Birinci basamakta gebe zlemi
Download
1 / 53

Birinci Basamakta Gebe İzlemi - PowerPoint PPT Presentation


  • 389 Views
  • Uploaded on

Birinci Basamakta Gebe İzlemi. Dr. Derya Yüksel Manisa Doğum ve Çocuk Bakımevi Hastanesi. Gebelik fizyolojik bir olaydır. Gebeliklerin %5-20’sinde anne ve bebek sağlığı için tehlike oluşturabilecek bir patoloji ortaya çıkabilir.

loader
I am the owner, or an agent authorized to act on behalf of the owner, of the copyrighted work described.
capcha
Download Presentation

PowerPoint Slideshow about ' Birinci Basamakta Gebe İzlemi' - neviah


An Image/Link below is provided (as is) to download presentation

Download Policy: Content on the Website is provided to you AS IS for your information and personal use and may not be sold / licensed / shared on other websites without getting consent from its author.While downloading, if for some reason you are not able to download a presentation, the publisher may have deleted the file from their server.


- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - E N D - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -
Presentation Transcript
Birinci basamakta gebe zlemi
Birinci Basamakta Gebe İzlemi

Dr. Derya Yüksel

Manisa Doğum ve Çocuk

Bakımevi Hastanesi


  • Gebelik fizyolojik bir olaydır. Gebeliklerin %5-20’sinde anne ve bebek sağlığı için tehlike

    oluşturabilecek bir patoloji ortaya çıkabilir.

    Erken gebelik döneminden itibaren iyi doğum öncesi bakım programı uygulanan kadınlarda anne ve bebek ölümlerinin azaldığı ve gebelik sonuçlarının daha olumlu olduğu gösterilmiştir.


Gebe kalmak isteyen bir kadını saptamanın en doğru yolu 15-49 yaş kadın izlemidir.15-49 yaş izlemi yılda 2 kez yapılır.Bu süreçte kadına gebe kalmak istediğinde mutlaka sağlık kuruluşuna başvurması söylenir.


Gebelik ncesi dan manl k
Gebelik Öncesi Danışmanlık 15-49 yaş kadın izlemidir.

Kronik Hastalıklar

Folik Asit Desteği

Kızamıkçık İmmünizasyonu Sorgulaması

Akraba Evliği ve Genetik Hastalık Sorgulaması

İlaçlar ve Radyasyon

Madde Bağımlılığı

Beslenme

Risk Faktörlerinin Belirlenmesi

Doğum Öncesi Bakım KonusundaBilgilendirme



Zlemler
İZLEMLER Az 4 Kez Yapılmalı


1 zlem
1.İZLEM Az 4 Kez Yapılmalı

  • Gebeliğin 14. haftada yapılır.

  • Gebenin kişisel bilgileri,tibbi öyküsü,obstetrik öyküsü,mevcut gebelik öyküsü alınır.

  • SAT öğrenilir.

  • Beklenen Doğum Tarihi:SAT-3 ay+7 gün

  • FM yapılır.



Gebelikte risk de erlendirme obstetrik yk mevcut gebelik genel t bbi yk

Gebelikte Risk Değerlendirme Az 4 Kez YapılmalıObstetrik ÖyküMevcut GebelikGenel Tıbbi Öykü

o


  • OBSTETRIK ÖYKÜ Hayır Evet Az 4 Kez Yapılmalı

  • 1. Önceki gebeliklerde ölü doğum veya yeni doğan kaybı □ □

  • 2. 3 veya daha fazla ardı ardına spontan düşük öyküsü □ □

  • 3. Erken doğum öyküsü (22-37 hf.arası) □ □

  • 4. Anomalili bebek doğurma öyküsü □ □

  • 5. Son bebeğin doğum ağırlığı < 2500g □ □

  • 6. Son bebeğin doğum ağırlığı > 4500g □ □

  • 7. Son gebelik: Yüksek tansiyon veya pre-eklampsi/eklampsi □ □

  • nedeniyle hastaneye yatış

  • 8. Üreme organlarına yönelik daha önce geçirilmiş operasyon? □ □

  • (Miyomektomi, septum ameliyatı, kone biyopsi, klasik CS

  • servikal serklaj)


