Doku tarifi kavramlar ve s n fland rma
This presentation is the property of its rightful owner.
Sponsored Links
1 / 38

DOKU tarifi,kavramlar ve sınıflandırma PowerPoint PPT Presentation


  • 274 Views
  • Uploaded on
  • Presentation posted in: General

DOKU tarifi,kavramlar ve sınıflandırma. DOKU,Belirli bir fonksiyonu yapan hücre topluluğu Hücreler özel bir fonksiyon yapmak için özelleşme gösterir. Belirli doku hücreleri dokuya özgün biçimde gelişiler

Download Presentation

DOKU tarifi,kavramlar ve sınıflandırma

An Image/Link below is provided (as is) to download presentation

Download Policy: Content on the Website is provided to you AS IS for your information and personal use and may not be sold / licensed / shared on other websites without getting consent from its author.While downloading, if for some reason you are not able to download a presentation, the publisher may have deleted the file from their server.


- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - E N D - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -

Presentation Transcript


Doku tarifi kavramlar ve s n fland rma

DOKUtarifi,kavramlar ve sınıflandırma

  • DOKU,Belirli bir fonksiyonu yapan hücre topluluğu

  • Hücreler özel bir fonksiyon yapmak için özelleşme gösterir.

  • Belirli doku hücreleri dokuya özgün biçimde gelişiler

  • Hücrelerin her bir tek bir unit olarak kabul edilse de birlikte bir organ veya sistemin yani vücudun bir fonksiyonunu ya-parlar.

  • Fonsiyonel bir unit olarak görev yaparlar.Bunu benzer hücresel özellikleriyle yerine getiriler.örn. Benzer Reseptör,, baglantı yapıları, organeller gibi


Farkl fonksiyonlu dokularda neler farkl d r

Farklı fonksiyonlu DOKULARDA neler farklıdır.?

  • Hücrelerinin organel yapıları

  • Düzenlenişleri,dağılımı.konumları

  • Ara madde özellikleri

  • bağlantıları

  • Yaşam süresi ,yenilenmesi,tamiri

  • Diğer dokularla ilişkisi

  • Beslenmesi

  • Etken maddelere tepkisi


Dokularda temel elemanlar

Dokularda temel elemanlar

  • Hücreler

  • Hücreler arası madde

    (extra cellular matrix)

    a-Esas madde( ground substance)

    katı,orta sertlikte veya akıcı olabilir

    b-Şekilli elemanlar.(lifler)

    Olabilir veya olmaz


Bir dokudaki h creleri farkl olabilir

Hepsi ayni tip, veya değişik tiplerde olabilir.

Genç (blast) veya Olgun tipleri bulunur.

Bitişik,veya ayrı duruşlu

Sabit veya hareketli

Bağlantılı veya bağımsız

Köken farklı

Yaşam süreleri farklı

Bir dokudaki hücreleri farklı olabilir.


Esas madde

Esas madde

  • Kıvamı,

  • Miktarı ,

  • Biyokimyasal bileşimi

    • Protein mi? ,glikoprotein mi?

    • Boyanması özelliği

  • Fiziksel özelliği

  • su tutar mı? Dirençli mi ?

  • Sert mi,akıcı mı

  • Geçirgen mi?bakteri veya beslenme maddeleri için


Ekilli elemanlar l fler

Şekilli elemanlar (LİFLER)

  • Biçimleri

  • Düzenlenişi

  • Sıklığı

  • Biyokimyasal bileşimi

  • boyanması asidofil mi? bazofi mi?

  • Özel boya gerekir mi?

  • Fiziksel özelliği; esnek mi kırılgan mı? Direnç li mi?


Temel dokular

Temel Dokular

  • Epitel dokusu (örtü ve salgı)

  • Bağ ve destek dokuları (bağ,kan,kıkırdak,kemik)

  • Kas dokusu (düz ,çizgili, kalb)

  • Sinir dokusu

  • BU DOKULAR YAPI VE FONKSİYONU İLE TARİF EDİLİR.


Ba dokusu yap ve g revleri

Bağ dokusu yapı ve görevleri

  • Hücreleri çeşitlidir.

  • Hücreler birbirinden ayrı ayrı durur

  • Hareketli ve hareketsiz olabilir..

  • Ara madde boldur.(lif +esas madde)

  • Yenilenen bir dokudur.

  • Diğer bazı dokuları tamirin de de rol alır.

