Apelacja karna
This presentation is the property of its rightful owner.
Sponsored Links
1 / 122

Apelacja karna PowerPoint PPT Presentation


  • 136 Views
  • Uploaded on
  • Presentation posted in: General

Apelacja karna. Zagadnienia ogólne dr Andrzej Kiełtyka VII 2012. I. Wybrana literatura przedmiotu: P. Hofmański, S. Zabłocki, Wzory pism procesowych w sprawach karnych, Warszawa 2000 S. Waltoś , Proces karny. Zarys sytemu, LexisNexis 2009, s. 536

Download Presentation

Apelacja karna

An Image/Link below is provided (as is) to download presentation

Download Policy: Content on the Website is provided to you AS IS for your information and personal use and may not be sold / licensed / shared on other websites without getting consent from its author.While downloading, if for some reason you are not able to download a presentation, the publisher may have deleted the file from their server.


- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - E N D - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -

Presentation Transcript


Apelacja karna

Apelacja karna

Zagadnienia oglne

dr Andrzej Kietyka

VII 2012


Apelacja karna

I. Wybrana literatura przedmiotu:

P. Hofmaski, S. Zabocki, Wzory pism procesowych w sprawach karnych, Warszawa 2000

S. Walto, Proces karny. Zarys sytemu, LexisNexis 2009, s. 536

E. Samborski, Pisma procesowe w sprawach karnych, LexisNexis 2010

A. Godzik, B. Michalski, Wzory pism prokuratora w sprawach karnych, LexisNexis 2008

E. Samborski, Zarys metodyki pracy prokuratora, LexisNexis 2008

M. Gabriel Wglowski, Komentarz do Regulaminu wewntrznego urzdowania powszechnych jednostek organizacyjnych prokuratury, LEX 2009 (komentarz do 253-255) dot. Regulaminu ju nieobowizujcego, zastpionego nowym z 2010 r.

A. Ferenc, Rewizja strony w postpowaniu karnym, Warszawa 1987


Apelacja karna

Z. Doda, Zaalenie w procesie karnym, Warszawa 1985

rodki zaskarania w procesie karnym. Ksiga pamitkowa ku czci prof. Zbigniewa Dody, (red.) A. Gaberle i S. Walto, Zakamycze 2000

K. ojewski, Apelacja karna, C.H. Beck 2005

S. Zabocki (w: J. Bratoszewski i inni), Komentarz do k.p.k., W-wa 1998


Apelacja karna

S. Jaworski, Apelacje cywilne i karne, C.H.Beck 2010

R. Stefaski, Pisma procesowe w sprawach karnych z objanieniami, Warszawa 2007

Wzowe problemy procesu karnego, pod red. Piotra Hofmaskiego, Wolters Kluwer 2010

T. Razowski, Formalna i merytoryczna kontrola oskarenia w polskim procesie karnym, Zakamycze 2005

W. Wassermann, Zasady formuowania zarzutw apelacyjnych w obowizujcej procedurze karnej, Prokuratura i Prawo 2010, nr 6

W. Grzeszczyk, Praktyczne aspekty gravamen w procesie karnym Prokuratura i Prawo 2008, nr 11

W. Grzeszczyk, Reguy ne peius w postpowaniu karnym, Prokuratura i Prawo 2008, nr 2

J. Brylak, Orzekania wbrew kierunkowi rodka odwoawczego na niekorzy oskaronego, Prokuratura i Prawo 2006, nr 7-8

M. Syta, Gravamen jako przesanka zaalenia w postpowaniu karnym, Prokuratura i Prawo 2004, nr 4


Apelacja karna

D. wiecki, Apelacja w postpowaniu karnym, Warszawa 2011

Z. Doda, Uwagi na temat kierunku i granic rodka odwoawczego w k.p.k., Palestra 1979, nr 2

Z. Doda, A. Gaberle, Kontrola odwoawcza w procesie karnym. Orzecznictwo Sdu Najwyszego. Komentarz t. 2, Warszawa 1997

M. Klejnowska, Ograniczenia sdu odwoawczego orzekajcego w sprawie karnej o wniesieniu rodka odwoawczego, Rzeszw 2008

M. Kondracki, Rola zarzutw odwoawczych w procesie karnym, Palestra 2009, nr 3 4

Z. Muras, Bezwzgldne przyczyny odwoawcze w polskim procesie karnym, Toru 2004

S. Pawela, Wzgldne przyczyny odwoawcze, Warszawa 1970

F. Prusak, Podstawy rewizji w procesie karnym, Bydgoszcz 1970

M. Fingas, S. Steinborn, Glosa do post. SN z 16.11.2009, IV KK 101/09 (uzupenienie apelacji) Prok. i Pr. 2011. nr 3


Apelacja karna

D. Wysocki, Nieprawidowe sporzdzenie uzasadnienia wyroku jako uchybienie niestanowice podstawy uchylenia wyroku i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania sdowi pierwszej instancji, Przegld Sdowy 2011, nr 11 12,s. 27 36

E. Samborski, Zarys metodyki pracy prokuratora, LexisNexis 2008

A. Bojaczyk, O prawnej podstawie i procesowym zasigu oddziaywania bezwzgldnych przyczyn odwoawczych w procesie karnym, (w:) Wzowe problemy procesu karnego (red.) P. Hofmaski. Wolters Kluwer 2010, s. 935 - 962


Apelacja karna

A. Horodyski, Skutki naruszenia przepisw o skadzie sdu w polskim procesie karnym, Prokuratura i Prawo 2003, nr 1

M. Figas, S. Steinborn, Glosa do postanowienia SN z dnia 16 listopada 2009, sygn. IV KK 101/09 (dot. uzupenienia apelacji), Prokuratura i Prawo 2011, nr 3, s. 163-174

J. Gurgul, Glosa do wyroku S.A. w Krakowie z dnia 5 listopada 2008 r., sygn. II AKa 87/08 (dot. zarzutw rodkw odwoawczych), Prokuratura i Prawo 2010, nr 4, s. 185-195


Apelacja karna

  • II. Apelacja jako pismo procesowe winna spenia oglne warunki pisma procesowego okrelone w art. 119 1 k.p.k.: oznaczenie strony, od ktrej pochodzi, wskazanie nazwy sdu apelacyjnego, do ktrego jest skierowana oraz nazw sdu pierwszej instancji, do ktrego si j wnosi, oznaczenie daty wyroku, sdu, ktry go wyda i sprawy, w ktrej wyrok zapad.

  • Konstrukcja apelacja:

  • - kierunek,

  • - zakres,

  • - zarzuty,

  • - wnioski,

  • - uzasadnienie.

  • Dewolutywno i suspensywno apelacji


Apelacja karna

Fakt wniesienia apelacji przez uprawniony podmiot we waciwym terminie nakada na sd odwoawczy obowizek jej rozpoznania, a po stronie sdu pierwszej instancji zakaz uwzgldnienia apelacji od wasnego orzeczenia, a take zakaz dokonywania jakichkolwiek poprawek w zaskaronym orzeczeniu (zasada suspensywnoci)


Apelacja karna

Bdne oznaczenie podstawy prawnej skazania nie naley do krgu tych omyek, ktre podlegaj sprostowaniu w ramach instytucji przewidzianej w art. 105 par.1 k.p.k., to jest jako oczywistej omyki pisarskiej.

Samo wyjanienie w pisemnych motywach sdu odwoawczego,e powoujc w wyroku jedne przepisy,mia na myli zastosowanie zupene innych przepisw trudno przyj za usunicie sprzecznoci powstaej midzy orzeczeniem i jego uzasadnieniem.

(wyrok SN z 3 lipca 2007 r., III KK 467/06)


Apelacja karna

Sd odwoawczy nie moe przeprowadzi postpowania dowodowego co do istoty sprawy (art. 452 par. 1 k.p.k.),wyjtkowo moe to uczyni, jeli :

- przyczyni si to do przyspieszenia postpowania

- nie jest na nowo konieczne przeprowadzenie przewodu sdowego


Apelacja karna

Zarwno w teorii procesu, jak i praktyce sdowej przez granice apelacji rozumie si wykazanie tych czci wyroku, o ktrych uchylenie lub zmian strona wnosi.

S to te czci wyroku, ktre dotycz poszczeglnychprzestpstw, kary, rodkw zabezpieczajcych, powdztwa cywilnego.


Apelacja karna

Zgodnie z art. 433 par 1 k.p.k.: sd odwoawczy rozpoznaje spraw w granicach rodka odwoawczego, a w zakresie szerszym o tyle, o ile ustawa tak przewiduje.

Zakrelenie granic apelacji jest owiadczeniem woli jej autora, e domaga si od sdu drugiej instancji skontrolowania caego wyroku lub jego cile okrelonej czci .


Apelacja karna

Odpowiedzialno wnoszcego apelacje podmiotu kwalifikowanego(t.j.: oskaryciela publicznego, penomocnika i obrocy oskaronego) polega na tym, e on sam decyduje o zakresie orzekania kontrolnego przez ten sd, a jednoczenie okrela granice zaskarenia w apelacji pisemnej, traci w zasadzie prawo do ich rozszerzenia w owiadczeniu ustnym na rozprawie apelacyjnej .


Apelacja karna

Podstawy prawne apelacji:

art. 425 1 (niektrzy uwaaj, e w apelacji powoywanie tego przepisu jest zbdne, bowiem przepisem szczeglnym jest wwczas art. 444 k.p.k.) i 2 k.p.k. ewentualnie 3 i 4 k.p.k. (legitymacja czynna do wniesienia rodka zaskarenia, zakres zaskarenia, gravamen, kierunek rodka odwoawczego), art. 444 k.p.k. (legitymacja czynna do wniesienia apelacji, orzeczenia zaskaralne apelacj), art. 447 1 3 k.p.k. (zakres apelacji), art. 438 k.p.k. (wzgldne przyczyny odwoawcze), art. 439 k.p.k. (bezwzgldne przyczyny odwoawcze), art. 427 k.p.k. (tre rodka odwoawczego, wnioski odwoawcze i zarzuty, tzw. nowoci), art. 437 1 k.p.k. (rodzaje orzecze sdu odwoawczego: reformatoryjne, kasatoryjne, umorzenie postpowania, przekazanie do ponownego rozpoznania), art. 454 1, 2, 3 k.p.k. (reguy ne peius), art. 456 k.p.k. (wyrok sdu odwoawczego).


Apelacja karna

Odwoujcy powinien wskaza zaskarone rozstrzygnicie lub ustalenie, a take poda, czego si domaga (art. 427 k.p.k.), wskaza czy zaskara wyrok w caoci, czy w czci, a jeeli tak to w jakiej oraz do jakiego orzeczenia sdu apelacyjnego dy (wnioski odwoawcze petitum) - wedug art. 433 2 sd odwoawczy jest obowizany rozway wszystkie wnioski, wobec tego musz one by w apelacji zawarte jest to zakrelenie granic zaskarenia.

Brak wskazania zaskaronego rozstrzygnicia lub wnioskw uniemoliwia rozpoznanie rodka odwoawczego (wezwanie w trybie art. 120 k.p.k.)

Apelacja moe mie granice podmiotowe (dotyczy niektrych oskaronych), przedmiotowe (dotyczy tylko niektrych przestpstw lub elementw orzeczenia) i podmiotowo przedmiotowe (dotyczy niektrych oskaronych i niektrych przestpstw).

