O bibliografii i bibliografiach
Download
1 / 36

O BIBLIOGRAFII i BIBLIOGRAFIACH - PowerPoint PPT Presentation


  • 94 Views
  • Uploaded on

O BIBLIOGRAFII i BIBLIOGRAFIACH. Cz. 1 Wprowadzenie. Oprac. Maria Wołoszyn PBW Rzeszów. Prezentacja składa się z dwóch części.

loader
I am the owner, or an agent authorized to act on behalf of the owner, of the copyrighted work described.
capcha
Download Presentation

PowerPoint Slideshow about 'O BIBLIOGRAFII i BIBLIOGRAFIACH' - nayef


An Image/Link below is provided (as is) to download presentation

Download Policy: Content on the Website is provided to you AS IS for your information and personal use and may not be sold / licensed / shared on other websites without getting consent from its author.While downloading, if for some reason you are not able to download a presentation, the publisher may have deleted the file from their server.


- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - E N D - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -
Presentation Transcript
O bibliografii i bibliografiach
O BIBLIOGRAFII i BIBLIOGRAFIACH

Cz. 1Wprowadzenie.

Oprac. Maria Wołoszyn

PBW Rzeszów


Prezentacja składa się z dwóch części.

Opracowana została z myślą o młodych adeptach zawodu bibliotekarskiego zdobywających kwalifikacje lub uzupełniających wiedzę na zorganizowanych formach kształcenia.

Może być wykorzystana przez nauczycieli bibliotekarzy jako materiał metodyczny pomocny przy organizowaniu pracy w bibliotekach szkół średnich.

Może także stanowić materiał poglądowy ułatwiający przyswojenie podstawowych wiadomości z zakresu bibliografii dla wszystkich zainteresowanych podjętym tematem.


Co to jest

bibliografia

???


Termin bibliografiapochodzi z języka greckiego

i oznaczał pierwotnie czynność pisania,

względnie przepisywania książek

(biblion,biblos - książka; graphein - pisać).

Dziś używamy go w kilku znaczeniach.

Bibliografia to przede wszystkim czynność spisywania i opisywania książek oraz wynik tej czynności tj.

uporządkowany spis (wykaz, zestawienie) dokumentów dobranych według pewnych kryteriów, spełniający określone zadania informacyjne.


Bibliografia a katalog

BIBLIOGRAFIA

wykazuje jakie książki z interesującej nas dziedziny ukazały się w druku

rejestruje dokumenty bez względu na miejsce ich przechowywania

podaje w opisie cechy wspólne, dotyczące wszystkich egzemplarzy nakładu (odbitych z tego samego składu drukar-skiego)

KATALOG

wykazuje egzemplarze dokumentów znajdujące się w danej bibliotece lub księgarni

opis katalogowy ujmuje indywidualne cechy katalogowanego egzemplarza

wskazuje gdzie dany egzemplarz można znaleźć

Bibliografia a katalog


Tw rcy bibliografii w polsce
Twórcy bibliografii w Polsce

Bibliografię polską

otwiera dzieło

Szymona Starowolskiego

(ok. 1588-1656)

Scriptorum

Polonicorum Hecatontas

(Setnik pisarzów polskich)

wydane w 1625 r.

we Frankfurcie, zawierające życiorysy pisarzy polskich, uzupełnione tytułami ich prac.


Tw rcy bibliografii w polsce1
Twórcy bibliografii w Polsce

Właściwą bibliografię

polską zapoczątkowały prace katalogowe

i bibliograficzne biskupa Józefa Andrzeja Załuskiego (1702-1774)

twórcy pierwszej

biblioteki narodowej zwanej BibliotekąZałuskich(1747 r.).


Tw rcy bibliografii w polsce2
Twórcy bibliografii w Polsce

Samuel Bogumił Linde (1771-1847)

twórca „Słownika języka polskiego” (1807-1814).


Tw rcy bibliografii w polsce3

Józef MaksymilianOssoliński(1748-1826)

twórca Zakładu Narodowego im. Ossolińskich we Lwowie (1817)

dzisiaj we Wrocławiu.

Twórcy bibliografii w Polsce


Tw rcy bibliografii w polsce4
Twórcy bibliografii w Polsce

Feliks Bentkowski

(1781-1852)

profesor i bibliotekarz

w Liceum Warszawskim, autor bibliografii piśmiennictwa polskiego ułożonej według dziedzin wiedzy pt.

Historia literatury polskiej wystawiona w spisie dzieł drukiem ogłoszonych.


Tw rcy bibliografii w polsce5
Twórcy bibliografii w Polsce

Joachim Lelewel

(1786-1861) historyk,

bibliotekarz Uniwersytetu

Warszawskiego, twórca

teorii bibliografii, autor

dzieła Bibliograficznych

ksiąg dwoje(T. 1-2, Wilno,

1823-1826).


Tw rcy bibliografii w polsce6
Twórcy bibliografii w Polsce

Karol Estreicher

(1827-1908) najwybitniejszy bibliograf polski, wykładowca bibliografii i bibliotekarz w Szkole Głównej w Warszawie,

od 1868 r. dyrektor Biblioteki

Jagiellońskiej.

