Download

CİNSEL İSTEK BOZUKLUKLARI






Advertisement
/ 108 []
Download Presentation
Comments
sherine
From:
|  
(120) |   (0) |   (0)
Views: 113 | Added:
Rate Presentation: 1 0
Description:
CİNSEL İSTEK BOZUKLUKLARI. Özay Özdemir Acıbadem Sağlık Grubu Psikiyatri Bölümü İSTANBUL. Sunum . Tanımlar Sıklık Etiyoloji Tanı-Sınıflandırma Klinik-Olgular Değerlendirme-tedavi için yönlendirme. Aristophanes (m.ö. 395).
CİNSEL İSTEK BOZUKLUKLARI

An Image/Link below is provided (as is) to

Download Policy: Content on the Website is provided to you AS IS for your information and personal use only and may not be sold or licensed nor shared on other sites. SlideServe reserves the right to change this policy at anytime. While downloading, If for some reason you are not able to download a presentation, the publisher may have deleted the file from their server.











- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - E N D - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -




Slide 1

CİNSEL İSTEK BOZUKLUKLARI

Özay Özdemir

Acıbadem Sağlık Grubu

Psikiyatri Bölümü

İSTANBUL

Slide 2

Sunum

  • Tanımlar

  • Sıklık

  • Etiyoloji

  • Tanı-Sınıflandırma

  • Klinik-Olgular

  • Değerlendirme-tedavi için yönlendirme

Slide 3

Aristophanes (m.ö. 395)

“İnsan önce dört elli ve dört ayaklıydı. Birbirine çok benzeyen iki yüzü, dört kulağı ve iki cinsel organı vardı. Ama o, herşeyden önce bir hermafrodit idi. Daire biçiminde hızla hareket edebiliyordu. Son derece güçlü olduğundan tanrılara bile yaklaşmaktan çekinmiyordu. Zeus bunu asla affetmedi. Tanrıların tanrısı bu yüzden insanı, tıpkı at kılıyla yumurta böler gibi, ortadan ikiye ayırdı. İki yarı o zamandan beri birbirini özlemeye başladı ve kollarını büyük bir İSTEKLE birbirine doladı. İşte aşk bu kadar uzun bir zamandır insanların içine işlemiştir. Tek bir parçadan ayrıldığı için insan ‘yarım canlıdır’ ve bu nedenle de sürekli diğer yarısını arar durur”.

Slide 4

Öznel deneyim düzeyinde cinsel arzu ya da şehvet bir dürtüdür.

  • erkek ve kadınları arayışa, başlangıçlara ve cinsel uyarıya karşı yanıt vermeye sevk eder

  • ne yalnızca öznel bir duyumdur, ne de sadece bir zihinsel olaydır.

  • Beyinde özgül nörofizyolojik süreçler tarafından oluşturulan motivasyon kaynağı ya da içgüdüsel bir durumdur.

    HS Kaplan

Slide 5

İnsanda cinsel yanıt döngüsüne yeni bir boyut:

Cinsel istek

Uyarılma Orgazm

Kaplan, 1974

Slide 6

SR Leiblum&RC Rosen

  • Hem iç hem de dış uyaranların tetiklediği, cinsel davranışla sonuçlanan ya da sonuçlanmayan öznel bir hissediş durumu.

  • Fantezi veya genital vazokonjesyon gibi iç uyaranlar ve ilgi çekici bir partnerle mum ışığında bir akşam yemeği gibi dış uyaranların varlığı yanında,yeterli düzeyde temel bir nöroendokrin işlevi esastır.

    1988

Slide 7

SR Leiblum&RC Rosen

Sağlam bir nöroendokrin işlevi olan ve yeterince uyaranlarla karşılaşan bir kişide cinsel istek öncelikle kişinin iç dünyası (intrapsişik) ve kişiler arası ilişki süreçleri tarafından şekillenir.

Slide 8

SB Levine’e göre cinsel istek

Cinsel uyarılmaya eşlik eden, bir cinsel davranışla sonuçlanma eğiliminde olan psikobiyolojik enerjidir.

Slide 9

CİNSEL İSTEK (DESİRE)Üç temel yapıdan oluşur:

  • Dürtü (drive): BİYOLOJİK

  • İstek (wish) : BİLİŞSEL

  • Güdü (motive): DİNAMİK

Slide 10

Cinsel isteğin şiddetini belirleyen egemen unsurlar BİLİŞSEL-DİNAMİK

  • Dolaşımda androjenlerin yeterli düzeyde olması, hem erkek hem de kadın için cinsel isteği etkileyebilme kapasitesi açısından gerekli,

  • Ancak normalin üzerindeki hormon değerleri cinsel isteğin şiddetinden bağımsız

Slide 11

Cinsel dürtü (drive)-BİYOLOJİK-

  • Nöroendokrin sistem ürünü.

  • Beyinde testesteron bağımlı sistemin aktivasyonu ile yaşam boyu ritm belirlenir.

  • Klinik tanımlar: “yüksek, orta, düşük ya da kayıp” dürtü.

  • Türün devamlılığını sağlar.

  • genetik özellikler.

  • Ölçülebilir komponent; gebelik, emzirme, menapoz, yas ve yaş değişikliklerine dair çalışmalar..

  • Spontan uyarılma peryodu dürtü için bir gösterge: erotik rüya, gece orgazmı, gece ve sabah sertleşmesi vb.

Slide 12

Cinsel isteğin biyolojisi-1

  • Merkezi sinir sisteminin tüm düzeyleri cinsel istekle ilişkili

  • ana düzenleyici mekanizma beynin en arkaik kısmı olan limbik sistemde lokalize

  • yeterli testesteron düzeyleri ile nörotransmitterlerin (serotonin, katekolaminler ve dopamin) dengesinin, hem kadın hem de erkekte beyindeki cinsellikle ilgili merkezlerin normal işleyişinin sağlanmasında gerekli

Slide 13

Cinsel isteğin biyolojisi-2

LİMBİK SİSTEM

Serotonin-katekolamin-dopamin

TESTESTERON

Slide 14

Cinsel istek (wish) 1-BİLİŞSEL-

Cinsel dürtülerini yaşama geçirmeyen çoğu erişkin kadın ve erkek aslında cinsel davranışlar içinde olmayı ister. Bu isteklerinin genç erişkinlikten itibaren oluşmuş nedenleri vardır:

  • Fiziksel olarak iyi hissetmelerini sağlar.

  • Sevilen, değerli, önemli hissetmelerini sağlar.

  • Hayata bağlı ya da enerjik olmalarını sağlar.

  • Erkek/kadın gibi hissetmelerini sağlar.

  • Birisine bağlı olma ve daha az yalnız hissetmelerini..

  • Partnerlerini hoş/sevimli hissetmelerini sağlar.

Slide 15

Cinsel istek (wish) 2 -BİLİŞSEL-

  • Daha sık spontan cinsel uyarılma ve heyecan yaşayan genç insanlar ise çeşitli nedenlerle seks yapmamayı isteyebilir:

    • Emosyonel olarak hazır hissetmez.

    • Nasıl yapılacağını net bilmez.

    • Henüz seks yapmayı isteyebileceği birisi olmamıştır.

    • Gebelik korkusu vardır.

    • Cinsel yolla bulaşan hastalık korkusu vardır.

    • Ahlaki olarak yanlış olduğu inancı vardır.

    • Ailelerinin huzurunu bozmak, küçük düşürmek istemezler.

  • Bir tarafta cinsel dürtü diğer yanda ahlaki, sosyal, tehlike etkenleri vardır.