Zakres apelacji moe odnosi si do uzasadnienia wyroku (art. 425 2 k.p.k.)


Apelacja karna

Wnioski odwoawcze(petitum) to podanie czego skarcy si domaga uchylenia zaskaronego wyroku czy tylko jego zmiany (reguy ne peius).

Formuujc dania domagania si uchylenia lub zmiany wyroku naley, aby skutek ten osign, powoa si na takie uchybienia sdu pierwszej instancji, ktrych stwierdzenie stanowi dla sdu apelacyjnego podstaw rozstrzygnicia.

Te konkretne uchybienia stanowi zarzuty apelacyjne, a ich rodzaj i tre zakrelaj granice zarzutw apelacyjnych.

Apelacje jako pismo naley oznaczy tytuem Apelacja.


Apelacja karna

Pomimo dyskusji w tym zakresie Sd Najwyszy od dawna ujmuje granice rodka odwoawczego jako trjwymiarow konstrukcj wyznaczon przez

- kierunek zaskarenia, czyli stosunek rodka odwoawczego do interesw oskaronego;

- zakres zaskarenia, a wic wskazanie, czy rodek zaskarenia obejmuje cao, czy cz orzeczenia;

- zarzuty odwoawcze, czyli zawarte w rodku odwoawczym stwierdzenia dotyczce uchybie orzeczenia (wyrok SN z 12 kwietnia 2001 r., III KKN 354/00, LEX nr 51922)


Apelacja karna

Naley wskaza podstawy prawne apelacji przez powoanie przepisw art. 444 i 425 1 k.p.k., a gdy apelacj wnosi oskaryciel publiczny na korzy take art. 425 4 k.p.k.

Konieczne jest wymienienie imion i nazwisk oskaronych, ktrych apelacja dotyczy oraz oglne oznaczenie jej zakresu (czy wyrok zostaje zaskarony w caoci czy w czci). Na przykad: zaskaram powyszy wyrok w czci uniewinnienia Jana Kowalskiego od czynu zarzuconego w pkt. I aktu oskarenia.

Apelacja prokuratora winna wskazywa jej kierunek (na korzy czy te na niekorzy oskaronego) gravamen stosunek apelacji do interesu prawnego oskaronego. Art. 425 3 k.p.k. rozstrzygnicia lub ustalenia s niekorzystne dla skarcego. Jeli s obojtne rodek odwoawczy niedopuszczalny.


Apelacja karna

Nastpnie naley przytoczy zarzuty apelacyjne i wnioski. W tej czci autor apelacji ma przekona sd apelacyjny o wadach i brakach postpowania sdu pierwszej instancji a zwaszcza zapadego wyroku, a nastpnie przedstawi sposb dokonania naprawy postpowania oraz prawidowe, ostateczne rozstrzygniecie sprawy.

Wnioski apelacyjne powinny by w istocie propozycj treci wyroku apelacyjnego.

Postawienie zarzutw i sformuowanie wnioskw wymaga pisemnej argumentacji ujtej w odrbnej czci apelacji uzasadnieniu.

Apelacja musi by podpisana.


Apelacja karna

III. Zarzuty apelacyjne

1.Apelacja, ktra pochodzi od oskaryciela publicznego, obrocy lub penomocnika powinna zawiera wskazanie zarzutw stawianych rozstrzygniciu oraz uzasadnienie (tzw. bezwzgldne wymogi rodka odwoawczego, art. 427 2 k.p.k.). Zarzuty - obok kierunku, zakresu, wnioskw i uzasadnienia - stanowi cze skadow apelacji.

Zarzuty odwoawczeto twierdzenia strony o uchybieniach popenionych przez sd pierwszej instancji. Art.. 427 2 k.p.k. nakada na podmiot kwalifikowany obowizek wskazania zarzutw. Zarzuty maj zawsze odcie subiektywny, bez wzgldu na ich odbicie w faktach. Przepisy nie okrelaj jak powinien by sformuowany zarzut odwoawczy i na czym polega.

Natomiast przyczyny odwoawcze to uchybienia, ktre stwierdzone przez organ odwoawczy powoduj okrelone nastpstwa procesowe w stosunku do zaskaronego orzeczenia. W przeciwiestwie do zarzutw, uwaa si, e przyczyny s do pewnego stopnia zobiektywizowane.


Apelacja karna

Domagajc si uchylenia lub zmiany wyroku naley, aby skutek ten osign, powoa si na takie skonkretyzowane uchybienia sdu pierwszej instancji, ktrych stwierdzenie stanowi bdzie dla sdu apelacyjnego podstaw rozstrzygnicia. Te konkretne uchybienia stanowi zarzuty apelacyjne.

Szczegowe przedstawienie uchybie nastpi take w uzasadnieniu rodka odwoawczego.

Przede wszystkim poprzez sformuowane zarzuty autor apelacji ma przekona sd apelacyjny o wadach i brakach postpowania sdu pierwszej instancji, a zwaszcza zapadego wyroku, co w konsekwencji ma doprowadzi do dokonania naprawy postpowania oraz prawidowego, ostatecznego rozstrzygnicia sprawy.


Apelacja karna

Sd odwoawczy ma obowizek rozpoznania wszystkich stawianych zarzutw.

W toku postpowania odwoawczego mona uzupeni swoj argumentacj oraz wskaza na uchybienia, ktre sd odwoawczy winien uwzgldni z urzdu.

Postawienie zarzutw, a nastpnie sformuowanie wnioskw wymaga pisemnej argumentacji ujtej w odrbnej czci apelacji uzasadnieniu.

Tre uzasadnienia winna w peni odpowiada postawionym zarzutom, a zwaszcza nie moe by z nimi sprzeczna.


Apelacja karna

Wprzypadku apelacji wniesionej na korzy oskaronego sd odwoawczy nie jest zwizany granicami podniesionych w niej zarzutw, co oznacza, e w granicach zaskarenia powinien skontrolowa wyrok pod ktem wszystkich przyczyn odwoawczych pokrelonych w art. 438 k.p.k.

W konsekwencji, po upywie terminu do zoenia apelacji, mona podnosi dodatkowe zarzuty odwoawcze w granicach zaskarenia lub wskazywa na uchybienia podlegajce uwzgldnieniu z urzdu (poza granicami zaskarenia), ktre sd odwoawczy powinien rozpozna i ustosunkowa si do nich w uzasadnieniu wyroku (M. Fingas, S. Steiborn, Glosa do postanowienia Sdu Najwyszego z dnia 16 listopada 2009 r., sygn. IV KK 101/09, OSNKW 2010, nr 1, poz. 8, Prokuratura i Prawo 2011, nr 3, s. 163 174)


Apelacja karna

rodek odwoawczy od orzeczenia sdu pierwszej instancji przesya do sdu prokurator, ktry skierowa akt oskarenia ( 337 ust. 1 Regulaminu wewntrznego urzdowania powszechnych jednostek organizacyjnych prokuratury z 24 marca 2010 r., Dz. U. Nr 49, poz. 296).

Rwnoczenie w przesaniem do sdu rodka odwoawczego naley przekaza prokuratorowi, ktry bdzie wystpowa przed sdem odwoawczym, akta podrczne wraz z odpisem zaskaronego orzeczenia i dodatkowym odpisem rodka odwoawczego ( 339 ust. 1 Regulaminu).


Apelacja karna

Naley unika zarzutw mieszanych, a wic czcych w sobie elementy rnych rodzajowo zarzutw, co uwaa si za bdne. Nie oznacza to, e w apelacji nie mog by podnoszone rne rodzajowo zarzuty, jeeli stan sprawy tego wymaga. Naley je jednak wysuwa jako zarzuty samodzielne, nie czce si ze sob.

Ujecie zarzutw powinno by zwize i jasne, a ich ukad i kolejno odpowiada porzdkowi ustalonemu w art. 438 k.p.k. (jeeli zarzuty odnosz si do wzgldnych przyczyn odwoawczych, co w praktyce wystpuje najczciej). S take inne pogldy w tym wzgldzie, o czym pniej.

Uwaa si jednoczenie, e przy formuowaniu zarzutw strona winna by ograniczona jedynie przepisami ustawy. Dopuszcza si take stopniowanie zarzutw i formuowanie zarzutw, ktre w zalenoci od okolicznoci sprawy maj wiksze lub mniejsze szanse powodzenia. Jeeli zamierzony cel moe by osignity przez podniesienie wielu zarzutw, nie ma powodw do ich ograniczania.


Apelacja karna

Nie jest waciwe formuowanie w apelacji czy zaaleniu zarzutu naruszenia prawa materialnego czy procesowego przez uycie okrelenia, e zarzut ten dotyczy w szczeglnoci wymienionych przez skarcego przepisw.

Takie sformuowanie oznacza, e skarcy sugeruje naruszenie take jakich innych, nie wyszczeglnionych w rodku odwoawczym przepisw prawa. Sd Najwyszy wielokrotnie zwraca uwag, e zwrot w szczeglnoci jest semantycznie pusty.

Jeli skarcy uwaa, e sd dopuci si naruszenia innych jeszcze, poza wskazanymi w rodku odwoawczym przepisw to powinien zarzuty te wyartykuowa wprost.

(post. SA w Katowicach z 17 lutego 2010 r., II AKz 80/10, LEX nr 574492).


Apelacja karna

Nie jest dopuszczalne przypisanie oskaronemu - jako wartoci przedmiotu zagarnicia - w sposb alternatywny rnych kwot z oznaczeniem grnej i dolnej granicy; jeeli sdy, po wyczerpaniu wszystkich dowodw, nie s w stanie dokadnie ustali wartoci zagarnitego mienia, powinny przyj kwot niebudzc wtpliwoci i tak przypisa sprawcy; wolno jest w takiej sytuacji oznaczy t kwot zwrotem co najmniej albo nie mniej, o ile jest pewne, e faktyczna warto bya wysza, ale niemoliwa do okrelenia

(post. SN z 4 stycznia 2011 r., III KK 184/10, OSNKW 2011/4/33, Biul.SN 2011/4/13).


Apelacja karna

Pamita jednak naley, e wybr waciwego zarzutu apelacyjnego wymaga przede wszystkim umiejtnoci uchwycenia w wyroku lub postpowaniu tego rodzaju bdu, ktry sta si przyczyn nieprawidowego rozstrzygnicia sdu.

Chodzi wic o wykrycie rda bdu a nie jego skutkw.

Na przykad bdna kwalifikacja prawna czynu moe by nastpstwem wadliwego ustalenia faktw, wwczas to ustalenia faktyczne bd rdem bdu, a ich skutkiem nieprawidowa kwalifikacja prawna. Apelacja w takim wypadku winna wic zarzuca bd w ustaleniach faktycznych.


Apelacja karna

W literaturze wskazuje si na pewne oglne zaoenie, ktre maj uatwi dokonanie waciwego wyboru zarzutw apelacyjnych.


