Laryngeal and acoustic correlates in thai poetic reading
Download
1 / 30

รศ.ดร. อภิลักษณ์ ธรรมทวีธิกุล ภาควิชาภาษาศาสตร์ คณะมนุษยศาสตร์ มหาวิทยาลัย เกษตรศาสตร์ - PowerPoint PPT Presentation


  • 205 Views
  • Uploaded on

สหสัมพันธ์ระหว่างกล่องเสียงกับกายภาพของ เสียง ใน การอ่านวรรณคดีร้อยกรองของไทย Laryngeal and Acoustic Correlates in Thai Poetic Reading. รศ.ดร. อภิลักษณ์ ธรรมทวีธิกุล ภาควิชาภาษาศาสตร์ คณะมนุษยศาสตร์ มหาวิทยาลัย เกษตรศาสตร์ [email protected]

loader
I am the owner, or an agent authorized to act on behalf of the owner, of the copyrighted work described.
capcha
Download Presentation

PowerPoint Slideshow about ' รศ.ดร. อภิลักษณ์ ธรรมทวีธิกุล ภาควิชาภาษาศาสตร์ คณะมนุษยศาสตร์ มหาวิทยาลัย เกษตรศาสตร์' - odessa


An Image/Link below is provided (as is) to download presentation

Download Policy: Content on the Website is provided to you AS IS for your information and personal use and may not be sold / licensed / shared on other websites without getting consent from its author.While downloading, if for some reason you are not able to download a presentation, the publisher may have deleted the file from their server.


- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - E N D - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -
Presentation Transcript
Laryngeal and acoustic correlates in thai poetic reading

สหสัมพันธ์ระหว่างกล่องเสียงกับกายภาพของสหสัมพันธ์ระหว่างกล่องเสียงกับกายภาพของเสียงในการอ่านวรรณคดีร้อยกรองของไทยLaryngeal and Acoustic Correlatesin Thai Poetic Reading

รศ.ดร.อภิลักษณ์ ธรรมทวีธิกุล

ภาควิชาภาษาศาสตร์

คณะมนุษยศาสตร์ มหาวิทยาลัย เกษตรศาสตร์

[email protected]


[email protected]องของไทยในการอ่านวรรณคดีร้อยกรองของไทยโคลง ฉันท์ กาพย์ กลอน และร่าย

  • เราสามารถอ่าน:-แบบธรรมดา -ทำนองเสนาะแบบธรรมดา -ทำนองเสนาะแบบเน้นอารมณ์

อภิลักษณ์ ธรรมทวีธิกุล 2546


ในการอ่านทำนองเสนาะแบบเน้นอารมณ์ ผู้อ่านสอดแทรกอารมณ์ ความรู้สึกในบทร้อยกรอง โดยการใช้เสียงสูงต่ำ อ่านเร็วช้า หรือดังเบา แตกต่างไปตามเนื้อหาและจังหวะของบทร้อยกรอง

อภิลักษณ์ ธรรมทวีธิกุล 2546


เช่นเดียวกันกับการร้องเพลงไทย ผู้อ่านทำนองเสนาะ “ใช้ลูกคอ” ซึ่งยังไม่เป็นที่ชัดเจนว่าในทางสรีระของการออกเสียงหรือเปล่งเสียงมีลักษณะอย่างไร

อภิลักษณ์ ธรรมทวีธิกุล 2546


งานวิจัยนี้มุ่งศึกษาลักษณะทางสรีระ การทำงานของกล่องเสียง ในการอ่านวรรณคดีร้อยกรองทั้งสามแบบ และเปรียบเทียบกับกายภาพของเสียงที่วัดได้ด้วยเครื่องวิเคราะห์เสียง เพื่อหาข้อสรุปอธิบาย “การใช้ลูกคอ”