Slide 16

Cinsel güdü (motive)-DİNAMİK-

  • Kişinin/çiftin psikodinamiklerine dalmak mikroskopla dokunun hücre yapısını incelemeyle eş

  • Cinsel güdülenmenin ana belirleyicileri:

    * Cinsel kimlik

    • Cinsiyet (gender)

    • Cinsel yönelim

    • Cinsel amaç

      * Cinsellik dışındaki ilişki

      * Aktarım (transferans)

Slide 17

Cinsel dürtü: belli bir nesnesi, amacı, kaynağı ve baskısı (pressure) olan bir güç

Dürtünün amacı her koşulda doyuma ulaşmaktır; ancak amaca giden yollar değişebilir,

Dürtünün nesnesi, (doyuma ulaşmak için) yönlendiği şeydir; her zaman dış kaynaklı değildir, kişinin kendi bedeninin bir parçası da olabilir.

Dürtünün kaynağı bir organ ya da bedenin bir bölümüdür.

Bu kaynaklardan doğan dürtüler başlangıçta birbirinden bağımsızken giderek gelişimin ileri aşamalarında birleşmektedir.

Başlangıçta her dürtünün amacı kaynak aldığı beden bölümüyle ilişkili doyum elde etmektir.

Dürtü bileşenlerinin sentezi sağlandıktan sonra üreme işlevi asıl amaç haline gelir, ancak bu aşamada cinsel dürtü tanınıp gözlemlenir.

Slide 18

Cinsel haz: Olgun cinsel yaşam

Psikoseksüel gelişimin son aşaması olan erişkinlikte hedeflenen nokta; hazzın üreme işlevine yönelik eylemle bağlantılı hale gelmesi, dürtü bileşenlerinin cinsel organların öncüllüğü altında örgütlenip cinsel nesne olarak başkasına yönelmesidir.

Slide 19

Normal cinsel amaç olarak kabul edilen eylem:

  • Üreme bölümlerinin cinsel birleşme yoluyla birbiriyle kaynaşması,

  • Böylece cinsel gerilim gevşer, cinsel dürtü söner

  • Bu açlığın yatıştırılmasına benzer bir doyum

  • Amacından sapan cinsel eylemde, nihai doyum için ya cinsel birleşmenin yerine geçen şeyler vardır, ya da uyarılma durumuna ancak sapık (pervert) eylem ile ulaşılır.

Slide 20

Cinsel dürtünün nesnesi ve amacında sapmalar olur

  • Nesnesinde sapmalar:

    -Kendi cinsine; İnversiyon

    eşcinsel, biseksüel

    -Pedofili, zoofili

    -Fetişizm

  • Amacında sapmalar: Perversiyon

    -Teşhircilik, röntgencilik

    -Sadizm-mazohizm

Slide 21

Görülme sıklığı-1

  • kadınlarda daha sık ??

  • erkeklere oranla daha sık yardım arayışı

  • erkekler için bir performans disfonksiyonunu (EB, SB) kabullenmekdaha kolay

  • “erkek cinselliğinin doğal bir karakteristiği olarak bakılır, erkekliğin bir ölçütüdür”

  • erkekler, genellikle dışarıdan bir sebep gösterir; iş, zaman yokluğu, seksin rutin hale gelmesi gibi. Dolayısıyla cinsel arzularını geri kazanmak için ya sihirli bir hap ya da yine dışarıdan bir kaynak ararlar

Slide 22

Görülme sıklığı-2

HS Kaplan 1972-1992 yılları arasında çalışmış olduğu kliniklerde toplam 7663 hasta görmüş:

  • 5580 kişiye bir cinsel bozukluk tanısı konulmuş (%64 erkek, %37 kadın)

  • 2122’si (%37) cinsel istek bozukluğu

  • 1695 (%80) azalmış cinsel istek bozukluğu

  • 414 (%19) cinsel tiksinti (aversion)boz.

  • 13 (%1) hiperaktif.

Slide 23

Görülme sıklığı-3

Cinsel istek bozuklukları kadınlarda

  • Toplumda: %16 (Lindal ve Stefansson 1993)

  • Menapoz sonrası: %37-46 (Wasti ve ark 1993, Chiechi ve ark 1997)

  • HIV+: %20- %31 (Brown ve Rundell 1993, Brown ve Rundell 1990)

  • Jinekoloji kliniğinde: %10 (Jamieson ve Steege)

  • CİBM: %26 (Şimşek ve ark 2002)

Slide 24

Görülme sıklığı-4

Cinsel istek bozuklukları erkeklerde

  • Toplumda: %7-%4 (Ernst ve ark 1993, Lindal ve Stefansson 1993)

  • İleri yaşta (70): %26 (Panser ve ark 1995)

  • HIV+: %3-%55 (Jamieson ve Steege 1996, Catalan ve ark 1992)

  • CİBM: %11 (Şimşek ve ark 2002)

Slide 25

Etiyoloji

Psikolojik

  • Yüzeyde, görünür nedenler (immediate causes)

  • Derin-DİNAMİK-nedenler (deep causes)

    Organik

  • Fiziksel hastalıklar

  • İlaç yan etkileri

  • Alkol, uyuşturucu madde etkisi

Slide 26

Organik: Fiziksel hastalıklar

Anormal hipotalamik-hipofiz fonk.

  • Tümör, kalıtımsal hast., otoimmun hast.

    Sistemik Hastalıklar

  • Kr. Böbrek, siroz

    Endokrin hastalıklar

  • Cushing, hipo-hipertroidizm

  • Diabetes Mellitus

    Kronik ağrı ve düşkünleştirici durumlar

  • Temporal lob epilepsisi, inme, Parkinson

Slide 27

Organik: İlaç yan etkileri

Antihipertansifler

Adrenerjik reseptör blokörleri

Antipsikotikler

Antidepresanlar

Trisiklikler, İMAOİ, SSRI, SNRI

Lityum

Hipnotik ve anksiyolitikler

alkol, benzodiazepinler,antihistaminikler, antikolinerjikler, barbitüratlar

Halusinojenler (LSD, Marihuana)

Amfetamin, kokain

Narkotikler (Morfin, kodein, heroin, metadon)

Karışık ilaçlar (Metranidazol, klofibrat, simetidin, fenfluramin, metaklopramid)

Slide 28

Yüzeysel nedenler

  • Cinsel dürtü uyumsuzluğu

  • Partner çekici değildir.

  • Partner cinsel fanteziyle uyumlu değildir.

  • Partner tepkisizdir.

  • Partner hostildir.

  • Uygun olmayan bir ortam vardır.

  • Karşıt fanteziler

  • Başka birisine aşık olmak

  • Yetersiz fiziksel uyarı

  • Depresyon, anksiyete ve öfke

  • Aşinalık (hiç bir çekici yanının kalmaması)

  • Partnerde cinsel işlev bozukluğu

  • Kendisinde cinsel işlev bozukluğu

  • cinsel travma ya da kötüye kullanım

  • Cinsel kimlik bozuklukları ve eşcinsellik

Slide 29

Derin (Dinamik) Nedenler

  • İsteksizlik, bilinçdışı arzuların ve çatışmaların neden olduğu anksiyeteyi ortadan kaldırmaya yönelik bir savunma tepkisi olabilir.

  • Bilinçdışı arzular ve çatışmalara bağlı cinsel ketlenme, karşı cinse yaklaşmakta hafif bir çekingenlikten, tam bir isteksizliğe kadar varabilir.

Slide 30

  • Ego, cinsel zevkin çok büyük bir tehlikeye bağlı olduğuna inanırsa, bu zevkten vazgeçer.

  • Cinsel ketlenmede (isteksizlikte) söz konusu temel tehlike ensest korkusudur.

Slide 31

  • Karşı cinsten ebeveyne yönelik libidinal yatırımın ve aynı cinsten ebeveyne yönelik saldırgan duyguların devamı kişinin cinsel partneriyle ilişkisinde çeşitli zorluklara yol açabilir.

  • En basit ve en yaygın tipinde cinsel ketlenme anneye/babaya bilinçdışı cinsel bağlılığın devamına dayanır.