  • MEVCUT GEBELİK Hayır Evet Az 4 Kez Yapılmalı

  • 9. Tanı konmuş veya şüpheli çoğul gebelik □ □

  • 10. 18 yaşından genç □ □

  • 11. 35 yaş ve üstü □ □

  • 12. Mevcut veya önceki gebeliklerde Rh uygunsuzluğu □ □

  • 13. Vajinal kanama □ □

  • 14. Pelvik kitle □ □

  • 15. Diastolik kan basıncının 90 mmHg üstünde olması □ □

  • 16. Anemi öyküsü


  • GENEL TIBBİ ÖYKÜSÜ Hayır Evet

  • 17. İnsülin bağımlı diyabet hastası □ □

  • 18. Renal hastalık □ □

  • 19. Kardiyovasküler hastalık □ □

  • 20.Tiroid hastalığı □ □

  • 21. Talasemi taşıyıcılığı □ □

  • 22. Sigara, alkol veya diğer madde bağımlılığı

  • □ □

  • 23. Diğer ciddi tıbbi hastalık veya durum □ □

  • Lütfen belirtin.


  • Eğer risk değerlendirme formundaki kriterlerden birine bile “evet” cevabı verilir ise, mutlaka Kadın-Doğum Uzmanı bulunan bir sağlık kuruluşuna sevk edilmelidir. Uzman hekimin değerlendirmesi sonucu önerisi doğrultusunda izlemler birinci veya ikinci basamakta devam ettirilir. Gebenin izlemi birinci ve ikinci basamağın koordineli çalışması ile sürdürülür, gerekirse izlem sayısı arttırılır.


Gebe e itimi
Gebe Eğitimi bile “evet” cevabı verilir ise, mutlaka Kadın-Doğum Uzmanı bulunan bir sağlık kuruluşuna sevk edilmelidir. Uzman hekimin değerlendirmesi sonucu önerisi doğrultusunda izlemler birinci veya ikinci basamakta devam ettirilir. Gebenin izlemi birinci ve ikinci basamağın koordineli çalışması ile sürdürülür, gerekirse izlem sayısı arttırılır.

  • Gebelikte beslenme ve diyet

  • Gebelikte fiziksel aktivite ve çalışma

  • Gebelikte cinsel yaşam

  • Gebelikte diş bakımı


  • Gebelikte sigara,alkol ve madde bağımlılığı bile “evet” cevabı verilir ise, mutlaka Kadın-Doğum Uzmanı bulunan bir sağlık kuruluşuna sevk edilmelidir. Uzman hekimin değerlendirmesi sonucu önerisi doğrultusunda izlemler birinci veya ikinci basamakta devam ettirilir. Gebenin izlemi birinci ve ikinci basamağın koordineli çalışması ile sürdürülür, gerekirse izlem sayısı arttırılır.

  • Emzirme

  • Gebelikte ilaç kullanımı

  • Gebelikte tetanoz toksoidi uygulaması


Beslenme
Beslenme bile “evet” cevabı verilir ise, mutlaka Kadın-Doğum Uzmanı bulunan bir sağlık kuruluşuna sevk edilmelidir. Uzman hekimin değerlendirmesi sonucu önerisi doğrultusunda izlemler birinci veya ikinci basamakta devam ettirilir. Gebenin izlemi birinci ve ikinci basamağın koordineli çalışması ile sürdürülür, gerekirse izlem sayısı arttırılır.

NTD için, gebelikten en az 1 (bir) ay öncesinden olmak üzere 0.4 mg/gün ve riskli gruplara ise 4mg/gün folik asit tavsiye edilmesi

İlk 3 ay multivitaminler, demir, kalsiyum, magnezyum, flor ve çinko rutin olarak kullanımında farklı görüşler var. Yararı ortaya konulmamıştır, hatta bazen zararlı olur.

Toplam 1000 mg demire ihtiyaç var, 2. ve 3. trimesterde 30 mg/gün elementer demir önerilmiş.


Beslenme1
Beslenme bile “evet” cevabı verilir ise, mutlaka Kadın-Doğum Uzmanı bulunan bir sağlık kuruluşuna sevk edilmelidir. Uzman hekimin değerlendirmesi sonucu önerisi doğrultusunda izlemler birinci veya ikinci basamakta devam ettirilir. Gebenin izlemi birinci ve ikinci basamağın koordineli çalışması ile sürdürülür, gerekirse izlem sayısı arttırılır.

