Borrelia burgdorferi
This presentation is the property of its rightful owner.
Sponsored Links
1 / 59

Borrelia burgdorferi PowerPoint PPT Presentation


  • 232 Views
  • Uploaded on
  • Presentation posted in: General

Borrelia burgdorferi. Jan Weel 14 maart 2011. Inhoudsopgave. Vragen en Geschiedenis Vector Klinische verschijnselen Proces binnen Izore Diagnostiek Resultaten en interpretatie Behandeling Innovatie Case. Geschiedenis. 1975 Old Lyme, Conneticut, Verenigde Staten

Download Presentation

Borrelia burgdorferi

An Image/Link below is provided (as is) to download presentation

Download Policy: Content on the Website is provided to you AS IS for your information and personal use and may not be sold / licensed / shared on other websites without getting consent from its author.While downloading, if for some reason you are not able to download a presentation, the publisher may have deleted the file from their server.


- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - E N D - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -

Presentation Transcript


Borrelia burgdorferi

Jan Weel

14 maart 2011


Inhoudsopgave

  • Vragen en Geschiedenis

  • Vector

  • Klinische verschijnselen

  • Proces binnen Izore

  • Diagnostiek

  • Resultaten en interpretatie

  • Behandeling

  • Innovatie

  • Case


Geschiedenis

  • 1975 Old Lyme, Conneticut, Verenigde Staten

  • Veel inwoners last van acute reuma-achtige klachten

  • Klachten na het oplopen van een tekenbeet

  • Vaak een rode ring in de buurt van de beet

     Dr. Steere: nieuwe ziekte! Lyme-arthritis.

  • 1982 geïsoleerd door Willy burgdorfer  B. burgdorferi

    Eigenlijk niet meer dan een herontdekking van de ziekte.

    In Europa al in 1883 melding gemaakt van verschijnselen van wat

    vanaf 1975 de ziekte van Lyme genoemd zou worden.


Vector

  • Harde teek:

    • In Amerika: Ixodes scapularis

      • Kan ook babesiosis en anaplasmose veroorzaken

    • Pas overdracht na ≥ 24 uur aanhechting huid

      • Borrelia ss (bijna 100%)

    • In Europa: Ixodes ricinus

      • Borrelia ss (<5%) en Borrelia sl: B. garinii, B, afzelii, B. spielmannii,

        B. vaisiliana, B. lusitania ??

      • Overdracht (Borrelia s.l.mogelijk overdracht na ≥ 6 uur aanhechting huid

B. duttoni


Hengge et al., Lancet Infect Dis 2003


De teek Ixodes ricinus

  • 3 stadia

    • Larve

    • Nimf

    • Volwassene

Gewervelde gastheer: vogels, knaagdieren, grotere zoogdieren (reeën).


Levenscyclus


Ixodes ricinus: proportie besmet met Borrelia burgdorferi s.l.

In Nederland:

  • Larve: 0% hecht niet aan mensen

  • Nymfe: circa 10% aanhechting wordt vaak niet opgemerkt

  • Adult: 15 – 40% aanhechting wordt vaak snel bemerkt


Lyme Borreliose

Spirocheet Borrelia burgdorferi senso lato


Prevalentie van verschillende subspeciesvan B.burgdorferi senso lato in besmette teken in Nederland

  • Borrelia afzelii: 50-80%

  • Borrelia garinii: 20-40%

  • Borrelia spielmannii ?

  • Borrelia vaisiliana ?

  • Borrelia lonestarii (USA) ?

  • Borrelia bavonensis ? (recent beschreven vanuit wageningen)

  • Borrelia onbekendii ?

  • Borrelia burgdorferisensu stricto: < 5%

    In USA 100%!


ECM


Klinische verschijnselen


Jongen, 6 jaar

5 december 2009

29 december 2009


Erythema migrans (EM)

  • Dagen tot weken na infecterende tekenbeet

  • Kliniek:

    • Een centrifugaal zich uitbreidende rode macula of ring > 5 cm zonder vesiculae,

      papulae, schilfering of infiltratie, ongeacht of een tekenbeet is opgemerkt.

      Egaal rood (vooral initieel) of met centrale opheldering (vooral in later stadium)

      óf

    • Een centrifugaal zich uitbreidende rode macula of ring > 5 cm met vesiculae,

      pulae, schilfering of infiltratie na een tekenbeet.


Acrodermatitis Chronicum AtrophicansACA


Foto: Drs.D.J.Tazelaar (dermatoloog), stichting SAAGuit: CBO-richtlijn 2004


Krol et al. NTvG 2010; 154: 1415 – 1420

Man 71 jaar, sinds enkele maanden opgezette ‘lauwe’ hand, geen pijn, sinds jaren

regelmatig tekenbeten  Borrelia burgdorferi IgG positief (Elisa en immunoblot)

Na doxycycline 2 dd 100 mg gedurende

28 dagen: afname klachten en zwelling.