  • Diğer doku ve organlara destek ve biçimleyici özelliktedir

  • Epitelin beslenmesi için ortam olur.

  • Direnç ve koruma fonksiyonu var

  • (immun sistemle bağıntılı)

  • Depolama(yağ)


H creler

Mezenşim hücreleri( Diferansiye olmamış)

Fibroblast,

Fibrosit,

Myofibroblast

Histiyosit,

Makrofaj

Plazmosit

(Mastosit) Mast hücresi

Yağ hücreleri

Bağdokusu hücreleri baş bölgesinde nöral krestten

Bütün gövdede mezodermden gelişen mezenşimden gelişir.

Nötrofil

Lemfosit

Eozinofil

Monosit

Hücreler


Mezan imal h creler

Mezanşimal hücreler

  • Yetişkinde bağ dokusunda indiferansiye hücreler olarak bulunur.

  • Yıldız ,fuziform biçimdedirler

  • Multipotensiyel hücrelerdir.

  • Gelişkinde yeni doku tamiri ve yeni doku yapımında rol alırlar

  • Ayrıca damar yapımında rol alan ve damar duvarında bulunan indiferansiye hücre olarak perisitler vardır.


Fibrosit

fibrosit

  • Bağ dokusunun en çok bulunan hücresi

  • Aktif şekli fibroblast

  • Genç sekilleri kemik ve yağ hücrelerine değişebilir.

  • Bölünme seyrek

  • Tam diferansiye hücre tipi


Fibroblast aktif

Fibroblast(aktif)

  • Yassı ,uzantılı hücreler

  • Çekirdek yassı oval,açık

  • Belirgin çekirdekçik

  • GER. ve Golgi kompleksi iyi gelişmiş

  • Kollagen elastik ve retiküler lifleri sentezi yapan hücreler

  • Esas madde sentezler.

  • Sitoplazmada Protein sentezi gerçekleştiren organeller belirgin

  • Elektron mikroskobunda GER, ve Golgi belirgin iz

  • Hücrede Plazmalemmanın altında organelden fakir bir alan var.

  • Sitoplazmada Aktin ,myozin içerir.


Myofibroblast

Myofibroblast

  • Kas hücresi ile fibroblast benzeri hücreler

  • Modifiye fibroblastlardır.

  • Sitoplazmada Aktin flamanları ve kas hücesine benzer yoğun cisimcikler içerir.

  • Kas hücrelerinden farkı eksternal laminaları yoktur.

  • Yara iyileşmeside bol bulunurlar.


Plazmosit plazma h creleri

Plazmosit(plazma hücreleri)

  • Antikor sentezleyen hücrelerdir

  • Yuvarlak ,oval biçimli

  • Sitoplazma bazofili özellikte GER belirgin

  • Çekirdek ekzantrik duruşlu ve periferinde kümelenmiş heterkromatin içeir.

  • antijenle uyarılan B lemfositten gelişirler.


Histiyosit makrofaj

Histiyosit(Makrofaj)

  • Monositten gelişirler.

  • Oval hücrelerdir.kısa parmaksı çıkıntıları vardır.

  • Çekirdek heterokromatin

  • Fagositoz yapabilen hücrelerdir ve sitoplazmada Lizozomlar boldur

  • gER.,sER, ve Golgi kompleksi. belirgin,

  • Ayrıca inflamasyon,immün cevap ve anaflaksi ile ilgili maddeler salgılar.

  • Epiteloid hücreler veya Yabancı cisim dev hücresi olabilirler

  • Antijen tanır, ve plazmosite tanıtırlar

  • Fc ,C3 reseptörleri içerirler


Mastositler mast h creleri

Mastositler (mast hücreleri)

  • Yuvarlak hücreler

  • Sitplazmada bazofil ve metakromatik granüller var

  • Granüller heparin ve histamin lokotrienez,ECF,NCF

  • ve bazı enzimler içerir

  • Bumaddelerin salınımı duyarlılık reaksiyonlarına,allerjjye ve anaflaksi ye neden olabilir.

  • Bir antijene karşı oluşan IgE Fc reseptörlerine bağlanır.


Lenfositler

Lenfositler

  • Bağ dokusunun en küçük hücreleridir

  • Heterokromatin çekirdek etrafında ince belirsiz bir sitoplazma ile cevrili

  • Epitel yoluyla vücuda giren yabancı made ve patojenlere karşı oluşan reaksiyonlarda rol alır.