Apelacja karna

Dwa spord zarzutw: obraza przepisw prawa materialnego, oraz raca niewspmierno kary maj w zasadzie za podstaw fakty uznane przez sd za udowodnione i przez apelacj niekwestionowane. Take w przypadku zarzutu bdu w ustaleniach faktycznych moemy mie do czynienia z tak sytuacj, gdy istot zarzutu bdzie wadliwo wnioskowania z prawidowo ustalonych faktw co do istnienia lub nieistnienia innego faktu. Rnice miedzy tymi grupami polegaj przede wszystkim na tym, e: do obrazy praw materialnego naley siga wtedy, gdy bd sdu polega na nieprawidowej lub niepenej ocenie faktw pod wzgldem prawnym w zakresie norm prawa karnego; do bdu w ustaleniach faktycznych wtedy, gdy sd z przyjtych faktw wysuwa bdne wnioski co do istnienia lub nieistnienia dalszych innych faktw lub bdnie ocenia warto i znaczenie dowodw istotnych dla rozstrzygnicia sprawy; do racej niewspmiernoci kary, gdy bdno oceny tych faktw odnosi si do wymiaru kary i wyraa si w orzeczeniu kary raco niewspmiernej.


Apelacja karna

Natomiast jeeli w toku analizowania treci wyroku z uzasadnieniem okae si, e nieprawidowe rozstrzygnicie jest nastpstwem uchybie tkwicych w postpowaniu i powoduje np. luki w materiale dowodowym, albo nieprawidowym wyrokowaniu wskutek oparcia wyroku nie na wszystkich dowodach ujawnionych lub nie ujawnionych; w wadliwym uzasadnieniu lub braku uzasadnienia stanowiska sdu - to wwczas zarzut apelacyjny winien dotyczy obrazy przepisw postpowania.

Nie sposb naruszenia przepisu art. 7 k.p.k. argumentowa dokonaniem nieprawidowych ustale faktycznych. Wszak to zarzut bdu w ustaleniach faktycznych moe by wywodzony z bdnej oceny materiau dowodowego, ale nie odwrotnie. Nie moe przecie budzi wtpliwoci, e to ocena materiau dowodowego generuje ustalenia faktyczne (wyrok SA w Katowicach z 21 maja 2009 r., II Aka 120/09, Prok.i Pr.-wk. 2010/4/28, KZS 2010/4/47).


Apelacja karna

Przystpujc do sporzdzenia apelacji opartej na pierwszej lub trzeciej podstawie zaskarenia autor powinien bardzo wnikliwie rozway co chce uczyni przedmiotem zarzutu apelacyjnego:

czy ustalenia faktyczne dokonane przez sd, niezgodne z treci prawidowo przeprowadzonych i ocenionych dowodw, czy te jedn z postaci obrazy prawa materialnego polegajc na niewaciwym rozumieniu przez sd nieostrego wyraenia ustawowego, niezgodnym ze znaczeniem nadanym przez ustaw (prok.Z. Jele PA w Krakowie).


Apelacja karna

Formuowanie zarzutu rozpoczyna si od stwierdzenia: zarzucam. Dalsza cz zarzutu jest zalena od jego przedmiotu i okrelaj to kolejne punkty art. 438 k.p.k. lub art.439 1 k.p.k.

Nastpnie naley wskaza konkretne uchybienie zawarte w rozstrzygniciu lub ustaleniu sdu pierwszej instancji.

Wskazanie takie powinno by stanowcze w formie i treci, a nadto naley okreli, jeeli zachodzi taka potrzeba, konkretny czyn i konkretnego oskaronego.


Apelacja karna

Ukad i kolejno zarzutw: zgodna z porzdkiem ustalonym w art. 438 k.p.k., jeeli zarzuty odnosz si do wzgldnych przyczyn odwoawczych, co w praktyce wystpuje najczciej. Uwaa si take, e naley zachowa kolejno, w ktrej winien je rozpozna sd odwoawczy (zasada hierarchii).

Przepis art. 427 2 k.p.k. obliguje do wskazania w apelacji wszystkich zarzutw (wyrok z 6 listopada 2008 r., II AKa 160/08, Prok. i Pr. - wk. 2009/6/56).


Apelacja karna

Zasadyformuowania zarzutw:

- zasada pierwszego ogniwa zarzut z apelacyjny winien uderza w pierwotn przyczyn uchybienia (naley dy do wyeliminowania przyczyny, a nie tylko samych skutkw);

- zasada pojedynczego zarzutu wynika z poprzedniej zasady - ta sama okoliczno podnoszona w rodku odwoawczym powinna znale odzwierciedlenie tylko w jednym zarzucie; zakaz formuowania zarzutw mieszanych w odniesieniu do tej samej okolicznoci;

- zasada wszechstronnoci wolno w rodku odwoawczym przedstawi wiele rnych rodzajowo zarzutw, ale kady musi dotyczy innej okolicznoci. Nie mona wykluczy jednoczesnego kwestionowania ustale faktycznych oraz prawidowoci subsumcji (obraza prawa materialnego), jeli dotycz rnych okolicznoci (tzw. zarzut ewentualny). Sd odwoawczy winien rozpozna oba zarzuty, z tym, e w pierwszej kolejnoci zarzut bdu w ustaleniach faktycznych (?);

- zasada hierarchii zarzuty powinno si stawia w kolejnoci, w ktrej powinien jej rozpozna sd odwoawczy; najpierw bezwzgldne przyczyn odwoawcze, potem wzgldne stawiane wobec czci faktycznej orzeczenia, a nastpnie odnoszce si do sfery prawa (?).


Apelacja karna

2. Zarzuty odnoszce si do wzgldnych przyczyn odwoawczych:

a. Obraza przepisw prawa materialnego error iuris (art. 438 pkt 1 k.p.k.)

Dotyczy zarwno prawa karnego materialnego jak i innych gazi prawa (np. cywilnego, administracyjnego jeeli taki przepis mia zastosowanie w rozstrzygniciu karnym).

Najczciej zarzuty te odnosz si do takich narusze norm prawa karnego, ktre polegaj na bdnym zastosowaniu tego prawa lub jego niezastosowaniu w wypadkach, gdy istniej ku temu podstawy.


Apelacja karna

Bd to wic najczciej zarzuty:

nadania czynowi bdnej kwalifikacji prawnej (zastosowanie do niewadliwie ustalonego stanu faktycznego niewaciwego przepisu nieprawidowa subsumpcja), uniewinnienia mimo istnienia znamion przestpstwa w czynie ustalonym przez sd lub skazania mimo braku znamion przestpstwa w czynie, bdnej wykadni innych przepisw prawa karnego materialnego (zwaszcza zawierajcych znamiona ocenne), konsekwencji prawnych czynu (orzeczenia lub nieorzeczenia - nieprawidowego orzeczenia - kar lub rodkw karnych wbrew lub niezgodnie z przepisami prawa karnego).

Decyzja o potrzebie podniesienia tego zarzutu musi si opiera na caym wyroku, a wic bra pod uwag zarwno jego cz dyspozytywn jak i uzasadnienie.

Uwaa si, e uzasadnienie odsania tok rozumowania sdu i stwarza moliwoci krytycznej oceny jego pogldw prawnych.


Apelacja karna

Obraza prawa materialnego moe stanowi prawidowo powoan przyczyn odwoawcz jedynie wwczas, gdy ma charakter samoistny (nie mona jej powoywa np. gdy wadliwo orzeczenia w zakresie subsumcji jest wynikiem bdnych ustale faktycznych). Naley unika wystpujcego do czsto bdu mieszania tych dwch zarzutw.

Jeeli ustawa stwarza jedynie moliwo zastosowania okrelonego przepisu prawa karnego materialnego, to przez niezastosowanie (lub te zastosowanie) tego przepisu sd nie dopuszcza si obrazy przepisu prawa materialnego.


Apelacja karna

Obraza prawa materialnego nie polega na tym, e sd nie zastosowa jakiej konstrukcji prawnej, jeeli nie mia takiego obowizku (post. SN z 22 grudnia 2010 r., II KK 279/10, OSNwSK 2010/1/2550).

Przepis art. 69 1 k.k. ma charakter przepisu fakultatywnego, a to dlatego, e ustawodawca nie naoy na orzekajcy w sprawie sd obowizku jego zastosowania. Przepis ten wic nie moe sta si podstaw sformuowania zarzutu obrazy prawa materialnego w adnym ukadzie (post. SN z 7 padziernika 2010 r., II KK 246/10, OSNwSK 2010/1/1902).


Apelacja karna

O obrazie prawa materialnego moemy mwi wtedy, gdy do prawidowo ustalonego stanu faktycznego (gdy ustalenia faktyczne nie s kwestionowane), sd wadliwie zastosowa norm prawn lub bezzasadnie jej nie zastosowa, bd gdy zarzut dotyczy zastosowania lub niezastosowania przepisu zobowizujcego sd do jego bezwzgldnego respektowania.

Jeeli za zarzucona wadliwo zaskaronego orzeczenia polega na przyjciu za jego podstaw bdnych ustale faktycznych, to ocenie instancyjnej podlega trafno ustale faktycznych, a nie obraza przepisw prawa materialnego

(wyrok SA w Krakowie z 4 sierpnia 2009 r., II AKa 143/09, KZS 2009/7-8/55).


Apelacja karna

Apelacja zawiera sprzeczno, bo zarzucajc obraz przepisw prawa materialnego, a to nietrafno subsumcji przypisanego oskaronemu czynu, kwestionuje ustalenia faktyczne przyjte za podstaw orzeczenia, a to sprawstwo oskaronego (wyrok SA w Krakowie z 5 padziernika 2010 r., II AKa 10/10, KZS 2011/4/45).


Apelacja karna

Powszechna praktyka sdw uznaje od dawna, e zarzut obrazy prawa materialnego jest uprawniony wtedy tylko, gdy apelujcy nie kwestionuje treci ustale poczynionych przez sd I instancji albo gdy kwestionujc je, jednoczenie zarzuca, e nawet w stosunku do faktw, ktre sd ustali, prawo materialne zastosowa wadliwie (wyrok SA w Krakowie z 14 maja 2008 r., II AKz 49/08, KZS 2008/7-8/61, Prok. i Pr. - wk. 2009/1/46).


Apelacja karna

Obie apelacje formuuj zarzuty obrazy przepisu prawa materialnego - za apelacja sporzdzona przez penomocnika oskarycielki posikowej - rwnie zarzuty natury procesowej. Jako e zarzut obrazy prawa materialnego moe by skutecznie postawiony jedynie w sytuacji dokonania w sprawie niekwestionowanych ustale faktycznych, przeto w pierwszej kolejnoci rozpoznaniu podlega musz zarzuty obrazy przepisw procedury, dopiero bowiem ich nieskuteczno otworzy moe drog do badania prawidowoci dokonanej subsumcji (wyrok SN z 14 lipca 2009 r., WA 22/09, OSNwSK 2009/1/1523)


Apelacja karna

Skarcy zawar w jednym rodku odwoawczym zarwno zarzut obrazy prawa materialnego, jak i zarzut bdu w ustaleniach faktycznych przyjtych za podstaw orzeczenia i majcych wpyw na jego tre. Taka redakcja tego rodka jest oczywicie wadliwa, bo dotknita wewntrzn sprzecznoci. Istnieje jednak moliwo jej rozwizania.

W takim przypadku sd odwoawczy zobowizany jest rozway w pierwszej kolejnoci zarzuty dotyczce bdnych ustale faktycznych i dopiero w wypadku uznania ich za bezskuteczne, moe przej do rozpoznania zarzutu obrazy prawa materialnego.

(wyrok SN z 18 maja 2006 r., WA 9/06, OSNwSK 2006/1/1062).