Slide 32

ANNE/BABA ya da ANNE/BABAYI sembolize eden güncel bir nesneye yönelik saldırgan ve rekabetçi bilinçdışı arzuların yaratacağı misilleme korkusu, cinsel hazdan ve mutluluktan vazgeçmeyi gerektirebilir.

Slide 33

  • Şiddetli preödipal fiksasyonlar cinsel ilişkiye çoğunlukla izin vermezler. Cinsel ilişkinin mümkün olduğu durumlarda da çeşitli perversiyonlarla kendini gösterir.

  • Çok defa cinsel birleşme herhangi bir kısmi dürtünün aktivasyonundan sonra mümkün olabilir. (SONUÇ: BÖYLE BİR İLİŞKİDE PARTNER KİŞİYİ “NORMAL İLİŞKİDE İSTEKSİZ” DİYE TERAPİYE GETİRİR.

Slide 34

J. Chasseguet-Smirgel

“Sahici nesne ilişkileri pahasına bir seraba kapılmış olmanın trajik duygusunu önlemenin bir yolu; kamçı ya da çizmeyi, kırbaçlanmayı ve dışkı yemeyi göklere çıkarmak, bunlardan kaynaklanan haz ve güzelliklerin bir kadınla genital birleşmeden üstün olduğunu öne sürmektir”.

Slide 35

J. Chasseguet-Smirgel

“Dürtülerini ve kısmi nesnelerini idealleştirmek sapkına narsisistik bir tamamlanmışlık duygusu verir, çünkü bu idealleştirme kendi beninin idealleştirilmesiyle sonuçlanır. Böylece kendisini idealleştirilmiş genital öncesi nesneleriyle bütünleştirir ve kutsanan fetiş, sapkının kendi çocuksu niteliklerinin şekil değiştirmiş imgesini ona geri yansıtır”.

Slide 36

Aynı şekilde erken çocukluk döneminde patolojik nesne ilişkileri erkeklerin/kadınların yaralayıcı, parçalayıcı ve öldürücü tasarımlarını içerir.

Slide 37

Cinsel nesneyi parçalama, öldürme, yaralama gibi bilinçdışı fanteziler erken çocukluk dönemindeki patolojik nesne ilişkilerinden kaynaklanır ve kendisini ya perversiyonlar ya da cinsel işlevlerin ketlenmesi şeklinde gösterir.

Slide 38

  • Cezalandırıcı ebeveyn ve bunlara bağlı süperego çekirdeklerinin baskısı altında her türlü agresyonu bastırmak durumunda kalan kişilerde,

  • Cinsel dürtünün agresyon bileşeninden yoksun olması, cinsel ilişkiyi de olanaksız kılabilir.

Slide 39

Tanı

  • Tanı için kişi ya da çiftlerin bazı davranışsal ya da öznel deneyimlerinin ifadesine göre bazı ölçütler oluşturulmuş.

  • Örn. Schiavi ve ark. 55 yaş ve daha genç olanlar için düşük cinsel ilişki sıklığını “2 haftada bir den daha az olduğu durumlar” için belirlemiştir.

Slide 41

DSM Tarihçesi

  • DSM-II (1968): Tüm psikoseksüel disfonksiyonlar tek bir kategoride. “Psikofizyolojik genitoüriner bozukluk”.

  • DSM-III (1980): “İnhibited Sexual Desire” başlığı altında, cinsel isteğin süreğen ve tekrarlayan inhibisyonu tanımı.

  • DSM-IIIR (1987): İki ayrı kategori

    • Azalmış cinsel istek bozukluğu

    • Cinsel tiksinti bozukluğu

Slide 42

Azalmış Cinsel İstek Bozukluğu (DSM-IV)

A. Sürekli olarak ya da yineleyici bir biçimde, cinsel fantezilerin ve cinsel etkinlikte bulunma isteğinin az olması (ya da hiç olmaması).Klinisyen, kişinin yaşı ve yaşam koşulları gibi cinsel işlevselliğini etkileyen etkenleri göz önünde bulundurarak cinsel isteğin azaldığı ya da hiç olmadığı yargısına varır.

B. Bu bozukluk, belirgin bir sıkıntıya ya da kişilerarası ilişkilerde zorluklara neden olur.

C. Bu cinsel işlev bozukluğu, başka bir Eksen I bozukluğuyla daha iyi açıklanamaz (başka bir CİB dışında) ve sadece bir maddenin (örn. kötüye kullanılabilen bir ilaç, tedavi için kullanılan bir ilaç) ya da genel tıbbi bir durumun doğrudan fizyolojik etkilerine bağlı değildir.

Slide 43

Cinsel Tiksinti Bozukluğu (DSM-IV)

A. Sürekli olarak ya da yineleyici bir biçimde, bir cinsel eş ile genital cinsel ilişki kurmaktan aşırı tiksinti duyma ve bundan tümüyle (ya da hemen tümüyle) kaçınma.

B. Bu bozukluk, belirgin bir sıkıntıya ya da kişilerarası ilişkilerde zorluklara neden olur.

C. Bu CİB, başka bir eksen I bozukluğuyla daha iyi açıklanamaz (Başka bir CİB dışında).

Slide 44

Cinsel istek spektrumu

Slide 46

Cinsel tiksinti bozukluğu

  • Bir cinsel temas hemen yakında bir tehlike olacağı duygusu uyandırır ve alarm durumuna geçilir.

  • Aşırı kırılgandır, cinsel aktivite tiksindirir ve fobik kaçınmalar olur.

  • Bazı hastalar cinselliğe karşı tamamen fobik özellikler gösterir; sadece bir partnerle kurulan cinsel temasla değil, cinselliği çağrıştıran hemen hemen her şey (düşünce, duyum, imaj vs) panik ya da tiksinme yaşamalarına neden olur.

Slide 47

Cinsel tiksinti bozukluğu

1.Bedene dokunma ya da okşanması (özellikle meme, meme uçları, uyluk bölgesi)

2.Cinsel organları görmek (kendisinin ya da partnerinin)

3.Partnerinin cinsel organına dokunmak

4.Öpüşmek (ağız, meme, genital)

5.Vajinal giriş (kadın; herhangi bir nesnenin ya da yalnız penisin)

6.Cinsel salgılar (semen, vajinal salgılar)

7.cinsel uyarılma (kendisinin ya da partnerinin)

Slide 48

8.Orgazm (kontrolü kaybetme korkusu)

9.Oral seks

10.Cinsel başarısızlık (performans paniği daha çok erkeklerde)

11.Gebelik

12.Cinsel yolla bulaşan hastalıklar

13.Çıplaklık (kendisinin ya da partnerinin)

Slide 49

Sınıflandırma: IPregenital, genital ve ara düzey patolojilerinde cinsel istek bozuklukları

1.Pregenital

-şizoid, paranoid, şizotipal kişilik boz.

