Uxío Novoneyra
This presentation is the property of its rightful owner.
Sponsored Links
1 / 62

Poemas da natureza O TEMPO PowerPoint PPT Presentation


  • 95 Views
  • Uploaded on
  • Presentation posted in: General

Uxío Novoneyra. Poemas da natureza O TEMPO. REBOLEGAN as cereixas Su a Rubial. Corre o vento na erba de gadañar. Canta a cousa que non canta canta a chicharra na erba canta a erba na gadaña. / ABANICA a labrandeira no beirón da presa. A auga non pasa. Corre brilla espella. /

Download Presentation

Poemas da natureza O TEMPO

An Image/Link below is provided (as is) to download presentation

Download Policy: Content on the Website is provided to you AS IS for your information and personal use and may not be sold / licensed / shared on other websites without getting consent from its author.While downloading, if for some reason you are not able to download a presentation, the publisher may have deleted the file from their server.


- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - E N D - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -

Presentation Transcript


Poemas da natureza o tempo

Uxío Novoneyra

Poemas da natureza

O TEMPO


Poemas da natureza o tempo

REBOLEGAN as cereixas Su a Rubial.

Corre o vento na erba de gadañar.

Canta a cousa que non canta

canta a chicharra na erba

canta a erba na gadaña.

/

ABANICA a labrandeira no beirón da presa.

A auga non pasa. Corre brilla espella.

/

CHAMA a sombra.

Xa non se óin os chíos

dos paxariños

tan d’acotío sonan.


Poemas da natureza o tempo

O centeo correndo ó vento

i eu quedo n’eso que un non nembra

nin esquece

de tan lene e fondo que chega.


Poemas da natureza o tempo

ESTÁ o aire enfexo

n’algo que eu non vexo.

Os paxaros os prados

os eidos calados...

ENFEXO: entregado por completo.


Poemas da natureza o tempo

VEO o tempo morno do Outono

Os días son tardes longas

O aire é unha cousa...

Todo ten ise xeito:

os tesos

os camiños que se van

no serán do val

os soutos

alumados d’ouro

eu quedo

ollando ó mofo...


Poemas da natureza o tempo

SOUTO sin folla! Cerdeiras

roxas e bidueiras marelas!

/

DÍAS breves en que ún está sempre nunha cousa!

As bouzas verdes fóronse pondo marelas e roxas

as bouzas roxas pardecen cas choivas.

O ventosolo

no souto do outo outono.


Poemas da natureza o tempo

PASA o sol lene

sobor do souto quedo que afonda

na morte longa

como se il non fora

o Pai Sol. Recenden

as derradeiras froitas refeitas.

Calan as aves que quedan.

Na tarde

todo quere ser o aire...

Cain as follas dando voltas

e fican todas ó pe da árbore.


Poemas da natureza o tempo

CEMBAS d’arandeiras!

Argana da Pena Branca

baixo das matas d’abraira

entr’as pestanas da pena!

Ven dos castiñeiros

un ventiño pequeno

abalala...


Poemas da natureza o tempo

INORDE a fatos pra León

nebras de verlo de ovella

cardiadas brancas e mestas.

Ollándoas altas traspor

riba das taras marelas

ún soña nas lonxes terras...

NEBRAS DE VERLO DE OVELLA: nubes en forma de guedellas de ovella. Cirrocúmulos.


Poemas da natureza o tempo

O ruxir do carrozo

o ceo do fondo do pozo.

Todo sabe e deixa ver

que vai chover.

Eu sein o que oio

no souto soio

e non sein

o que sein.


Poemas da natureza o tempo

CHOVE pra que eu soñe...


Poemas da natureza o tempo

CHOVE

non sein desd’onde nin pra onde...

No quedo da tarde

ollo longo nembrando choivas d’antes.


Poemas da natureza o tempo

BARBAÑA barbaña...

Qué noite de lobos!

Oulan os cais nas airas.

Anda a nebra baixa

polos caborcos do souto

e polas bouzas da braña.


Poemas da natureza o tempo

BARBAÑA: chovisca, chuvia miúda.


Poemas da natureza o tempo

CHOVE nas veigas sin que se oia.

Unha tras outra

cain as follas dando voltas.

Ollando a serra calada

ún agarda

unha cousa queda e lonxana.


Poemas da natureza o tempo

CHOVE xunto e miudo...

Como siga unhos días iste tempo

vai dar gusto

ver cubertas de mofo as penas

as paredes vellas

as ourelas dos ríos

i as presas

as estoldas dos muíños

os teitos

os castiñeiros xa sin folla

i as árbores todas.


Poemas da natureza o tempo

NACEN as tollemerendas

polos campazos i os chaos

na Cemba da Remesqueda

no Souto de San Romao.

Cai a choiva que dá sono

no quedo serán dos prados

i eu cravo enviso os meus ollos

sin ver o que estoun ollando...


Poemas da natureza o tempo

ESTO sí é chover e ventare!

Que noite pra mariñeiros e camiñantes!

Metidiño na camiña

tapadiño hastr’as orellas

sinto zapicar as beiras

entr’o vento que axubría...