Acrodermatitis Chronica Atrophicans (ACA)

  • Maanden tot jaren na infecterende tekenbeet

  • Kliniek:

    • Chronische huidaandoening beginnend met roodheid en zwelling,

      meestal van het distale gedeelte van het been of arm, met centrifugale

      uitbreiding en eindigend met atrofie.

    • Bij niet acute roodheid en zwelling van 1 of meer extremiteiten wordt

      aanbevolen ACA in de differentiaaldiagnose op te nemen. Daarbij soms

      lokaal pijn en/of ‘gevoelsensaties’ c.q. tintelingen (mononeuritis).


Lymfocytoma


Borrelia lymphocytoma

  • Weken na infecterende tekenbeet

  • Kliniek:

    • gladde blauwrode pijnloze nodulus of plaque van één tot enkele cm

    • Voorkeurslocaties: oorlel en –helix bij kind, tepelhof bij volwassenen


Vroege gedissemineerde Lyme-borreliose

  • in het algemeen enkele weken tot een jaar na de

    infectie (maar het kan ook binnen een week!)

  • Kliniek:

    • De bacterie kan geruime tijd na de tekenbeet in

      de bloedbaan terechtkomen en zich verspreiden

      naar alle organen:

      -huid (multipele ECM)

      -gewrichten

      -zenuwstelsel (HZ vooral N VII soms VI).

      -hart (AV-block)


  • Lyme-carditis:

    - 1e graads AV-block of 2e of 3e graads AV-block

    (passagere, soms tijdelijk pacemaker nodig)

    - Zelden progressie naar cardiomyopathie

  • Lyme arthritis:

    - recidiverende kortdurende aanvallen met objectieve zwelling

    van één of enkele grote gewrichten soms overgaand in

    chronische artritis

    - meestal grote gewrichten (knie)

  • Lyme meningitis, encephalitis, polyneuritis

    - sensibel

    - motorisch


Late neuroborreliose

  • Enkele tot vele maanden na infecterende tekenbeet

  • Zeldzaam

  • Kliniek:

    • een lang bestaande encephalomyelitis,

    • meningoencephalitis, radiculomyelitis


Andere manifestaties (heel erg zeldzaam)

  • Uveitis

  • Panoftalmitis

  • Myositis

  • Hepatitis

  • Orchitis

  • Cerebellaire ataxie

  • Mononeuritis multiplex

  • Chronische axonale polyneuropathie


Begeleidende aspecifieke klachten en symptomen (‘viral syndrome’)

  • Vermoeidheid

  • Anorexie

  • Hoofdpijn

  • Stijve nek

  • Spier en/of gewrichtspijn

  • Concentratiestoornis

  • Cognitieve stoornis

  • Slapeloosheid

  • Depressiviteit

  • In << 50% van de gevallen, voornamelijk in de eerste weken van infectie


Actieve surveillance onder alle artsen van Zuid-Zweden; mei 1992 – april 1993

Resultaat: 1471 patiënten met Lyme Borreliose

Incidentie: circa 69/100.000/jaar

Manifestatiesaantal%

Erythema migrans113977

Neuroborreliose23516

Arthritis987

Acrodermatitis473

Lymphocytoma413

Carditis70.5

1567107*) Totaal

*) 6% van de patiënten had 2 of 3 manifestaties

Berglund J et al. N Eng J Med 1995;333;1319 - 24


MDO Borrelia

Start 01-01-2010

Neuroloog

Reumatoloog

Dermatoloog

Internist-infectioloog

Microbioloog


arts

patiënt

Sero/Viro

Admin/

Pre-anal Lab

Bacteriologie

Autorisatie

Resultaat

&

Advies

Moleculair

in ziekenhuis

of bij huisarts

Het proces binnen Izore

Materiaal

afname

Intern

transport

Extern

transport

Zonder klinische info geen serodiagnostiek


  • Diagnostiek:

  • serologie

  • moleculair (PCR)

  • pre en post-analyse


Serologie: Immunogene antigenen B. burgdorferii


  • serologie

    • EIA (semi-kwantitatief, C6)

    • Western blot (IgM/IgG/productie)


  • Moleculaire of PCR techniek

    • PCR op Osp A-gen

    • Osp A codeert voor het membraan-eiwit A en ligt op een multicopy plasmide)

    • PCR wordt uitgevoerd op liquor, gewrichtsvocht, synovia, weefsel of huidbiopt (vers en gefixeerd)

    • goed gevoelig in huidbiopten van EM, lymphocytoma, ACA en in gewrichtskapsel-biopt van Lyme arthritis.