  • B lemfositler plazmositedönüşerek antikor salınımna neden olur.


Ya h creleri

Yağ hücreleri

  • Yağ depolayan hücrelerdir

  • Çekirdek ve organeller kenarda

  • Ayrıcahormonlar,inflamatuar mediatörler,büyüme faktörleri salgılar.


Kollagen lif tel

En sık bulunan lif tipi

Asidofil boyanır.

Polarizasyon mikroskobunda izlenebilir.

Kuvvet karşı dirençli

Esnek değiller

Demetler yapar .

dallanmaz

Değişik kollagen tipleri bulunur.

Tropokollagen molekülleri mikrofibrilleri oluşturur.

Buların paketlenmesi fibril yapısını oluşturur.

fibriller lifleri yapar. (enine cizgilenme gösterir.)

Kollagen demetleri lifler yapar

Kollagen lif (tel)


Kollagen tipleri

Kollagen tipleri

  • Tip-I=deri,kemik,tendon,dentin

    • (lif ve bantları geniştir.)

  • Tip-II=hyalin ve elastik kıkırdak

  • Tip-III=retikuler fibriller.

  • Tip-IV=bazal laminanın lamina densasında

    • epiteli destekler.

  • Tip-V=değişik ve az.tip 1le bağlantılı plasentada var

    • kasların external laminasında bulunur.

  • Tip VII=Bazal laminanın lamina retikularisinde

    • I-III fibril ve lif yapısı gösterir

    • II fibril yapısı gösterir (kıkırdakta)fakat lif yapısı göstermez.

    • !V ne lif ne fibril yapısı gösterir bazal laminanın yapısında özel moleküler organizasyonu var.


    Elastik lifler

    Elastik lifler

    • Ortada(elastin) amorf ve etrafı mikro fibril(fibrilin)yapısındadır.

    • Demet yapmazlar

    • Lif arası anastomoz var

    • Orseinle veya resorsin fuksinle boyanır

    • Esnektirler.

    • Lameller yapı da olabilirler

    • Ligaman yapısında olabilir.


    Doku tarifi kavramlar ve siniflandirma

    Elastin

    Kollagene benzer bir protein

    Prolin ve glisinden zengin

    Hidroksiprolinden fakir.

    Hidroksilizin yok

    Fibrilin

    Mikrofibriler bir yapıda elastinin şekillenmesinde rol alır.

    elastik lamellerin yapısında bulunmaz

    Elastin mollekülleri birbirine bağlarla bağlı

    Mikrofibriller elastinin gelişme aşamasında rol alır.

    Damarlarda lameller şeklinde bulunur.burada elastik materyel düz kaslarca üretilir.

    Diğer yerlerde fibroblastlarca önce proelastin olarak üretilir.


    Retik ler lifler

    Retiküler lifler

    • Kollagen lifler gibi fibrillerden oluşur.

    • Tip III kollagen içerir

    • Tekbir fibril periodik bantlar gösterir

    • Ağ biçiminde bulunurlar

    • Gümüşle , boyanırlar

    • PAS pozitif (Karbonhidrat grubu fazla)

    • Retiküler bağ dokusunda bulunurlar.,

    • Hücre çevresinde, bez asini çevresinde,kas hücresi çevresinde görülür.


    Ekstracelluler matriks ara madde

    Ekstracelluler matriks(Ara madde)

    • Lifler

    • Proteoglikanlar(ground substance)

    • Özel( spesifik)glikoproteinler


    Ground substance esas madde

    hücre ve liflerin arasını doldurur.Seffaf,bir materyel

    Hidrofil (su çekici)

    Açık bazik boyanır.

    Mikroskopta zor izlenir.

    PAS pozitif

    Açık bazofili boyanır.

    İçinden beslenme maddeleri,metabolitler geçer.

    (ground substance)esas madde


    Eri i

    İçeriği

    • Su

    • Hyaluronik asit

    • Proteoglikanlar

    • Glıkozaminglikanlar

    • serbest sıvı, O2 ve

    • besin maddelerini (nutrient)taşır


    Glikozaminglikanlar

    Glikozaminglikanlar

    • Hyaluronik asit

    • Kondroitin sulfat

    • Dermatan sulfat

    • Keratan sulfat

    • Heparan sulfat

    • heparin


    Ba ve destek dokular s n fland rma

    Bağ ve destek dokularısınıflandırma

    A-Embriyonal bağ doku

    • Mezenşim,

    • Müköz

      B- Bağ dokusu

    • Gevşek

    • Sıkı

      • düzensiz,

      • düzenli)

        C-Özel bağ dokuları

    • yağ,

    • retiküler

    • (kan,kıkırdak ,kemik)


    Gev ek ba dokusu

    Gevşek bağ dokusu

    • Kan damarı bol

    • Epiteli destekler.

