประเมินจากจำนวนผู้ประกันตน)

  • มีการขยายตัวต่อเนื่อง 13 เดือนติดกัน ตั้งแต่ เม.ย. 55 – พ.ค. 2556 ในอัตราร้อยละ 4.75

  • การเลิกจ้างลดลงร้อยละ 31.37 เมื่อเทียบในช่วงเวลาเดียวกันกับปีก่อน (เม.ย. 56) คำนวณจากผู้ประกันตนที่ขึ้นทะเบียน

  • อัตราการว่างงานร้อยละ 0.9 (เม.ย. 56) ยังอยู่ในระดับต่ำ

  • ข้อสังเกต ส่วนนี้เป็นแรงงานในระบบ และ ปัญหาขาดแคลนแรงงานมีความสำคัญมากกว่า


การว่างงานรายจังหวัด (ประเมินจากจำนวนผู้ประกันตน

ข้อสังเกต อาจมีแรงงานจาก Uncovered Sector กลับสู่ Covered Sector


จำนวน การเลิกกิจการ (ประเมินจากจำนวนผู้ประกันตน

ที่มา: สสว.


จำนวน การตั้งกิจการ (ประเมินจากจำนวนผู้ประกันตน– การเลิกกิจการ

การตั้งกิจการสุทธิลดลงภายหลังจากการมีการประกาศนโยบาย

ที่มา: สสว.


ด้านการกระจายตัวของรายได้ด้านการกระจายตัวของรายได้

สามารถยกระดับของรายได้ของแรงงานในภาพรวมได้จริง

ค่ากลางมีการปรับขึ้น

กระจุกตัวมากขึ้น


จำแนกตามจำนวนแรงงานในสถานประกอบการจำแนกตามจำนวนแรงงานในสถานประกอบการ

กลุ่ม SME มีการกระจายตัวของค่าจ้างที่สูงกว่า และอาจได้รับไม่ถึง


ข้อสังเกตที่สำคัญ คือ การปรับเปลี่ยนเกิดขึ้นกับสถานประกอบการที่มีแรงงานจำนวนมาก แต่ สถานประกอบการที่มีแรงงาน 1- 9 คน ยังมีการปรับเปลี่ยนที่น้อยมาก

แรงงานที่ได้ประโยชน์เป็นแรงงานที่อยู่ในภาคอุตสาหกรรมขนาดใหญ่


การจำแนกตามระดับการศึกษาการจำแนกตามระดับการศึกษา

ระดับของรายได้และการกระจายตัวมีความแตกต่างกันมาก


แรงงานที่มีการศึกษาน้อยกว่ามัธยมศึกษา มีการปรับเปลี่ยนรายได้ที่น้อยกว่า

แรงงานที่สำเร็จการศึกษาระดับมหาวิทยาลัยมีการปรับที่มากกว่า แต่อาจเป็นเพราะกรณีนโยบาย 15,000 บาท มาประกอบ


แรงงานในภาคราชการ มีการปรับเปลี่ยนรายได้ที่น้อยกว่า

ระดับของรายได้มีการปรับขึ้นในช่วง 15,000 บาทอย่างชัดเจน

ผลจากนโยบาย 15,000


กล่าวโดยสรุปสำหรับตลาดแรงงานกล่าวโดยสรุปสำหรับตลาดแรงงาน

  • การปรับขึ้นค่าจ้างขั้นต่ำแม้ทำให้รายได้ในภาพรวมเพิ่มขึ้น แต่ผลที่เกิดขึ้นนั้นเมื่อจำแนกตามกลุ่มต่างๆจะพบว่า แต่ละกลุ่มจะได้รับผลกระทบที่แตกต่างกัน โดยกลุ่มแรงงานที่อยู่ใน SME จะเป็นกลุ่มที่อาจเกิดความเสียบเปรียบมากกที่สุด

  • สำหรับค่าตอบแทนอื่นๆ ยังเห็นภาพไม่ชัดจากข้อมูล

  • การมีนโยบาย 15,000 บาท ยิ่งทำให้เกิดการแยกกลุ่มของผู้ได้รับผลกระทบอย่างเห็นได้ชัด


การตอบโจทย์คำถามกล่าวโดยสรุปสำหรับตลาดแรงงาน: ด้านอุตสาหกรรม

  • การจำแนกอุตสาหกรรมที่ใช้แรงงานเข้มข้นและการประเมินผลิตภาพของแรงงาน

    • ค่าใช้จ่ายเพื่อการบริโภค อุปโภค เปลี่ยนแปลงหรือไม่ (ข้อมูลกรมการค้าภายใน)