Dengeli beslenme + günlük ek 300 KCal

Üç öğün arasına ek porsiyonlar ( gerekli enerji ihtiyacı için)

Her muayenede ağırlık kontrolü

Ağırlık artışı hedeflenenin dışında kalan gebelere diyet konsültasyonu


Gebelik öncesi Vücut kitle indeksine göre gebelikte tavsiye edilen kilo alımı

(Toplam ve aylık kilo alım hızı)

Gebelik öncesi Tavsiye edilen

VKI toplam kilo alımı Kilo alım hızı

(kg/m2) (Kg) (Kg/ Ay)

Düşük Kilo (<19.8) 12.5–18 5.0 2.3

Normal Kilo(19.8–26.0) 11.5–16 1.8

Fazla kilo(>26.0–29.0) 7–11.5 1.2

Obezler (>29.0) 7 minimum 0.9

ACOG Bülten:179, Gebelikte beslenme


Gebeli e ba l ola an yak nmalar
Gebeliğe Bağlı Olağan Yakınmalar tavsiye edilen kilo alımı

  • Bulantı ve kusma

  • Ptializm

  • Pika

  • Sık idrara çıkma

  • Mastodini

  • Meme başı glandlarının belirginleşmesi(Montgomery Tüberkülleri)


  • Kolostrum salınım tavsiye edilen kilo alımı

  • Çocuk hareketlerinin hissedilmemesi

  • Kabızlık

  • Mide Yanması

  • Bacaklarda kramplar


Gebenin tansiyonu 120 80 mmhg n n st ndeyse gebe izlemlerini s kla t r n ve bir uzmana y nlendirin

Gebenin tansiyonu 120/80 tavsiye edilen kilo alımı mmHgnın üstündeyse gebe izlemlerini sıklaştırın ve bir uzmana yönlendirin.


Anemi
Anemi tavsiye edilen kilo alımı

  • Gebeler rutinde 12.haftadan itibaren 6 ay(?) ,loğusalıkda 3 ay olmak üzere toplam 9 ay günde 40-60 mg /gün demir verilir.

  • Hbg 11g/dl altında ise bu gebe anemik sayılır .Demir dozu artılır ve izlemlerde kontrol edilir.


Anemi de sevk
Anemi de Sevk tavsiye edilen kilo alımı

-Daha önce tanı almış kan hastalığı varsa

-Hb 14.6 g/dl’nin üzerindeyse

-İlk izlemde beklenen laboratuvar değerine ulaşılamamış ise

-Hb <7 g/dl ise

RBC>4000000

MCV<70

HBG<11 ise….

Platelet mutlaka hemogramın içinde olmalı

BK normalde gebelikte 16000’e kadar çıkar.Hemodinamik değişiklikler ise 20.haftadan sonra başlar.


  • Gebelik idrar yolu enfeksiyonlarına eğilim artığı bir dönemdir.İdrar yolu enfeksiyonu basit sistitten piyelonefrite kadar gidebilir.Bu da erken doğumlara sebep olur.

  • Yapılan idrar incelemesinde enfeksiyon saptanan tüm gebeler mutlaka kültüre gönderilip ona göre tedavi edilmelidir.



  • Gebeliğin ilk haftalarında ,tercihen ilk antenatal muayene de yapılan ultrasonografi çok önemli.Gebeliğin sağlıklı olup olmadığını,SAT ın doğruluğunu,çoğul gebelikleri gösterecektir.

  • Dış gebelik,mol hidatiform,gelişim kusurlarında gerekli müdahalenin yapılmasını sağlayacaktır.


  • Gebelikte USG nin kaç kez yapılacağına dair çelişkili veriler vardır.Günümüz de hemen hemen her doktor kontolünde yapılmasına rağmen gebelik ilk saptandığında,16-24 haftalar arasında ve gebelikte bir sorunla karşılaşıldığında olmak şeklinde veya buna bir de doğum öncesi olacak şekilde toplam 3 -4 kez yapılması şeklinde görüşler vardır.


Usg yap lmas gereken durumlar
USG yapılması gereken durumlar veriler vardır.Günümüz de hemen hemen her doktor kontolünde yapılmasına rağmen gebelik ilk saptandığında,16-24 haftalar arasında ve gebelikte bir sorunla karşılaşıldığında olmak şeklinde veya buna bir de doğum öncesi olacak şekilde toplam 3 -4 kez yapılması şeklinde görüşler vardır.

