Gevoel of verstand
Download
1 / 21

Gevoel of verstand - PowerPoint PPT Presentation


  • 84 Views
  • Uploaded on

H.8 Bespiegeling vwo. Gevoel of verstand. Barok en classicisme in de achttiende eeuw. Gevoel of verstand.

loader
I am the owner, or an agent authorized to act on behalf of the owner, of the copyrighted work described.
capcha
Download Presentation

PowerPoint Slideshow about ' Gevoel of verstand' - wilda


An Image/Link below is provided (as is) to download presentation

Download Policy: Content on the Website is provided to you AS IS for your information and personal use and may not be sold / licensed / shared on other websites without getting consent from its author.While downloading, if for some reason you are not able to download a presentation, the publisher may have deleted the file from their server.


- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - E N D - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -
Presentation Transcript
Gevoel of verstand

H.8 Bespiegeling vwo

Gevoel of verstand

Barok en classicisme in de achttiende eeuw.


Gevoel of verstand1
Gevoel of verstand

Barok en classicisme in de achttiende eeuw.Hang naar emotie en sentiment versus verstand.Verlichting: wetenschappelijke benadering:Herwaardering van de Klassieke Oudheid, regels voor de kunsten.

Matthäuspassion:De beroemdste vertolking van het lijdensverhaal van Christus is vanJohann Sebastiaan Bach(1685-1750). De tekst is opgedeeld in verschillende rollen, waaronder Christus, Judas, Pilatus en een verteller. Het koor vervult een wisselende rol; apostelen, volk, hogepriesters. De passie lijkt een soort toneel-spel dat op muziek is gezet., maar de zangers spelen geen toneelrol, zoals in een opera. De spelers zij keurig in het pak gestoken zangers. De tekst van het evangelie van Matheüs wordt afgewisseld met aria’s en liederen uit het Luthers gezangboek. De muziek geeft bepaalde momenten uit het lijdensverhaal extra accent en diepgang.

Fragment: Mattheus-passion


Gevoel of verstand2
Gevoel of verstand

Concerten:Bach is niet alleen bekend om zijn kerkelijke muziek. Hij componeert ook vooral instrumentale orkest- en kamermuziek, waaronder de zes Brandenburgse concerten.In eenconcert, als compositievorm, speelt naast het orkest een solo-instrument een belangrijke rol. Het genre ontstaan aan het eind van de 17e eeuw in Italië. De concerten van Bach hebben veelal een vaste structuur en beginnen met de expositie, waarin het hele orkest twee thema’s laat horen. Deze thema’s worden in allerlei variaties herhaald door de solist en het orkest. In de Branderburger concerten worden solo- en orkestgedeelten helemaal met elkaar verweven.

Er is veel aandacht voor de verbetering van muziekinstrumenten. In Italië bouwt Antonio Stradivari de beste violen.In dezelfde periode doet de piano (pianoforte=zacht-hard) zijn intrede. De voorloper van de piano ( klavecimbel) had de mogelijkheid van het hard of zacht aanslaan van de snaren niet.De concertstukken uit deze periode worden gerekend tot de barok. Beweeglijkheid, tempoverschillen, en contrasten tussen hard en zacht zijn kenmerkend voor deze muziek.

Fragment: Brandenburgerconcert no.3

Johan Seb. Bach

Stradivari-instrumenten


Rococo apr s nous le d luge
RococoAprès nous le déluge

Luxe paleizen, fraaie interieurs en decoraties.Licht, spiegels, kristal en pasteltinten.