Apelacja karna

Przykady obrazy prawa karnego materialnego:

- skazanie oskaronego pomimo, e jego zachowanie nie zawierao znamion przestpstwa;

- uniewinnienie, pomimo e oskarony swym zachowaniem wyczerpa znamiona przestpstwa;

- wymierzenie kary poniej lub powyej ustawowego zagroenia;

- nie zastosowanie kwalifikowanej lub uprzywilejowanej kwalifikacji przestpstwa;

- zaniechanie skazania za wszystkie zbiegajce si przepisy ustawy karnej (art. 11 2 k.k.);

- nie zastosowanie obligatoryjnego orzeczenia co do nadzwyczajnego zagodzenia kary lub odstpienia od jej wymierzenia, rodka karnego, dozoru, naprawienia szkody;

- obostrzenie lub zagodzenie kary w sposb nieprawidowy;

- bdne okrelenie okresu prby;

- naruszenie zasad orzeczenia kary cznej.


Apelacja karna

b. Obraza przepisw postpowania (jeeli moga ona mie wpyw na tre orzeczenia) - error in procedendo (art. 438 pkt 2 k.p.k.)

Wystpuje gwnie w toku postpowania sdowego. Moe wystpi take w postpowaniu przygotowawczym, wyjtkowo tylko wtedy, gdy uchybienia te nie usunite w postpowaniu sdowym przerodziy si w konsekwencji w obraz przepisw przed sdem (jest to dziaanie wtrne) nieprzedstawienie zarzutw, brak obrocy w przypadkach przewidzianych w ustawie, brak podpisu oskaryciela w akcie oskarenia. Obraza przepisw to niezgodno przebiegu postpowania z przepisami prawa procesowego, to jest niezastosowanie si do normy procesowej nakazujcej dokonanie lub zakazujcej dokonania czynnoci w okrelonej sytuacji procesowej. Zaniechanie wypenienia konkretnych nakazw przepisw prawa procesowego oraz dziaanie sprzeczne z konkretnymi przepisami procedury. Na przykad obraza art. 5 2 k.p.k., gdy sd pomimo wtpliwoci nie rozstrzyga ich na korzy oskaronego.


Apelacja karna

Przy tego rodzaju zarzutu konieczne jest wskazanie na czym polega sprzeczno dziaania lub zaniechania sdu z ustaw procesow lub przepisem procesowym innej ustawy.

Skarga oparta na tym zarzucie (obrazy prawa procesowego) nie atakuje przedmiotu dowodw ani wyniku postpowania dowodowego, czyli ustalonego stanu faktycznego (jak to czyni w wypadku podstawy okrelonej w art. 438 pkt 3 k.p.k.), a jedynie sposb przeprowadzenia dowodw lub decyzj o zaniechaniu przeprowadzenia dowodw. Przepisy okrelaj pewne zasady dotyczce metod oceny dowodw. Race naruszenie tych zasad, a wic bd w konstruowaniu orzeczenia, rwnie stanowi moe podstaw zarzutu z art. 438 pkt. 2 k.p.k.


Apelacja karna

Przy stosowaniu tego zarzutu, dla oceny czy obraza przepisw postpowania miaa wpyw na tre orzeczenia, przydatny moe by tzw. test negatywny:

stwierdzone uchybienie procesowe wtedy moe by uznane za niestanowice podstawy do wzruszenia orzeczenia, gdy sd dojdzie do zasadnego przekonania, e dane uchybienie byo na tyle nieistotne, i gdyby go nie byo musiaoby zapa takie samo orzeczenie jak to, ktre zapado przy wystpieniu danego uchybienia.


Apelacja karna

Obraza przepisw postpowania moe dotyczy zarwno oglnych zasad, jak i konkretnych przepisw procesowych, przy czym naruszenie zasady powinno by zawsze poparte konkretnymi przykadami, zasady procesowe maj zbyt oglny charakter, by mogy stanowi samodzielne podstawy zaskarenia.

Sumaryczne wyliczenie dowodw, na podstawie ktrych sd ustali stan faktyczny w sprawie, stanowi obraz przepisw procesowych (wyrok SN z 13 marca 2008 r., III KK 242/07, LEX nr 406851).


Apelacja karna

Zawarty w przepisie art. 5 2 k.p.k. nakaz rozstrzygnicia wtpliwoci na korzy oskaronego naruszony jest jedynie wwczas, gdy sd nabierze wtpliwoci co do przebiegu inkryminowanego zdarzenia, lub co do interpretacji podlegajcego zastosowaniu w sprawie przepisu, a nastpnie wobec braku moliwoci usunicia tych wtpliwoci, rozstrzygnie je na niekorzy oskaronego.

Tylko niedajce si usun wtpliwoci (a nie wszystkie) i to wtpliwoci, ktre zrodz si u organu procesowego (sdu orzekajcego), a nie te, ktre istniej w ocenie stron postpowania, rozstrzyga si na korzy oskaronego (wyrok SN z 8 wrzenia 2009 r., WA 26/09, OSNwSK 2009/1/1844).


Apelacja karna

Jeli tezy opinii biegego s wieloznaczne, to opinia nie moe by uznana za jasn w rozumieniu art. 201 k.p.k. (wyrok SA w Krakowie z 6 listopada 2008 r., II Aka 160/08, Prok. i Pr.-wk. 2009/6/50).


Apelacja karna

Jeeli prokurator uczestniczy w rozprawie, lecz nie stawi si na ogoszeniu wyroku, kiedy jego obecno nie bya obowizkowa, nie zwalnia to od oznaczenia w wyroku oskaryciela publicznego poprzez wskazanie tego oskaryciela, ktry uczestniczy w rozprawie, w dacie gdy zamknito przewd sdowy i udzielono stronom gosu. Zaniechanie oznaczenia w wyroku oskaryciela niewtpliwie stanowi uchybienie, ale nie tego rodzaju, ktre mogoby mie jakikolwiek wpyw na tre wyroku.

(wyrok SA w Katowicach z 21 maja 2009 r., II AKa 120/09, LEX nr 519633)


Apelacja karna

Uchybienia procesowe mogce mie wpyw na tre wyroku to na przykad:

- obraza art. 410 k.p.k. przez oparcie wyroku na okolicznociach, ktre nie zostay ujawnione na rozprawie gwnej, bd te w razie pominicia niektrych dowodw, nierozwaenia treci zezna, opinii i dokumentw, albo poczynienie ustale dowolnych lub sprzecznych z dowodami;


Apelacja karna

- art. 413 par. 1 pkt 3 k.p.k.: pytanie:

czy podanie w komparycji bd sentencji wyroku imienia i nazwiska osoby innej ni ta, ktra w istocie bya osoba oskaron w danej sprawie, jeli wynika to z oczywistego bdu, moe by korygowane jako oczywista omyka pisarska w trybie art.. 105 k.p.k., czy te, naprawienie takiego bdu nastpi moe wycznie w drodze wniesienia i uwzgldnienia zwykego rodka odwoawczego (lub gdy orzeczenie si uprawomocnio) w drodze wniesienia i uwzgldnienia nadzwyczajnego rodka zaskarenia.


Apelacja karna

Podanie w komparycji lub sentencji wyroku personaliw innych ni te, ktre nosi w rzeczywistoci osoba, ktra bya oskarona w danej sprawie, moe by skorygowane w trybie okrelonym w art.. 105 k.p.k. jedynie wwczas, gdy istota rozbienoci ma czysto pisarski (bd co do oznaczenia tosamoci), a nie merytoryczny (bd co do ustalenia tosamoci) charakter. To, czy korekta omyki co do personaliw jest dopuszczalna w trybie okrelonym w art. 105 k.p.k., oceni naley na tle niepowtarzalnych okolicznoci konkretnej sprawy (uchwaa SN z 28 marca 2012 r. I KZP 24/11).


Apelacja karna

- obraza art. 424 k.p.k., przez niezgodne z przepisami prawa sporzdzenie uzasadnienia wyroku

(nieuwzgldnienie w ocenie caoksztatu okolicznoci sprawy opinii biegego i nieustosunkowanie si do ujawnionych w toku rozprawy zezna; niedokonanie oceny wszystkich dowodw; zanegowanie prawdziwoci wyjanie oskaronego bez wskazania dowodw na uzasadnienie tego twierdzenia; globalne powoanie si przez sd na przeprowadzone dowody, lakoniczne, oglnikowe ustalenia sprowadzajce si w znacznej mierze do bezkrytycznego, a w niektrych czciach niemale dosownego, przytoczenia fragmentw uzasadnienia aktu oskarenia; uzasadnienie zachodzcych sprzecznoci w zeznaniach na rozprawie i w postpowaniu przygotowawczym stwierdzeniem, e protok nigdy nie odzwierciedla relacji z zeznania; niedokonanie kompleksowej oceny wyjanie oskaronego i oparcie si wycznie na zeznaniach pokrzywdzonej; oparcie ustale na niektrych wyjanieniach bez wskazania, dlaczego inne wyjanienia sd uzna za nie odpowiadajce prawdzie; arbitralne stwierdzenie, e z dwch sprzecznych wyjanie sd wybiera jedno i jemu daje wiar, bez wskazania dlaczego, a take sprzeczno midzy materiaem dowodowym a dokonanymi przez sd ustaleniami, sprzeczno miedzy rozstrzygniciem zawartym w wyroku a uzasadnieniem);


Apelacja karna

Zob. take kontrowersyjne pogldy zawarte w artykule: D. Wysocki, Nieprawidowe sporzdzenie uzasadnienia wyroku jako uchybienie niestanowice podstawy uchylenia wyroku i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania sdowi pierwszej instancji w postpowaniu karnym, Przegld Sdowy 2011, nr 11-12, s. 27 36.

Nawet przy potwierdzeniu brakw formalnych w uzasadnieniu, nie oznaczaj one wprost braku trafnoci wyroku, bo uzasadnienie ma zawsze charakter sprawozdawczy, przedstawiajcy argumentacj sdu z procesu wyrokowania i zostao sporzdzone ju po ogoszeniu wyroku, a zatem nie mogo mie bezporedniego wpywu na jego tre, jak tego wymaga przepis art. 438 pkt 2 k.p.k.

(wyrok SA w Katowicach z 8 grudnia 2010 r., II AKa 192/10, LEX nr 785442)


Apelacja karna

  • - ograniczenie stron w ich prawach (art. 370, 367, 399, 406 k.p.k.);

  • brak informacji lub uprzedze dla uczestnikw postpowania (np. obraza art. 300 k.p.k.);

  • - uchybienia w zakresie postpowania dowodowego (np. obraza art. 167 i 366 k.p.k. przez zaniechanie przeprowadzenia przez sd dowodw z urzdu)


Apelacja karna

c. Bd w ustaleniach faktycznych przyjtych za podstaw orzeczenia (jeeli mg on mie wpyw na tre orzeczenia) error facti (art. 438 pkt 3 k.p.k.)

Jest zwizany z zasad prawdy materialnej (art.. 2 k.p.k.). Obejmuje grup zarzutw oderwanych od rozwaa prawnych. Dotyczy oceny materiau dowodowego w peni zabranego, nie majcego luk i poddanego rozwaeniu i ocenie sdu w wyroku wydanym w postpowaniu nie dotknitym uchybieniami procesowymi.

Zarzuty te godz w podstaw faktyczn wyroku. Apelacja ma wykaza, e sd chocia wzi pod uwag wszystkie istotne dowody to jednak oceniajc je i budujc na nich swe ustalenia, popeni bd.

Moe si on wyrazi w niesusznym uznaniu pewnego faktu za udowodniony lub przeciwnie za nieudowodniony, bd w wadliwym wnioskowaniu z prawidowo ustalonych faktw co do istnienia lub nieistnienia innego faktu.