2.Genital (ödipal):

-obsesif-kompulsif, çekingen, bağımlı, histerik kişilikler

3.Ara düzey: Sınır kişilik örgütlenmesi

-Sınır, narsist, histriyonik, antisosyal, sadomazoşistik

Slide 50

Şizoid

  • Cinsel ilişki için isteksiz

  • İlişki için çaba göstermez

  • partnerin isteğiyle cinsel ilişki

  • partnerin hislerine önem vermez

  • kendi hislerini umursamaz

  • Cinsel ilişkide duygulanım yok

  • Mastürbasyon yeterli

Slide 51

Habis narsisist

  • Sadistik ve mazohistik cinsel fantaziler

  • cinsel isteklerin tutarlı saldırganlaştırılması

  • Homoseksüel ve heteroseksüel impulslar kaotik bir biçimde içiçe

  • derin bir ilişkiye giremez; aşık olamaz

  • şiddetli mazoşistik cinsel sapıklıklar

  • acının ve kendine zarar vermenin erotize edilmesi

Slide 52

Obsesif-Kompulsif

  • Rutinleştirilmiş, kontrollü cinsel yaşam

  • düzen ve sıralama dahilinde sevişir

  • sevişmede temizlik ve kirlenmeye aşırı dikkat eder

  • cinsellikte haz ve doyuma ulaşamaz

Slide 53

Histriyonik

  • Baştan çıkarıcıdır

  • uygunsuz eşler seçer

  • beğenilme ve ilgi görmeye yönelik ilgi arayışı

  • teşhircilik ve bağımlılık gereksinimlerini ifade eden cinselleştirilmiş davranışlar

  • rasgele cinsel ilişkiler

Slide 54

Bağımlı (Depresif-mazoşistik)

  • Cinsellik=yakınlık, güvende olma, isteniyor olduğunu hissetme

  • Reddedilme korkusu nedeniyle taleplerini karşıya iletemez

  • Kendi zevklerinden çok eşinin taleplerine dikkatini yöneltir

  • Cinsellikte haz, acı çekmeyi gerektirir

  • Mazoşistik fanteziler

Slide 55

Sınır kişilik bozukluğu

  • İlişkilerde, kendilik algısında ve duygulanımda tutarsızlık ve belirgin dürtüsellik

  • Terkedilmekten kaçınmak için çılgınca çabalar gösterme

  • Cinsel yaşamları oldukça fırtınalıdır

  • Çeşitli düzeylerde cinsel sapıklıklar

Slide 56

Sınıflandırma: II

  • Birincil:

    -Organik patolojiler: Doğumsal anomaliler

    -Ağır kişilik bozuklukları

    -Karmaşık ve kemikleşmiş nevrotik semptom olarak “cinsel istekte ketlenme” gösterenler

    -Aversiyon (cinsel tiksinti boz)

    -Tedavi daha zor, gn. CT yeterli değil, dinamik psikoterapiler etkin

  • İkincil:

    -Öncül bir yaşantı mevcut

    -Genellikle cinsel terapilerle olumlu sonuç

Slide 57

İkincil cinsel istek bozuklukları

  • Organik patolojiler: endokrin hastalıklar, kronik düşkünleştirici hastalıklar, ilaçlar, alkol-madde sorunları

  • Partner: yeterince uyarıcı değil, fantezilerle uyumlu değil, hostil..

  • Eşler arası dürtü uyumsuzluğu

  • Kendisinde CİB

  • Partnerinde CİB

  • İlişkide çatışmalara ikincil

  • İlişki monotonluğuna ikincil

  • Evlilik sorunlarına ikincil

  • Psikiyatrik sorunlara ikincil (depresyon, anksiyete…)

  • Travmatik yaşantıya ikincil

  • Kayıp yaşantısına..

  • Çağ’a özgü sorunlara (şehir yaşamı, iş yükü..) ikincil

Slide 58

Sınıflandırma: III

Cinsel istek az ya da yok:

A.Depresyon

B. İlaç yan etkisi

C. Bilinmeyen ya da yetersiz tedavi edilmiş fiziksel hast

D. Yaşlanma

E. Yapısal ya da yaşamboyu patern

1.Klinofelter Send.

2.Bilinen patoloji yok

F. psikotik bozukluk

G. Cinsel işlev bozukluğuna ikincil

H. Çok farklı bir kültürde büyümenin etkisi

Slide 59

Sınıflandırma: III

Cinsel istek artmış:

A. Psikotik bozukluk

1.Mani, hipomani

2.Şizofreni

3.Borderline KB

B. Madde kötüye kullanımı

C. Çocuklukta cinsel taciz

D. Parafililer

E. Partnerde cinsel istek azlığı

F. Yapısal

Slide 60

Sınıflandırma: III

Partnere-özgü azaldığı durumlar:

A. Genel ilişkide bozulma

1.Gizli evlilik dışı meseleler ya daboşanma niyeti

2.Gizli olmayan evlilik dışı meseleler, boşanma niyeti

B. Cinsel kimlikte değişme

1.Kişi tarafından iyi biliniyor, partner bilmiyor

2.Kişi de tem anlamış değil

C. Partnerde ailevi sorunlar

1.Geçmiş travmatik aile ilişkisi

2.Aynı kişi ile aşk ya da seks yapamama

D. Cinsel ilişki sorunları

1.Kişide ya da partnerinde belirgin başka bir işlev boz

2.Seks başlatma zamanlaması ve yöntemiyle ilgili zorluk

3.cinsel teknik hakkında bilgi eksikliği

4.uyumsuz cinsel istek düzeyleri

Slide 61

C 42y, 19 yıllık evli

4/1 (2 kız, 1 erkek), 13 y oğlu var

Anne-baba sağ, birlikte

Üniversite mezunu, doğum yaptığında ve çocuğu okula başladığında yöneticilikten ayrılmış, şimdi vekil öğretmenlik yapıyor.

Eş 43 y, mühendis,

Anne-baba sağ, birlikte

Bipolar boz. Tanısı ile lityum kullanıyor, 11 yıldır.

Olgu 3: Cemile

Slide 62

Olgu 3: Yakınmalar ve öykü

Yakınma: Cinsel isteksizlik, uyarılamama ve orgazm olamama

Öykü: “2 yıl önce endometrium CA nedeniyle ameliyat oldum, cinsel istek tamamen sıfıra indi, ben rahatsız değilim ancak eşim açısından…

Ameliyat öncesi oldukça iyi bir cinsel ilişkimiz vardı, haftada bir sıklıkta, şimdi 3 haftada bir zor”.

Ameliyat sonrası menapoz, hormon kullanıyor. Sıcak basması ve gece çarpıntıyla uyanma yakınmaları da var.

3-4 yıl önce başlayan hastalık endişeleri, sık doktora gitme, yolda fenalık hissi, bayılma korkusu nedeniyle yalnız sokağa çıkmakta zorluk..

Bir yıl önce eşinin doktoru prozac başlamış, 1x1 kullanıyor, kısmen yararlandığını düşünüyor.

Slide 63

Olgu 3: Aile özellikleri

  • Anne: “Otoriter, 12 yıl önce menengiom nedeniyle beyin, 40 y da myom nedeniyle TAH+BSO ameliyatı geçirdi. Annem aslında iyi niyetlidir, hergün telefon edilmesi gerekir. Sürekli duygu sömürüsü yapar”.

  • “Babamı çok sever, çok takdir ederim.”

Slide 64

Olgu 3: Değerlendirme

  • İkincil cinsel istek azlığı

    -Ameliyat öncesi (3-4 yıl önce) başlayan anksiyete semptomları (DSM-IV: Yaygın anksiyete bozukluğu) belki de annesinin 40 y da ameliyatla menapoza girmiş olması (ve cinsellikten uzaklaşması) olayı ile ilişkilendirilebilir. Kendisi de 3-4 yıl önce 40 yaşa girme hazırlığında, annesi gibi menapoza girecek mi, yoksa kadınlığı devam mı edecek, kadınlığı devam ederse bunun suçluluk duygusuyla nasıl başedecek..

    Dolayısıyla sürekli kendini kontrol etme başlıyor, nitekim bu sayede kanser başlangıcı tespit ediliyor ve ameliyatla annesi gibi aynı yaşta menapoza giriyor. Bu bir bakımdan anksiyetesini bir ölçüde azaltıyor, ancak annesine yönelik bilinç dışı öfkesi katlanarak artıyor. Eşi muhtemelen baba aktarımına uygun bir tip.

    -SSRI etkisi?

Slide 65

“Eğer anne bir kadın olarak saygınlığını düşürmüşse, kızınınkini de düşürecektir, annenin kendine saygısı kızın kendine saygısını güçlü biçimde etkileyecektir.

Annenin kendi genitalliğine ve oğlan çocuğunun penisine duyduğu hayranlığa ilişkin çözülmemiş çatışmaları, kız çocuğunun penis hasediyle kardeş husumetini birlikte yaşamasına yol açacaktır.