Après nous le déluge:De beeldende kunst uit de eerste helft van de 18e eeuw wordt i.t.t. de muziek niet meer tot de barok gerekend. Ook in de 18e eeuw spelen de benaderingen, gevoel of verstand doorlopend een rol. Met Lodewijk de XV hoeft de adel niet meer te dansen naar de pijpen van de vorst en richt zich weer op eigen welzijn. In en rond Parijs worden talrijke luxe paleizen gebouwd. Hier leidt de adel een onbezorgd leven, indachtig het motto van Lodewijk de XV: Après nous le déluge- na ons de zondvloed. Overdreven aandacht voor verfraaien van interieurs en decoraties naar het voorbeeld van de Italiaanse barok. Deze lichtvoetige barok variant staat bekend als : Style Louis Quinze. Algemener is de naam rococo, naar rocaille, een woord voor grillig gevormde samenklontering van schelpen.


Rococo apr s nous le d luge1
Rococo Après nous le déluge

Luxe paleizen, fraaie interieurs en decoraties.Licht, spiegels, kristal en pasteltinten.

Rococo is vooral een interieur/mode stijl


Rococo elegantie en luxe
Rococo Elegantie en luxe

Luxe paleizen, fraaie interieurs en decoraties.Licht, spiegels, kristal en pasteltinten.

Elegantie en luxe: Rococo is eigenlijk een spotnaam voor deze ‘prullerige’ modestijl. In de Salon de la Princesse (1732) in het paleis Sourbise te Parijs vloeien met veel strucwerk en beschilderingen de muren, zuilen en het plafond ineen.. Verhoudingen en constructie worden verhuld. Door grote vensters komt veel licht binnen, dat door spiegels en kristal door de hele ruimte verstrooid wordt. Als Kleur overheersen pasteltinten.

Neumann’’De kaisersaal’,Würzburg

Salon de la Princesse,Hotel de Soubise 1732


Rococo elegantie en luxe1
Rococo Elegantie en luxe

Luxe paleizen, fraaie interieurs en decoraties.Licht, spiegels, kristal en pasteltinten.

Kerkinterieur Zuid Duitsland

MariahilferkircheGraz

Rococo-paleis Innsbruck


Rococo elegantie en luxe2
Rococo Elegantie en luxe

Onbezorgde levensstijl van de adel, ‘fête galante’

De schilderijen van Jean Antoine Watteau sluiten aan bij de onbezorgde levensstijl van de adel. Het onderwerp van Pelgrimage naar Cythera verwijst nog naar de klassieke mythologie (Venus). Verder is het eigentijds, een ‘fête galante’: een openluchtfeest met dans, toneel. Aanvankelijk krijgt dit schilderij niet de goedkeuring van de officiële academie omdat het zowel wat schilderstijl als onderwerp niet binnen de regels paste. Later krijgt hij die goedkeuring wel en worden de elegante feesten een vast thema in zijn werk.

Pelgrimage naar Cythera 1717

Gilles


Rococo schilderkunst
Rococoschilderkunst

Jean Honoré Fragonard: Sensueel van stijl en thema

‘Baadsters’ 1765

Vrouw met hondje

‘De schommel’


Rococo schilderkunst1
Rococoschilderkunst

Engelse schilders doen weer mee

Thomas Gainsborough‘Mr.Andrews and wife’ 1750

William Hogarth‘the orgy’

Gainsborough ‘the gravenor family


Rococo beeldhouwkunst
Rococobeeldhouwkunst

Kleine groepjes , kokette erotiek

Clodion ‘Satyr en bacchante’1775

Clodion‘Zepyros en Flora’


Classicisme de verlichting
Classicismede verlichting

Een ‘verlichte’ wereld zonder missstanden.

De verlichting: In de tweede helft van de 18e eeuw wint de klassieke kunst weer terrein. Deze opkomst staat niet los van de verlichting. De filosofie of levenshouding die uit gaat van de rede, het verstand. Het verwerven en verspreiden van kennis zal op den duur resulteren in een ‘verlichte’ wereld zonder misstanden. De drang om kennis te verzamelen en te ordenen leidt tot de uitgaven van de eerste encyclopedie door Diderot (1751). De nieuwe belangstelling voor de klassiek oudheid wordt gevoed dorr de ontdekking en opgraving van Pompeï (1738). De publicaties van Winckelmann bevorderen de populariteit van de klassieke kunst. Deze heroriëntatie op de klassieke oudheid wordt classicisme genoemd. Streng en sober, in bouwkunst, beeldende kunst en theater gelden vaste wetten, ontleend aan de oudheid.

