H ttum a s a mat
This presentation is the property of its rightful owner.
Sponsored Links
1 / 13

Hættum að sóa mat! PowerPoint PPT Presentation


  • 88 Views
  • Uploaded on
  • Presentation posted in: General

Hættum að sóa mat!. Rannveig Magnúsdóttir, líffræðingur Ráðstefna FENÚR 22 . maí 2014 Minni sóun – Aukin endurvinnsla – Umhverfisvitund. Matarsóun í heiminum. Jarðarbúar eru yfir 7 milljarðar! Árleg matvælaframleiðsla = 4 milljarðar tonna Verðmæti um 370 þúsund milljarðar ISK

Download Presentation

Hættum að sóa mat!

An Image/Link below is provided (as is) to download presentation

Download Policy: Content on the Website is provided to you AS IS for your information and personal use and may not be sold / licensed / shared on other websites without getting consent from its author.While downloading, if for some reason you are not able to download a presentation, the publisher may have deleted the file from their server.


- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - E N D - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -

Presentation Transcript


H ttum a s a mat

Hættum að sóa mat!

Rannveig Magnúsdóttir, líffræðingur

Ráðstefna FENÚR 22. maí 2014

Minni sóun – Aukin endurvinnsla – Umhverfisvitund


Matars un heiminum

Matarsóun í heiminum

  • Jarðarbúar eru yfir 7 milljarðar!

  • Árleg matvælaframleiðsla = 4 milljarðar tonna

    • Verðmæti um 370 þúsund milljarðar ISK

    • Jú, dugar fyrir 7 milljarða manns!

  • Árleg matarsóun í heiminum

    • Um þriðjungur matvæla sóast

    • Allt að 50% í ESB og USA

    • 30 % grænmetis í Bretlandi aldrei uppskorið

    • Meðalfjölskylda í Bretlandi:

      • hendir einni máltíð á dag

      • A.m.k. 140 þús kr/ári

      • Ca. 3-4 vikna laun

Bara til að eiga fyrir matnum sem fjölskyldan hendir!


Hvar s ast maturinn

Hvar sóast maturinn?

  • Á akrinum og við meðhöndlun

    • Við uppskeruna sjálfa

    • Léleg geymsla ofl.

  • Í búðunum

    • Síðasti söludagur

    • Rýmt fyrir nýjum vörum

  • Veitingastaðir

    • Of stórir skammtar

  • Heima

    • Við kaupum allt of mikið

    • Hendum óskemmdum matvælum


Hverju er veri a s a

Hverju er verið að sóa?

  • Ekki bara sóun á mat og fjármunum!

    • Landsvæði

      • Losun gróðurhúsalofttegunda

    • Sóun ferskvatnsbirgða vegna vökvunar

    • Áburðarnotkun

    • Olíubrennsla

    • Orkunotkun

    • Ofveiði – fiskistofnar m.a.

  • Matvælum með „afbrigðilega lögun“ hent í stórum stíl

Hærra matvælaverð!


H ttum a s a mat

Útrunninnmatur?

  • Síðasti söludagur / best fyrir ≠ síðasti neysludagur

  • Gríðarlegu magni af matvælum er hent vegna vankunnáttu eða ótta fólks við dagsetningar!

  • Nef, augu og heilbrigð skynsemi duga betur til að leggja mat á gæði en áletrunin „Best fyrir“

    • Hunang: Nokkrar aldir

    • Niðursuðuvörur/þurrvörur: Nokkur ár

    • Ostur í loftþéttum umbúðum: 1 ár

    • Egg: Nokkrir mánuðir

    • Jógúrt o.fl.: Vika eða meira

    • Mjólk: Nokkrir dagar


Huggulegur matarmarka ur erlendis nei etta er ruslag mur vi st rmarka slandi

Huggulegur matarmarkaður erlendis? Nei þetta er ruslagámur við stórmarkað á Íslandi!