Küçük kız, yalnızca annesinde yaşadığı hayal kırıklığından değil; onunla özdeşleştiğinden dolayı da babaya yönelir”.

Blum 1976: Kernberg, Aşk ilişkileri, s.81

Slide 66

Olgu 3: Cinsel terapi

  • Önce SSRI’ı kesildi.

  • C terapötik işbirliğine oldukça açık, kendini ifade etmeye istekli, cinsel terapi konusunda bilgilendirilip eşle birlikte gelmesi önerildi.

  • Cinsel biyoloji, menapoz ve ameliyatın cinselliğe etkileri konusunda bilgi verildi.

  • Ortalama 3-4 haftada bir sıklıkta, 6 ay süren çift cinsel terapi uygulandı: SF-I, SF-II, SB, gevşeme, masturbasyon, fantezi uygulama, rol ve davranış düzenleme ödevleri...

  • Ameliyat ve menapozla gündeme gelen travma, kayıp ve yas süreci yaşantıları, eşin hastalığıyla ilgili önceki deneyimleri konuşuldu, duygularını ifade etmeleri desteklendi.

  • Yaklaşık 10 hafta sonunda, her ikisi de yeterli uyarılma ve orgazm yaşadıklarını bildirdiler, özellikle eş tedaviden çok memnundu.

  • C, kendi iç dünyasına ilişkin daha çok şey paylaşma ve düşünme isteği olduğunu, günlük yazdığını söyledi ve bu konuda başka ne yapılabileceğini sordu. Bireysel dinamik psikoterapiye yönlendirdim.

Slide 67

E, 37y, üniversite eğitimli

İkinci evliliği (4 yıllık), 3 y da oğlu

2/1 (erkek kardeş 9 yıl önce intihar ederek ölmüş)

Anne-baba ayrı yaşıyor

Baba ile birlikte çalışıyor.

Eş, 39 y

2/2 (abi 11 y büyük, yurtdışında)

Babası annesinin kendisine hamileliği esnasında (40 y da) AMI ve ex.

Olgu 7: Emel

Slide 68

Olgu 7: Yakınmalar ve öyküsü

Yakınma: “Doğumdan sonra libido eksikliği hissettim”.

“Eşimi seviyorum ancak tutku ve arzu azaldı, evlilik yok etti. Fiziksel olarak da beğeniyorum ama romantik ortam yok. Eşim çocuğa bağlandığımı, kendisine kardeş gibi davrandığımı söylüyor. Son günlerde başkaları çekici gelebiliyor ancak ben eşime karşı istekli olmayı arzuluyorum”.

Öykü: Jinekolog önerisiyle 6 ay sonra gittiği psikolog porno seyretmelerini önermiş. Babası ile konuşması üzerine ürolog AK’a yönlendirmiş. Yanındaki terapistle CT, eşi devam etmeyi istememiş.

Slide 69

Olgu 7: Yaşam öyküsü ve aile

  • Doğduğunda anne 18, baba 29 y. 3 aylıkken anne yeniden hamile, kardeş doğuyor. Anne bakıyor. Anane-dede üst katta.

  • Mutsuz çocukluk, anne-baba kavgaları, anne sinirli, baba işle ilgili depresif

  • 15-16 y da anne-baba boşanıyor, ancak şimdiye dek birleşip ayrılıp bir arada yaşamayı sürdürüyorlar, son 2 ay ayrı..

  • Annesinin yarım bırakıp evlendiği Fr okulunda liseyi bitiriyor ve iyi bir sanat eğitimi..

  • 23 y da ilk evliliği, eş uyuşturucu bağımlısı oluyor, kardeşin intiharından sonra, 26 y da boşanıyor (kardeş PMD ?)

  • 33 y da ikinci evliliği, 1 yıl sonra hamile (zorunlu, insitu CA nedeniyle op), eş gönülsüz rıza götermiş. Sezaryen ile doğum.

Slide 70

Olgu 7: Cinsel öykü

  • Ailede cinsellikle ilgili tabu yok, annemi çıplak görmeye çok alışıktım, kapalı olursa merak edilir, annem de öyle ben de öyleyim. Banyo sonrası iç çamaşırlar olmadan evde dolaşır, annem daha sıradışıydı, üstsüz güneşlenirdi.

  • İlk adet: Annem anlatmıştı, bekliyordum, gayet normal oldu.

  • Rahatsız olduğum şey: 12 veya 15-16 y olabilir, annem bir filme götürdü, normal olmayan şeyler vardı-lezbiyen ilişki olabilir-Benzer bir yaşantı 18 y da evde, annemin bu kadar rahat olması rahatsız etmiş olabilir.

Slide 71

Olgu 7: Aile

  • ANNE: “İlişkilerim iyi değil, babanın kızısın der. Tepkili bir kadın, gereksiz düzenlidir. Dengesizdir, hiç güvenemedim, önce içine alır, sonra iter”.

  • Ailede bir sır: Ananem aslında gerçek ananem değil. Ananemin çocuğu olmuyor, önce dedenin kardeşinin bir kızını alıyorlar, ancak hastalıklı ve 11-14 yaşlarında ölüyor. Dedem bir kadınla anlaşıyor, seninle çocuk yapacağız ama yok olacaksın (zengin aile) ve annem doğuyor. Bu sırrı ananem İO da anlatmıştı.

  • BABA: Görgülü bir aileden, babası kaptanmış. Kişilik olarak daha ağırdır.

Slide 72

Olgu 7: Terapide paylaşılan sır

“Önemli bir şey size söylemek istediğim, kimse bilmez, eşime de söylemedim, yalnız babam bilir:

Kardeşimin ölümünden sonra çok acılıyız, ben psikoterapiye gitmeye başladım. Anladım ki annemin altında ezilmişim, ben çekingen o baskın, bağıran çağıran. Kendimi hep yetersiz hissederdim. Zannederdim ki onun gibi olmalıyım. O ara annemin evinde notlarını buldum (belki de şüphelenmiş, aramıştım). Annemin (bizimle yaşıt ve birlikte büyüdüğümüz çocukları olan arkadaşı) ile LEZBİYEN ilişkisi olduğunu öğrendim.

Çok kötü hissettim; O kadın annemle babam kavga ettiğinde gelir bize derdi ki: yapıcı olmalı, onları birarada tutmalısınız. Demek ki asıl isteği düzen korunsun, onlarda ilişkilerini rahat sürdürsünler. 15-20 yılımı mahvetti, anneme YA O KADIN YA BEN dedim, bir süre görüşmedi”.

Slide 73

Olgu 7: Eşin özellikleri ve çift görüşme

  • Eş görüşmeye isteksiz, E’nin ısrarıyla gelmiş. E eşini terapi için ikna etmem beklentisinde.

  • Eş: Çiçekli gömlek, kot mont giymiş. Daha çok bir ergen görünümünde. Hareketleri kadınsı. Artık kendisinin de bıkkın ve isteksiz olduğunu, eşinin düzeleceğine inanmadığını söyledi.

  • E: “Eşim, babasını daha doğmadan kaybetmiş, abisi dışarda, anneyle büyümüş, anne baskın yapıda”.

  • CT önerdim. Eş rıza gösterebileceğini söyledi. İlk aşama ödevleri –birleşme yasağı, SF-I- verdim. Sonraki görüşmeye E yalnız geldi, ödev sırasında eşi birleşme girişiminde bulunmuş, aynı şey yaşanınca tepki göstermiş, küsmüşler.

Slide 74

“Bir çiftin ilk dönemlerinde yaşadığı cinsel uyuşmazlıklar genellikle çözülmemiş önemli ödipal sorunlardan kaynaklanır ve ilişkinin bunları ne oranda çözeceği çoğu kez daha sağlıklı partnerin tutumuna bağlı olacaktır”.