Jest autorem 60 tomowej

Bibliografii Polskiej ,kontynuowanej przez jego

synaStanisławai wnuka

Karola jr., zawierającej zestawienie druków od początków drukarstwa w Polsce (XV w.) do końca 1900 r.


Bibliografia polska estreicher w
Bibliografia Polska Estreicherów

  • Jest to bibliografia ogólna, narodowa, prymarna, adnotowana.

  • Zaprojektowana i realizowana w czterech częściach:

    Cz. 1. T. I-VII, Druki z lat 1800-1880 w układzie alfabetycznym.

    Cz. 2. T. VIII-XI, Druki z lat 1455-1889 w układzie chronologicznym.

    Cz. 3. T. XII-XXXIV, Druki do końca XVIII wieku w układzie alfabetycznym.

    Cz. 4. T. I-IV, Dopełnienie części I, druki z lat 1881-1900 w układzie alfabetycznym.

  • Zakład Bibliografii Polskiej kontynuuje wydawanie wielkiego dzieła rodu Estreicherów Bibliografii Polskiej oraz przygotowuje jej wersję elektroniczną w postaci Elektronicznej Bazy Bibliografii Estreichera -EBBE.



http://www.estreicher.uj.edu.pl/

http://www.estreicher.uj.edu.pl/


Istnieją różne rodzaje bibliografii.

Wspólną cechą ich wszystkich jest to, że składają się z szeregu opisów bibliograficznych

(książek lub innych dokumentów) wykazujących: autora, tytuł wydawnictwa wraz z podtytułem, kolejność wydania, miejsce i rok wydania, wydawcę, a także objętość.


Zakres bibliografii
Zakres bibliografii

  • Zakres bibliografii określany jest

    przez treść dokumentów objętych

    spisem.


Zasi g bibliografii
Zasięg bibliografii

  • Zasięgbibliografii wyznaczony jest przez cechy formalne dokumentu takie jak:

  • język - zasięg językowy (zależny od języka, w jakim dokument został napisany)

  • czas wydania - zasięg chronologiczny (jest wyznaczony datą powstania dokumentu)

  • terytorium - zasięg terytorialny (jest wyznaczony przez terytorium, na którym zostały wydane dokumenty zarejestrowane w bibliografii, dokumenty dotyczące tego terytorium lub napisane przez autorów pochodzących z tego terytorium)


Zasi g bibliografii1
Zasięg bibliografii

  • zasięg określony przez formę wydawniczązarejestrowanych dokumentów (np. bibliografia druków zwartych, bibliografia czasopism, bibliografia artykułów)

  • zasięg określony przez formę piśmienniczą dokumentów

    (np. bibliografia bibliografii, bibliografia pamiętników)

  • zasięg określony przez typy dokumentów (np. dokumenty z tekstem słownym, nuty, mapy, filmy, płyty).


Rodzaje bibliografii
Rodzaje bibliografii

Ze względu na zasięg chronologiczny

rozróżniamy bibliografie:

  • bieżące(rejestracja bieżącej, współczesnej produkcji wydawniczej)

  • prospektywne(rejestracja dokumentów, których opublikowanie planowane jest w najbliższej przyszłości)

  • retrospektywne (rejestracja dokumentów opublikowanych w zamkniętym okresie przeszłości).


Bibliografia

prospektywna

najszerzej znane i najłatwiej

dostępne czasopismo

poświęcone nowościom

wydawniczym (miesięcznik)

we wkładceZapowiedzi

Wydawnicze zamieszczane

są dane bibliograficzne

i miniaturowe opisy

poszczególnych tytułów.


Rodzaje bibliografii1
Rodzaje bibliografii

  • Bibliografie o pełnym zasięgu i zakresie

    rejestrujące całokształt piśmiennictwa tobibliografie ogólne.

  • Bibliografie o ograniczonym zakresie i zasięgu rejestrujące tylko część piśmiennictwa to bibliografie specjalne.


Rodzaje bibliografii2
Rodzaje bibliografii

Do bibliografii ogólnych zalicza się

bibliografie:

  • powszechne(dążące do zarejestrowania wszystkich dokumentów o zasięgu światowym - dziś nie spotykane)

  • narodowe (dotyczące jednego kraju).


Rodzaje bibliografii3
Rodzaje bibliografii

Bibliografie specjalne stanowią wśród bibliografii

zdecydowaną większość.

  • Mogą mieć ograniczony zakres treściowy np.

    do jednego działu wiedzy, dziedziny, zagadnie-

    nia.

  • Mogą mieć ograniczony zasięg np. do jednej

    epoki, regionu (bibliografie regionalne),

    miejscowości (bibliografie lokalne), osoby(bibliografie

    osobowe).


Rodzaje bibliografii4
Rodzaje bibliografii

  • Bibliografia regionalna lub lokalna rejestrująca druki wydane na danym terenie jest bibliografią podmiotową.

  • Bibliografia regionalna lub lokalna rejestrująca druki dotyczące tego regionu jest bibliografią przedmiotową.