Apelacja karna

Bd ma tkwi w sposobie rozumowania. Nie narusza to zasady swobodnej oceny dowodw, gdy nie moe ona polega na dowolnoci. Zasada swobodnej oceny dowodw odnosi si take do sdu apelacyjnego.

Sd pierwszej instancji moe si jednak powoa na wraenia odniesione w zwizku z bezporednim zetkniciem si z dowodem, jako przesank oceny dowodw. Mona jednak wyjtkowo wnosi o uzupenienie przewodu przez ponowne bezporednie przeprowadzenie dowodu.

Zarzut ten nie moe si sprowadza jedynie do polemiki z ustaleniami sdu, lecz wskazywa jakich mianowicie konkretnych uchybie w zakresie zasad logicznego rozumowania dopuci si sd w ocenie zebranego materiau dowodowego.

Jeeli sd odwoawczy ma zmieni ocen faktw, to musi wytumaczy w uzasadnieniu na jakich opar si przesankach, odrzucajc ocen dokonan przez sd I instancji i nadajc faktom tym ocen wasn, odmienn od tamtej.


Apelacja karna

Zarzut bdu w ustaleniach faktycznych przyjtych za podstaw wyroku nie moe sprowadza si do samej polemiki z ustaleniami sdu wyraonymi w uzasadnieniu zaskaronego wyroku, lecz powinien zmierza do wykazania, jakich konkretnie uchybie w zakresie logicznego rozumowania i dowiadczenia yciowego dopuci si sd, oceniajc zebrany materia dowodowy.Sama moliwo przeciwstawienia ustaleniom sdu orzekajcego odmiennego pogldu w kwestii ustale faktycznych, opartego na innych dowodach od tych, na ktrych opar si sd I instancji, a zwaszcza tylko na wyjanieniach oskaronego, nie moe prowadzi do wniosku o popenieniu przez sd bdu w ustaleniach faktycznych.

(wyrok SA w Krakowie z 29 padziernika 2010 r., II Aka 162/10, KZS 2011/3/47).


Apelacja karna

Zadaniem skarcego nie jest przedstawienie wasnej wersji wydarze, bdnego ustalenia przez sd faktw z punktu widzenia swobodnej oceny dowodw

Przy zarzucie bdu w ustaleniach faktycznych, ktry z natury jest zwizy, oglnikowy, wysiek sporzdzenia apelacji przesuwa si na jej uzasadnienie, w ktrym naley szerzej rozwin konieczn argumentacj.

W orzecznictwie Sdu Najwyszego wypracowano wymogi, ktrym podlega musi ocena dowodw, aby nie przeksztacia si w dowoln.

Przekonanie sdu o wiarygodnoci jednych dowodw i niewiarygodnoci innych pozostaje pod ochron art. 7 k.p.k. wtedy, gdy:

- jest poprzedzone ujawnieniem w toku rozprawy gwnej caoksztatu okolicznoci sprawy (art. 410 k.p.k.) i to w sposb podyktowany obowizkiem dochodzenia prawdy (art. 2 2 k.p.k.),


Apelacja karna

- stanowi wyraz rozwaenia wszystkich tych okolicznoci przemawiajcych zarwno na korzy, jak i na niekorzy oskaronego (art. 4 k.p.k.),

- jest wyczerpujce i logiczne z uwzgldnieniem wskaza wiedzy i dowiadczenia yciowego uargumentowane w uzasadnieniu wyroku (art. 424 1 pkt 1 k.p.k.).


Apelacja karna

Bd ustale faktycznych istotnych w orzekaniu zachodzi, gdy tre dokonanych ocen i wynikw wyprowadzonych przez sd nie odpowiada zasadom rozumowania, a bd ten mg mie wpyw na tre orzeczenia.

Zarzut takiego bdu nie jest uzasadniony, gdy sprowadza si do samego zakwestionowania stanowiska sdu, czy do polemiki z ustaleniami sdu.

Sama moliwo przeciwstawienia ustaleniom sdu odmiennego pogldu nie wystarcza do wniosku o popenieniu przez sd istotnego bdu ustale.

Zarzut taki powinien wskaza nieprawidowoci w rozumowaniu sdu w zakresie istotnych ustale.

(wyrok SA w Krakowie z 14 maja 2008 r., II AKa 50/08, Prok. i Pr. 2009/1/29).


Apelacja karna

  • Uwaa si take, e bd w ustaleniach faktycznych nie jest zarzutem samodzielnym, bowiem w praktyce kady taki bd jest skutkiem naruszenia przepisw postpowania (?) - lecz nie odwrotnie :

  • - sd ustali stan faktyczny pomijajc zeznania kluczowego wiadka (obraza art. 7 i art. 410 k.p.k.);

  • - ustalono stan faktyczny w oderwaniu od zasad logiki i dowiadczenia yciowego, a take wskaza wiedzy (bd dowolnoci) naruszenie art. 7 i art. 424 1 k k.p.k.;

  • sd ustali stan faktyczny i nie sign (pomin) po okrelony dowd (bd braku) - obraza art. 2 2, art. 167, 170, 193 lub art. 201 k.p.k.


Apelacja karna

W przypadku zbiegu podstaw odwoawczych w postaci bdu w ustaleniach faktycznych i obrazy przepisw postpowania zarzut apelacji naley wiza z ocen charakteru stwierdzonego uchybienia, a wic, czy byo to uchybienie o charakterze pierwotnym czy pochodnym.


Apelacja karna

d. Raca niewspmierno kary lub niesuszne zastosowanie albo niezastosowanie rodka zabezpieczajcego lub innego rodka error in puniendo (art. 438 pkt 4 k.p.k.)

Stosuje si wwczas, gdy ustalenia faktyczne konieczne do oceny orzeczenia o karze, oparte na prawidowym zastosowaniu przepisw prawa materialnego, nie s w apelacji kwestionowane.

Niewspmierno kary to przede wszystkim dyrektywy z art. 53 i 54 k.k.

Kara powinna uwzgldnia w rwnym stopniu stron przedmiotow i podmiotow przestpstwa.


Apelacja karna

Ustawa wymaga by niewspmierno bya raca.

Jeeli pominito lub orzeczono fakultatywne elementy kary pojtej jako cao dolegliwoci, ktre sprawc powinny dotkn odbiera si tak pojtej karze cech wspmiernoci i istniej wwczas podstawy do zarzutu racej niewspmiernoci kary.

Suma zastosowanych kar i rodkw za przypisane przestpstwo nie uwzgldnia naleycie stopnia spoecznej szkodliwoci czynu oraz nie realizuje w wystarczajcej mierze celu kary w zakresie ksztatowania wiadomoci prawnej spoeczestwa, z jednoczesnym uwzgldnieniem celw zapobiegawczych i wychowawczych, jakie kara ma osign w stosunku do skazanego.

Niewspmierno kary to pojcie ocenne.

Chodzi o dysproporcj znaczn bijc wrcz w oczy.

W trybie instancyjnym nie moe dochodzi do zmian nieistotnych czy wrcz kosmetycznych.


Apelacja karna

Nie kada rnica w ocenie wymiaru kary moe uzasadnia zarzut racej niewspmiernoci kary, ale tylko taka, ktra jest natury zasadniczej, to znaczy jest niewspmierna w stopniu nie dajcym si zaakceptowa .

(wyrok SA w Lublinie z 26 maja 2008 r., II AKa 109/08, LEX nr 466403).


Apelacja karna

Ustawodawca obostrzy pojcie niewspmiernoci kary, uzasadniajcej zmian orzeczenia o karze w ramach czwartej podstawy odwoawczej, zawajcym znamieniem racej po to, by pewne rnice w ocenie agodnoci lub surowoci kary midzy sdem a stron skarc (skdind naturalne) nie prowadziy w kadym takim wypadku do zmiany w II instancji wysokoci kary, a nawet do wnoszenia odwoania od oceny sdu I instancji. Pojcie racej niewspmiernoci zostao sprecyzowane w praktyce, jako rnica wyrana, bijca w oczy czy olepiajca

(wyrok SA w Krakowie z 28 maja 2010 r., II Aka 82/10).


Apelacja karna

Kara raco niewspmierna to taka, ktra nawet gdy mieci si w ustawowych granicach zagroenia, to nie uwzgldnia w sposb waciwy zarwno okolicznoci popenienia przestpstwa, jak i osobowoci sprawcy. Naley podkreli, i miar surowoci kary nie jest ilociowe oznaczenie czasu pozbawienia wolnoci, ale stopie wykorzystania sankcji karnej przewidzianej za dane przestpstwo (wyrok SA w Lublinie z 25 marca 2010 r., II Aka 59/10, OSA 2011/9/3).


Apelacja karna

Przykadowe przesanki mogce stanowi podstaw zarzutu racej surowoci lub agodnoci kary:

- kierowanie si przez sd orzekajcy nie zasadami wymiaru kary, ale zasadami przedterminowego zwolnienia z reszty kary pozbawienia wolnoci;

- wzgld na wychowawcz funkcj kary nie oznacza agodnego traktowania sprawcw modocianych i nieletnich; niekiedy konieczne jest orzeczenie kary surowej z uwagi na potrzeb duszego okresu resocjalizacji;

- dotychczasowa niekaralno oskaronego ma znaczenie przy wymiarze kary;

- dziaanie sprawcy pod wpywem alkoholu z reguy zwiksza stopie zawinienia;

- wzgld na spoeczne oddziaywanie kary nie oznacza orzekania tyko kar surowych;

- istotn okolicznoci agodzc wymiar kary jest ujawnienie przed organami cigania wszystkich okolicznoci czynu;

- orzeczenie o warunkowym zawieszeniu wykonania kary jest orzeczeniem o karze w rozumieniu art. 438 pkt 4 k.p.k.


Apelacja karna

Niektrzy (np. S. Walto, Proces karny, s. 542) dodaj jeszcze dwie przyczyny odwoawcze:

- ujawnienie nowych faktw i dowodw po wydaniu orzeczenia, ale przed jego uprawomocnieniem si;(Wskazanie nowych faktw i dowodw - art. 427 3 k.p.k. ujawnionych po wydaniu orzeczenia przez sd I instancji.

Nowe fakty nieanalizowane dotychczas w postpowaniu okolicznoci.

Nowe dowody nieprzeprowadzone dotychczas (nieznane wczeniej), z ktrymi sd I instancji si nie zetkn)

W rodku odwoawczym mona wskazywa na nowe fakty lub dowody (art. 427 3 k.p.k.), ale skutecznie jedynie wtedy, gdy zostan one nie tylko podane, ale i wykazane, a przy tym musz mie znaczenie dla kontroli zaskaronego rozstrzygnicia (post. SN z 19 marca 2009 r., III KZ 17/09, LEX nr 491176).


Apelacja karna

zaniedbanie dokumentacji procesu, a zwaszcza niesporzdzenie lub ze sporzdzenie wyroku albo jego uzasadnienia, jeeli takie zaniedbanie uniemoliwi sprawdzenie, czy zostao popenione uchybienie podniesione przez stron w rodku odwoawczym

(w takim wypadku jak si wydaje moemy mie raczej do czynienia z obraz art. 424 k.p.k., art. 413 k.p.k., art. 143 1 pkt 11 k.p.k. i innych k.p.k.)