  • Düşük tehdidi

  • Bebek hareketlerinin hissedilmemesi

  • Intrauterin gelişme geriliği

  • Miad geçmesi


Yap lmas gereken testler
Yapılması Gereken Testler veriler vardır.Günümüz de hemen hemen her doktor kontolünde yapılmasına rağmen gebelik ilk saptandığında,16-24 haftalar arasında ve gebelikte bir sorunla karşılaşıldığında olmak şeklinde veya buna bir de doğum öncesi olacak şekilde toplam 3 -4 kez yapılması şeklinde görüşler vardır.

  • İkili Test:Gebeliğin 11-14.haftalarında bebeğin ense kalınlığı ve CRL ile birlikte gebenin kanında Beta-HCG ve PAPP-A’ nın aynı anda ölçülmesi trizomi riskini ve fetal anomalileri gösterir




3 durum içinde saptanan risk ayrı ayrı belirtilir. yapılır.Down Sendromu ve Nöral Tüp defekti riskini incelemek için kanda Östradiol,AFP ve Beta-HCG bakılmasıdır.

En önemli nokta annenin gebelik haftasının doğru hesaplanmış ve bilgisayara doğru girilmiş olmasıdır.

Herhangi birine karşı risk artışı varsa gebe sevk edilir.


  • Annenin ve babanın kan gruplarına bakılır. yapılır.Down Sendromu ve Nöral Tüp defekti riskini incelemek için kanda Östradiol,AFP ve Beta-HCG bakılmasıdır.

    Rh uyumsuzluğu varsa İndirek Coombs testi yapılır.İndirek Coombs Testi (-) çıkanlar 1.basamakta takip edilir.

    (+) ler ise 2.Basamağa sevk edilir.


2 zlem
2.İZLEM yapılır.Down Sendromu ve Nöral Tüp defekti riskini incelemek için kanda Östradiol,AFP ve Beta-HCG bakılmasıdır.

  • 20-24 haftalarda yapılır.

  • Genel fizik muayene,kilo ölçümü yapılır.

  • İdrar tahlili,Hbg ölçümü,Tansiyon ölçümü ve ödem muayenesi yapılır.



  • Doppler USG:Ülkemizde giderek yaygınlaşmaktadır.20-24.haftalarda yapılması önerilir.Ancak pahalı olduğu için şuanda uygulanması imkansız gözükmek de ve hiçbir problemi olmayan gebelere yapılması da tartışmalıdır.




Sevk edilecek durumlar
Sevk Edilecek Durumlar bir durumdur.Bu nedenle gebeliğin 24-28 .haftaları arasında annenin riskine göre 50 veya 100 gram glikoz ile test yapılır.

  • Hbg 7 gr/dl in altında ise

  • Kanama ve lekelenme olması

  • Tansiyonunun başlangıç tansiyonuna göre sistolik 30 veya diastolik 15 mgHg dan yüksek olması ya da 140/90 mmHgnın üstünde olması

  • Proteinüri

  • Bir önceki izlemde tedavi verilmesine rağmen devam eden bakteriüri



Gebelikte tehlike i aretleri
Gebelikte tehlike işaretleri hareketlerini hissetmemesi

  • Aşağıdaki belirtiler görüldüğünde anneyi hangi saatte olursa olsun sağlık kuruluşuna götürünüz:

  • Vajinal kanama

  • Konvülziyon

  • Baş ağrısı ile beraber görme kusuru

  • Ateş ve/veya ciddi güçsüzlük

  • Ciddi karın ağrısı

  • Solunum güçlüğü veya sık solunum

  • Suların gelmesi



3 zlem
3.İZLEM sağlık kuruluşuna götürün:

  • 30-32.haftalarda yapılır.

  • Bir önceki izlemden sonra olan değişiklikler sorgulanır.

  • Tehlike işaretlerinin olup olmadığına bakılır.

  • Rutin FM yapılır.

  • Gebelikte olası fizyolojik değişikliklerle ilgili bilgi verilir.



4 zlem
4.İzlem şüphesi varsa da sevk edilir.

  • 36-38.haftada yapılır.

  • Gebelikte ki tehlike işaretleri ile ilgili tekrar bilgi verilir.

  • Doğumun nerede kim tarafından yapılacağının planlanması

  • Doğum sonrası aile planlaması danışmanlığı


40 haftaya kadar doğum gerçekleşmezse doğumun yapılacağı sağlık kuruluşuna hemen başvurması söylenir.

Doğumun nasıl başlayacağı,nişan gelmesi,suların gelmesi konusunda bilgi verilir.


ad