    • ความสามารถในการแข่งขัน นโยบายค่าจ้างขั้นต่ำของประเทศต่างๆ

      - ค่าจ้างขั้นต่ำของประเทศกลุ่ม AEC


ผลิตภาพของแรงงานกล่าวโดยสรุปสำหรับตลาดแรงงาน

การกำหนดอุตสาหกรรมที่มีการใช้แรงงานแบบเข้มข้น


ดัชนีผลิตภาพแรงงานอุตสาหกรรมดัชนีผลิตภาพแรงงานอุตสาหกรรม


เงื่อนไขของการเพิ่มผลิตภาพแรงงานเงื่อนไขของการเพิ่มผลิตภาพแรงงาน

  • งานศึกษาของ TDRI ประเมินว่า การขึ้นค่าจ้างและผลิตภาพของแรงงานทักษะต่ำเพิ่มขึ้น ในกรณีนี้ต้องเพิ่มผลิตภาพถึง 8.4% จึงทำให้การเติบโตของ GDP ไม่ติดลบ

  • แต่จากอุตสาหกรรมที่ใช้แรงงานเข้มข้น บ่งชี้ว่า ผลิตภาพของแรงงานคงที่และเริ่มลดลง ดังนั้นการพึ่งแรงงานทักษะต่ำเพียงอย่างเดียวอาจไม่สามารถทำให้เศรษฐกิจมีการขยายตัวได้อย่างต่อเนื่อง

  • สิ่งที่ต้องการคือ ผลิตภาพทั้งสองควรแยกห่างออกจากกัน แต่ต้องมีแนวโน้มที่เพิ่มทั้งคู่


2556 yoy
การประเมิน การเปลี่ยนแปลงของอัตราการใช้กำลังการผลิต 2556 (%YOY)

อุตสาหกรรมที่ใช้แรงงานเข้มข้นมีการเปลี่ยนแปลงของอัตราการใช้กำลังการผลิตที่ลดลงจากปีก่อน


2556 yoy1
การประเมิน การเปลี่ยนแปลงของดัชนีผลผลิตอุตสาหกรรม 2556 (%YOY)

อุตสาหกรรมที่ใช้แรงงานเข้มข้นมีการเปลี่ยนแปลงของดัชนีผลผลิตที่ลดลงจากปีก่อน


ผลกระทบต่อระดับราคา การเปลี่ยนแปลงของ

  • ระดับราคาสินค้าไม่ได้เปลี่ยนแปลงอย่างก้าวกระโดด

  • Contribution ของสินค้าที่เกี่ยวกับค่าแรง 45 รายการ ไม่ได้ส่งผลต่อระดับราคาในสัดส่วนที่สูง (เหตุผลเพราะ รายการเหล่านี้เป็นรายการที่มีสัดส่วนค่าใช้จ่ายต่อค่าใช้จ่ายรวมของครัวเรือนอยู่ในอัตราที่ต่ำ) แต่มีแนวโน้มที่เพิ่มขึ้น

  • Contribution ส่วนใหญ่มาจาก รายการอาหารสด พลังงาน และ อาหารปรุงสำเร็จ


ดัชนีราคาและอัตราเงินเฟ้อดัชนีราคาและอัตราเงินเฟ้อ


ค่าจ้างกับดัชนีราคาดัชนีราคาและอัตราเงินเฟ้อ


Contribution to inflation
Contribution to Inflationดัชนีราคาและอัตราเงินเฟ้อ

สินค้าที่เกี่ยวกับค่าแรง

ที่มา กระทรวงพาณิชย์


ค่าจ้างขั้นต่ำกับการความสามารถในแข่งขัน AEC

  • การย้ายฐานการผลิตภายในประเทศอาจไม่ได้ทำให้ผู้ประกอบการได้ประโยชน์อีกต่อไป แนวคิดของการส่งเสริมด้วยเขตการส่งเสริมการลงทุนและนิคมอุตสาหกรรม ไม่มีความหมาย เนื่องจากมีต้นทุนค่าขนส่งจากภูมิภาคเข้าสู่ส่วนกลาง

  • ประเทศเพื่อนบ้านต่างขึ้นค่าแรงขั้นต่ำแบบก้าวกระโดดเช่นกัน ดังนั้น การย้ายฐานการผลิตไปยังประเทศกลุ่ม AEC ก็อาจไม่ใช่คำตอบที่ดีที่สุด

  • ประเด็นสาธารณูปโภค และความพร้อมด้านทักษะของแรงงานเป็นปัจจัยสำคัญที่ทำให้ไม่เกิดการเคลื่อนย้ายฐานการลงทุนไปยัง ลาว กัมพูชา พม่า อย่างรวดเร็วและเป็นจำนวนมาก แรงงานของประเทศเหล่านั้นเคลื่อนย้ายเข้าสู่ประเทศไทยมากขึ้น (เว้นแต่การเข้าไปเพื่อประโยชน์ในทางภาษี)



ประเด็นจากการสัมภาษณ์ประเด็นจากการสัมภาษณ์

  • การเปลี่ยนแปลงสภาพการจ้างงาน และรูปแบบของการจ่ายค่าตอบแทนจากการทำงาน และค่าตอบแทนอื่นๆ