อภิลักษณ์ ธรรมทวีธิกุล 2546


ผู้วิจัยศึกษาลักษณะทางสรีระของการออกเสียงและเปล่งเสียงโดยการบันทึกวีดิทัศน์ การทำงานของกล่องเสียงผ่านกล้องวีดิทัศน์ส่องกล่องเสียง (videolaryngoscope) ขณะที่ผู้อ่านสาธิตการอ่านร้อยกรอง โคลง ฉันท์ กาพย์ กลอน และร่าย โดยการอ่านแบบธรรมดา อ่านทำนองเสนาะแบบธรรมดา และอ่านทำนองเสนาะแบบเน้นอารมณ์

อภิลักษณ์ ธรรมทวีธิกุล 2546


กล้องวีดิทัศน์ส่องกล่องเสียงเป็นเครื่องมือแพทย์ที่มีท่อใยแก้วติดกล้องขนาดเล็ก ใช้สอดผ่านลงไปในช่องจมูกของผู้อ่าน เพื่อดูการเคลื่อนไหวของกล่องเสียง

อภิลักษณ์ ธรรมทวีธิกุล 2546


Laryngoscope
กล้องวีดิทัศน์ส่องกล่องเสียง (Laryngoscope)

อภิลักษณ์ ธรรมทวีธิกุล 2546


ในการศึกษากายภาพของเสียง ผู้วิจัยบันทึกเทปการอ่านร้อยกรองประเภทต่าง ๆ โดยการอ่านแบบธรรมดา อ่านทำนองเสนาะแบบธรรมดา และแบบเน้นอารมณ์ แล้วนำเทปไปวิเคราะห์เสียงโดยเครื่องวิเคราะห์เสียง Kay Elemetrics CSL4300

อภิลักษณ์ ธรรมทวีธิกุล 2546


คุณลักษณะทางกายภาพของเสียงที่ศึกษา ได้แก่

  • ลักษณะและความดังของคลื่นเสียง

  • ความถี่มูลฐานซึ่งบอกระดับเสียงสูงต่ำ

  • ความถี่ฟอร์แมนท์ ซึ่งบอกคุณภาพของเสียงสระและพยัญชนะ

อภิลักษณ์ ธรรมทวีธิกุล 2546


ผลการศึกษาที่สำคัญ ได้แก่

  • ด้านสรีระของกล่องเสียง-กล่องเสียงในขณะออกเสียงพยางค์เน้นในการอ่านทำนองเสนาะทั้งสองแบบ มีลักษณะถูกยกขึ้น (raised larynx) และกล้ามเนื้อ aryepiglottic folds ซึ่งยึดอยู่ที่โคนลิ้นปิดกล่องเสียงรูดเข้าหากันปิดแน่นในแนวนอน

อภิลักษณ์ ธรรมทวีธิกุล 2546


ผลการศึกษาที่สำคัญ ได้แก่

  • ด้านสรีระของกล่องเสียง-ลิ้นปิดกล่องเสียง (epiglottis)เคลื่อนลงปิดกล่องเสียงในการออกเสียงพยางค์เน้นของการอ่านทำนองเสนาะทั้งสองแบบ แต่ลิ้นปิดกล่องเสียงเปิดปกติในการอ่านแบบธรรมดา

อภิลักษณ์ ธรรมทวีธิกุล 2546


ผลการศึกษาที่สำคัญ ได้แก่

  • ด้านกายภาพของเสียง-ระดับเสียงในการอ่านทำนองเสนาะทั้งสองแบบ สูงหรือต่ำกว่าการอ่านแบบธรรมดา ขึ้นอยู่กับลักษณะและเนื้อหาของบทร้อยกรองและอารมณ์ที่สอดแทรก

อภิลักษณ์ ธรรมทวีธิกุล 2546


ผลการศึกษาที่สำคัญ ได้แก่

  • ด้านกายภาพของเสียง-ในการอ่านทำนองเสนาะทั้งสองแบบ คลื่นเสียงมีลักษณะพิเศษในพยางค์เน้นแตกต่างจากรูปลักษณ์คลื่นเสียงของพยางค์เน้นในการอ่านแบบธรรมดาหรือในการพูดปกติ