  • Bibliografia osobowa rejestrująca twórczość danej osoby

    jest bibliografią osobową podmiotową.

  • Bibliografia osobowa rejestrująca piśmiennictwo dotyczące danej osoby jest bibliografią osobową przedmiotową.

  • Bibliografia rejestrująca piśmiennictwo jednej i drugiej kategorii jest bibliografią podmiotowo-przedmiotową.


Rodzaje bibliografii5
RODZAJE BIBLIOGRAFII

Bibliografiespecjalne

Bibliografie

ogólne

Bibliografie

treściowe

Bibliografie

wydawniczo-

formalne

Bibliografie

powszechne

Bibliografie wielkich działów

piśmiennictwa np. literatury

Bibliografie regionalne

i lokalne podmiotowe

Bibliografie

narodowe

Bibliografie dziedzin np.

elektrotechniki

Bibliografie osobowe

i zespołów osobowych

podmiotowe

Bibliografie zagadnień

Bibliografie regionalne

i lokalne przedmiotowe

Bibliografie form

wydawniczych

i piśmienniczych

Bibliografie osobowe

przedmiotowe

Bibliografie zagadnień

ogólnych i szczegółowych


Rodzaje bibliografii6
Rodzaje bibliografii

  • Spisy bibliograficzne sporządzone na podstawie oględzin egzemplarzy dokumentów (autopsji) noszą nazwę bibliografii prymarnych.

  • Spisy tworzone na podstawie bibliografii prymarnych

    noszą nazwę bibliografii pochodnych.

  • Spisy uwzględniające jak najpełniej materiały o określonym zakresie i zasięgu noszą nazwę bibliografii kompletnych.

  • Bibliografia dokonująca wyboru, odrzucająca piśmiennictwo mniej wartościowe to bibliografia selekcyjna.

  • Jeżeli rejestruje piśmiennictwo szczególniewartościowe pod względem naukowym jestbibliografią wyborową.


Rodzaje bibliografii7
Rodzaje bibliografii

  • Spis bibliograficzny obejmujący wydawnictwa polecane dla określonej grupy czytelników to bibliografia zalecająca

    (np. spisy lektur dla uczniów i studentów).

  • Bibliografia zawierająca wyłącznie opisy to bibliografia rejestracyjna.

  • Bibliografia, w której opisy są uzupełnione adnotacjami to bibliografia adnotowana.

  • Adnotacje oceniające treść książki zamieszczają bibliografie krytyczne.

  • Jeżeli zamiast adnotacji bibliografia zawiera abstrakty (sformalizowane charakterystyki treści) jest bibliografią dokumentacyjną.


Rodzaje bibliografii8
Rodzaje bibliografii

  • O spisach bibliograficznych dotyczących różnych

    dziedzin i zagadnień informują

    bibliografie-bibliografii.

  • Spis bibliograficzny dołączony do wydawnictwa,

    zawierający wykaz wykorzystanych przez autora

    źródeł bądź lekturę uzupełniającą to bibliografia

    załącznikowa (kryptobibliografia, literatura przedmiotu).


Forma pi miennicza bibliografii
Forma piśmiennicza bibliografii

Forma piśmiennicza bibliografii

  • spisy (forma klasyczna)

  • prace o formie nieschematycznej:

  • stany badań

  • przeglądy literatury

  • omówienia bibliograficzne

  • monografie bibliograficzne

  • biobibliografie

  • indeksy słów kluczowych

  • currentcontents -

    (zbiory abstraktów czasopism

    z wybranych dziedzin nauki)


Forma wydawnicza bibliografii
Forma wydawnicza bibliografii

  • niepublikowana kartoteka (pierwotna forma każdego spisu)

  • wydawnictwo zwarte

  • wydawnictwo ciągłe (np. bibliografia bieżąca)

  • publikacja niesamoistna (np.kryptobibliografia)

  • formy współczesne: bibliograficzne bazy danych (dostępne on-line i na płytach CD-ROM)


Cz ci sk adowe bibliografii w postaci drukowanej
Części składowe bibliografii w postaci drukowanej

  • tytulatura

  • spis treści

  • przedmowa i wstęp

  • wykaz skrótów i symboli

  • zrąb główny

  • indeksy (skorowidze)


Uk ad zr bu g wnego
Układ zrębu głównego

  • mechaniczny według cech wydawniczych opisywanych dokumentów:

  • alfabetyczny

  • chronologiczny

  • rzeczowy według treści dokumentów:

  • klasowy

  • działowy

  • systematyczny

  • przedmiotowy


Wykorzystana literatura:

1. Bibliografia : metodyka i organizacja / pod red.

Z. Żmigrodzkiego. Warszawa : SBP, 2000

2. Burbianka M., Wstęp do bibliografii. Wyd. 4.

Warszawa : PWN, 1974

3. Korpała J., Krótka historia bibliografii polskiej.

Wrocław : Ossolineum, 1986

4. Mendykowa A., Podstawy bibliografii. Wyd. 2.

Warszawa : PWN, 1986