Kerberg, Aşk ilişkileri s.82

Slide 75

II.BÖLÜM

Slide 76

Erkekte ACİB’de önemli bir etken: Yaş

  • Görülme sıklığında 50 yaşından sonra ani bir yükselme

  • Daha çok ikincil nedenler ve tedaviyle düzelme olasılığıyüksek

  • İleri yaşta cinselliğin korunması için en önemli öğe: cinsel yaşantının tutarlılığı

  • Yaşlanan erkeğin egosu gerçek ya da yanılsama olsun, reddedilmeye karşı özellikle dayanıksız

  • Herhangi bir durumda bir kez yetersizlik çekmiş olan birçok erkek, egolarını zedeleyen ve tekrarlayan cinsel yetersizlik durumlarıyla yüzleşmektense, herhangi bir cinsel etkinlikten isteyerek kaçmayı tercih etmekte

  • Bu kişiler cinsel çekilmeye neden olarak sıklıkla dış kaynaklı özürleri öne sürmekte ve giderek bunlara inanmakta.

Slide 77

İleri yaş erkekte ACİB nedenleri

  • Cinsel ilişkinin tek düzeliği.

  • Kariyer ya da ekonomik amaçlara öncelik tanıma.

  • Fiziksel ya da zihinsel yorgunluk.

  • Yiyecek ya da içeceklere aşırı düşkünlük.

  • Kendisinde ya da partnerinde fiziksel ya da psikolojik bozukluklar.

  • Yukarıdaki nedenlere bağlı olarak duyulan başarısızlık korkusu.

Slide 78

Tedavi başlıyor

  • Hasta ile terapistarasında bir giz..

  • Araştırılması gereken soru: “Sorun nerede?”

  • tedavi işbirliği tedavi süreci için de merkezidir.

  • Tedavi: cinsel davranışın eyleme geçirilmesine karşı dirençlerin belirlenmesi, anlaşılması ve üstesinden gelinmesi.

  • Terapistin dirençlerle uğraşma şekli tedaviye devamı ya da terki etkiler.

Slide 79

Terapistin hedefleri

  • Cinsel istek intrapsişik biyolojik ve psikolojik güçlerin bütünleşmesini,

  • şimdi ve geçmiş deneyimin yorumlanması ve anlamlandırılmasını,

  • Yakınlık ve bağlanma ile ilgili arzu ve korkular arasında uzlaşmayı,

  • başlangıçta hoş olmayan çatışmalar ve emosyonların kabülünü gerektirir.

  • Terapist hastanın kendisi hakkındaki öğrenme sürecinde yeterince destekleyici olmalıdır.

  • Terapistin “intrapsişik uğraşının” evrenselliğiyle ilgili yaklaşımı sıklıkla rahatlatıcı, güven vericidir.

Slide 80

DEĞERLENDİRME 1

  • Durumsal ya da geçici bir sorun mu?

  • İlişkide yerleşik, süreğenleşmiş bir cinsel istek sorunu mu?

  • Cinsel istekteki ketlenme bireysel ve halihazırdaki ilişkinin sonucu mu?

Slide 81

Hastanın cinsel dürtüsü var mı?

Ne sıklıkta cinsel dürtüsü var?

Ne kadar yoğun?

Son zamanlarda ne şekilde değişmiş?

Hangi durumda cinsel yanıt var?

Madde kullanımı ya da ilaçların etkisi var mı?

Tanısı konmuş ya da bilinmeyen bir fiziksel ya da emosyonel bozukluk var mı?

Yeterli tedavi alıyor mu?

Cinsel davranışlarla ilgili istekleri neler?

Kişi cinsel davranışlarındaki kesilme ile ilgili bir neden tanımlıyor mu?

Cinsel davranış sergilemesiyle ilgili tehlikeler var mı?

Cinsel aktiviteden kaçınmasının avantajları neler?

Partneriyle cinsel aktivitede bulunmasına ilişkin ahlaki kısıtlamaları var mı?

DEĞERLENDİRME 2

Slide 82

Cinsel kimliği?

cinsel yönelimi?

ve cinsel amacı ? (fantezi ve davranışları),

uyarılabilmek için alışık olmayan yollara başvuruyor mu?

Masturbasyon partnerle ilişkiye göre daha mı keyifli? Neden?

Hem cinsel hem de diğer yönleriyle partnerle “uyumlu” olmayı nasıl tanımlıyor?

Aralarındaki sorunlar neler, birbirleriyle nasıl ilişkililer?

İlişkileri hakkında planları nedir?

Terapiden yararlanmazlarsa ne yapmayı düşünüyorlar?

DEĞERLENDİRME 3

Slide 83

Hangi koşullarda partneriyle birlikte cinsel deneyim yaşıyor?

Ne tür çevresel etkenler cinsel davranış geliştirmesinde etkili?

Önceki aşk ilişkilerinin öyküsü?

Geçmiş aile ve kardeş ilişkilerinin niteliği nasıl?

Fiziksel, psikolojik ya da cinsel kötüye kullanım var mı?

Ailede boşanma, ciddi sağlık ya da işlev kaybı, uzun ayrılık dönemleri, ölüm var mı?

DEĞERLENDİRME 4

Slide 84

Cinsel istek bozukluğunda kullanılan tedaviler

  • Cinsel terapi (bilişsel-davranışçı)

  • Cinsel terapi (psikodinamik yönelimli)

  • İlaç tedavisi (antidepresan, anksiyolitik)

  • Aile/çift terapisi (sistemik terapi)

  • Çift terapi (dinamik yönelimli)

  • Grup terapisi

  • Bireysel dinamik yönelimli psikoterapi

  • Psikanaliz

  • Danışmanlık

Slide 85

M 34 y, üniversite mezunu,

5 yıllık evli, çocuksuz

anne sağ, baba 1.5 yıl önce prostat CA’dan ölmüş

tek çocuk, babasının işini sürdürüyor

Eş 27 y, öğretmen

2/2.(abla)

Anne-baba sağ, birlikte

Olgu 1: Murat

Slide 86

M: “Mutlu giden bir evliliğimiz yok, sebebi de cinsel birleşme yok, hiç olmuyor değil ama uzun aralıklarla..”

Tam ereksiyon olmuyor, eşim buna kızıyor, olayı gurur meselesi yapıyor, kavga çıkıyor, ben de istemiyorum.

Evlilik dışı ilişkilerde sorun yaşamıyorum.

Eş: “Cinsel ilişkide bulunamamayı kabulleniyorum ama halen ters tepkiler veriyorum; eşimin kayıtsız kalmasını anlayamıyorum

Ben yaklaşınca sürekli rededilme yaşıyorum, istenmiyor olmak zor”

Olgu 1Yakınmalar

Slide 87

Olgu 1: Öykü

  • M, eşiyle flört ederek evlenmiş, evliliğe kadar cinsel birleşme yok.

  • İlk gece her ikisi için de zor geçmiş: Eş canının acımasıyla ilgili endişelerini belirtmiş. M sırtını dönüp ağlamış, uyumak istemiş, eşi alınmış.

  • Ertesi gün cinsel birleşme denemesinde M’nin eşinin kasılması nedeniyle başarısız olmuşlar, ve sonraki 3 ay da böyle geçmiş.

  • Jel yardımıyla birleşmeyi gerçekleştirmişler. Ancak sonraki girişimlerde M’nin sertleşme sorunu olmaya başlamış, giderek isteği azalmış (arada yaşadığı paralı ilişkilerde sertleşmede sorun yaşamaması, karamsar olmasına neden olmuş, eşime yönelik isteksizliğim var diye düşünmüş).