อภิลักษณ์ ธรรมทวีธิกุล 2546


ภาพที่ ได้แก่1 คลื่นเสียงและความดังของคำว่า “สรวงสวรรค์”

ในการอ่านร้อยกรองแบบธรรมดา

อภิลักษณ์ ธรรมทวีธิกุล 2546


ภาพที่ ได้แก่2 คลื่นเสียงและความดังของคำว่า “สรวงสวรรค์”

ในการอ่านทำนองเสนาะแบบธรรมดา

อภิลักษณ์ ธรรมทวีธิกุล 2546


ภาพที่ ได้แก่3 คลื่นเสียงและความดังของคำว่า “สรวงสวรรค์”

ในการอ่านทำนองเสนาะแบบเน้นอารมณ์

อภิลักษณ์ ธรรมทวีธิกุล 2546


Videolaryngoscopy
วีดิทัศน์แสดงการเคลื่อนไหวของกล่องเสียงวีดิทัศน์แสดงการเคลื่อนไหวของกล่องเสียงVideolaryngoscopy

อภิลักษณ์ ธรรมทวีธิกุล 2546


ภาพที่ วีดิทัศน์แสดงการเคลื่อนไหวของกล่องเสียง4 ลักษณะกล่องเสียงในการอ่านร้อยกรองแบบธรรมดา

อภิลักษณ์ ธรรมทวีธิกุล 2546


ภาพที่ วีดิทัศน์แสดงการเคลื่อนไหวของกล่องเสียง5 ลักษณะกล่องเสียงในพยางค์เน้นของการอ่านทำนองเสนาะทั้งสองแบบแสดงการรูดปิดแน่นเข้าหากันในแนวนอนของ aryepiglottic folds

อภิลักษณ์ ธรรมทวีธิกุล 2546


ภาพที่ วีดิทัศน์แสดงการเคลื่อนไหวของกล่องเสียง6 ลิ้นปิดกล่องเสียงเคลื่อนลงปิดกล่องเสียงในพยางค์เน้นของ

การอ่านทำนองเสนาะทั้งสองแบบ

อภิลักษณ์ ธรรมทวีธิกุล 2546


อภิปรายวีดิทัศน์แสดงการเคลื่อนไหวของกล่องเสียง

  • ความดังของเสียงในพยางค์เน้นที่มีลักษณะพิเศษคือค่อย ๆ ดังขึ้น (crescendo) ในการอ่านทำนองเสนาะทั้งสองแบบคงจะเกิดจากการควบคุมกระแสลมจากปอด (ลมหายใจออก) ทำให้ความดันใต้กล่องเสียงค่อย ๆ สูงขึ้น ซึ่งมีผลทำให้เกิดเป็นเสียงที่ดังขึ้นเรื่อย ๆ

อภิลักษณ์ ธรรมทวีธิกุล 2546


อภิปรายวีดิทัศน์แสดงการเคลื่อนไหวของกล่องเสียง

  • ลักษณะการทำงานของกล่องเสียงในพยางค์เน้นของการอ่านทำนองเสนาะทั้งสองแบบ คล้ายกับลักษณะของกล่องเสียงในการออกเสียงพยัญชนะที่ผนังคอ (pharyngeal consonant)หรือพยัญชนะที่ลิ้นปิดกล่องเสียง (epiglottal consonant)

อภิลักษณ์ ธรรมทวีธิกุล 2546


อภิปรายวีดิทัศน์แสดงการเคลื่อนไหวของกล่องเสียง

  • เสียงพยัญชนะที่ผนังคอนี้ พบในภาษาแถบตะวันออกกลาง เช่น ภาษาอารบิค ฮีบรู และภาษาต่าง ๆ ในตระกูลทิเบต-พม่า (Tibeto-Burman) และการออกเสียงในลักษณะนี้ พบในการร้องเพลงพื้นเมือง ใน หลายประเทศ