    • matig gevoelig in liquor in vroege fase van vroege neuroborreliose

    • zeer matige gevoelig in liquor bij chronische neuroborreliose


Studie Brandenburg 2003

  • 6 serologische testen vergeleken

  • Gekeken naar sensitiviteit en specificiteit per Lyme presentatie

  • C6 (Behring) was de meest specifieke maar niet meest sensitieve


Serologie

  • Izore: IgTotaal op C6-peptide

  • LvI: IgM/IgG op het flagel-eiwit

  • C6 specifieker dan flagel-eiwit

  • Flagel-eiwit iets sensitiever dan C6

  • Laboratoria hebben nog wel wat werk te verrichten!


Laboratorium diagnostiek: antistoffen tegen Borrelia burgdorferi s.l.

  • Afhankelijk van klinische informatie

  • Twee-staps methodiek: 1. EIA (C6 IgG)

    2. Immunoblot (IgM-IgG)

    altijd bij huidbeelden

    altijd bij EIA pos


antistoffen tegen Borrelia burgdorferi s.l. (I)

  • Typisch EM is pathogomonisch en behoeft geen lab-diagnostiek;

    bovendien > 30% (nog) seronegatief

  • In alle andere gevallen: serum-antistof-bepalingen noodzakelijk

  • In geval van ziekteduur < 2 maanden is vervolgserologie na 2-4 weken nodig als

    eerste serum negatief blijkt (soms trage immuunrespons)

  • Als in gepaard serum seroconversie of significante stijging van antistoffen wordt

    aangetoond is er bewijs van actieve infectie

  • Intrathecale productie van antistoffen aangetoond:bewijs voor neuroborreliose


Antistoffen tegen Borrelia burgdorferi s.l.(II)

  • Het volledig ontbreken van Borrelia IgG antistoffen bij een patient met

    > 8 weken klachten/verschijnselen sluit Lyme-borreliose als oorzaak

    vrijwel uit (behalve bij EM)

  • “Solitair positief IgM” heeft alleen diagnostisch betekenis bij

    ziekteduur < 8 weken.


Antistoffen tegen Borrelia Burgdorferi s.l. (III)

  • Er bestaat geen blijvende immuniteit na een doorgemaakte infectie.

  • IgG-antistoffen tegen Borrelia kunnen (ook na adequate behandeling)

    jarenlang aantoonbaar zijn in serum.

  • Beschermen niet tegen een herinfectie!


Behandeling

Eerste keus: doxycycline 2 dd 100 mg 10 dagen. 

Tweede keus: amoxicilline 3 dd 500 mg 14 dagen

(bijv. bij kinderen < 9 jaar, zwangerschap). 

Derde keus: azitromycine 1 dd 500 mg 5 dagen

Voor kinderen jonger dan 9 jaar met EM of lymphocytoom wordt aanbevolen:

Eerste keus: amoxicilline 50 mg/kg/dg in 3 doses.

Tweede keus: azitromycine 10 mg/kg/dg in 1 dosis.

Zie FABEL op www.izore.nl


Antibiotische prophylaxe na tekenbeet?

  • ???????? Officiele standpunt is nee.

  • Wel de patiënt informeren over (kleine kans op) EM en/of

    griepachtig syndroom dat 3 tot 30 dagen na tekenbeet kan

    ontstaan.


Website

  • Vademecum

    • Verwekker: algemene info over Borrelia, wanneer serologie/PCR

    • Verzendmaterialen: PCR-transportbuffer, liquor

  • Bestelformulier (verzendmateriaal, aanvraagform.)

  • Doorlooptijden (Lyme-serologie: maximaal 4 dgn)

  • FABEL


CASE 1

Lyme ??


Case 1

46 jarige vrouw:

VG: veel “vage” klachten, rheuma, fibromyalgie ?

Terug van heerlijke zomervakantie in Tsjechiё

Bemerkte een plekje, papeltje op het bovenarm. Zit er na een week nog. Misschien is de roodheid wel groter geworden.

O: roodheid 5-6 cm in doorsnede, centraal mogelijk wat bleek.


EIA negatief

Wat nu ??


029664 = liquor

029665 = serum


Case 2:

Moeder belt over 11 jarige jongen. Heeft een raar hangend gezicht. Kan zijn oog niet dicht krijgen. Heeft koorts.

vragen aan moeder ??


EIA negatief

Wat nu ??


Wat nu ??

PCR

CXCL13


Leerpunten:

Lyme serologie: (te) veel verschillende testen

Lyme serologie: sterk afhankelijk van klinische info

Lyme serologie: kliniek heeft zijn eigen serologie: huid, acute neuroborreliose, gewrichtsklachten, ACA, chronische (neuro) borreliose

PCR: krachtig maar (soms) beperkte sensitiviteit

Lyme diagnostiek is nog niet af.


  • Login