Poemas da natureza o tempo

BEIRAS: auga que cae dos beirados das cubertas.


Poemas da natureza o tempo

  • “Chove

  • na casa do probe”

  • CHOVE no monte e nas viñas

  • Envolca a auga en regueiras

  • e ailí onde cain as beiras

  • baila muiñeiras miudiñas...


  • Poemas da natureza o tempo

    1

    CAI a chuvia soñando

    cai o espacio engaiolado.

    2

    CHOVE

    e sólo o quedo se move.

    Enviso n’algo que non deixo

    teño su beirado

    da cabana o xeito calado

    do val na follata de freixo

    o rebolo i as herbas cargadas

    de pingoadas.


    Poemas da natureza o tempo

    CHOVE pausiño pras sombras

    chove pra baixo e pra riba.

    O aire do sono en sono

    a auga pinga que pinga...

    Ven a noite polos eidos...

    Vaise a tarde que nin xeme

    decindo adeus con un xeito

    que non sein nin se me esquece.


    Poemas da natureza o tempo

    CHOVE maina e calada.

    Veinse os fíus da auga

    contra as bandas das penas...

    En soutos e devesas

    as pingoadas esbaran e baixan

    petando de folla en folla.

    Por veces

    co vento a ruxidoira

    medra i esvece

    en ondas que ún alonga...


    Poemas da natureza o tempo

    PINGOADAS: pingas de auga.


    Poemas da natureza o tempo

    LOAIRAS de sol!

    ventaladas d’aire

    e razadas d’auga!

    /

    DENDE nino pequeno

    voun ver sempre o ríu que ameteu

    que me fai ise aceno

    que sein eu.

    LOAIRAS: lampos errantes de sol ou lúa, con vento e nubes espalladas.


    Poemas da natureza o tempo

    RAZADAS: golpes de vento, choiva ou sol.


    Poemas da natureza o tempo

    TRONOU ventou e choveo.

    Bicouse a terra co ceo.

    A noite que onte caiu

    sólo foi pra quen a oíu.

    Ameteu o río ameteron as fontes

    i os fontegallos dos montes.

    Naz a auga a goforón.

    Regan os prados a cachón.

    Dinde nino pequeno

    vou ver sempre o río que ameteu

    que me fai ise aceno

    que sein eu.


    Poemas da natureza o tempo

    AMETEU: medrou de caudal.


    Poemas da natureza o tempo

    OLLO o ceo mouro cun medo antergo.

    Torna a abella ó trobo

    a anduriña cingue o voo.

    Van a nebras do trono nun son agoreiro.


    Poemas da natureza o tempo

    ANDA o vento ceibe polos eidos

    con tódalas áas soltas

    brúa nos castiñeiros

    ripa as lousas dos teitos

    i escachafoula nas portas.

    ESCACHAFOULA: fai un gran ruído.


    Poemas da natureza o tempo

    TARAS altas campas

    onde o sol non pasa

    esvece na hora alta!

    /

    MONTES do Leste

    ó sol que esvece!

    Mofo que eu ollo

    no souto solo

    cando ún quere

    a cousa máis lene!

    SOL QUE ESVECE: que esvaece, desaparece.


    Poemas da natureza o tempo

    QUE é a coor do ucedo?

    (Van os tesos pro Inverno).

    É a serra que ó ceo se enleva?

    É o ceo que baixa?

    É a nebra

    ou a brétema da ollada?

    Non sein qué agarda a terra

    qué agarda a alma.

    Eu ben sein que é certa a seguranza.

    Eu non sein se é certa a seguranza.

    Mais

    eilí onde o ollar vai e ven un xeito

    hai algo certo.

    Ben o soupo de nino o ollar pirmeiro.

    E inda ha volver teimar a teima.

    Por onde me veo esta certeza

    heina volver perder e volver éla.


    Poemas da natureza o tempo

    NEBRAS

    LONGAS altas fiañas

    nin quedas nin pasan

    tirando das cousas non contadas

    que así me paran...

    NEBRA: néboa: nubes baixas (estratos)

    BRÉTEMA: néboa lixeira


    Poemas da natureza o tempo

    ZOA o vento e relumbra polas uces.

    Sai o sol e súmese nas nebras.

    Polos montes baixan e ruben

    sombras longas esgadas e negras...

    /

    PASAN as nebras porriba da braña

    e polo monte o sol a manchas-

    Eu debruzado na presa

    enviso nela.

    Pasan as nebras por baixo da auga...


    Poemas da natureza o tempo

    PASAN pasan as nebras...

    Eu sinto que me deixan e me levan..

    . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

    Esta door que agarda só que a acendan!

    Ise algo meu que en todo se me queda!


    Poemas da natureza o tempo

    AGROS restrellas bouzas taros das penas

    ucedos da serra pecha

    cando pasan as nebras i o inverno negrea!

    /

    EU i o meu silencio volto pros tesos mouros no día nubro

    ouvindo sólo os corvos i o vento do Inverno no souto núo.


    Poemas da natureza o tempo

    PANOS brancos

    esfiañados

    da nebra

    ouveando polos vales

    polos soutos

    i as devesas marelas

    en busca dun cavorco

    ou dunha valiña outa

    que os acolla

    i os faga acougar!