Apelacja karna

3. Zarzuty odnoszce si do bezwzgldnych przyczyn odwoawczych (art. 439 1 pkt 1 11 k.p.k.) jest to grupa zarzutw odnoszcych si rwnie do uchybie procesowych (za wyjtkiem pkt 5):

a. udzia w orzeczeniu osoby nieuprawnionej, niezdolnej do orzekania lub podlegajcej wyczeniu na zasadzie art. 40 k.p.k. (osobanie posiadajca legitymacji ustawowej do orzekania, stany spowodowane alkoholem lub rodkami odurzajcymi, zanicie sdziego podczas rozprawy itp.);

Uyte w art. 439 1 pkt 1 k.p.k. sformuowanie ...w wydaniu orzeczenia braa udzia osoba nieuprawniona... odnosi si do sytuacji, w ktrej czonek skadu sdu, nie majc uprawnie do orzekania, wykonuje funkcje sdziowskie, a do merytorycznego rozstrzygnicia sprawy, ktre koczy etap wyrokowania - narada nad wyrokiem, gosowanie czonkw skadu orzekajcego i ogoszenie wyroku zredagowanego w formie pisemnej niezwocznie po ukoczeniu gosowania. Natomiast nie dotyczy czynnoci zwizanych z opracowaniem uzasadnienia, ktre sporzdza si na wniosek strony, poza wypadkami, gdy nastpuje to z urzdu (post. SN z 31 marca 2011 r., II KK 265/10, OSNKW 2011/7/59, Biul.PK 2011/6/25);


Apelacja karna

b. nienaleyta obsada sdu (obsada nieznana ustawie, niewaciwe proporcje czynnika zawodowego i spoecznego, orzekanie przez sdziego bez wymaganej delegacji itp.). W sytuacji zbiegu bezwzgldnych przyczyn odwoawczych okrelonych w art. 439 1 pkt 2 k.p.k. i art. 439 1 pkt 8 k.p.k., pierwszestwo zastosowania bdzie miaa ta okrelona w pkt. 8 art. 439 1 k.p.k., jako powodujca dla procesu nieodwracalne, a przez to zdecydowanie dalej idce, skutki (post. SN z 31 maja 2011 r., V KK 412/10, LEX nr 848188).

Sd by nienaleycie obsadzony w rozumieniu art. 439 1 pkt 2 k.p.k., jeeli w jego skadzie orzeka sdzia sdu rejonowego, na ktrego delegowanie do penienia obowizkw sdziego na obszarze waciwoci tego samego sdu okrgowego, prezes sdu okrgowego nie uzyska zgody kolegium sdu dotyczcej imiennie tego sdziego (wyrok SN z 17 maja 2011 r., III KK 104/11, LEX nr 795788);


Apelacja karna

c. orzekanie przez sd powszechny w sprawie nalecej do sdu wojskowego lub odwrotnie (wydanie wyroku przez sd niewaciwy powoduje stan rzeczy osdzonej, ktry trwa do czasu uchylenia orzeczenia przez sd odwoawczy wyrok SN z 4 lutego 1999 r., WZ 82.98, SNKW, nr 5-6, poz. 32


Apelacja karna

d. orzekanie przez sd niszego rzdu w sprawie nalecej do waciwoci sdu wyszego rzdu (sdem waciwym nie jest ten sd, ktre zosta wskazany jako waciwy przy nieprawidowej kwalifikacji prawnej czynu, ale ten ktry powinien by waciwy przy prawidowej kwalifikacji);

e. orzeczenie kary, rodka karnego lub zabezpieczajcego nieznanego ustawie (kara, ktra w ogle nie zostaa wymieniona w katalogu kar prawa karnego materialnego);

f. wydanie orzeczenia z naruszeniem zasady wikszoci gosw lub brak jego podpisania przez osob biorc udzia w jego wydaniu (z uwagi na tajemnic narady nad wyrokiem ujawnienie uchybie w gosowaniu jest utrudnione); Pojcie nie podpisania orzeczenia w rozumieniu art. 439 1 pkt 6 k.p.k., jak i inne uchybienia wskazane w art. 439 1 k.p.k., nie moe by interpretowane rozszerzajco, zatem trzeba je rozumie jako rzeczywisty brak podpisu pod treci orzeczenia osoby biorcej udzia w jego wydaniu, tj. nie opatrzenie orzeczenia znakiem graficznym, stanowicym zapis imienia i nazwiska, wzgldnie tylko nazwiska, o okrelonych cechach wyrniajcych, w tym pod wzgldem zoonoci i czytelnoci, sporzdzonym odrcznie przez t osob (post. SN z 28 kwietnia 2011 r., V KK 3/11, LEX nr 817556).


Apelacja karna

g. sprzeczno w treci orzeczenia uniemoliwiajca jego wykonanie (dotyczy to czci dyspozytywnej wyroku a nie sprzecznoci pomidzy wyrokiem i jego uzasadnieniem oraz sprzecznoci samego uzasadnienia; dotyczy to sprzecznoci, ktrych nie mona wyjani w trybie art. 13 k.k.w.);


Apelacja karna

h. res iudicata (zawiso sprawy nie stanowi bezwzgldnej przyczyn odwoawczej);

i. wystpuj okolicznoci przewidziane w art. 17 1 pkt 5, 6, i 8-11 k.p.k. (oskarony zmar, nastpio przedawnienie karalnoci, sprawca nie podlega orzecznictwu sdw polskich, brak skargi uprawnionego oskaryciela, brak wymaganego zezwolenia na ciganie lub wniosku, zachodz inne okolicznoci wyczajce ciganie);

j. spraw rozpoznano pod nieobecno obrocy, ktrego udzia by obowizkowy (art. 79 1 i 2 oraz art. 80 k.p.k., a take - do nowelizacji k.p.k., ktra wesza w ycie w czerwcu 2010 r. rwnie art. 517i 1 k.p.k.);


Apelacja karna

k. spraw rozpoznano podczas nieobecnoci oskaronego, ktrego obecno bya obowizkowa (uchybienie to dotyczy caoci rozprawy; jeeli oskarony nie by obecny na jej fragmencie, np. co do jednego zarzutu, to tylko w tym zakresie postpowanie jest dotknite tych uchybieniem).


Apelacja karna

Naruszenie obowizku zapewnienia oskaronemu moliwoci osobistego uczestniczenia w rozprawie gwnej i obrony na niej swoich praw i interesw trzeba oceni jako uchybienie o charakterze racym. W sytuacji gdy strona oskarana nie bya w ogle reprezentowana w fazie procesu sdowego bez moliwoci wyraenia swej woli w tym zakresie, uchybienie powysze mogo wywrze istotny wpyw na tre wyroku (wyrok SN z 18 maja 2011 r., LEX nr 817548).


Apelacja karna

Uchybienie okrelone w art. 439 1 pkt 11 k.p.k. ma indywidualny charakter i nie powoduje skutkw procesowych wobec innych oskaronych, w sprawach zoonych podmiotowo. Uchybienie to powinno by podobnie oceniane w sprawach zoonych przedmiotowo i powodowa skutek przewidziany w art. 439 1 k.p.k. jedynie w odniesieniu do tej przedmiotowej czci procesu, ktrej dotyczya prowadzona pod nieobecno oskaronego cz rozprawy, pod warunkiem e realia konkretnego procesu na takie wyodrbnienie pozwalaj (post. SN z 6 kwietnia 2011 r., III KK 216/10, OSNKW 2011/8/71, Biul.SN 2011/8/9).


Apelacja karna

W procesie zoonym podmiotowo wikszo uchybie okrelonych w art. 439 1 k.p.k. dotyczy caego wyroku, a wic take wszystkich oskaronych, wobec czego ich wystpienie musi spowodowa uchylenie orzeczenia take na korzy wsposkaronych, ktrzy nie wnieli rodka odwoawczego (art. 435 k.p.k.). S jednak wrd nich take takie, ktre mog dotyczy, w konkretnej sprawie, tylko niektrych oskaronych (art. 439 1 pkt 5, 8, 9, 10 i 11 k.p.k.). W tych ostatnich wypadkach orzeczenie naley uchyli tylko na korzy tego oskaronego, ktrego takie uchybienie dotyczy (post. SN z 17 listopada 2004 r., V KK 158/04, OSNKW 2004/11-12/107, Biul.SN 2004/12/15, Wokanda 2005/5/16, OSP 2005/9/103).


Apelacja karna

Uchylenie orzecze wycznie z powodw okrelonych w art. 439 1 pkt 9 11 k.p.k. moe nastpi wycznie na korzy oskaronego (art. 439 2 k.p.k.).

Formuujc zarzuty w oparciu o art. 439 1 k.p.k. naley wprost odwoa si do okolicznoci wymienionych w tym przepisie, przy jednoczesnym wskazaniu tych okolicznoci, ktre uzasadniaj konkretn przesank.

Wskazanie tych okolicznoci polega powinno tylko na ich zasygnalizowanie, bez przytaczania motyww.

Zarzut oparty na bezwzgldnej przesance odwoawczej moe w apelacji wystpowa obok zarzutw opartych na przesankach wzgldnych.

Czasami moe wystpi kilka zarzutw o charakterze bezwzgldnym.


Apelacja karna

Stwierdzenie jednej z przyczyn zaliczonych przez ustawodawc do katalogu bezwzgldnych przesanek uchylenia orzeczenia nie tylko nie zobowizuje, ale nawet nie zezwala na badanie moliwoci wpywu tej wadliwoci na tre tego orzeczenia (wyrok SN z 31 sierpnia 2011 r., II KK 99/11, LEX nr 898597).


Apelacja karna

Raca niesprawiedliwo orzeczenia (art. 440 k.p.k.)

Nie jest to przyczyna samodzielna (strona nie moe niesprawiedliwoci orzeczenia jako takiej uczyni przedmiotem jedynego zarzutu w rodku odwoawczym)

Zgodnie z treci (...) art. 440 k.p.k., (.) stan racej niesprawiedliwoci, uniemoliwiajcy utrzymanie orzeczenia w mocy zachodzi wwczas, gdy w toku procedowania doszo do takich uchybie, ktre raco naruszaj poczucie sprawiedliwoci. W gr wchodzi wic kada ze wzgldnych przyczyn odwoawczych stwierdzona poza granicami zaskarenia, pod warunkiem, e wpyna ona na orzeczenie, a jej natenie jest takie, i w racy sposb czyni to orzeczenie niesprawiedliwym (post. SN z 1 padziernika 2010 r., V KK 71/10, Biul. PK 2010/8/20).


Apelacja karna

  • Kluczowe znaczenie ma przepis art. 443 k.p.k. odczytywany w powizaniu z art.. 434 par. 1 k.p.k. zezwalajcy - co do zasady na wydanie przy ponowny rozpoznaniu sprawy surowszego orzeczenia jedynie w stosunku do tych rozstrzygni sdu pierwszej Instancji, ktre zostay wczeniej zaskarone na niekorzy oskaronego.

  • Ta cz orzeczenia sdu a quo, ktra nie zostaa zaatakowana w zoonej apelacji nie moe by w wyniku ponownego postpowania uksztatowana surowiej (wyrok SN z 29.06.2011 r.,

    V KK 238/10) oraz z 26.08.2010, VKK 67/10, R-OSNKW 2010 poz. 1610.