  • มาตรการบรรเทาผลกระทบอาจยังไม่ตรงจุด

  • การขาดแคลนแรงงาน และแรงงานต่างด้าว

  • การเตรียมความพร้อมในการดำเนินการ และการประชาสัมพันธ์

  • ความท้าทายและนโยบายในอนาคต


ผลการประเมินประเด็นจากการสัมภาษณ์

  • นโยบายนี้เป็นนโยบายที่มีเจตนาดี คือ เพื่อการจัดกระจายผลประโยชน์ใหม่ (Policy for Redistribution) จากนายจ้างมาสู่แรงงาน

  • ข้อสำเร็จ การเพิ่มขึ้นของรายได้ภาพรวม และ การกระจายตัวของรายได้บางกลุ่มที่ลดลง

  • ข้อที่ยังไม่สำเร็จ การเพิ่มขึ้นของผลิตภาพของแรงงาน การรักษาระดับราคาของสินค้าและบริการ แรงงานเฉพาะกลุ่มอาจยังได้ไม่ได้รับประโยชน์จากนโยบาย

  • ภาพที่ยังไม่ชัด: ทักษะของแรงงาน ความสามารถในการแข่งขันของประเทศ


ผลการประเมินประเด็นจากการสัมภาษณ์

  • การดำเนินนโยบาย: ขาดความพร้อม และการบูรณาการร่วมกันระหว่างหน่วยงานของรัฐ รวมถึงภาคเอกชน มาตรการรองรับที่กว้างเกินไปโดยผู้รับผลกระทบบางกลุ่มไม่สามารถเข้าถึงได้

  • ข้อพึงระวัง: ผลกระทบจากภายนอก โดยเฉพาะการขาดแคลนแรงงาน และแรงงานต่างด้าว


ความฝัน หรือ ความจริงประเด็นจากการสัมภาษณ์?

  • ความจริง:ในเรื่องของการเพิ่มรายได้ให้กับแรงงานในภาพรวม

  • ความฝัน:ความครอบคลุม การเลิกจ้าง ผลกระทบต่อระดับราคา ผลิตภาพของแรงงาน มาตรการบรรเทาผลกระทบ การดำเนินการอย่างเป็นระบบบูรณาการ และ ความสามารถในการแข่งขัน เพียงแต่ระดับของความฝันจะมีความแตกต่างกัน


ข้อเสนอแนะประเด็นจากการสัมภาษณ์

  • นโยบายที่เกี่ยวข้องกับมาตรการเฉพาะกลุ่ม

    • การทำ Targeting และ Segmentation ที่ถูกต้องในการให้ความช่วยเหลือและสนับสนุนนายจ้างและลูกจ้าง ให้ตรงกับความต้องการเฉพาะกลุ่ม

    • ตัวอย่างเช่น มาตรการทางภาษี อาจไม่ได้ช่วยให้ SME ได้ประโยชน์เนื่องจากผลกำไรเดิมเป็น 0 หรือขาดทุน ดังนั้นการเปลี่ยนจากร้อยละ 30 เป็นร้อยละ 23 ผู้ได้ประโยชน์คือ บริษัทใหญ่


ข้อเสนอแนะประเด็นจากการสัมภาษณ์

  • นโยบายที่เกี่ยวข้องกับการเพิ่มผลิตภาพ

    • การพัฒนาฝีมือแรงงาน การพัฒนาทักษะ โดยเฉพาะแรงงานที่มีทักษะต่ำ จำเป็นต้องได้รับความช่วยเหลือ

    • การพัฒนาระบบค่าตอบแทนตามความสามารถ

  • การปรับขึ้นค่าจ้างขั้นต่ำในอนาคตต้องมีการประเมินถึงผลกระทบที่จะเกิดขึ้นอย่างรอบด้านเพื่อกำหนดแนวทางการแก้ไขผลกระทบอย่างบูรณาการ


ขอบคุณครับ

ผู้วิจัย ขอขอบคุณสำนักงานสถิติแห่งชาติที่ได้ให้ความอนุเคราะห์ข้อมูลดิบเพื่อใช้ในการวิเคราะห์ และคณะกรรมการสภาที่ปรึกษาเพื่อพัฒนาแรงงานแห่งชาติ ชุดที่ 16 ที่ได้ให้เข้าสัมภาษณ์เชิงลึก เพื่อให้เห็นมุมมองของนายจ้าง ลูกจ้าง และผู้กำหนดนโยบายอย่างสมบูรณ์มากขึ้น และ คณบดี (รศ.ดร.ภาณุพงศ์ นิธิประภา) รองคณบดีผ่ายวิชาการ (ผศ.ดร.สายพิณ ชินตระกูลชัย) ดร.ชัยพัฒน์สหัสกุล ศ.ดร.สกนธ์ วรัญญูวัฒนา ดร.แก้วขวัญ ตั้งติพงศ์กูล ที่ได้ให้ข้อคิดเห็นเกี่ยวกับงานวิจัยนี้ คุณอัญชลี ห่วงทอง คุณอรอนงค์ ทวีปรีดา ผู้ช่วยวิจัย และคณะเศรษฐศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ ที่ได้สนับสนุนการทำงานวิจัยโครงการนี้


ad