อภิลักษณ์ ธรรมทวีธิกุล 2546


อภิปรายวีดิทัศน์แสดงการเคลื่อนไหวของกล่องเสียง

  • ลักษณะสำคัญทางสรีระของการออกเสียงที่กล่าวมานี้คือ มีการยกระดับกล่องเสียง(raised larynx)ให้สูงขึ้นในช่องคอ ควบคู่ไปกับการเคลื่อนโคนลิ้นไปที่ผนังคอด้านหลัง (retracted tongue root) และการเคลื่อนลดลงมาปิดกล่องเสียงของลิ้นปิดกล่องเสียง

อภิลักษณ์ ธรรมทวีธิกุล 2546


อภิปรายวีดิทัศน์แสดงการเคลื่อนไหวของกล่องเสียง

  • การยกระดับกล่องเสียงให้สูงขึ้นและการเคลื่อนลงปิดกล่องเสียงของลิ้นปิดกล่องเสียงเป็นผลจากการรูดปิดแน่นเข้าหากันของ aryepiglottic folds ตามแนวนอนของกล่องเสียง (medial compression)

อภิลักษณ์ ธรรมทวีธิกุล 2546


สรุปวีดิทัศน์แสดงการเคลื่อนไหวของกล่องเสียงผลจากการศึกษาการอ่านวรรณคดีร้อยกรองของไทยพบว่า ในการอ่านแบบธรรมดา ลักษณะการออกเสียงและกายภาพของเสียงไม่แตกต่างจากการพูดปกติ แต่ในการอ่านทำนองเสนาะทั้งสองแบบ มีการควบคุมเสียงโดยการควบคุมกระแสลมจากปอด และควบคุม aryepiglottic folds ทำให้เสียงมีลักษณะบีบดังขึ้น และกล่องเสียงเคลื่อนสูงขึ้นในช่องคอ

อภิลักษณ์ ธรรมทวีธิกุล 2546


สรุปวีดิทัศน์แสดงการเคลื่อนไหวของกล่องเสียง

  • และลิ้นปิดกล่องเสียงเคลื่อนลงปิดกล่องเสียงพร้อม ๆ กันกับการเคลื่อนโคนลิ้นไปด้านหลังคอ ซึ่งเกิดเป็นระยะ ๆ ตามจังหวะและเนื้อหาของบทร้อยกรอง อันเป็นลักษณะเด่นของ “การใช้ลูกคอ” ตามที่นิยมเรียกกัน

อภิลักษณ์ ธรรมทวีธิกุล 2546


Laryngeal and acoustic correlates in thai poetic reading1

สหสัมพันธ์ระหว่างกล่องเสียงกับกายภาพของเสียงในการอ่านวรรณคดีร้อยกรองของไทยสหสัมพันธ์ระหว่างกล่องเสียงกับกายภาพของเสียงในการอ่านวรรณคดีร้อยกรองของไทยLaryngeal and Acoustic Correlates in Thai Poetic Reading

รศ.ดร.อภิลักษณ์ ธรรมทวีธิกุล

ภาควิชาภาษาศาสตร์

คณะมนุษยศาสตร์ มหาวิทยาลัย เกษตรศาสตร์

[email protected]


Laryngeal and acoustic correlates in thai poetic reading2

[email protected][email protected][email protected]องของไทยสหสัมพันธ์ระหว่างกล่องเสียงกับกายภาพของเสียงในการอ่านวรรณคดีร้อยกรองของไทยLaryngeal and Acoustic Correlates in Thai Poetic Reading

รศ.ดร.อภิลักษณ์ ธรรมทวีธิกุล

ภาควิชาภาษาศาสตร์

คณะมนุษยศาสตร์ มหาวิทยาลัย เกษตรศาสตร์

[email protected]