    Fiañas de nebra

    rubindo

    e baixando

    á gaiola do aire

    polas serras érmedas

    e polos soutos despidos

    do Nadal!


    Poemas da natureza o tempo

    FOLLA presa das rebolas!

    Inverno das bouzas!

    /

    SOUTO dos corvos!

    Pestanas d’argana!

    Garolos do mofo!

    Tearaña das canas!

    /

    UCEDO pecho!

    Sombra dos tesos

    ó sol do Inverno!


    Poemas da natureza o tempo

    O ceo

    o ucedo

    os penedos

    co cellodoInverno.


    Poemas da natureza o tempo

    MAÑÁNSdexeada!

    Espertar co día á ventan

    encollerse na cama

    achegar a roupa á cara

    i ouvir andar tropeando pola casa.

    Canta a vaca

    cas astas na escada.

    Canta o galo

    pandeando o corpo i o canto.


    Poemas da natureza o tempo

    XEA

    Fai un frío que queima.

    Pouco a pouco

    érguese a terra en trempos.

    O tourón os trousosos carambelos!

    Cruza un lobo....

    Roxe a folla nos carreiros

    aló no fondo dos cousos.


    Poemas da natureza o tempo

    TREMPOS: bloques de terra, neve ou auga xeados. Bloques soltos de lazo.


    Poemas da natureza o tempo

    TOURÓN: chan endurecido polas grandes xeadas.


    Poemas da natureza o tempo

    TROUSOS: neveiros, pilas de neve. Restos de neve que quedan nos tesos.


    Poemas da natureza o tempo

    CARAMBELOS: CARAMBOS, auga conxelada penduradas das beiras das pedras e cubertas.


    Poemas da natureza o tempo

    AUGA XEADA no camiño.


    Poemas da natureza o tempo

    TERRAS abesedas do Val d’Asnela i Os Pradairos

    por Fonte Preta arriba! Pasa o sol por elas

    escazurrado

    ouveando polas penas...

    Terras do lazdend’o outo Nadal ó Entroido!

    Os trousos polas ladeiras i os carambelos nos teitos.

    Terras xabreiras de Parada e Sant’Eufemia!

    Xeadas brancas e negras!

    Castiñeiros do Estreito!

    Prados da Veiga do Couso!

    Hortigois charouveas meldrascos cardios i acedas!


    Poemas da natureza o tempo

    LAZ: lama con xeo.


    Poemas da natureza o tempo

    XABREIRO: terreo frío e pouco soleado.


    Poemas da natureza o tempo

    carambelos


    Poemas da natureza o tempo

    PENAS da Garamela

    que eu ollo da cama

    nas mañáns caladas

    cando a raia do sol chega

    ó Penedo Furado

    e derrétese o pano

    dos cristalesxeados!


    Poemas da natureza o tempo

    NEVA no bico do cume

    neva xa pola ladeira

    neva no teito e na eira.

    . . . . . . . . . . . . . . . . . .

    . . . . . . . . . . . . . . . . . .

    . . . . . . . . . . . . . . . . . .

    Eu a ollar pro lume

    i o lume a ollarme.

    O lume sin queimarme

    fai de min fume.


    Poemas da natureza o tempo

    PACEN as vacas

    na nabarega.

    Treme a pequena

    que vai co’elas.

    Febreiro chove

    febreiro xea

    febreiro neva

    neve lixeira...


    Poemas da natureza o tempo

    DOBRAN as campás da neve.

    A alma de seu gardada

    tornouse inda máis calada

    e nin pode nin se astreve.

    Falopiña a falopiña

    vai branquexando a cortiña.

    Cada miniña seu sono

    cada copo sua flairiña.


    Poemas da natureza o tempo

    FALOPIÑA: folerpa, farrapo de neve.


    Poemas da natureza o tempo

    NEVA

    e non leva

    Todo o tempo a unha hora.

    . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

    Cai a neve polvoriña

    cai a neve a plomo

    como nun ámeto pechado

    cai a neve fora...

    . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .


    Poemas da natureza o tempo

    QUEDO nevaba.

    Tra-la fiestra

    deixei cair os brazos.

    O espacio alumouse

    e xa non cai a neve

    cai o espacio...


    Poemas da natureza o tempo

    NORDE último

    das campanas da neve!

    Frol do fumo!

    Frol de silencio ceibe!


    Poemas da natureza o tempo

    ESTRELAMPADA de maio

    romaxe d’avelaíñas!

    Embarrosada d’orvallo

    flaira d’abraira á pinga!

    Corpiño de bidueira

    delgada e ben seguida

    que ten pro vento maneiras

    ollos de auga movida!

    ESTRELAMPAR: escampar.


    Poemas da natureza o tempo

    ORVALLO: rosada, chuvia fina.


    Poemas da natureza o tempo

    FOTOS

    Adela Leiro, Mon Daporta

    TEXTOS

    Uxío Novoneyra

    (Os eidos, Poemas de doada certeza)

    Marzo de 2010


  • Login