Slide 88

M, ergenliğe 13 y da giriyor, cinsel bilgiler arkadaş ortamından

Ergenliğe girişle M yapmaya başlıyor, fantezisi iç çamaşırlı kadın hayal etmek

İlk sevgili geç dn; üniv 2’de

Karşı cinsle cinsel temas ilk üniv başladığında; 2 ark ile birlikte aynı kıza ilgi duyuyor

Üniv başladığında ark grubu birlikte paralı ilişki

Evlenene kadar tüm sevgilileri kendi cemaatinden değil, ancak bu konuda baba hassas evliliğe izin verilmeyeceğini biliyor, eşiyle ark aracılığıyla tanışıyor.

Eş: Evlenene kadar hayatında cinsellik yok, M yapmıyor, cinsellik konuşmuyor vs.

Cinsellikle ilgili bilgisi oldukça kısıtlı, ailede konuşulmuyor

Kızlık zarının kalın ve esnek olduğu bilgisi evlilik öncesinde var, acı duyacağından endişeli, ilk birleşme denemelerinde hep kasılma oluyor

Şimdi cinsel isteği, uyarılması ile ilgili sorunu olmadığını düşünüyor..

Olgu 1Cinsel öykü

Slide 89

M, düzenli, plan ve program konusunda titiz

Görünümü; her zaman temiz, şık, uyumlu giyime özen gösteriyor

Konuşması tek düze ses tonuyla, tane tane, sözcükleri seçerek

Baba: sakin, soğukkanlı, yavaş hareket eder, yavaş yürür, yavaş yemek yer

Anne: panik tip, kötümser, ne yapsam onu mutlu edemem

Babanın ölümüyle anne her şeyini bana anlatıyor.

Babanın hastalığı nişanlılık dn.de; hastalığı sırasında rüyamda onun cenaze törenini görürdüm, ona hiçbir şey söylemezdim”

Ölümünün ardından rüyalarında babasını hasta haliyle görmeye başlıyor..

Olgu 1Kişilik ve aile özellikleri

Slide 90

Olgu 1: Değerlendirme-I

  • İkincil cinsel istek azlığı:

    -SB

    -Evlilik sorunları

    -Kayıp

  • Partner özgüllüğü

  • Genital (ödipal) düzeyde psikopatoloji

Slide 91

Olgu 1: Değerlendirme-II

-Yeterince çözümlenmemiş ödipal çatışmaları babanın hastalık süreci ve ölümüyle canlanmış; ergenlikten itibaren eşcinsel eğilimi çağrıştıran davranışlar (grup M vs), cemaatten sevgili bulmama, babaya benzemeyi istememe (“%95 anneme benzemişim, babam benim yalnız kötü yanlarımı almışsın derdi”) ödipal çatışmanın ve yoğun kastrasyon kaygısının izleri. Baba ile ÖZDEŞİM kurmada yetersizlik

-Eşin başta cinsel birleşme korkusu ve kasılması da M’nin kaygılarını artırmış olabilir, eşinin davranışları giderek daha fazla kastre edici

- Babanın ölümü ardından çözümlenmemiş yas reaksiyonu sorunu daha da karmaşıklaştırmış; babanın eşyalarını olduğu gibi tutuyor, odasına girmiyor, ya da saatlerce onu hayal ediyor.

Slide 92

31 y, 8 aylık evli, 1 aylık oğlu var

Üniversite terk

2/2. (5 yaş büyük abi)

Anne-baba 6 yaşındayken boşanmış

ticaretle uğraşıyor.

Eş: 36 y, üniversite mezunu

2/2.(abla)

Baba 10 yıl önce ölmüş, anne sağ

Aldığı eğitime göre düşük seviyede bir işte çalışıyor, zaman zaman ders veriyor, oldukça aktif

Olgu 2: Şahin

Slide 93

Cinsel isteksizlik, mutsuzluk, karamsarlık, sürekli geçmişi düşünüp durma hali

“Eşimle şu ara iyi değiliz, isteksizlik var ama hamilelik-doğumdan değil, benden kaynaklanıyor”.

Eş: “Ş çok ilgisiz, bizde babam 3 kadına da değer verirdi, Ş ise ataerkil aileden..

Olgu 2: Yakınmalar

Slide 94

Olgu 2: Yakınma öyküsü

  • Yakınması evlendikten sonra başlamış.

  • “5 yıldır eşimle yaşıyorduk, evlenmeye ve çocuk yapmaya karar verdik. Nişanlandığımız gün hamile olduğunu öğrendik. Evlenmeden 10 gün önce ailemle ilişkimi koparttım.”

  • “İçimdeki kızgınlık bana rahatsızlık veriyor (ailemin) yaptıklarını haketmediğimi düşünüyorum”.

  • “Evlendim, güzel bir evim var, çocuğumu çok seviyorum, bir düzenim var ama mutlu olamıyorum”.

  • “Gerginlikten vücudumda ağrılar oluyor, cinselliğe zaten çok düşkün değilim, cinsel isteğim giderek azaldı, 4-5 aydır hiç istemiyorum”.

  • Eşin isteğiyle önce birlikte bir terapiste başvuru olmuş, terapist depresif yakınmaları nedeniyle yönlendirmiş.

Slide 95

Olgu 2: Yaşam öyküsü

  • Doğum: kız beklentisi, anane anneye “ilk çocuktan sana hayır yok, sen bir kız doğur”

  • 5-6 yaş: annenin evlilik dışı ilişkisi var, evde tartışmalar

  • 6 y: Anne-baba ayrılıyor. Annesi yanında abi varken söylemiş, çok ağlamış, nedenini bir türlü anlayamamış..

  • 10 y: Annenin 2. Evliliği: nikah salonundan kaçıyor..

  • 17 y: Anne boşanıyor, abi yurtdışına gidiyor, anne ile yalnız yaşam başlıyor..

  • 19-23: Para kazanmaya başlıyor, gece hayatı, alkol, uyuşturucu (ile birlikte seks)..

  • 23-26 y: Anne ve abi ile ortak iş yaşamı, tüm sorumluluk Ş’de, iş ve aile yaşamı dışında gece hayatı sürüyor,

  • 26-31 y: Şimdiki eşiyle birlikte yaşıyor ..

  • 31 y: Anne ile ilişki kopuyor, evleniyor.

Slide 96

Olgu 2: Cinsel Öykü

  • Cinsellikle ilgili ilk hatırlanan şey: “OO’da M yapmaya başlamam (12 y)”.

  • “Kız ark hep vardı, liseden sonra çok kadınla birlikte oldum, alkol ve gece hayatı vardı”

  • Fantezi: Kız ark, film, birleşmeyi hayal ediyor..

  • Son 7-8 yıldır M gerek duymuyor, partnerle aktif cinsel yaşam var..

  • “Eşle tanıştıktan ve sevgili olduktan sonra diğer kadınlar bitti, gece hayatı ve uyuşturucu yavaş yavaş azaldı..”

  • Eşle ilişki: ilk 2 ay dert arkadaşı, sonra bir gece cinsel yakınlaşma ve ilişki başlıyor..

Slide 97

Olgu 2: İlişki özellikleri

  • Ş: “Çok titiz, bana çok düşkün, çok tez canlı, her şeye yetişir, çok ilgi bekler ve ister, bu da benim eksik yönüm, dışa vuramıyorum”.

  • Eş: “Ben dokunmayı, bana dokunulmasını çok severim, isterim. İlişki yaşıyorsam her şeyi paylaşmalıyız”.

  • Ş, tüm yaşamını eşi ve çocuğu üzerine kurmuş, başka herşeyden uzaklaşmış, fedakarlık yaptığını düşünüyor, yaşamından memnun ancak eşinin sıkı kontrolleri ve kendine ait her alana dahil olma isteği zaman zaman öfke patlamalarına neden oluyor, hatta şiddet kullanıyor.