Apelacja karna

Stosowanie art. 440 k.p.k. przez sdy odwoawcze musi by wyjtkowe, gdy stan racej niesprawiedliwoci uniemoliwia utrzymanie wyroku w mocy. Nie kady zatem bd sdu I instancji i nie kade uchybienie skutkowa musi zmian lub uchyleniem orzeczenia na podstawie art. 440 k.p.k., a tylko takie, ktre maj rzeczywisty wpyw na tre orzeczenia, wskutek czego staje si ono niesprawiedliwe. Nie sposb zatem uwaa, e brak precyzyjnego opisu czynu przypisanego, winien by naprawiony przez zastosowanie art. 440 k.p.k., trudno bowiem uzna, aby w efekcie tego naruszenia przepisw prawa karnego procesowego, utrzymanie w mocy wyroku sdu I instancji jest raco niesprawiedliwe (wyrok SA w Katowicach z 12 lutego 2009 r., II AKa 2/09, Prok. i Pr. wk 2009/11-12/46).


Apelacja karna

Z brzmienia przepisu art. 440 k.p.k. wynika e przewidziany w nim zakres rozpoznania sprawy niezalenie od granic zaskarenia i podniesionych zarzutw, moe prowadzi, poprzez uchylenie zaskaronego orzeczenia, take do rozstrzygnicia w dalszym postpowaniu niekorzystnego w porwnaniu z treci orzeczenia zaskaronego. Nie stoi temu na przeszkodzie art. 443 k.p.k., ktry dopuszcza wydanie orzeczenia surowszego ni uchylone, gdy byo ono zaskarone na niekorzy.


Apelacja karna

Przepis art. 440 k.p.k. przewiduje przecie nie tylko zmian orzeczenia na korzy oskaronego, jeeli utrzymanie go w mocy byoby raco niesprawiedliwe, ale take uchylenie orzeczenia niezalenie od granic zaskarenia i podniesionych zarzutw z tego samego powodu. Do tego drugiego typu rozstrzygnicia nie odnosi si ukierunkowanie na korzy oskaronego, co wynika z samej natury orzeczenia uchylajcego, jako nie rozstrzygajcego merytorycznie. Z brzmienia przepisu wynika zatem, e przewidziany w nim zakres rozpoznania sprawy, niezalenie od granic zaskarenia i podniesionych zarzutw, moe prowadzi, poprzez uchylenie zaskaronego orzeczenia, take do rozstrzygnicia w dalszym postpowaniu niekorzystnego w porwnaniu z treci orzeczenia zaskaronego. (wyrok SN z 20 stycznia 2011 r., V KK 366/10, Prok.i Pr.-wk. 2011/6/16, LEX nr 736405).


Apelacja karna

4. Przykady zarzutw apelacyjnych:

- na podstawie art. 427 1 i 2 k.p.k. oraz art. 438 pkt 1 k.p.k. zaskaronemu wyrokowi zarzucam obraz przepisw prawa materialnego, a to art. 86 1 k.k., polegajc na wymierzeniu oskaronemu XY za dwa przypisane mu przestpstwa kary cznej pozbawienia wolnoci w rozmiarze 1 roku, a wic powyej sumy orzeczonych kar jednostkowych: 6 i 5 miesicy pozbawienia wolnoci za poszczeglne przestpstwa;


Apelacja karna

- na podstawie art. 427 1 i 2 k.p.k. oraz art. 438 pkt 2 k.p.k., zaskaronemu wyrokowi zarzucam obraz przepisw postpowania, majc wpyw na tre wydanego orzeczenia, a to art. 201 k.p.k. polegajc na zaniechaniu powoania nowych biegych z zakresu techniczno kryminalistycznej rekonstrukcji wypadkw drogowych, pomimo istnienia w rozpatrywanej sprawie dwch rnych, sprzecznych ze sob, opinii biegych, oraz obraz art. 170 1 pkt 3 k.p.k. poprzez niezasadne oddalenie przez sd pierwszej instancji, na tej podstawie, wniosku dowodowego prokuratora w tym zakresie;


Apelacja karna

- na podstawie art. 427 1 i 2 k.p.k. oraz art. 438 pkt 3 k.p.k. zaskaronemu wyrokowi zarzucam bd w ustaleniach faktycznych, majcy wpyw na tre wydanego orzeczenia, a polegajcy na uznaniu, e oskarony XY nie popeni zarzucanego mu przestpstwa, podczas gdy prawidowa ocena zgromadzonego materiau dowodowego, a w szczeglnoci zezna wiadkw ZY i XZ pozwala uzna, e zamknity acuch poszlak prowadzi do wniosku, i oskarony dokona zarzucanej mu zbrodni zabjstwa;


Apelacja karna

- na podstawie art. 427 1 i 2 k.p.k. oraz art. 438 pkt 4 k.p.k. zaskaronemu wyrokowi zarzucam rac niewspmierno kary, wyraajc si w wymierzeniu oskaronemu uprzednio karanemu, ktrego rola w popenieniu przestpstwa wsplnie z innymi osobami bya znaczna, zbyt niskiej kary 3 lat pozbawienia wolnoci za przypisane mu przestpstwo tzw. kwalifikowanego rozboju, w stosunku do spoecznej szkodliwoci czynu oraz winy, co powoduje, e kara ta nie spenia swej funkcji w zakresie prewencji oglnej i szczeglnej oraz nie spenia celw w zakresie ksztatowania wiadomoci prawnej spoeczestwa;


Apelacja karna

- na podstawie art. 427 1 i 2 k.p.k. oraz art. 438 pkt 4 in fine k.p.k. zaskaronemu wyrokowi zarzucam niezasadne odstpienie od orzeczenie na podstawie art. 42 1 k.p.k. fakultatywnego rodka karnego okrelonego w art. 39 pkt 3 k.k., chocia oskarony raco i umylnie naruszy podstawowe zasady bezpieczestwa w ruchu ldowym, jest sprawc tragicznego w skutkach wypadku drogowego, a z okolicznoci sprawy wynika, e dalsze prowadzenie przez niego pojazdw samochodowych bdzie zagraa bezpieczestwu w komunikacji;


Apelacja karna

- na podstawie art. 427 1 i 2 k.p.k. oraz art. 438 pkt 2 k.p.k. zaskaronemu uzasadnieniu zarzucam naruszenie przepisw postpowania majce wpyw na tre czci motywacyjnej wyroku, a mianowicie art. 424 2 k.p.k., poprzez zaniechanie odniesienia si przez sd I instancji w uzasadnieniu wyroku do caoci zgromadzonego w sprawie materiau dowodowego i poprzestaniu na sumarycznym wyliczeniu dowodw bdcych podstaw ustale faktycznych oraz zaniechaniu wskazania, ktrym konkretnie zeznaniom wiadkw i w jakim zakresie da wiar, a w jakim odmwi wiarygodnoci oraz wskazania przyczyn powyszych decyzji, co uniemoliwia prawidow kontrol zaskaronego wyroku;


Apelacja karna

- na podstawie art. 427 1 i 2 k.p.k. oraz art. 427 3 k.p.k. wskazuj nowe dowody, ktre nie byy znane sdowi I instancji i w rezultacie nie zostay uwzgldnione przy ferowaniu zaskaronego orzeczenia, co doprowadzio do obrazy art. 209 1 k.k., polegajcej na skazaniu XY za przestpstwo tzw. niealimentacji jego crki, gdy obowizek alimentacyjny ju wygas.


Apelacja karna

Wnioski apelacyjne to propozycje rozstrzygnicia sdu odwoawczego, decyduj o nich przepisy art.: 427 1, 437 1 i 2, 454 1, 2 i 3, art. 456 k.p.k.

Rodzaj orzeczenia drugo instancyjnego nie jest uzaleniony od rodzaju wniosku zawartego w rodku odwoawczym. Rodzaj orzeczenia zaley od warunkw wymienionych w art. 437 2 k.p.k.

Zmiana zaskaronego orzeczenia polega na odmiennym orzekaniu co do istoty, jeeli pozwalaj na to dowody zebrane w postpowaniu pierwszo instancyjnym i uzupeniajcym postpowaniu dowodowym przed instancj odwoawcz (art. 452 2 k.p.k.).


Apelacja karna

Uchylenie zaskaronego orzeczenia moe powodowa:

- umorzenie postpowania,

- przekazanie sprawy instancji a quo do ponownego rozpoznania

Zmiana wyroku i taki wniosek dopuszczalne tylko wwczas, gdy pozwalaj na to zebrane dowody.

Wniosek o uchylenie wyroku w caoci lub czci, gdy zebrane dowody nie pozwalaj na rozstrzygnicie.

Reguy ne peius (art. 454 k.p.k.)


Apelacja karna

Sd odwoawczy, w oparciu o materia dowodowy zgromadzony w aktach w trakcie postpowania, ma moliwo, zgodnie z art. 437 2 k.p.k. wydania orzeczenia reformatoryjnego. Ustawowe granice takiego orzekania nie stoj na przeszkodzie ani odmiennej ocenie dowodw, ani nawet modyfikacji ustale faktycznych. Jednake podstawowym warunkiem podjcia innego rozstrzygnicia co do istoty jest to, aby pozwala na to stan przeprowadzonych dowodw, ktre winny mie jednoznaczn wymow, a ocena ich przez sd pierwszej instancji jest raco wadliwa, zwaszcza, gdy obarczona jest bdami logicznymi w rozumowaniu. Dokonywanie jednake przez sd odwoawczy odmiennych ustale od dokonanych przez sd pierwszej instancji wymaga daleko posunitej ostronoci ze wzgldu na brak bezporedniego przeprowadzenia dowodw oraz ze wzgldu na to, e ustalenia takie nie podlegaj ju sprawdzeniu w toku dalszego postpowania instancyjnego (wyrok SN z 9 czerwca 2009 r., III KK 444/08, OSNwSK 2009/1/1295).


Apelacja karna

Moliwo podjcia innego rozstrzygnicia co do istoty istnieje tylko wtedy, gdy przeprowadzone dowody maj jednoznaczn wymow, a ocena ich przez sd a quo jest raco wadliwa, zwaszcza, gdy obarczona jest bdami logicznymi w rozumowaniu. W przeciwnym razie, a szczeglnie, gdy z caoksztatu dowodw wyaniaj si rne wersje przebiegu zdarzenia, stanowicego substrat faktyczny oskarenia, dajce w kontradyktoryjnym procesie sposobno wykazywania ich zgodnoci z rzeczywistoci, sd odwoawczy powinien powstrzyma si od wydania odmiennego merytorycznie orzeczenia, co wyczaoby praktycznie moliwo jego instancyjnej kontroli. W takim wypadku, celowe staje si, na podstawie tego samego przepisu art. 437 2 k.p.k., uchylenie zaskaronego orzeczenia i przekazanie sprawy sdowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania (wyrok SN z 17 padziernika 2007 r., V KK 28/07, OSNwSK 2007/1/2243).


Apelacja karna

Zgodnie z treci art. 437 2 k.p.k. Sd odwoawczy, jeeli pozwalaj na to zebrane dowody, moe zmieni zaskarone orzeczenie, orzekajc odmiennie co do istoty, pod warunkiem respektowania wymogw art. 7 k.p.k. oraz art. 410 k.p.k. (wyrok SN z 2 wrzenia 2009 r., WK 11/09, OSNwSK 2009/1/1782).


Apelacja karna

  • III. Uzasadnienie

  • akt oskarenia jest pismem procesowym o charakterze sprawozdawczym .

  • apelacja jest pismem o charakterze polemicznym.