Soufflot: Het Pantéon,Parijs 1792

Karl Langhans: Brandenburger Tor, Berlijn, 1791


Classicisme schilderkunst
Classicismeschilderkunst

Jacques Louis David: Klassieke thema’s.

‘portret van Mdme Récarmie’

‘de dood van Socrates’1787

Jacques Louis David: ‘De roof van de Sabijnse maagden’Toneelmatige weergave.

neo-Poussinist


Classicisme schilderkunst1
Classicismeschilderkunst

Ingres: leerling van David

Jean-Auguste Dominique Ingres is de laatste grote neoclassicist en vurig verdediger van David. Tegelijkertijd heeft zijn werk met exotische onderwerpen kenmerken van de romantiek.

‘Het Turkse bad’

neo-Poussinist

‘Odaliske’


Classicisme beeldhouwkunst

Antonio Canova: Geïnspireerd op Klassieke kunst.

Classicismebeeldhouwkunst

Pauline Borghese als Venus

Graftombe van gravin Maria Christina, Wenen

De drie Gratiën

Amor en Psyche


Klassieke muziek
Klassieke muziek

De symfonie:In de loop van de 18e eeuwontwikkeld de instrumentale muziek zich tot een zelfstandig genre. Nu woorden ontbreken moet de muziek zo klinken dat het publiek toch betekenis aan de klanken toekent.. Antonio Vivaldi (1678-1741) voegt in De vier jaargetijden weliswaar nog vier gedichten toe maar uiteindelijk is het de muziek die de beelden en betekenis oproept.In het werk van Bach en Wolfgang Amadeus Mozart (1756-1791) veel instrumentale muziek: het aantal instrumenten steeds meer toe. Voor deze bezetting ontwikkeld zich de symfonie met een opbouw volgens vaste regels, ( ontleend aan het klassieke drama). De klassieke muziek sluit op die manier aan bij de Verlichting en het classicisme. In de verdere ontwikkeling wordt binnen het gegeven stramien veel gevarieerd om – in tegenspraak met de Verlichting- ruimte te maken voor emotioneel geladen muziek. Mozarts 35e symfonie kent een onstuimig menuet, een voorloper van de Romantiek

Fragment:Vivaldi lentezand-animatie

Mozart

Fragment Mozart Requiem

Fragment film Mozart


Klassieke muziek1
Klassieke muziek

Figaro:In 1784 gaat de komedieLe Mariage de Figaro van Pierre Beaumarchais eindelijk in première.Dit stuk gaat over de strijd tussen een bediende en zijn meester met als inzet de gelijkberechtiging van hun beiden en die, tegel elke regel in, gewonnen wordt door de knecht Figaro.Mozart neemt het beruchte toneelstuk als uitgangspunt voor zijn opera La Nozze di Figaro. In Wenen werd het toneelstuk door keizer Jozef II verboden maar de operaversie werd wel toegestaan.Commentaar uit de krant: ‘wat niet gezegd kan worden, wordt gezongen’.

‘U hebt de moeite genomen om geboren te worden en verder niets: voor de rest bent u een mens zoals iedereen.’Figaro

Fragment: Le Nozze di Figaro


Klassieke muziek2
Klassieke muziek

Dans op eigen benen: Mozart Figaro is een voorbeeld van de opera buffa., een Italiaanse variant op de Franse komedie-opera’s, toneelscènes ontbreken en alle tekst wordt gezongen.