Slide 98

Olgu 2: Değerlendirme

  • İkincil cinsel istek azlığı:

    -Evlenmeden önce normal düzeyde, evlilik ve çocuğun olması, annenin reddetmesi dekompanse edici etkenler

    -Eşle ilişkide çatışmalar, anneye yönelik bilinçdışı öfkenin eşine aktarımı

  • Hem pregenital hem de genital düzeyde patoloji, bağımlı (depresif-mazoşistik) kişilik yapısı

  • Ş’nin eşiyle ilişki yapısı, bir zamanlar annesiyle yaşadıklarının oldukça benzeri. Ş oldukça yoğun ambivalan duygulara sahip, hem annenin sevgisini-ilgisini istiyor, hem de ayrı olduğu zamanlarda onun sevgisini kaybetmeyeceğinden emin olmak istiyor. Evlenmeden önce alkol ve uyuşturucunun da etkisiyle, gecelik ilişkilerinde kadınlarla olan ilişkisi sadistik..gündüzleri normal yaşamına dönüyor.

Slide 99

Erkek çocuğun baba ile yetersiz özdeşiminin sonuçları

“Narsisistik ihtiyaçların anne tarafından aşırı pregenital doyurulması oğlan çocuğunun, kendi küçük penisinin anne için tamamen tatmin edici olduğuna ilişkin bir fantezi geliştirmesine neden olarak babanın güçlü penisiyle kendininkinin farklılığını inkar etmesine katkıda bulunabilir.

..babayla çözümsüz kalan rekabet ve kastrasyon endişesinin savunmacı inkarı anne imgelerini temsil eden kadınlarla bebeksi bağımlı ilişkilerden alınan narsisistik zevkte ifadesini bulur”

Kerberg, Aşk ilişkileri s.79

Slide 100

“Yetişkin erkeklerin aşk ilişkilerindeki istikrarsızlığın önemli bir kaynağı, babaya ilişkin işlevlerle eksik özdeşleşme ve bu süreçteki çeşitli saplantılardır”.

Kerberg, Aşk ilişkileri s.82

Slide 101

Olgu 3

M,34 y erkek, üniversite mezunu, 3 yıl evli, çocuksuz, 2/1.,

Başvuru yak.: Cinsel istek azlığı

Öykü: Evlilikle birlikte cinsel isteği azalmış. Ortalama ayda bir kez cinsel ilişki. Eşi, daha aktif bir cinsel yaşam istiyormuş, bunu kendisine söylemesiyle tedavi arayışına girmiş. Son zamanlarda eskiye göre biraz daha istekli oluyormuş (eşinin şikayetlerini dile getirdiği ve ayrılıkla tehdit ettiği zamanlarda, cinsel aktivite sıklığı artıyor).

Slide 102

Olgu 3

  • M’nin ailesi yurtdışında yaşıyormuş, iki yaşlarındayken (kardeşinin doğması üzerine), ailesi M’yi babaanneye bırakmış.

  • M Türkiye’de babaanne ve dedesinin yanında büyümüş, her zaman uysal, sessiz, fazla konuşmayan birisiymiş.

  • M’nin çocukluğundan beri OK kişilik özellikleri gösteren bir yapısı vardı. Görüşmede sabit bir ses tonuyla yavaş yavaş konuşuyor, sorulara ayrıntılı yanıtlar veriyordu.

  • Eşi M’nin oldukça rahat bir yapısının olduğunu, kendisi zorlamasa (ki bu durum artık onu bıkkın hale getirmişti, hep frustrasyon yaşıyordu) eşinin hiç aktif olmadığını, zaman zaman konuştuklarında eşinin biraz düzeldiğini ama bir süre sonra eski haline geldiğini, şimdi artık son kez şans verdiğini belirtmişti.

Slide 103

Olgu 3

  • Yorum: M’nin annesi küçük yaşta onu terketmişti, M erişkin yaşamında muhtemelen anne aktarımını yansıttığı eşiyle ilişkisinde onunla cinsel ilişkiye girmeyerek sürekli bir terkedilme yaşıyor (çünkü eşi de ondan uzaklaşıyor), sonra tekrar yakınlaşıyordu, böylece eşini (anne imagosunu) kontrolünde tutuyordu, ayrıca onu cezalandırmış oluyordu.

Slide 104

R, 31 y, lise mezunu, ticaret yapıyor

GDA’da bir kentte yaşıyor

7 yıllık evli, çocuksuz

Anne-babası 1 y da ayrılmış, babaanne ve dede büyütmüş, gerçeği 16 yaşında öğrenmiş (16 y da dedenin ölümü üzerine doğduğu kente geri dönmüşler)

Eş: 25 y, lise mezunu, çalışmıyor

3/2 (abla ve erkek kardeş)

Anne- baba sağ, birlikte

Görücü usulü evlilik, akrabalık yok.

Olgu 4: Remzi

Slide 105

Olgu 4: Yakınmalar ve öykü

Yakınma: Birleşme olamıyor; isteksiz, sertleşme sağlayamıyor.

Öykü: Evlenmeden önce cinsel ilişki yapamam korkusu varmış, evlenmeyi bu nedenle istememiş.

Evlilik öncesi cinsel deneyim hiç yok, hiç M yapmamış.

İlk 6 yıl, hiç birleşme denemesi yapmamışlar: “O iş için yatağa girdiğimizde ruhum sıkılıyor, içimden ağlamak geliyordu”.

İlk kez 2 yıl önce doktora başvurmuş (ürolog), psikoloik denmiş.

İlk kez 1 yıl önce sevişme ile sertleşme olmuş ve orgazm olmuş.

Bir hafta önce papaverinle kısmen giriş sağlanmış.

Slide 106

Olgu 4: Değerlendirme

  • Birincil cinsel istek yokluğu (aversiyon)

  • Biyoloji normal, ancak psikoseksüel gelişimin genital aşamasında ciddi patoloji;cinsellik tümüyle bastırılmış (biyolojik anne ortada yok, babaanneye anne dedeye de baba diyor, ancak gerçek baba da ikinci kez evlenmiş ve zaman zaman yaşadığı eve geliyor, ona da baba diyor).

Slide 107

Olgu 4: Tedavi

  • Cinsel terapi modifiye edilerek: Aversiyona yönelik 2 aşamalı, yavaş geçişlerle..

  • İlaç tedavisi: anksiyete üzerinde etkili bir antidepresan.

  • Cinsel bilgilendirme

  • Gevşeme, SB, uzun süreli SF-1 ödevleri

  • Cinsel organlarıyla tanışma, M, ayna, dokunma, parmak ödevleri

  • 3 aylık tedavi süreci sonunda iç çamaşırlarını çıkartamadılar, ancak yalnız iç çamaşırlarıyla kalıp, eşinin cinsel organına dokunmasına, uyarılmasına ve boşalmaya izin verebildi.

  • (Eşinin ısrarlarıyla) IVF yoluyla gebelik gerçekleşti, büyük bir yükten kurtulduklarını söylediler.

Slide 108

Aşk ilişkisini genital önceliğe rağmen başarısızlığa mahkum edecek şekilde baba işleviyle özdeşleşmekteki trajik acizlik ve bu başarısızlığı erkek egemen kültür mitiyle rasyonelleştirme: Özlü sözler

  • Kadınlar açısından aşk cinsel tatminle başlar, oysa erkekler açısından aşk cinselliği bitirir.

  • Kadınlar bir erkek için yaratılmıştır, ama erkek hayat ve bütün kadınlar için..

  • Şenlik erkekte hakim tutkuyken, bir erkeğe duyulan aşkın şiddeti kadınların mutluluğunun ana kaynağıdır.

  • Kadınların mutluluğu erkeklerden, erkeklerin ki ise kendilerinden gelir.

  • Cinsel eylem tehlikeler, yasaklar, engellemeler ve iğrenç fizyoloji tarafından kuşatılmıştır.

    Henry de Montherland: Kernberg, Aşk İlişkileri s.86


Copyright © 2014 SlideServe. All rights reserved | Powered By DigitalOfficePro