  • Tre i zakres uzasadnienia wyznacza jego cel procesowy, z czego autor apelacji powinien zdawa sobie spraw unikajc w tym pimie wszelkich zbdnych rozwaa nie zwizanych cile z przedmiotem zaskarania .


Apelacja karna

Uzasadnienie apelacji powinno mie zarysowane dwie czci:

- przedstawienie tematu sprawy, ktra ma by przedmiotem rozpoznania;

- waciw argumentacj, wywd majcy na celu przekonanie sdu apelacyjnego o susznoci zarzutw i wnioskw apelacyjnych.


Apelacja karna

W pierwszej czci naley wskaza jakiej treci i jakiej czci wyroku apelacja dotyczy. Nastpuje to przez przytoczenie treci wyroku w caoci jeeli apelacja go zaskara w caoci oraz w czci, jeeli jest on zaskarony w czci.

(Przyjmuje si take, e zaskarony wyrok winien by w uzasadnieniu apelacji jedynie zasygnalizowany, bez przytaczania jego opisu)

Akt oskarenia przytacza si tylko wwczas, gdy wyrok zapad niezgodnie z aktem oskarenia, a apelacja domaga si wydania orzeczenia zgodnego z oskareniem.

Naley przytoczy fragmenty uzasadnienia wyroku przedstawiajce stanowisko sdu w interesujcym nas zakresie.

Ta cz uzasadnienia zamyka si stwierdzeniem, e wyrok ten jest niesuszny w takiej to a takiej czci.


Apelacja karna

W drugiej czci uzasadnienia winno nastpi rozwinicie argumentacji odpowiedniej do rodzaju zarzutu zmierzajce do wykazania nieprawidowoci oraz w razie potrzeby ich wpywu na tre wyroku.

Mona powoa si na argumentacj zdania odrbnego jeeli zostao zgoszone.

Wywody powinna cechowa zwizo i jasno.

Unika naley oglnikw mogcych odnosi si do kadej sprawy. Powoywanie si na dowody powinno by wsparte wskazaniem kart i tomw akt sprawy.

Gdy poodnosimy problematyk prawn naley oprze si na orzecznictwie sdowym i literaturze prawniczej.

Towarzyszy nam powinna troska o szat jzykowa.


Apelacja karna

Bdy:

- sporzdzanie uzasadnie apelacji wedle wymogw jakim powinno odpowiada uzasadnienie wyroku, a take bezkrytycznym posugiwaniu sformuowaniami jakimi sd zazwyczaj uzasadnia swoje stanowisko

- sporzdzanie uzasadnie wedug wymogw aktu oskarenia


Apelacja karna

Jzyk apelacji: jzyk sdowy, to jzyk polski. Musi by poprawny. Apelacja powinien by napisana (zwaszcza uzasadnienie) w sposb zrozumiay dla stron, nie powinien to by jednak jzyk potoczny, odbiegajcy od jzyka prawniczego, musi by pozbawiony emocji.

Niestosowne jest posugiwanie si w apelacji oskaryciela publicznego argumentami o zdziwieniu autorki bd jej zbulwersowaniu ustaleniami Sdu Okrgowego zamiast argumentami racjonalnymi, ktre jedynie mog si liczy w kontroli odwoawczej, a nie uczucia osb penicych funkcje organw procesowych. Te ostatnie s ich osobist spraw, niezasugujc na wyraanie w dokumentach procesowych (wyrok SA w Krakowie z 29 grudnia 2006 r., II AKa 234/06, KZS 2007/2/43).


Apelacja karna

Apelacja jest oczywicie bezzasadna, gdy zostaa sporzdzona bardzo skrtowo, a wikszo jej uzasadnienia powtarza przebieg zdarzenia, a wic ustalony przez Sd stan faktyczny oraz skrtowo przedstawia tre wyjanie oskaronego i zezna pokrzywdzonego, a w kocowej czci wskazuje na niektre okolicznoci, majce stanowi argumenty za wersj oskaronego, zreszt take rozwaone przez Sd Okrgowy.

(wyrok SA w Krakowie z 4 listopada 2009 r., II AKa 188/09, KZS 2009/12/65).


Apelacja karna

Przy powoywaniu si na dowd naley w uzasadnieniu rodka odwoawczego wskaza numer karty akt sprawy, a take postanowienia o ujawnieniu dowodu.

Jeeli w rodku odwoawczym powouje si na dowody objte wnioskiem o sprostowanie protokou rozprawy, a w kwestii tej nie nastpio jeszcze rozstrzygnicie, tre dowodw mona take poda w brzmieniu okrelonym we wniosku o sprostowanie protokou rozprawy ( 338 ust. 1 i 2 Regulaminu wewntrznego urzdowania powszechnych jednostek organizacyjnych prokuratury z 24 marca 2010 r.).


Apelacja karna

Apelacj od orzeczenia sdu I instancji przesya do sdu prokurator, ktry skierowa akt oskarenia, a wiec autor aktu oskarenia ( 337 ust. 1 Regulaminu).


Apelacja karna

IV.Ocena sporzdzonej dla celw szkoleniowych apelacji winna obejmowa:

- zasadno merytoryczn wniesienia apelacji,

- prawidowo konstrukcji pisma procesowego,

- prawidowo zastosowania przepisw prawa (przytoczenie podstawy prawnej),

a w zakresie uzasadnienia apelacji:

- prawidowo ustale faktycznych rozstrzygnicia i ocen dowodw,

- prawidowo zastosowanych przepisw i ich wykadni,

- przytoczone orzecznictwo, jzyk, styl i staranno pracy.


Apelacja karna

V. (Wzr apelacji wg prok. M. uczkowskiej Czerwiskiej)

Sygnatura akt sprawy Miejscowo, data.. dnia

prokuratorska oraz sdowa

Sd Okrgowy

(lub Apelacyjny)

w .

za porednictwem

Sdu Rejonowego

(lub Okrgowego)

w .

Wydzia..


Apelacja karna

Apelacja

Prokuratora Rejonowego (Okrgowego) w od wyroku Sdu (pena nazwa sdu I instancji) z dnia . sygn. akt .. w sprawie przeciwko XY oskaronemu o popenienie przestpstwa z art. ..


Apelacja karna

I. Na zasadzie art. 425 2 k.p.k., art. 444 k.p.k. i 447 . k.p.k. zaskaram powysze orzeczenie w caoci (w czci dotyczcej orzeczenia o ), w stosunku do (jeli nie wszystkich oskaronych obejmuje apelacja), na korzy, (niekorzy) oskaronego (oskaronych):

- Art. 444 prawo stron do apelacji;

- Art. 425 1- prawo do rodka odwoawczego;

- Art. 425 2 granice rodka odwoawczego;

- Art. 447 1 apelacja od winy;

- Art. 447 2 apelacja od kary i rodkw karnych;

- Art. 447 3 zarzuty nie stanowice przedmiotu zaalenia;


Apelacja karna

II. na zasadzie art. 427 2 k.p.k. i art. 438 pkt k.p.k. (lub 439 1 pkt. k.p.k.) wyrokowi temu zarzucam obraz prawa materialnego, a to art. . polegajc na , lub obraz prawa procesowego, a to art. .. k.p.k. majc wpyw na tre orzeczenia a polegajc na.., lub bd w ustaleniach faktycznych, przyjtych za podstaw orzeczenia, majcy wpyw na tre orzeczenia, a polegajcy na ., lub rac niewspmierno orzeczonej wobec oskaronego kary .., wyraajc si w orzeczeniu wobec niego (ewentualnie zarzut co do rodka).

- Art. 427 2 k.p.k. oskaryciel publiczny wskazuje zarzuty i je uzasadnia;

- Art. 438 i 439 k.p.k. zarzuty.


Apelacja karna

III. na zasadzie art. 427 1 k.p.k., art. 437 . k.p.k. (ewentualnie art. 454 1, 2 lub 3 k.p.k.) i art. 456 k.p.k. wnosz o zmian zaskaronego orzeczenia lub przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania sdowi I instancji.

- Art. 427 1 k.p.k. wniosek skargi;

- Art. 437 1 i 2 k.p.k. rodzaje orzecze sdu odwoawczego;

- Art. 454 1 k.p.k. reguy ne peius; 2 surowsza kara; 3 doywocie;

- Art. 456 k.p.k. sd odwoawczy orzeka wyrokiem.


Apelacja karna

  • Uzasadnienie

  • Prezentacja wyroku sdu I instancji;

  • Wasna ocena orzeczenia;

  • Wskazanie bdw sdu i argumentacja faktyczna na poparcie ich zaistnienia;

  • Argumentacja prawna wywd prawny, dotyczcy poparcia wasnego stanowiska w sprawie; (zasadniczo nie wymaga uzasadnienia podstawa zaskarenia);

  • Wskazanie stanowisk judykatury lub doktryny, wspierajcych nasz argumentacj;

  • Reasumpcja;

  • Wniosek.

  • Podpis


Apelacja karna

VI. Wybrane orzecznictwo sdowe:

wyrok SA w Krakowie z 28 maja 2010 r., II AKa 82/10, KZS 2010/6/45

wyrok SA w Krakowie z 18 lutego 2010 r., II AKa 258/09, KZS 2010/4/34

wyrok SA w Krakowie z 10 lutego 2010 r., II AKa 267/09, KZS 2010/4/33

postanowienie SA z 24 listopada 2009 r., III KK 148/09, LEX nr 560583

wyrok SA w Katowicach z 5 listopada 2009 r., II AKa 297/09, LEX nr 553884

wyrok SA w Lublinie z 13 padziernika 2009 r., II AKa 118/09, LEX nr 550536

wyrok SA w Krakowie z 4 sierpnia 2009 r., II Aka 143/09, KZS 2009/7-8/60

wyrok SN z 30 czerwca 2009 r., WA 19/09, OSNwSK 2009/1/1255

wyrok SA w Krakowie z 17 czerwca 2009 r., II AKz 220/09, KZS 2009/10/52

wyrok SA w odzi z 27 czerwca 2006 r., II AKa 104/06, Prok. i Pr. 2007/9/36

wyrok SA w odzi z 20 marca 2002 r.. II AKa 49/02, Prok. i Pr. 2004/5/20


Apelacja karna

wyrok SA w odzi z 10 maja 2001 r., II AKa 80/01, Prok. i Pr. 2002/11/27

postanowienie SN z 16 czerwca 2005 r., II KK 479/04, OSNwSK 2005/1/1188

wyrok SA w Krakowie z 28 wrzenia 2006 r., II AKa 135/06, Prok. i Pr. 2007/4/30

postanowienie SN z 17 kwietnia 2007 r., V KK 79/07, LEX nr 280729

wyrok SN z 6 padziernika 2005 r., WA 19/05, OSNwSK 2005/1/1813

postanowienie SA w odzi z 16 stycznia 2002 r., I AKa 243/01, Prok. i Pr. 2004/6/24

postanowienie SN z 8 stycznia 2002 r., V KKN 214/01, LEX nr 53005

wyrok SN z 27 listopada 2003 r., WA 54/03, OSNwSK 2003/1/2560

wyrok z 5 kwietnia 2001 r., IV KKN 579/00, LEX nr 51503

wyrok SA w odzi z 28 lutego 2001 r., II Aka 13/01, Prok. i Pr. 2002/11/26

postanowienie SN z 27 maja 2002 r., V KKN 314/01, LEX nr 53334


  • Login