    • Reaktif bir doku., hücreler bol ve çeşitli

    • Organlarda doku aralarını veya etrafını sarar

    • Plevra ve peritonunda mezoteli destekler.

    • İmmün olaylarda allerjik olaylarda inflamasyonda rol alır.

    • Bol ve çeşitli hücreler var.

    • Beslenme maddeleri kolay geçer.


    D zensiz s k ba dokusu

    Düzensiz sıkı bağ dokusu

    • Kollagen demetleri kalın

    • Kollagen lif oranı fazla

    • Hücreler sayı ve çeşidi az

    • Elastik lif ağı aralarda dağınık

    • fibroblast ve az sayıda histiyosit.

    • Organların doku katlarında,dermiste, dalak kapsülünde testis kapsülü dura materde, sinir kılıflarında bulunur.


    D zenli s k ba dokusu

    Düzenli sıkı bağ dokusu

    • Aynı yönde giden kalın lifler.

    • Bazı organlarda dik açı ile seyreden katlar bulunur.

    • Direnç gereken yerlerde

    • Tip -1 kollagen içerir.

    • Tendon ,apenevroz.fasiyalarda bulunur.

    • Korneada ;fibroblastlar ve lifler arası keratan sulfat kondroitin sulfat içeren esas madde var.

    • Ayrıca elastik bağlarda elastik lif yoğun.


    Retik ler ba dokusu

    Retiküler bağ dokusu

    • Tip 3 kollagen içerir.

    • Ağ biçiminde dir.

    • Lenfoid organlarda ve kemik iliğinde görülür.


    Ya dokusu

    Yağ dokusu

    • Enerji sağlar

    • Karbonhidrat ve proteinler depolanır.

    • Bağ dokusunun özel şeklidir.

    • Yalnız depo değil sentez fonksiyonu da var.

    • Hormonal ve sinirsel uyarlara duyarlı


    Ya h creleri1

    Yağ hücreleri

    • Çekirdek kenarda,yassı,organeller kenarda

    • Beyaz ve esmer yağ dokusu tipleri var

    • Çekirdek egzantrik

    • Unilokuler(beyaz)

    • Multiloküler(esmer)


    Fonksiyonel kavramlar

    Fonksiyonel kavramlar

    • Epitel ve altındaki bağ dokusu fonsiyonel bir unit oluşturur MEMBRAN terimi kullanılır.

    • Muköz membranlar

    • Seröz membranlar


    Doku tarifi kavramlar ve siniflandirma

    epitel

    Muköz membranlar (epitel + bağdokusu)

    • Soklunum

    • Sindirim

    • Üreme

    • Bosaltım sistemlerinde

    • Bezli veya bezsiz olabilir.

    Bağ dokusu(lamina propriya)

    Epitel ve bağ dokusu mukoza olarak da adlandırılır.


    Doku tarifi kavramlar ve siniflandirma

    Plevral

    Perikardiyal

    Peritonal

    Boşlukları döşerler

    Bez içermez

    Yüzeyi ıslaktır.

    Seröz membranlar

    Tek katlı yassı epitel (mezotel)

    Bazal membran

    Bağ dokusu


    Nflamasyon nedir

    İnflamasyon nedir.?

    • Dokuların lokal veya sistemik vücüt savunmasına yönelik bir seri bağdokusunda hücresel ve immü aktivite

    • Bakteriel ajanlar makrofajlardan madde salınımına neden olur.

    • Monosit,notrofil , kemotaksisle toplanır.

    • Fagositoz olur

    • Daha önce vücut karşılaştıysa oluşan antikor mast hücrelerine bağlanır.

    • O bölgede Kızarıklık şişlik ağrı ateş oluşur.

    • Aktive olmuş fagositler kana interlökin -1 salar.

    • Hipotalamusta temoregulatör sistemi etkiler.

    • Prostoglandinler salınır.

    • Sistemik Ateş oluşur.

    • İnterlökin salgılanır. Kemik iliği uyarılır. Lökositoz olur.

      .


  • Login