In Frankrijk is het in de de 17e eeuw populair om theater, dans,muziek met elkaar te verbinden, nu, in de 18e eeuw gaan de verschillende disciplines een eigen bestaan leiden.Ook de dans maakt zich los van haar dienende en decoratieve functie. Met dans alleen wordt een verhaal verteld, zonder gesproken woord: handelingsballet. De dans wordt ondersteund door pantomime. De grondbeginselen van het zelfstandige ballet zijn gelegd door Jean Georges Noverre . In‘Lettres sur la danse’(1760) roept hij op te breken met de tradities van de ballet opera. Om een natuurlijke expressie te bereiken wil hij afrekenen met de belemmerende maskers en kostuums.


Revolutie

1789

Revolutie

Burgers breken de macht van vorst en adel.

Vrijheid, gelijkheid, broederschap: Geest van de Verlichting staat lijnrecht tegenover de christelijke leer die uitgaat van een permanent aanwezige goddelijke macht. Religie is onwetenschappelijk.Invloed van de kerk op het sociale leven wordt sterk bekritiseerd. Ook kritiek op de staatsinrichting. Deze gaat uit van ongelijkheid en geeft enkelen macht over velen.Montesquieu ontwerpt de nieuwe staatsvorm die wel uitgaat van de gelijkheid van alle burgers: democratie, grondwet, volksvertegenwoordiging. In Frankrijk is er een revolutie voor nodig een dergelijke staatsvorm te realiseren. Het rationele classicisme wordt de stijl van de revolutionairen als tegenwicht van de protserige rococo stijl van de oude elite.De journalist Marat is een felle revolutionair, die nogal opriep tot bloedvergieten, moet dit zelf (door onder- linge strijd) met de dood bekopen. Louid David schildert hem als martelaar van de revolutie.

Fragment Marat Franse revolutie doc.

Fragment Marseillaise

David: ‘de dood van Marat’(1793)


Revolutie1

1789

Revolutie

Burgers breken de macht van vorst en adel.

Beethoven:Ludwig von Beethoven,( 1770-1827) vormt de schakel tussen het classicisme, - in de muziek ook wel ‘de klassieken’ genoemd en de romantiek. Hij gebruikt thema’s als: hartstocht, lijden en eenzaamheid. Om dit tot uitdrukking te brengen zoekt de grenzen op van de klassieke regels. Beethoven draagt de revolutie een warm hard toe. Zijn Derde symfonie ‘Eroica’ draagt hij op aan Napoleon,de leider van de revolutionairen. Als Beethoven hoort dat Napoleon zich tot keizer heeft laten kronen is hij woedend en( Later heeft hij uit woede de naam Napoleon uit het titelblad verwijderd. In 1805 gaat de symfonie in première onder de titel ‘Eroica, heldhaftige symfonie ter nage- dachtenis aan een groot mens’( wie het dan ook mag zijn) Het heroïsche begin lijkt vooral een psychologisch portret van de held neer te zetten.

Ludwig von Beethoven

De zelfkroning van Napoleon


Samenvatting
Samenvatting

* Begin van de 18e eeuw style Louis XV ook wel rococo genoemd* Elegante stijl weerspiegelt het zorgeloze luxe bestaan van de adel.* De Verlichting leidt de ondergang van de adel in.* In de Verlichting neemt het verstand de plaats in van gevoel en sentiment.* Zowel bouwkunst als beeldende kunst keren terug naar klassieke bronnen.* Kennis van de klassieke oudheid breidt zich uit o.a. door opgravingen.* Het classicisme , de stijl van de Verlichting volgt de oudheid niet alleen in geest maar ook naar de letter.* Verschillende kunstdiciplines gaan* een zelfstandig bestaan leiden.* Instrumentale muziek van Bach en Mozart.* Concerten en symfonieën* Symfonie gaat volgens vaste regels, ontleend aan het klassieke drama.* Beethoven gaat op zoek naar de grenzen van deze regels.Ook ballet verzelfstandigd zich als kunstvorm.* Nadruk op het verhalende ballet. ( blijft wel gebaseerd op de academische dans.)* De Verlichting en sociale onrust leiden tot de Franse Revolutie in 1789.