Ruslarar dumpster divers

Ruslarar (dumpsterdivers)

  • Tvær meginástæður

    • Fátækt

    • Umhverfissinnar sem hafa fengið nóg af sóuninni

  • Hver er rót vandamálsins?

    • Matvöruverslanir og byrgjar

      • Henda ógrynni af óspilltum mat

      • Stundum er grænmetið fallegra en er í boði inni í búðinni

      • Stundum er hann ekki útrunninn

    • Við köllum eftir skýringum á þessu!

    • Peningamál?

    • Siðferðismál!

Við verðum að finna lausn

á þessu saman


H ttum a s a mat

Hvaðgetumviðgert?

Skilningurá hugtakinu “best fyrir” og “síðastisöludagur”

Verslaðuskynsamlega – ekkilátafreistastaftilboðum

Kláraðualltúrísskápnumáður en þúkaupirmeira

Notaðufrystinn – líkafyrirafgangaogheimsendan mat

Pantaðuminniskammtaaf mat á veitingastöðum (stundumódýrara)

Notaðuregluna “Fyrst inn, fyrstút”

Elskaðuafganga (líkafráveitingastaðnum)

Gefðuafgangsdósamatogfleirasemer í skápnum

Notaðulitladiskaogpassaðuaðsetjaekki of mikið á diskinn

Búðutilmoltuúrmatarafgöngum


Hva skiptir okkur m li

Hvað skiptir okkur máli?

  • Verð

    • Verð og hagkvæmni fara ekki alltaf saman

  • Upprunastaður

    • Því nær okkur, því betra frá umhverfislegu og félagslegu sjónarmiði

      • Minni flutningar

      • Jákvæðari samfélagsáhrif

  • Siðgæði og umhverfi

    • Vinnuaðstæður

    • Þrælahald

    • Ræktunaraðferðir

      • Vitum við eitthvað um notkun áburðar og eiturefna?

      • Var regnskógi eytt fyrir matvælin (pálmaolía t.d.)

      • Voru heimili eyðilögð?


Grasr tin vex

Grasrótin vex

  • Matarbýtti

    • Hópur fólks á facebook sem skiptist á matvælum

    • 438 meðlimir

  • VAKANDI

    • Rakel Garðarsdóttir stofnaði þessa hreyfingu gegn matarsóun í byrjun árs

    • Heimildarmynd og útgáfa

  • Ljósvarp

    • Hópur ungs fólks sem vinnur að heimildarþáttum um matarsóun

  • Ruslaurant

    • Hópur fólks sem er annt um umhverfið. Matur er ekki rusl.


Zero waste

Zero waste

  • Landvernd stýrir nýju norrænu samstarfi

    • Styrkur frá Norrænu ráðherranefndinni!

  • Samstarf við:

    • Kvenfélagasamband Íslands

    • Rakel Garðarsdóttir, framkvæmdastýra hjá Vesturport og stofnandi VAKANDI hreyfingarinnar

    • Selina Juul, stofnandi „Stopspild af mad“ hreyfingarinnar í Danmörku

    • Matvett í Noregi


Verk ttir

Verkþættir

  • Norræn ráðstefna um matarsóun haustið 2014

    • UnitedAgainstFoodWaste

    • Lykilfyrirlesari verður Selina Juul

  • Kokkakeppni

    • kokkar vinna með frægu fólki jafnt sem almenningi við að breyta afgöngum í sælkeramat

    • Tekið upp og dreift á netinu

  • Heimildamynd um matarsóun

    • Rakel Garðarsdóttir – Vesturport

  • Bók um sjálfbærni og matarafganga

    • Heillaráð um hvernig við getum gert heiminn betri

    • Hvernig getum við breytt afgöngum í gourmet máltíðir

  • Námskeið fyrir almenning

    • Fyrirmynd í Noregi


Takk fyrir

Takk fyrir!


  • Login